REKLAMA
pon. 23 października 2023, 08:02

Przeglądy lekowe w każdej gminie? Farmaceuci zakasują rękawy…

Farmaceuci zaangażowani do niedawna w Pilotaż Przeglądów Lekowych nie spoczywają na laurach. Niedawno utworzyli Polskie Towarzystwo Opieki Farmaceutycznej, które przygotowało ofertę przeglądów lekowych dla samorządów. Zainteresowanie nią jest duże, a w obliczu zbliżających się wyborów samorządowych, może okazać się istnym strzałem w dziesiątkę.

Polskie Towarzystwo Opieki Farmaceutycznej przygotowało ofertę przeglądów lekowych dla gmin (fot. Shutterstock)
Polskie Towarzystwo Opieki Farmaceutycznej przygotowało ofertę przeglądów lekowych dla gmin (fot. Shutterstock)

Pod koniec czerwca oficjalnie zakończono Pilotaż Przeglądów Lekowych. Biorący w nim udział farmaceuci zostali nagrodzeni, a resort zdrowia otrzymał szereg dokumentów podsumowujących pilotaż… I co dalej? Teraz piłeczka jest po stronie Ministerstwa Zdrowia. Kilka miesięcy temu wiceminister Maciej Miłkowski zapowiadał, że przeglądy lekowe wkrótce staną się świadczeniem gwarantowanym. Przedwyborcza gorączka, duża nowelizacja ustawy refundacyjnej i programy bezpłatnych leków, skutecznie jednak zamroziły dalsze prace nad tym rozwiązaniem. Od kilku miesięcy przeglądy lekowe analizuje też Agencja Oceny Technologii Medycznych…

Pilotaż Przeglądów Lekowych nie tylko dostarczył danych na temat tej usługi dla Ministerstwa Zdrowia, NFZ i AOTMiT. Pozwolił też zgromadzić ogromny kapitał w postaci farmaceutów zaangażowanych w rozwój opieki farmaceutycznej i doskonale przygotowanych do jej świadczenia. Po wykonaniu swojego zadania, zaczęli oni zastanawiać się jak wykorzystać zdobyte doświadczenie i wiedzę.

– Miałam setki zgłoszeń od farmaceutów z całej Polski, którzy pytali co dalej. Chcieli szukać innych rozwiązań i źródeł finansowania przeglądów lekowych. W swojej okolicy widzieli ogromną potrzebę, aby tego typu usługa nadal była wykonywana – mówi dr hab. n. med. prof. UMP Agnieszka Neumann-Podczaska, koordynatorka Pilotażu.

Przypomnijmy, że uczestniczący w nim farmaceuci przeprowadzili łącznie 850 przeglądów w 75 aptekach na terenie całego kraju. Grzechem byłoby zmarnowanie tego kapitału, w oczekiwaniu na decyzję Ministerstwa Zdrowia. Szczególnie, że przez kilkanaście ostatnich miesięcy, o przeglądach lekowych zrobiło się naprawdę głośno. Wzrosło zainteresowanie tą usługą, które przerodziło się też w realne zapotrzebowanie na nią.

Polskie Towarzystwo Opieki Farmaceutycznej

W rezultacie miesiąc temu koordynatorzy Pilotażu zdecydowali o założeniu Polskiego Towarzystwa Opieki Farmaceutycznej. Jego prezeską została prof. Agnieszka Neumann-Podczaska – koordynatorka Pilotażu. Inicjatywa ta jest odpowiedzią na konieczność sformalizowania dalszych działań farmaceutów, którzy chcą promować i świadczyć przeglądy lekowe. Obecnie czeka ono na wpis do KRS, by móc formalnie zawierać umowy, jednak i bez tego jego działalność jest zauważalna.

Na Facebooku powstała grupa o tej samej nazwie, gdzie ukazują się wszystkie informacje dotyczące działalności PTOF. Grupa ta cieszy się ogromną popularnością i w ciągu kilku tygodniu zgromadziła już ponad 1200 członków.

 – Postanowiliśmy działać na razie w ramach wolontariatu. Braliśmy już udział w kilku akcjach. Między innymi we wrześniu byliśmy na „Senioraliach” w Krakowie, gdzie wspólnie z farmaceutami promowaliśmy hasło „Zażywaj leki bezpiecznie” – mówi dr hab. n. med. prof. UMP Agnieszka Neumann-Podczaska.



