Apteka postrzegana jest przede wszystkim jako miejsce wydawania leków i suplementów diety. Jak zakłada definicja WHO i Międzynarodowej Federacji Farmaceutycznej (FIP) misją aptek jest wspieranie poprawy stanu zdrowia i pomoc pacjentom w jak najlepszym wykorzystaniu leków. Światowa Organizacja Zdrowia wyróżnia dwie grupy usług świadczonych przez apteki. Pierwsza z nich to tzw. usługi farmaceutyczne podstawowe. Obejmują one przede wszystkim wydawanie leków i nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii. Druga grupa to już bardziej profesjonalne usługi. Co one obejmują?
– Działanie lub zespół działań świadczonych lub organizowanych przez aptekę, realizowanych przez farmaceutę przy wykorzystaniu jego specjalistycznej wiedzy z zakresu ochrony zdrowia – w celu optymalizacji procesu leczenia – zakłada definicja WHO.
Pod tą definicją kryją się takie usługi farmaceutyczne jak chociażby opieka nad chorymi przewlekle, badania przesiewowe, szczepienia, pomiary ciśnienia krwi lub cholesterolu, itp. W zależności od kraju apteki świadczą lub nie dodatkowe usługi. Jak to wygląda w niektórych europejskich państwach?
W Portugalii usługi farmaceutyczne są na wysokim poziomie
Portugalskie apteki, podobnie jak polskie mają za zadanie przede wszystkim zapewnić pacjentom dostęp do niezbędnych leków. Poza tą funkcją mają jednak też możliwość wykonywania innych świadczeń. Informacja o dodatkowych usługach musi być jednak odpowiednio wystawiona w lokalu apteki. Co więcej – czytelny ma być także koszt świadczonych w danej aptece usług. Ministerstwo Zdrowia Portugalii dopuszcza w aptekach chociażby podawanie szczepionek nie objętych krajowym planem szczepień, a także konsultacje żywieniowe.
- Czytaj również: Przeglądy lekowe w każdej gminie? Farmaceuci zakasują rękawy…
W ramach swojej pracy portugalskie apteki mogą także przeprowadzać niektóre badania przesiewowe. Dotyczy to chociażby badań w kierunku zakażenia wirusem HIV oraz wirusowego zapalenia wątroby typu B i C. Zgodnie z tamtejszym prawem apteki mogą i muszą udzielać pierwszej pomocy. Co więcej – mogą też świadczyć podstawowe usługi z zakresu pielęgniarstwa. Chodzi m.in. o opatrywanie ran czy też pomoc w profilaktyce i leczeniu stopy cukrzycowej. W przypadku zaistnienia takiej konieczności farmaceuta może także podać leki pacjentowi.
Francuskie apteki – co może farmaceuta we Francji?
We Francji zakres możliwych usług farmaceutycznych jest nieco inny niż ten obowiązujący w Portugalii. W ramach swojej pracy farmaceuci mogą udzielać konsultacji farmaceutycznych i wykonywać niektóre badania przesiewowe. W odróżnieniu od swoich portugalskich kolegów farmaceuci we Francji mogą mieć czynny udział w preskrypcji niektórych leków.
– Pod pewnymi warunkami farmaceuci we współpracy z lekarzem (na jego wniosek lub za jego zgodą) mogą okresowo wznawiać przewlekłe leczenie pacjentów i w razie potrzeby dostosowywać dawkowanie – wynika z tamtejszego prawa.
Podobnie jak w Portugalii, tak i we Francji istnieje możliwość zaszczepienia się w aptece. Francuscy farmaceuci mogą przepisywać i podawać szczepionki z obowiązującego tam wykazu. Listę tą ustala Ministerstwo Zdrowia. Dodatkowo, co jest chyba normą w większości krajów – apteki mogą i wręcz powinny udzielać pierwszej pomocy w przypadku zaistnienia niebezpieczeństwa w odniesieniu do swoich pacjentów.
W Słowenii apteki nastawione są na szeroki kontakt z pacjentami
Farmaceuci w Słowenii dysponują jednym z najbardziej kompleksowych systemów usług farmaceutycznych. Wystarczy zacząć od tego, że jedną z możliwych do świadczenia usług są konsultacje telefarmaceutyczne. Poza tym farmaceuci prowadzą szeroki wachlarz konsultacji bezpośrednio w aptekach. Ma to na celu indywidualizację leczenia i poprawę kontroli stanu zdrowia pacjenta. Jedną z metod są chociażby konsultacje w zakresie samoleczenia i monitorowanie wprowadzania nowych leków.
- Czytaj również: Usługi opieki farmaceutycznej są zwolnione z podatku VAT
Poza wymienionymi możliwościami apteki w Portugalii zajmują się także dostarczaniem leków. Obowiązujące tam prawo zezwala na dostawę określonych leków do domu pacjenta. Dodatkowo apteki mogą i nierzadko uczestniczą w działalności naukowo-badawczej. Spora część farmaceutów uczestniczy w badaniach klinicznych produktów leczniczych. Tego typu możliwość pozwala lepiej poznać mechanizm działania niektórych substancji, co z pewnością przekłada się potem na efektywniejszą pracę z pacjentem.
W Niemczech również pojawiła się już opieka farmaceutyczna
Farmaceuci w Niemczech w dużej mierze zajmują się szeroko pojętą dokumentacją apteczną. Nie zwalnia to ich jednak z możliwości sprawowania opieki farmaceutycznej. Ta natomiast obejmuje chociażby konsultacje na temat przyjmowanych leków i możliwych interakcji. Pacjenci mogą zakładać w aptekach swoje indywidualne konta. Na nich zapisywane są wszystkie przyjmowane przez nich leki. Dzięki temu farmaceuta wie, co zażywa dana osoba i jaki może mieć to wpływ na proces leczenia.
Poza typowymi przeglądami lekowymi apteki w Niemczech mają możliwość wykonywania pomiarów ciśnienia krwi, a także glikemii. Usługi te są zwykle dodatkowo płatne, podobnie jak pomiar stężenia cholesterolu. Ciekawa natomiast wydaje się możliwość sprawdzenia w aptece stanu swojej skóry. Niektóre apteki prowadzą także badania drożności żył. Pacjent ma wówczas możliwość indywidualnego dopasowania odzieży uciskowej zgodnie z pomiarami dokonanymi właśnie w aptece.
©MGR.FARM
