Naukowcy z Tajwanu przeprowadzili ogólnokrajowe badanie kohortowe obejmujące 1 316 107 par matka-dziecko. Celem badania było zbadanie związku między przebytą infekcją wirusem grypy przez matkę a drgawkami i napadami padaczkowymi u ich dzieci. W przebiegu badania matki, które w czasie ciąży miały zdiagnozowaną grypę przydzielono do jednej grupy, a w grupie kontrolnej znalazły się matki, które nie chorowały.
- Czytaj również: Grypa w Polsce: choroba nieobliczalna i niepoliczalna…
Zebrano dane na temat tego, czy wystąpiły jakiekolwiek drgawki u ich dzieci w dzieciństwie, w tym drgawki gorączkowe i padaczkowe. Wzięto pod uwagę również takie czynniki jak nadciśnienie ciążowe, cukrzycę ciążową, stan przedrzucawkowy lub rzucawkę i anemię. Ciąże mnogie nie miały znaczenia na analizowane wyniki. Dane wskazywały na wyraźny związek między wystąpieniem drgawek u dzieci a przebytą infekcją u matki. Zakażenie w czasie ciąży nie miało jednak wpływu na wystąpienie padaczki u dziecka.
W którym trymestrze zagrożenie jest największe?
Aby określić znaczenie w jakim okresie ciąży dochodzi do zakażenia matki i powiązać to z napadami padaczkowymi u ich dzieci, matki podzielono na podgrupy na podstawie stopnia zachorowania na grypę w poszczególnych trymestrach ciąży. W badaniu zaobserwowano niewielki wzrost ryzyka wystąpienia drgawek, drgawek gorączkowych i padaczki w trzecim trymestrze. W badaniach z poprzednich lat opisujących ten sam problem analiza na jakim etapie ciąży wystąpiła infekcja wykazywała, że ryzyko wystąpienia drgawek były zauważalnie wyższe po zakażeniu grypą w drugim i trzecim trymestrze w porównaniu z pierwszym trymestrem.
Praca naukowców z Tajwanu jako potwierdzenie wcześniejszych badan
Nauka potwierdziła już w badaniach z poprzednich lat, że prenatalna ekspozycja na wirus grypy jest czynnikiem powodującym wystąpienie drgawek u dzieci w krajach zachodnich. Przykładem jest przeprowadzone w 2022 międzynarodowe badanie, w którym uczestniczyły Norwegia, Australia i Kanada. Do tej pory jednak nie przeprowadzono takiego badania w krajach Azji Wschodniej. Opisywane badanie to pierwszy zbiór danych obejmującym ludność z kraju azjatyckiego.
Drgawki u niemowląt i małych dzieci
Najczęstszym rodzajem drgawek u dzieci są drgawki gorączkowe. Są one powszechnym problemem neurologicznym u niemowląt i dzieci do 6 roku życia. Napad drgawkowy jest definiowany jako niekontrolowana i nagła aktywność elektryczna w mózgu, powodująca zmiany w ruchach, zachowaniu, uczuciach i stanie świadomości. W przebiegu drgawek gorączkowych obserwuje się podwyższoną temperaturę ciała, do której dochodzi bez wyraźnej przyczyny. Drgawki gorączkowe występują u 2% do 5% wszystkich dzieci w krajach zachodnich. Najczęściej występują u dzieci w pomiędzy 12. a 18. miesiącem życia. U niektórych dzieci dochodzi do jednorazowego epizodu, ale około 30% doświadcza wielu takich napadów we wczesnym dzieciństwie. Większość drgawek ustępuje samoistnie i bez powikłań, ale istnieją też dowody sugerujące, że dzieci, u których dochodzi do drgawek gorączkowych, mogą być bardziej narażone na rozwój padaczki lub innego zaburzenia neurologicznego.
Drgawki gorączkowe i stan padaczkowy
Wyróżnia się proste drgawki gorączkowe (występujące najczęściej) , czyli pojedyncze drgawki trwające 15 minut lub krócej oraz złożone drgawki gorączkowe, charakteryzujące się wieloma drgawkami występującymi w ciągu 24 godzin lub drgawkami trwającymi 15 minut lub dłużej. O stanie padaczkowym mówimy, gdy drgawki trwają dłużej niż 30 minut. Taki stan obserwuje się rzadko, ale jego skutki mogą być dużo bardziej niekorzystne.
Oprócz przebytych infekcji w okresie prenatalnym przyczyną drgawek gorączkowych mogą być również takie czynniki jak obciążenie genetyczne, obniżone stężenie cynku i żelaza we krwi oraz palenie tytoniu przez matkę i przewlekły stres.
Narażenie na wirus grypy a zaburzenia neuropsy chiatryczne u dzieci
Narażenie na zakażenie w macicy może mieć długoterminowe konsekwencje dla potomstwa, zwłaszcza dotyczące rozwoju układu nerwowego i zaburzeń neuropsychiatrycznych. Dzięki licznym badaniom wiemy już na ten temat naprawdę dużo.
Wiadomo, że bakteryjne lub wirusowe zakażenia matki w czasie ciąży poprzedzały pewne neurologiczne następstwa u dzieci, w tym przedwczesny poród, zaburzenia neurorozwojowe lub behawioralne, padaczkę dziecięcą i inne choroby. Zakażenie grypą w czasie ciąży wiązały się z komplikacjami w czasie porodu.
Aktywacja układu odpornościowego matki w czasie infekcji oraz stan zapalny w łożysku może wiązać się z niewystarczającym ukrwieniem i niedotlenieniem dziecka, co zostało powiązane z zaburzeniem jego rozwoju, także ze strony układu nerwowego. Za możliwy mechanizm zaburzający rozwój dziecka uznano również burzę cytokinową, czyli nadmierna reakcja układu immunologicznego na patogeny.
Inne, szwedzkie badanie kohortowe wykazało, że zachorowanie matki na grypę podczas hospitalizacji zwiększało ryzyko autyzmu i depresji u potomstwa. Potrzebne są dalsze obserwacje w celu wyjaśnienia mechanizmów leżących u podstaw rozwoju neurologicznego u dzieci.
Źródło:
- https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2823877
- https://www.pharmacytimes.com/view/maternal-influenza-shows-association-with-increased-risk-of-childhood-seizures
- Xixis KL, Samanta D, Smith T, et al. Febrile Seizure. [Updated 2024 Jan 19]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2024
©MGR.FARM
