Franczyza - szansa czy zagrożenie | mgr.farm
W PRL-u niedoborowi aptek próbowano zaradzić, tworząc punkty apteczne I i II typu... (fot. MGR.FARM)

Apeka pod Orłem w Trzemesznie

Stosowanie niektórych leków przez sportowców jest dozwolone. Czy pomagają one w osiąganiu dobrych wyników? (fot. Shutterstock)

6 leków, które pomagają...

 Nie jest tajemnicą, że leki podawane doustnie za dnia cechuje zdecydowanie większa biodostępność. (fot. Shutterstock)

Czas zażywania leków ma...

Farmaceuta (aptekarz) nie może w toku swojej pracy podejmować działań, które były sprzeczne z przepisami prawa regulującymi wykonywanie zawodu. (fot. Shutterstock)

"Pracodawca zmusza mnie...

Wielu polskich farmaceutów szuka pracy w Irlandii. Jak powinni zacząć? (fot. Shutterstock)

Farmaceuta w Irlandii:...

Franczyza - szansa czy zagrożenie

Franczyza - szansa czy zagrożenie

Know-how to cały system wiedzy i doświadczeń, przetestowany w różnych warunkach handlowych. Często stanowi to pakiet poufnych informacji gromadzonych i weryfikowanych przez lata, dzięki którym możliwe jest zyskanie przewagi konkurencyjnej. W skład pakietu wchodzi również doświadczenie, pomoc osób tworzących rozwiązania, w okresie obowiązywania umowy oraz stała pomoc franczyzodawcy.

Czym jest franczyza ?

Istnieje kilka definicji franczyzy, najbardziej jej rozbudowaną definicję podał Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt I SA/Kr 507/97) uznał on, że:

"Istota franczyzowej metody współpracy polega na tym, iż poprzez umowę franczyzy, dawca franczyzy zobowiązuje się do udostępnienia podmiotowi korzystającemu z franczyzy (biorcy franczyzy) korzystania z oznaczenia jego firmy, godła, emblematu, symboli, patentów, zaś biorca franczyzy zobowiązuje się do prowadzenia działalności gospodarczej z wykorzystaniem udostępnionych mu praw oraz do pozyskiwania nowych odbiorców (nowych rynków zbytu). Jednym z głównych zadań biorcy franczyzy jest dokładne zbadanie rynku, na którym ma on rozwijać działalność franczyzową oraz optymalne zorganizowanie sprzedaży. Biorca franczyzy działa przez cały czas trwania umowy we własnym imieniu i na własny rachunek, zawiera umowy bezpośrednio z nowymi kontrahentami, pozyskuje nowe rynki zbytu."

Komisja Europejska w rozporządzeniu 4087/88, wypowiada się o współpracy franczyzowej:
"Franczyza oznacza umowę, w której jeden przedsiębiorca (franczyzodawca) przyznaje drugiemu (franczyzobiorcy), w zamian za bezpośrednie lub pośrednie finansowe wynagrodzenie, prawo do wykorzystywania jego pakietu franczyzowego w celu sprzedaży ściśle określonych dóbr lub usług. Umowa zawiera co najmniej następujące zobowiązania:

  • używania wspólnej nazwy i szyldów sklepowych oraz zapewnienia jednolitego wyglądu lokali lub środków transportu objętych umową,
  • przekazanie przez franczyzodawcę franczyzobiorcy know-how,
  • udzielania franczyzobiorcy przez franczyzodawcę stałej pomocy handlowej i technicznej przez cały czas umowy."

Marketingowiec uzna, że musi wystąpić kilka czynników aby mówić o franczyzie. Przede wszystkim franczyzodawca dysponuje pewną marką, którą stworzył, rozwija i ma do niej prawo. Na zasadzie zapisów o współpracy dany podmiot może wykorzystywać wizerunek marki na określonym obszarze i czerpać z tego faktu określone korzyści. Mówimy o licencji do korzystania z marki oraz "know-how" - cały system wiedzy i doświadczeń, przetestowany w różnych warunkach handlowych. Często stanowi to pakiet poufnych informacji gromadzonych i weryfikowanych przez lata, dzięki którym możliwe jest zyskanie przewagi konkurencyjnej. W skład pakietu wchodzi również doświadczenie, pomoc osób tworzących rozwiązania, w okresie obowiązywania umowy oraz stała pomoc franczyzodawcy.

Czego wymaga franczyzobiorca ?

Przede wszystkim w zależności, od tego czy mówimy o istniejącej aptece, czy dopiero otwierającej się wymagania dotyczą warunków podstawowych, czyli lokalu własnego lub wynajętego na okres nie krótszy niż 5 lat o powierzchni 120-200 m2.
Najlepiej jeśli lokal lub działająca apteka ma dobre położenie; główne ciągi komunikacyjne, duże osiedla, blisko położone ośrodki zdrowia. Oprócz tego należy zapewnić realizację przebudowy wnętrza apteki zgodnie z przyjętymi projektami w stosunku do danego typu placówki, być może będzie nawet konieczność przebudowy i stworzenia apteki samoobsługowej.

