REKLAMA
Magazyn mgr.farm
Redakcja mgr.farm

Co ustawa o zawodzie dała farmaceutom? Minął rok jej obowiązywania…

wt. 19 kwietnia 2022, 09:25

16 kwietnia 2021 r. weszła w życie ustawa o zawodzie farmaceuty. Środowisko farmaceutyczne wyczekiwało jej od wielu lat. Czy po roku od jej obowiązywania coś zmieniło się w pracy i życiu farmaceutów?

Ustawa stworzyła możliwości prawne do wdrażania i rozwijania szeregu usług farmaceutycznych świadczonych na rzecz pacjentów (fot. Shutterstock)
Ustawa stworzyła możliwości prawne do wdrażania i rozwijania szeregu usług farmaceutycznych świadczonych na rzecz pacjentów (fot. Shutterstock)

Naczelna Izba Aptekarska podsumowuje rok obowiązywania ustawy o zawodzie farmaceuty. W życie weszła ona 16 kwietnia 2021 r.

– Wprowadzenie do systemu prawnego długo wyczekiwanej przez środowisko regulacji umożliwiło efektywniejsze wykorzystanie potencjału zawodowego farmaceutów i aptek, stworzyło możliwości prawne dla prowadzenia dodatkowych usług farmaceutycznych na rzecz pacjentów, a także zapewniło niezależność i samodzielność zawodową farmaceutów – podsumowuje NIA.

REKLAMA

Naczelna Izba Aptekarska wskazuje, że regulacja jest szczególnie istotna także w obliczu wyzwań zdrowotnych przed jakimi stoi system ochrony zdrowia. Rosnąca liczba pacjentów w wieku senioralnym oraz stopniowo malejąca liczba lekarzy i pielęgniarek, pandemia COVID-19 i tocząca się wojna na terytorium Ukrainy, sprawiają, że należy kontynuować wdrożone i implementować nowe  rozwiązania rozszerzające uprawnienia farmaceutów, których zakres jasno definiuje ustawa.

REKLAMA

Pilotażowy program przeglądów lekowych

Zgodnie z zapisami ustawy o zawodzie farmaceuty, farmaceuta współpracując z pacjentem i lekarzem prowadzącym leczenie pacjenta, a w razie potrzeby z przedstawicielami innych zawodów medycznych, w ramach świadczenia szeregu usług z zakresu opieki farmaceutycznej, czuwa nad prawidłowym przebiegiem jego indywidualnej farmakoterapii. Jedną z usług w tym w tym zakresie jest realizacja przeglądów lekowych (czytaj również: Inauguracja Pilotażu Przeglądów Lekowych – reportaż).

1 kwietnia br. rozpoczął się pierwszy w historii polskiej farmacji, pilotaż usługi farmaceutycznej – przeglądu lekowego, którego celami są m.in. ocena zasadności objęcia przeglądów lekowych zakresem opieki farmaceutycznej i włączenia ich do tzw. gwarantowanych świadczeń finansowanych z budżetu państwa. W ramach pilotażu 75 farmaceutów w wybranych w ramach konkursu aptekach  na terenie całej Polski, świadczy określonej grupie pacjentów z wielolekowością usługę przeglądu lekowego. Farmaceuci przygotowują dla pacjentów plan opieki farmaceutycznej i edukują w zakresie profilaktyki zdrowotnej. Pilotaż prowadzony jest przez Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, a jego wyniki są kluczowe dla rozwoju usług opieki farmaceutycznej w Polsce.

Naczelna Izba Aptekarska wskazuje, że nie każda z  usług wymaga przeprowadzenia uprzedniego pilotażu. Jak wskazywała podczas posiedzenia Senackiej Komisji Zdrowia, które odbyło się 6 kwietnia br., prezes Naczelnej Rady Aptekarskiej Elżbieta Piotrowska-Rutkowska, aby zwiększyć dynamikę zmian w sektorze, należy wybrane z usług opieki farmaceutycznej wdrażać już teraz, bez realizacji uprzednich pilotaży. Mowa przede wszystkim o recepcie kontynuowanej, czy poradach w zakresie drobnych dolegliwości (czytaj również: Recepta kontynuowana poczeka na pilotaż i finansowanie…).

Szczepienia  w aptekach

Pomimo dynamicznie rozwijanej usłudze szczepień w aptekach związanej z przeszkoleniem blisko 9 tys. farmaceutów, zaszczepieniem w aptekach blisko 1,8 mln pacjentów przeciw COVID-19 i wykonaniu 8,5 tys. szczepień przeciw grypie – usługa nie jest wymieniona w ustawie o zawodzie farmaceuty. W przyszłym sezonie nie będzie również finansowania szczepień przeciw grypie w aptekach (czytaj również: Szczepienia w aptekach to „spóźniony pomysł”?).

REKLAMA

– Martwi nas to, że wykonanie tej usługi nie będzie dalej refundowane. Przyzwyczailiśmy społeczeństwo do pewnych rozwiązań, jakimi są bezpłatne szczepienia przeciw COVID-19 i przeciw grypie. Jeżeli wrócimy do modelu odpłatnego wykonania szczepienia będzie to barierą dla niektórych pacjentów. Usługa szczepienia musi być refundowana przez NFZ. Osobiście uważam, że wprowadzenie odpłatności to krok w tył – podkreśliła prezes NRA, podczas debaty ekspertów FLU&COVID-19 Meeting 2022.

