REKLAMA
pt. 19 sierpnia 2022, 08:01

Wkrótce ruszą kursy dla farmaceutów ze szczepień przeciw COVID-19

Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego opracowuje program kursów kwalifikacyjnych dla farmaceutów, które pozwolą im uzyskać uprawnienia do przeprowadzania szczepień przeciw COVID-19 i grypie. Wczoraj do publikacji skierowano rozporządzenie Ministra Zdrowia w tej sprawie.

Za ukończenie kursu kwalifikacyjnego farmaceucie przysługuje 16 punktów edukacyjnych (fot. MGR.FARM)
Aby wziąć udział w takim kursie farmaceuta będzie musiał przede wszystkim się do niego zakwalifikować (fot. MGR.FARM)

Wczoraj do publikacji w Dzienniku Ustaw skierowano rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie kursów kwalifikacyjnych dla farmaceutów. Jego wejście w życie (14 dni po publikacji) umożliwi uruchomienie m.in. kursów pozwalających nabyć uprawnienia do przeprowadzania badań kwalifikacyjnych oraz wykonywania szczepień przeciw COVID-19 i grypie (czytaj więcej: Kursy kwalifikacyjne dla farmaceutów. Na jakim etapie są prace?).

Na zakończenie prac nad dokumentem czekało między innymi Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego. Kilka dni temu nasza redakcja zapytała CMKP czy w najbliższym czasie planuje uruchomienie kursów, pozwalającym farmaceutom na zdobycie uprawnień do wykonywania szczepień. Agnieszka Pochrzęst-Motyczyńska z Zespołu Komunikacji i Promocji poinformowała nas 17 sierpnia, że uruchomienie takich kursów przewiduje właśnie wspomniane rozporządzenie.

– Zgodnie z art. 75 ust. 2 ustawy o zawodzie farmaceuty uprawnienie do prowadzenia kursów kwalifikacyjnych posiadają jednostki szkolące (uczelnie, które prowadzą studia na kierunku farmacja, po uzyskaniu akredytacji) oraz Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, które opracowują program kursu kwalifikacyjnego. Czekamy na zakończenie procesu legislacyjnego dotyczącego tego projektu, by móc opracować programy kursów kwalifikacyjnych – wskazała Pochrzęst-Motyczyńska.

Konieczny 12-miesięczny staż pracy

Skierowanie rozporządzenia do publikacji oznacza, że w najbliższym czasie można spodziewać się uruchomienia kursów dla farmaceutów. Informacja na ten temat zostanie umieszczona na stronie CMKP. Warto jednak zwrócić uwagę, że nie wszyscy chętni będą mogli z nich skorzystać. Z treści rozporządzenia wynika bowiem, że o zakwalifikowanie do odbycia kursu będą mogli wnioskować wyłącznie farmaceuci z udokumentowanym co najmniej 12-miesięcznym stażem pracy w zawodzie, w pełnym wymiarze. Innymi słowy nie będą mogli z nich skorzystać świeżo upieczeni absolwenci farmacji, którzy dopiero rozpoczynają swoją pracę zawodową.

Aby wziąć udział w takim kursie farmaceuta będzie musiał przede wszystkim się do niego zakwalifikować. W tym celu zostanie powołana komisja kwalifikacyjna, której zadaniem będzie ocena czy farmaceuta ubiegający się o zakwalifikowanie na kurs, spełnia określone wymagania. Ocena ta obejmie ocenę formalną wniosku. O zakwalifikowaniu się do kursu będzie decydować kolejność zgłoszeń i liczba wolnych miejsc szkoleniowych (czytaj również: Trzy kursy kwalifikacyjne dla farmaceutów. Jest projekt rozporządzenia…).

Ważną informacją jest ta, że koszty związane z działaniem komisji egzaminacyjnych oraz przeprowadzania egzaminów w ramach kursów kwalifikacyjnych – będą pokrywane z budżetu państwa w ramach środków własnych i CMKP. Innymi słowy dla farmaceutów powinny one być bezpłatne.

Nie tylko szczepienia

Warto przypomnieć, że wspomniane rozporządzenie dotyczy nie tylko kursów kwalifikacyjnych związanych ze szczepieniami przeciw COVID-19 i grypie. Będą one obejmowały również problematykę dotyczącą wykonywania badań diagnostycznych przez farmaceutów. Mowa tutaj o badaniach podstawowych parametrów życiowych:

  • ciśnienia krwi,
  • tętna,
  • pulsu oraz saturacji krwi,
  • pomiar masy ciała, wzrostu i obwodu w pasie, a także obliczania wskaźnika BMI (ang. Body Mass Index) i stosunku obwodu talii do obwodu bioder (WHR – ang. Waist-Hip Ratio),
  • testu stężenia glukozy we krwi,
  • kontroli panelu lipidowego (cholesterol, frakcja HDL i LDL oraz trójglicerydy)
  • szybkiego testu do wykrywania grypy, stężenia białka C-reaktywnego, antygenu Streptococcus z Grupy A, Helicobacter – testu z krwi

Jak ocenia resort zdrowia obowiązek doskonalenia zawodowego przez udział w kursach kwalifikacyjnych spowoduje aktualizację wiedzy i umiejętności oraz stałe podnoszenie kwalifikacji i kompetencji zawodowych farmaceutów, a co za tym idzie zwiększy konkurencyjność na rynku pracy.