Hasło to nawiązywało do akcji, którą już kilka lat temu wśród seniorów prowadziło Stowarzyszenie MANKO – wydawca gazety „Głos Seniora”. I nie jest to przypadek, bo PTOF zamierza ściśle współpracować ze Stowarzyszeniem…

Seniorzy chcą przeglądów lekowych

„Głos Seniora” przez cały czas trwania Pilotażu Przeglądów Lekowych wspierał tę inicjatywę medialnie, edukując na ten temat i niejako budując zainteresowania nią wśród seniorów. Efektem tego jest nadchodząca współpraca, która ma polegać na oferowaniu samorządom pakietów przeglądów lekowych. Pomoże w tym współpraca ze Stowarzyszeniem MANKO, prowadzącym od lat ogólnopolski program „Gmina przyjazna seniorom”.

W programie tym zrzeszone są samorządy z całej Polski. Dzięki niemu seniorzy otrzymują bezpłatnie „Kartę Seniora”. Płacą za nią gminy, natomiast dzięki karcie seniorzy w różnych punktach mają zniżki lub darmowe usługi. W tych gminach, które wyrażą takie zainteresowanie, program ten ma objąć także przeglądy lekowe. Każda z nich na miarę swoich możliwości, będzie mogła „kupić” np. pakiet 100 przeglądów lekowych, które będą przeprowadzać okoliczni farmaceuci. Dla seniora przegląd lekowy będzie bezpłatny, natomiast farmaceuta otrzyma za to wynagrodzenie w wysokości 150 zł.

– Moim celem jest, aby farmaceuta otrzymał za swoją pracę wynagrodzenie, a senior miał wykonany przegląd lekowy za darmo. Farmaceuta otrzyma wynagrodzenie po zawarciu umowy o dzieło z Polskim Towarzystwem Opieki Farmaceutycznej. Jeśli farmaceuta ma własną działalność, będzie mógł też wystawić fakturę. Współpracując ze Stowarzyszeniem MANKO będzie nam łatwiej uzyskać wsparcie finansowe na taką działalność – mówi prof. Neumann-Podczaska.

PTOF swoje działania zaczyna w „Gminach przyjaznych seniorom”, ale docelowo oferta skierowana jest tak naprawdę do wszystkich włodarzy, zainteresowanych finansowaniem przeglądów lekowych. A okazuje się, że zainteresowanie to jest ogromne. Kolejne gminy zgłaszają chęć udziału w programie i można spodziewać się, że będzie ich jeszcze więcej. Już w przyszłym roku czekają nas bowiem wybory samorządowe, a w ich obliczu włodarze będą chcieli „wykazać się” przed swoimi mieszkańcami. W promowaniu akcji pomagają też farmaceuci, którzy w ramach wolontariatu uczestniczą w różnych spotkaniach z seniorami, promując bezpieczne leczenie i przeglądy lekowe.

Dla wszystkich farmaceutów

Co ważne – nie brakuje też farmaceutów zainteresowanych świadczeniem takich usług. Na wspomnianej grupie na Facebooku, zgłaszają się magistrowie farmacji z całej Polski, chętni do świadczenia przeglądów lekowych. Co istotne PTOF nie stawia ograniczeń dotyczących przygotowania, jakie funkcjonowały w przypadku Pilotażu Przeglądów Lekowych. Przypomnijmy, że mogli w nim brać udział tylko farmaceuci, którzy ukończyli konkretne studia podyplomowe z opieki farmaceutycznej lub posiadali udokumentowane doświadczenie ze świadczenia przeglądów lekowych za granicą.

 – Teraz jest nowe otwarcie. Pilotaż zawężał te wymagania, co było kością niezgody. Teraz wymagamy prawa wykonywania zawodu farmaceuty i chęci do pracy. Wierzymy, że dzięki wsparciu tych farmaceutów, którzy brali udział w Pilotażu i którzy są naszymi ambasadorami, także pozostali szybko nauczą się tego co jest niezbędne. Jako PTOF będziemy też zapewniać ciągłe wsparcie merytoryczne i jesteśmy spokojni o to, że pod tym naszym parasolem będzie stosowana sprawdzona już metodyka przeprowadzania przeglądów lekowych – mówi prof. Agnieszka Neumann-Podczaska.

Apteka, DPS, przychodnia POZ…

A gdzie farmaceuci mają wykonywać zakontraktowane tak przeglądy lekowe? Tutaj zadanie wskazania miejsca świadczenia takiej usługi będzie po stronie gminy, powiatu lub miasta. Nie ma przeszkód, by takie spotkania farmaceutów z pacjentami odbywały się w Domach Seniora Domach Pomocy Społecznej, a nawet placówkach Podstawowej Opieki Zdrowotnej.