Badania diagnostyczne

W ramach świadczenia opieki farmaceutycznej, ustawa o zawodzie nadaje farmaceutom uprawnienia do wykonywania badań diagnostycznych. W styczniu br. w Dzienniku Ustaw opublikowano rozporządzenie Ministra Zdrowia, które określiło wykaz badań które mogą być wykonywane przez farmaceutę. Należą do nich: test antygenowy w kierunku SARS-CoV-2; badanie podstawowych paramentów życiowych: ciśnienie krwi, tętno, puls oraz saturacja krwi; pomiar masy ciała, wzrostu i obwodu w pasie, a także obliczanie wskaźnika BMI (ang. Body Mass Index) oraz stosunku obwodu talii do obwodu bioder (WHR – ang. Waist-Hip Ratio); test stężenia glukozy we krwi; kontrola panelu lipidowego (cholesterol, frakcja HDL i LDL oraz trójglicerydy; szybki test do wykrywania grypy, stężenia białka C-reaktywnego, antygenu Streptoccocus z grupy A, Helicobacter – test z krwi.

Dzięki nowemu uprawnieniu, w nieco ponad 3 miesiące farmaceuci  wykonali w aptekach blisko 85 tys. testów w kierunku zakażenia SARS-CoV-2, biorąc czynny udział w monitorowaniu sytuacji epidemicznej w naszym kraju (czytaj również: Badania w aptekach? Sprzeciw diagnostów laboratoryjnych nieuzasadniony…).

Farmacja szpitalna i kliniczna

Wzmocnienie roli farmaceutów szpitalnych i klinicznych w podmiotach wykonujących działalność leczniczą, poprzez jasne określenie w ustawie o zawodzie farmaceuty, zakresu ich uprawnień zawodowych stanowiło ważny element rozmów podczas prac Trójstronnego Zespołu ds. Ochrony Zdrowia. Wypracowane stanowisko, zobligowało stronę rządową do nowelizacji ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, czego efektem będzie – od 1 lipca br., wzrost wynagrodzeń farmaceutów zatrudnionych w podmiotach leczniczych.

Kolejne wyzwania

NIA ocenia, że ustawa o zawodzie farmaceuty stworzyła możliwości prawne do wdrażania i rozwijania szeregu usług farmaceutycznych świadczonych na rzecz pacjentów.

– Farmaceuci są gotowi do dalszych, dynamicznych i mądrze wprowadzanych zmian systemowych, które ugruntują ich pozycję w systemie i przełożą się na efektywność i bezpieczeństwo farmakoterapii pacjentów – zapewnia NIA.

Źródło: ŁW/NIA

REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

3 komentarze Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Przy tym wszystkim proszę nie zapomnieć o podstawowych czynnościach fachowych - sporządzaniu i wydawaniu leków. Przy wydawaniu leków należy zawsze w razie potrzeby udzielić informacji lub porady dot. wydawanych leków. Należy przede wszystkim upewnić się, czy taka potrzeba zachodzi - czy pacjent lub my mamy dane, które mogą wskazywać, że wydany lek będzie działał nieprawidłowo, lub będzie nieprawidłowo stosowany? Nasza czujność fachowa jest aniołem stróżem naszych pacjentów. Zróbmy, co możemy, że nasi pacjenci osiągneli swój cel zdrowotny. Przy klientach bez recepty warto zapytać , dla kogo ten lek, co się dzieje, co było już próbowane, a następnie zalecić konkretny produkt (po potwierdzeniu wskazań i wykluczeniu przeciwwskazań) i opisać sposób jego stosowania i środki ostrożności. Może klient potrzebuje jakieś inne produkty? Przy pacjencie z receptą zakładamy, że wskazania i przeciwwskazania są pod kontrolą lekarza, więc naszym zadaniem jest reszta, ale warto zapytać się pacjenta, czy wie, dlaczego musi brać ten lek? Zwykle dysponujemy większymi danymi o pacjencie z receptą, więc gdy podejrzewamy błąd co do wskazań lub przeciwwskazań, lub inny, powinniśmy dla dobra pacjenta, skontaktować się z jego lekarzem w celu dyskusji. Wydawanie leków to odrębny fach, nie można o tym zapominać.
Wszystko pięknie, szkoda tylko, że po latach budowania wizerunku farmaceuty jako wydawacza patelni za zdobyte punkty ludzie nie mają przekonania do naszej wiedzy fachowej i raczej nie chcą, by ingerować w to, co zlecił lekarz. Nawet do zamiennika ciężko ich przekonać.
Takie były czasy i w tym wyścigu szczurów wszyscy chcieli być na pierwszym miejscu. Dziś już nikt o tym nie pamięta i cale szczęście, a co do wiedzy fachowej to pandemia pokazała od pierwszych chwil że chory jedynie w aptece mógł fizycznie otrzymać pomoc bo wszyscy inni się od chorych odcięli. Pacjenci do nas przychodzą niezmiennie, a na wizerunek każdy pracuje sam. Zwłaszcza w mniejszych miejscowościach obserwujemy że pacjenci mają swojego ulubionego farmaceutę, tak jak dentystę, ginekologa fryzjera itd. Żeby nie być li tylko wydawaczem, wystarczy pacjentom okazać minimum zainteresowania i dać im poczucie że w momencie gdy stoją przed okienkiem ich problemy zdrowotne są w naszym centrum uwagi, a leki które otrzymują, także i te na receptę, są im wydawane z należytą starannością i upewnieniem się że krzywdy sobie nimi nie zrobią.