©MGR.FARM


Flora bakteryjna – jak o nią prawidłowo dbać?

11 kwietnia 202408:44

Flora bakteryjna człowieka kształtuje się od pierwszego dnia jego narodzin, a przez wszystkie następne lata podlega ciągłym fluktuacjom. Wpływ na zmianę składu i jakości mikrobiomu ma bardzo wiele czynników, m.in. stosowana dieta, przebyte infekcje, zażywane leki, aktywność fizyczna, przewlekły stres, zmiany hormonalne i szereg innych. [1][2]

Flora bakteryjna- jak o nią prawidłowo dbać? (fot. shutterstock.com)

Odpowiednio ukształtowana flora bakteryjna jelit jest jednym z najważniejszym elementów, warunkujących utrzymanie dobrego stanu zdrowia człowieka przez całe życie. Badania naukowe dowodzą, iż zachowanie homeostazy organizmu w dużej mierze zależy od składu mikrobiomu, a zmiany w nim zachodzące mogą przełożyć się na trwałe efekty, wpływające na funkcjonowanie całego organizmu przez wiele lat. [3]

Z tego powodu tak ważne jest, aby nie zaniedbywać własnego mikrobiomu, a w razie wystąpienia sytuacji, które mogą niekorzystnie wpływać na jego funkcjonowanie (np. infekcje z towarzyszącą biegunką, przyjmowanie niektórych leków, zaburzenia hormonalne, przewlekły stres itp.), wspomagać organizm odpowiednimi preparatami probiotycznymi.[1][2]

Probiotyki a stosowanie leków z różnych grup terapeutycznych

Wbrew powszechnie panujacej opinii, według której probiotyki stosuje się jedynie podczas antybiotykoterapii, należy wziąć pod uwagę konieczność ich suplementacji podczas przyjmowania leków, mogących doprowadzić do dysbiozy jelitowej. Są to m.in. leki przeciwzapalne i przeciwbólowe z grupy NLPZ, często łączone z lekami hamującymi wydzielanie kwasu solnego z grupy IPP (szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku). Połączenie to wpływa niekorzystnie zarówno na śluzówkę przewodu pokarmowego (działanie uszkadzające wywołane przez NLPZ), jak i na skład i liczebność bakterii jelitowych (dysbioza wywołana przez IPP). Badania naukowe dowiodły, iż stosowanie probiotyków równolegle z NLPZ i IPP zmniejsza negatywne działanie tychże leków na śluzówkę przewodu pokarmowego oraz działa korzystnie na mikrobiom. [4][5]

Ponadto, innymi lekami, mogącymi powodować niekorzystne zmiany w mikrobiomie i wywoływać zaburzenia żołądkowo – jelitowe są: statyny, metformina (szczególnie w początkowym okresie leczenia) oraz leki przeczyszczające. [5] Udowodniono, iż równoczesne stosowanie probiotyków w czasie zażywania leków z powyższych grup wiąże się ze zminimalizowaniem skutków dysbiozy jelitowej oraz poprawą szczelności nabłonka jelit. [4]

Odporność organizmu a stosowanie probiotyków

Co więcej, warto pamiętać również o profilaktycznym stosowaniu probiotyków w okresie zwiększonej zapadalności na infekcje, m.in. jesienią i zimą. Według badań naukowych aż 70% limfocytów człowieka związanych jest z tkanką limfatyczną jelit, której stymulacja odbywa się za pomocą mikrobiomu. Podawanie probiotyków ma więc niebagatelny wpływ na utrzymanie wysokiej odporności organizmu. [1]

Probiotykoterapia w przewlekłym stresie

Kolejnym istotnym czynnikiem, który w znaczący sposób zaburza funkcjonowanie mikroflory jelitowej jest silny i przewlekły stres. [1] Według doniesień naukowych, istnieje wyraźny związek pomiędzy przyjmowaniem określonych szczepów probiotycznych, a reakcją organizmu na czynniki stresowe. Wykazano również, iż stosowanie probiotyków przez osoby zmiagające się ze stresem, poprawia szczelność nabłonka jelitowego i wpływa na obniżenie napięcia nerwowego.[6]

