Szacuje się, że w ubiegłym roku aż 107 543 mieszkańców Stanów Zjednoczonych zmarło z powodu przedawkowania narkotyków. Zdecydowaną większość z nich spowodowały opioidy. Co prawda istnieją skuteczne produkty lecznicze do przeciwdziałania przedawkowaniu, to niestety zaledwie 1/4 uzależnionych ma do nich dostęp. Ponadto ok. 50% osób nałogowo stosujących leki opioidowe przerywa farmakoterapią w ciągu pierwszych 6. miesięcy. Duża potrzeba znalezienia alternatywnych sposobów leczenia osób uzależnionych sprawia, że naukowców sprawdzają różne rozwiązania. Czy semaglutyd w kryzysie opioidowym okaże się nowym wsparciem dla ratowania zdrowia publicznego?
Semaglutyd w kryzysie opioidowym — wyniki badania kohortowego
Badanie [1] opublikowane na łamach czasopisma JAMA objęło 33 006 pacjentów ze zdiagnozowaną cukrzycą typu 2 i potwierdzonym uzależnieniem od opioidów. Z tej grupy 3034 uczestników przyjmowało semaglutyd. Natomiast pozostali pacjenci mieli przepisane inne leki przeciwcukrzycowe:
- insulinę
- metforminę
- tiazolidynediony
- sulfonylomocznik
- inne analogi GLP-1 – liraglutyd i dulaglutyd
- inhibitor dipeptydylopeptydazy-4 (DDP-4is)
- inihibtor kotranspoerta sodowo-glukozowego-2 (SGLT2is)
Grupy kontrolne z innymi lekami przeciwcukrzycowymi oraz grupa badawcza z semaglutydem różniły się od siebie pod wieloma względami. Autorzy badania wskazują, że uczestnicy byli zróżnicowani pod kątem wieku, płci, pochodzenia oraz chorób współistniejących. Roczna obserwacja pacjentów (a raczej ich elektronicznej dokumentacji medycznej) wykazała, że pacjenci przyjmujący semaglutyd mieli obniżone ryzyko przedawkowania leków opioidowych.
Ponieważ uzyskane wyniki wymagają walidacji (m.in. z innych populacji badawczych czy baz danych), ciężko jest potwierdzić realną rolę semaglutydu w walce z kryzysem opioidowym. Niemniej jednak przeprowadzone badanie kohortowe stanowi istotne uzasadnienie dla przeprowadzenia dalszych badań. Zwłaszcza randomizowanych badań klinicznych, które są niezbędne dla wykazania terapeutycznych efektów semaglutydu w kontekście przeciwdziałania uzależnieniu od opioidów.
Semaglutyd a inne uzależnienia
Autorzy omawianego badania opublikowali w tym roku też dwie inne prace naukowe dotyczące semaglutydu i uzależnień. Naukowcy również przeprowadzili badania kohortowe, które potrwało rok, stanowiło analizę elektronicznej dokumentacji medycznej ponad 85 tysięcy pacjentów z otyłością (z lub bez cukrzycy ty z i porównywało semaglutyd z innymi lekami przeciwcukrzycowymi. W pierwszym [2] sprawdzono zastosowanie semaglutydu wśród osób nałogowo korzystających z konopi. W drugim [3] uczestnikami były osoby z problemem nadużywania alkoholu. Oba badania wykazały, że interwencja semaglutydem ma znaczenie w kontekście zmniejszenia szans na występowanie i nawroty zaburzeń dotyczących wspomnianych substancji psychoaktywnych.
Źródła:
- https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2824054
- https://www.researchgate.net/publication/378967712_Association_of_semaglutide_with_reduced_incidence_and_relapse_of_cannabis_use_disorder_in_real-world_populations_a_retrospective_cohort_study
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38806481/
©MGR.FARM