 – Z drugiej strony, jeśli farmaceuta będzie miał takie możliwości w swojej aptece i zgodę jej właściciela, nie widzę żadnych przeszkód, żeby przeglądy lekowe świadczyć właśnie w tam. Oczywiście taki farmaceuta musi być ostrożny, żeby nie naruszyć zakazu reklamy. Niemniej mamy już w tym zakresie wypracowaną strategię, po Pilotażu Przeglądów Lekowych. W PTOF będzie też adwokat, który tym obszarem się zajmie i pomoże – mówi prof. Neumann-Podczaska.

27 listopada w Poznaniu odbędzie się II Międzynarodowa Konferencja Naukowo-Szkoleniowa dla Farmaceutów „Przegląd lekowy w aptece, na oddziale szpitalnym i nie tylko!”. W jego trakcie przewidziane jest Walne Zebranie PTOF, na którym przedstawione szczegółowe informacje dotyczące wdrażanych rozwiązań i działalności Towarzystwa.

©MGR.FARM

Wynalazca plastrów nikotynowych: Całe życie zastanawiałem się, dlaczego ludzie palą!

4 czerwca 202414:01

Historia pełna jest inspirujących opowieści o ludziach, którzy poświęcili swoje życie i karierę na rzecz tego, co kochali najbardziej – pomocy innym. Jedną z takich osób był Murray Elias Jarvik, amerykański psychofarmakolog i naukowiec, współtwórca plastrów nikotynowych. Z okazji Światowego Dnia bez Papierosa przypominamy jego niezwykłą sylwetkę.

[Artykuł sponsorowany]

Murray Jarvik urodził się 1 czerwca 1923 r. w Nowym Jorku. Ukończył m.in. Uniwersytet Kalifornijski w San Francisco. Przez całe życie cierpiał na problemy z sercem. Jego kłopoty zdrowotne rozpoczęły się od ciężkiego przypadku gorączki reumatycznej, gdy miał 12 lat. Później w wieku 28 lat zachorował na polio, a w 1992 r. zdiagnozowano u niego raka płuc. Nowotwór udało się wyleczyć.1,2

W całej tej historii warto wspomnieć, że naukowiec nigdy nie palił papierosów. W trakcie licznych pobytów w szpitalach obserwował jednak pacjentów, którzy zmagali się z nałogiem i objawami odstawienia papierosów. To wtedy w jego głowie zrodził się pomysł na inny, bezpieczniejszy sposób dostarczania nikotyny do organizmu, który zniweluje chęć sięgania po papierosa u osób, które powinny natychmiast wyjść z nałogu.1,2 Motywacji do działania dostarczała mu również żona, nałogowa palaczka.1

Nikotyna w terapii leczenia uzależnienia

Murray Jarvik rozpoczął badania nad wchłanianiem nikotyny przez skórę i jej wpływem na organizm ludzki od obserwowania rolników zajmujących się zbieraniem tytoniu. Nie mógł jednak uzyskać zgody na prowadzenie badań na pacjentach. W końcu wraz ze swoim kolegą z Uniwersytetu Kalifornijskiego, Jedem Rosem, zaczęli prowizoryczne plastry testować na sobie. Po latach, w jednym z wywiadów Javik wspominał: „Nałożyliśmy tytoń na skórę i czekaliśmy, co się stanie. Nasze tętno wzrosło, zaczęła skakać adrenalina, to wszystko przytrafia się palaczom”. 4

Badania Jarvika i Rose doprowadziły do wynalezienia plastra nikotynowego na początku lat 90. Sześć lat później Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) zatwierdziła ich sprzedaż jako leku bez recepty. Murray Jarvik dożył później starości. Zmarł 8 maja 2008 roku w wieku 84 lat.2

Plaster nikotynowy dzisiaj

Plaster nikotynowy dziś jest szeroko stosowany jako podstawowy element Nikotynowej Terapii Zastępczej. Dostarcza on nikotynę bezpośrednio przez skórę do organizmu, aby złagodzić potrzebę zapalenia papierosa i stopniowo rzucić palenie. Działa do 16 godzin i – w przeciwieństwie do papierosów czy e-papierosów – nie zawiera tysięcy substancji kancerogennych.5

Co warto zapamiętać na temat Nikotynowej Terapii Zastępczej?

