Apteka „Homeopatyczna Pod Wagą” w Sycowie znana jest wśród entuzjastów produktów homeopatycznych w całej Polsce. Od lat zajmowała się wytwarzaniem własnych preparatów tego typu. Kiedy w kwietniu Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny we Wrocławiu wydał decyzję o cofnięciu zezwolenia na jej funkcjonowanie, zwolennicy homeopatii zareagowali niemal natychmiast. W mediach społecznościowych zachęcali do telefonów i wysyłania maili do WIF we Wrocławiu, aby ten odwołał swoją decyzję. Do walki o aptekę przyłączył się nawet poseł Paweł Skutecki (Kukiz’15)(czytaj więcej: Znana apteka zamknięta za sprzedaż homeopatii? Prawda jest inna…).
Pod koniec kwietnia okazało się, że ze stanowiska Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego została odwołana mgr farm. Urszula Sławińska-Zagórska. Wojewoda Dolnośląski przychylił się tym sposobem do wniosku Głównego Inspektora Farmaceutycznego. Zapytany o przyczynę takiego wnioski GIF odmówił podania szczegółów. W środowisku aptekarskim mówiło się jednak, że przyczyną odwołania Urszuli Sławińskiej-Zagórskiej była decyzja o cofnięciu zezwolenia aptece „Homeopatycznej Pod Wagą” w Sycowie. A w zasadzie fakt nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności… (czytaj więcej: Dolnośląska WIF odwołana ze stanowiska. W tle zamknięcie apteki homeopatycznej…).
Kilka tygodni później Główny Inspektor Farmaceutyczny na drodze postanowienia uchylił rygor natychmiastowej wykonalności decyzji Dolnośląskiego WIF. Był to efekt odwołania, jakie złożył w tej sprawie właściciel apteki. W rezultacie placówka mogła wznowić działalność (czytaj więcej: Apteka homeopatyczna w Sycowie wznawia działalność).
Pod koniec lipca jednak GIF po rozpatrzeniu odwołania podtrzymał decyzję Dolnośląskiego WIF i apteka ostatecznie straciła zezwolenie na działalność. Redakcja MGR.FARM dotarła do treści decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego. Wyłania się z niej cały przebieg sprawy oraz argumentacja, która stała zarówno po stronie inspekcji farmaceutycznej, jak i właściciela apteki…
Sprzedaż do innych aptek
Postępowanie, które zakończyło się cofnięciem zezwolenia aptece „Homeopatycznej Pod Wagą” rozpoczęło się 6 marca. Podstawą do jego wszczęcia było ustalenie przez Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego, że apteka w okresie od 12 lipca 2015 r. do 31 grudnia 2018 r. sprzedawała innym aptekom ogólnodostępnym produkty homeopatyczne. Stanowiło to naruszenie art. 86a Prawa farmaceutycznego, które skutkuje obligatoryjnym cofnięciem zezwolenia. Jednym z dowodów w sprawie było 50 faktur VAT przesłanych przez Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w Rzeszowie. Miały one dokumentować sprzedaż leków homeopatycznych przez aptekę w Sycowie do jednej z aptek na terenie Podkarpacia.
28 marca właściciel apteki „Homeopatycznej Pod Wagą” zjawił się w siedzibie Dolnośląskiego WIF, aby zapoznać się z aktami postępowania. Poinformował wtedy o swoich zastrzeżeniach co do materiału dowodowego i zapowiedział, że złoży do niego uwagi. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny zakończył postępowanie w sprawie 4 kwietnia, cofając właścicielowi zezwolenie na prowadzenie apteki. Tymczasem następnego dnia do WIF wpłynęło pismo właściciela zawierające jego stanowisko w sprawie. Pismo zostało nadane 1 kwietnia – a więc przed terminem wyznaczonym w zawiadomieniu o zamiarze zakończenia postępowania.
Dokładnie 18 kwietnia właściciel apteki wniósł odwołanie do GIF od decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego wraz z wnioskiem o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności.