Mało urozmaicona dieta a probiotyki

Probiotyki zalecane są również podczas stosowania mało urozmaiconej diety. Badania wykazały, że nieprawidłowa (uboga w błonnik) dieta może prowadzić do namnażania w jelitach szkodliwych bakterii, co z kolei sktkuje wieloma problemami jelitowymi, takimi jak wzdęcia, zaparcia czy biegunki. Suplementacja bakterii probiotycznych wpływa wówczas na poprawę składu i jakości mikrobiomu, co przekłada się na zminimalizowanie ryzyka wystąpienia np. jelita drażliwego oraz objawów dyspeptycznych. [1][7]

Inne wskazania

Warto także pamiętać o zasadności stosowania probiotyków w czasie zmian hormonalnych, a także procesów starzenia się organizmu. Wykazano bowiem istnienie związku pomiędzy zmianami, zachodzącymi  w układzie endokrynnym, a składem mikroflory jelitowej.[2]

Ponadto, badania dowodzą, że przyjmowanie szczepów probiotycznych przez osoby, u których zachodzą procesy starzenia, korzystnie wpływa na różnorodność flory bakteryjnej jelit. [8]

Probiotyki wieloszczepowe – korzyści ze stosowania

Aby zapewnić sobie kompleksową probiotykoterapię warto wybierać takie preparaty, które zawierają wiele różnych szczepów bakteryjnych. Badania wykazały, iż kombinacja szczepów probiotycznych może wykazywać się większą skutecznością, niż stosowania tylko jednego szczepu, dzięki zachodzącemu synergizmowi działania. [9] Dla przykładu, preparat zawierający dziewięć różnych szczepów bakterii z rodzajów: Lactobacillus, Bifidobacterium, Streptococcus i Lactoccocus działa wielokierunkowo na mikrobiom, szybko wypełniając w nim ewentualne ubytki. [10] Co więcej, podczas wyboru probiotyku, dobrze jest zwrócić uwagę na obecność w nim substancji prebiotycznej (np. fruktoligosacharydów), która zapewnia szykie namnażanie szczepów probiotycznych w jelitach. [9]

Podsumowując, najczęstszym wskazaniem do stosowania probiotyków jest antybiotykoterapia. Jednak warto zdawać sobie sprawę z korzyści, wynikających z przyjmowania preparatów probiotycznych w sytuacjach, które mogą negatywnie wpłynąć na stan flory jelitowej, np. stosowanie leków typu NLPZ, IPP czy metforminy, mało urozmaicona dieta, zmiany hormonalne czy przewlekły stres. Warto również zwrócić uwagę na dobroczynne skutki stosowania probiotyków, zawierających wiele różnych szczepów bakteryjnych, mogących kompleksowo wpływać na mikrobiom organizmu.[2][4][5][6][9]

Źródła:

  1. M. Gałęcka i wsp., Znaczenie mikrobioty jelitowej w kształtowaniu zdrowia człowieka — implikacje w praktyce lekarza rodzinnego, Insytut Mikroekologii w Poznaniu. Forum Medycyny Rodzinnej 2018;12(2):50-59.
  2. H. Neuman i wsp., Microbial endocrinology: the interplay between the microbiota and the endocrine system, FEMS Microbiology Reviews 39(4), 2015. https://www.researchgate.net/publication/272624683_Microbial_endocrinology_the_interplay_between_the_microbiota_and_the_endocrine_system
  3. R.Witkowska-Wirstlein, M. U. Jurczyk , Czynniki determinujące kolonizację przewodu pokarmowego noworodka, Katedra Zdrowia Matki i Dziecka, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. http://www.przeglad.amp.edu.pl/uploads/2016/3/285_3_48_2016.pdf
  4. Węgielska, J. Suliburska, Wpływ leków na mikroflorę jelitową, Katedra Higieny Żywienia Człowieka, Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu.
  5. https://www.aptekarzpolski.pl/wiedza/zaburzenia-flory-jelitowej-wywolane-lekami/
  6. Herman, Probiotics supplementation in prophylaxis and treatment of depressive and anxiety disorders – a review of current research, Psychiatr Pol 2019;53(2):459-473. https://www.psychiatriapolska.pl/Probiotics-supplementation-in-prophylaxis-and-treatment-of-depressive-and-anxiety,92392,0,2.html
  7. D. Winiarz i wsp., Probiotyki a zdrowie – dziś i jutro, Biul. Wydz. Farm. WUM, 2017, 10, 86-94.
  8. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2468501120300146
  9. Zaremba, Dobrodziejstwa probiotyków i prebiotyków oraz ich naturalne źródła. Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  10.  https://www.multilac.pl/multilac-kapsulki/?

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

2 komentarze Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Każdemu, kto nie zrobił - polecam. Nawet, jeśli szczepić nie planuje.
Zawsze to dodatkowe doświadczenie i nowa umiejętność do wpisania w CV