• Nikotynowa Terapia Zastępcza to najlepiej przebadana farmakologiczna forma wsparcia rzucania palenia: ponad 150 badań klinicznych 6, w trakcie których przebadano około 65 tysięcy pacjentów 7, badania dostępne w Cochrane Library.

• NTZ to jedyna, dostępna bez recepty, terapia rekomendowana przez WHO (Essential Medicines List). Na liście znajdują się zarówno plastry, gumy, tabletki, jak i spray.3

• NTZ zwiększa szansę na rzucanie palenia o 50% do 60%.8

• Jednoczesne stosowanie plastra nikotynowego i innego rodzaju NTZ (szybko działającego, np. guma do żucia, tabletka do ssania, spray) zwiększa o 15% do 36% prawdopodobieństwo, że dana osoba rzuci palenie, niż gdyby użyła tylko jednego rodzaju produktu NTZ.7

• NTZ może być używana w grupach pacjentów ze szczególnymi potrzebami (kobiety w ciąży i karmiące piersią pod nadzorem lekarza10, pacjenci z chorobami serca i po przebytym zawale11, pacjenci z chorobami układu oddechowego, w tym POChP12, pacjenci z innymi uzależnieniami np. od alkoholu13.

Dowiedz się więcej na temat produktów Nikotynowej Terapii Zastępczej.

Literatura

  1. Weber, Bruce (2008-05-13). „Murray Jarvik, 84, Whose Research Helped Lead to Nicotine Patch, Dies”New York Times. Retrieved 2008-05-26.
  2. Wikipedia. Dostep 21.05.2024 r. https://en.wikipedia.org/wiki/Murray_Jarvik
  3. WHO model list of essential medicines – 22nd list, 2021, 30 September 2021, WHO/MHP/HPS/EML/2021.02, dostęp https://www.who.int/publications/i/item/WHO-MHP-HPS-EML-2021.02, 21.05.2024 r.
  4. Obituary: Murray E. Jarvik, 84, UCLA pharmacologist, nicotine patch inventor, dostęp: https://www.uclahealth.org/news/release/obituary-murray-e-jarvik-84-ucla-pharmacologist-nicotine-patch-inventor
  5. Edyta Budzyńska, Stefanie Sielemann, Jarosław Puton, Alexander L.R.M. Surminski, Analysis of e-liquids for electronic cigarettes using GC-IMS/MS with headspace sampling, Talanta, Volume 209, 2020, 120594, ISSN 0039-9140, https://doi.org/10.1016/j.talanta.2019.120594.
  6. SteadL.F., PereraR., BullenC. et al. Nicotinereplacementtherapyfor smoking cessation// CochraneDatabase Syst. Rev. 2012. Issue11.
  7. Hartmann‐BoyceJ, ChepkinSC, YeW, BullenC, Lancaster T. Nicotinereplacementtherapyversus controlfor smoking cessation. CochraneDatabase of SystematicReviews2018, Issue5.
  8. W porównaniu do pacjentów otrzymujących placebo lub bez leczenia za Hartmann‐Boyce J, Chepkin SC, Ye W, Bullen C, Lancaster T. Nicotine replacement therapy versus control for smoking cessation. Cochrane Database of Systematic Reviews 2018, Issue 5. Art. No.: CD000146. DOI: 10.1002/14651858.CD000146.pub5.
  9. Lindson N, et al. Different doses, durations and modes of delivery of nicotine replacement therapy for smoking cessation. Cochrane Database Syst Rev. 2019 Apr 18;4(4):CD013308.
  10. Bała,Cedzyńska i in. Wytyczne leczenia uzależnienia od nikotyny. Rekomendacje, 2022. https://nil.org.pl/uploaded_files/art_1653901298_wytyczne-zun.pdf
  11. McRobbie H, Hajek P. Nicotine replacement therapy in patients with cardiovascular disease: guidelines for health professionals. Addiction. 2001 Nov;96(11):1547-51.
  12. Ellerbeck EF, Nollen N, Hutcheson TD, Phadnis M, Fitzgerald SA, Vacek J, Sharpe MR, Salzman GA, Richter KP. Effect of Long-term Nicotine Replacement Therapy vs Standard Smoking Cessation for Smokers With Chronic Lung Disease: A Randomized Clinical Trial. JAMA Netw Open. 2018 Sep 7;1(5):e181843. 
  13. Pharmacological Options for Smoking Cessation in Heavy-Drinking Smokers – PubMed (nih.gov).

    Jak oceniasz artykuł?

    Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

    Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

    0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]