Argumenty właściciela apteki
W treści odwołania właściciel apteki zarzucał decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego naruszanie szeregu przepisów. Przede wszystkim brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. WIF nie odniósł się m.in. do okoliczności umów zawieranych o świadczenie usług, których wzór został przez niego zaakceptowany w 2011 roku. Zdaniem właściciela apteki miało to kluczowe znaczenie dla rozpatrzenia zakresu rękojmi, jaką daje przedsiębiorca na prowadzenie apteki. Poza tym według niego inspektor nie wykazał przesłanek nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Właściciel apteki w swoim piśmie do GIF przekonywał, że apteka „Homeopatyczna Pod Wagą” nie dokonywała sprzedaży produktów leczniczych do innych aptek i nie naruszyła żadnych zasad działania apteki ogólnodostępnej. Apteka miała świadczyć usługi na rzecz innych aptek, polegające na wykonywaniu leków homeopatycznych. Nie wytwarzała ich też na skalę hurtową – co zarzucał Dolnośląski WIF. Zdaniem właściciela faktury, które stanowiły materiał dowodowy w sprawie, nie dokumentowały sprzedaży produktów leczniczych, a świadczenie usług na podstawie zaakceptowanej przez WIF umowy. Leki miały być sporządzane przez aptekę w oparciu o przesłane recepty pacjentów i służyły jedynie do zaspokajania ich potrzeb. Tym samym wytwarzanie leków nie miało charakteru ciągłego i hurtowego.
W swoim odwołaniu właściciel apteki zawnioskował o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, jej uchylenie w całości lub ewentualnie skierowanie do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Rozpatrzenie sprawy przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego
Główny Inspektor Farmaceutyczny postanowieniem z dnia 21 maja wstrzymał wykonanie decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego o cofnięciu zezwolenia aptece „Homeopatycznej Pod Wagą”. 17 czerwca zawiadomił o zamiarze zakończenia postępowania odwoławczego właściciela, który 2 lipca skorzystał ze swojego prawa do przeglądu akt sprawy. Dwa dni później zawnioskował o włączenie do materiału dowodowego opinii Uniwersytetu Medycznego Wrocławiu, Katedry i Zakładu Technologii Postaci Leku.
GIF po analizie zgromadzonego materiału dowodowego uznał za zasadne utrzymanie decyzji Dolnośląskiego WIF w całości, choć nie podzielił całości argumentacji. Główny Inspektor Farmaceutyczny uznał, że zarzut prowadzenia przez aptekę „Homeopatyczną Pod Wagą” sprzedaży produktów leczniczych do innych aptek, był zasadny. Przedmiotem sprzedaży w tej sytuacji były recepturowe, homeopatyczne produkty lecznicze, o czym świadczą znajdujące się w aktach postępowania faktury VAT oraz kopie umów. Apteka naruszyła tym sposobem art. 86a (w brzmieniu przed zmianami z 6 czerwca). Zakazywał on sprzedaży przez aptekę lub punkt apteczny, innej aptece ogólnodostępnej lub innemu punktowi aptecznemu. Za jego naruszenie art. 103 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo farmaceutyczne przewiduje obligatoryjne cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki.
GIF nie podzielił argumentacji właściciela apteki, który twierdził, że faktury nie dotyczyły sprzedaży a świadczenia usług, w postaci wykonywania leków dla innych aptek. Znajdowały się na nich bowiem konkretne produkty homeopatyczne opodatkowane 8% stawką VAT.
– Analiza przedstawionych przez Stronę umów prowadzi do wniosku, że Zamawiający ponosił wszelkie koszty związane z „wartością materialną” homeopatycznych produktów leczniczych, ich pakowaniem oraz transportem do Zleceniodawcy. Z kolei faktury VAT dokumentujące rzekomo wykonanie usługi, wystawione były na konkretne produkty lecznicze. Strona nie kwestionuje powyższych ustaleń lecz ich ocenę w świetle art. 86a ustawy – Prawo farmaceutyczne – czytamy w uzasadnieniu decyzji GIF.
