W krajach zachodnich opieka farmaceutyczna została wprowadzona wiele lat temu. To właśnie tam farmaceuci realizują takie usługi, jak przegląd lekowy, poradnictwo zdrowotne, konsultacje w sprawie rzucania nałogów i wiele innych. Eksperci biorący udział w Kongresie byli jednogłośni – w Polsce opieka farmaceutyczna powinna być wdrażana jak najszybciej.
– Do tej pory apteki były postrzegane głównie jako miejsca zakupu leków – potwierdza Marcin Piskorski, prezes PharmaNET. – Po wejściu ustawy o zawodzie farmaceuty sytuacja zmieniła się i wprowadzane są w aptekach świadczenia zdrowotne, o co apelował PharmaNET. To bardzo ważna zmiana – dla farmaceuty, ale przede wszystkim dla pacjenta.
Zmiany zaczęły się już w lipcu 2021 r. w momencie wejścia rozporządzenia dotyczącego szczepień. Od tej pory zaczęła się nowa era dla farmaceutów i dla pacjentów, zgodna z trendami europejskimi. Celem zmian jest wprowadzenie w życie koncepcji „Pacjent w Centrum Uwagi” (czytaj również: Opieka farmaceutyczna w aptekach dopiero za… kilkadziesiąt miesięcy?).
Sytuacja pacjentów jest zła
Według specjalistów, zaproszonych przez DOZ S.A. do udziału w Kongresie, którego sponsorem była spółka GlaxoSmithKline Consumer Healthcare Sp. z o.o. (Sponsor Wiodący) oraz firmy Biofarm i Sandoz, sytuacja pacjentów w naszym systemie zdrowotnym jest po prostu zła.
– Dług zdrowotny podczas kowidu i obecnej sytuacji geopolitycznej powiększa się – mówi Stanisław Maćkowiak, prezes Federacji Pacjentów – musimy zapewnić opiekę zdrowotną tak Polakom, jak i uchodźcom z zagranicy. To bardzo duże wyzwanie. A warto podkreślić, że liczba lekarzy w Polsce jest najniższa w całej Europie.
Właśnie we wprowadzeniu opieki farmaceutycznej eksperci dopatrują się szansy poprawy sytuacji pacjentów.
– Grupa zawodowa farmaceutów to kilkadziesiąt tysięcy doskonale wykształconych osób, które mają kompetencję, aby prowadzić poradnictwo zdrowotne – mówi dr hab. n. med. Agnieszka Neumann-Podczaska.
Na czym ma polegać opieka farmaceutyczna?
– Przede wszystkim to przegląd lekowy, ale również usługi prozdrowotne i poradnictwo. W krajach wysoko rozwiniętych pacjent ma kilkadziesiąt usług prozdrowotnych, z których może skorzystać w aptekach – podkreśla Marcin Piskorski, Prezes Związku Pracodawców Aptecznych PharmaNET
Obecnie organizacje zrzeszające farmaceutów zaproponowały wprowadzenie 12 usług do aptek, m.in. szczepienia, poradnictwo, wypożyczanie drobnego sprzętu medycznego.
– Przeanalizowaliśmy, w jakim zakresie możemy deklarować wprowadzenie nowych usługi. Chcemy, aby to były usługi, których nikt nie oferuje lub są bardzo trudne osiągalne – mówi Marcin Piskorski.
1 czerwca ruszył długo oczekiwany program pilotażowy przeglądu lekowego, który wdrażany jest w ramach opieki farmaceutycznej. W pilotażu bierze udział 75 aptek na terenie całego kraju, które objęły opieką 1000 pacjentów – osób dorosłych biorących przynajmniej 5 leków na receptę lub osób po 75. roku życia zażywających 10 i więcej leków (czytaj również: Pilotaż Przeglądów Lekowych potrwa dłużej. Korekta ze względu na procedury WIF…).
– To wydarzenie historyczne, kiedy siadają pierwsi pacjenci w pokojach do konsultacji przeglądu lekowego – mówi koordynator projektu dr hab. Neumann – wreszcie można powiedzieć, że pacjent rzeczywiście jest w centrum uwagi. Warto również podkreślić, że farmaceuci to grupa zawodowa najlepiej przygotowana i wykształcona do wykonywania takiej usługi.
Najważniejszy jest dialog
W ramach programu pilotażowego farmaceuta współpracuje z pacjentem i lekarzem, udziela konsultacji na temat wprowadzonych do leczenia leków, optymalizuje proces leczenia. Bardzo istotną rolę w pilotażu odgrywa dialog pomiędzy lekarzem, pacjentem i farmaceutą. W tym wypadku farmaceuta powinien być partnerem lekarza – jest przecież najlepiej wyspecjalizowaną osobą w dziedzinie wiedzy o lekach. To farmaceuta powinien wzmacniać jego decyzje dotyczące leczenia oraz całościowo spojrzeć na pacjenta i jego farmakoterapię. Rolą farmaceuty jest również wspierać pacjenta w decyzjach dotyczących wyboru leku bez recepty czy suplementów. W sytuacji, kiedy jest wielu leczących specjalistów, farmaceuta musi uporządkować farmakoterapię pacjenta.
– Jak widać, przegląd lekowy jest bardzo istotny dla zdrowia pacjenta i będzie stanowił o dalszym rozwoju innych usług z opieki farmaceutycznej – podkreśla dr hab n. med. Agnieszka Neumann Podczaska.
A dr n. farm. Piotr Brukiewicz, wiceprezes Śląskiej Okręgowej Izby Farmaceutycznej zaznacza, że uzupełnienie systemu zdrowotnego o opiekę farmaceutyczną poprawi na pewno jego kondycję i pozwoli zaoszczędzić wiele środków finansowych.
– Cieszę się, że możemy spotkać się na kongresie poświęconym pacjentowi i wymieniać poglądy, szukać rozwiązań, aby polepszyć sytuację pacjenta w Polsce. Mało jest takich inicjatyw – mówi Irena Rej, Prezes Izby Gospodarczej Farmacja Polska. – tym bardziej należą się podziękowania spółce DOZ S.A.
Źródło: Kongres Pacjent w Centrum Uwagi/Serwis Zdrowie PAP