Każda z aptek franczyzowych wygląda podobnie, niezależnie czy znajduje się w Szczecinie, czy małej miejscowości. Dzięki takiemu globalnemu ujednoliceniu wizerunku klienci mają pewność takiej samej jakości usług niezależnie od miejsca działania apteki. Wszystko to wpływa na budowę rozpoznawalnej z czasem marki. Również oznakowanie apteki i wszelkie materiały reklamowe, tzw. POS są ujednolicone, w każdej aptece widoczne jest jedynie „to”, na co jest zgoda zarządzających.
Jeśli dany podmiot prowadzący apteki franczyzowe posiada własne marki suplementów diety oraz podpisane kontrakty z firmami farmaceutycznymi jasną sprawą jest zapis obligujący apteki w grupie do sprzedaży w/w oraz realizację określonych zamówień, np. gwarantujących producentom istnienie swoich produktów w każdej aptece, tzw. „numeryka”. Może to być połączone z realizowaniem zamówień u wytypowanych dostawców, co często wiąże się z wynegocjowanymi wcześniej dobrymi warunkami handlowymi dla aptek.

Oczekiwania dotyczą, mimo że stosownych zapisów nie znajdziemy w żadnych umowach zmiany mentalnej właścicieli i farmaceutów. Przystępując do funkcjonującej marki aptek zobowiązujemy się stosować wytyczne, działać w warunkach umowy, wypełniać standardy sieci. Cele i zasady organizacji muszą być poznane jeszcze przed podpisaniem umowy, ponieważ przez cały czas jej trwania muszą być przestrzegane. Wyrazić zgodę będzie również trzeba na akcje marketingowe oraz aktywnie brać udział w życiu sieci poprzez uczestnictwo w organizowanych spotkaniach.



Co otrzymuje w zamian aptekarz ?

Po zawarciu umowy uzyskujemy prawo do prowadzenia apteki pod marką do której przystąpiliśmy oraz szereg innych udogodnień. Warto w umowie negocjować zapis dotyczący wyłączności terytorialnej, żeby nie dochodziło do swojego rodzaju kanibalizmu marki. Jednym z motywów, który kieruje właścicielami aptek jest zapewnienie atrakcyjnych warunków handlowych w hurtowniach i u producentów farmaceutycznych, które na co dzień nie są możliwe dla małej apteki. Nie bez znaczenia jest również zapewnienie nowoczesnych rozwiązań sprzedażowych oraz szeregu programów mogących poprawić rentowność firmy, w zależności od realizowanych obrotów oraz innych założeń. Również można skorzystać z narzędzi i działań marketingowych, które są zbyt drogie aby wprowadzać je do pojedynczej apteki. Franczyzodawca zobowiązuje się również do przekazania całego „know-how” związanego z codziennym prowadzeniem apteki, redukcji kosztów, czy też szkolenia personelu.

Ile to wszystko kosztuje ?

Obecnie ofertę franczyzową posiada przynajmniej kilka firm. Dlatego też możemy już spotkać zapisy, gdzie koszt przystąpienia do franczyzy negocjuje się indywidualnie. Oczywiście koszt dostosowania lokalu do wymaganego wizerunku jest po stronie właściciela apteki, koszty takie wahają się od kilku do ponad stu tysięcy złotycg, wszystko zależy od zakresu prac. Miesięczne wynagrodzenie franczyzodawcy to stała kwota licencji lub zmienna kwota w zależności od zrealizowanego obrotu netto w danym miesiącu, od 0,2-1%.

Na co zwrócić uwagę ?

Przede wszystkim na miesięczne koszty udziału, czy są takie jak te podane powyżej, czy jeszcze są dodatkowe i zmienne, które trudno określić w czasie podpisania umowy. Druga sprawa to zapisy, które obligują aptekę do określonego obrotu w hurtowni- czy wysokość obrotu będzie dla nas realna:

„Apteka zobowiązana jest dokonywać minimalnych zakupów we wskazanej hurtowni na poziomie ..... PLN netto/miesięcznie na każdą Aptekę, w minimalny poziom zakupów nie wliczają się preparaty zamawiane za pośrednictwem Usługodawcy.”

Należy zwrócić uwagę na zapisy mówiące o wypowiedzeniu współpracy i relacji franczyzodawca-franczyzobiorca w czasie trwania umowy oraz po jej wygaśnięciu:

„Apteka zobowiązuje się, w czasie obowiązywania niniejszej umowy oraz po jej zakończeniu do nie uczestniczenia i nie przystępowania do podmiotów prowadzących: grupy zakupowe, sieci franczyzowe oraz działalność gospodarczą o podobnym charakterze”.

Niedofinansowanym przychodniom trudniej sprostać kosztom utylizacji preparatów, które przez przerwy w dostawie prądu mogły być przechowywane w nieodpowiednich temperaturach. (fot. Shutterstock)Dlaczego szczepionki z aptek są...

Jak mogło dojść do sytuacji, w której doświadczeni lekarze podają pacjentom w przychodniach...

Na stronie Powiatu Kamieńskiego zostanie zamieszczony specjalny numer, pod którym będzie można zgłosić przypadki niewywiązywania się właścicieli aptek z zapisów dotyczących dyżurów. (fot. Shutterstock)Apteki w Wolinie bagatelizują dyżury...

Rada Powiatu w Kamieniu Pomorskim, po raz kolejny w ostatnim czasie zajmowała się ustaleniem...

Jak zatem wyglądają reklamy po wprowadzonych w nich zmianach? Można przekonać się poniżej. (fot. YouTube)Aflofarm zmienia reklamy Neosine:...

Firma Aflofarm Farmacja Polska dokonała zmian w reklamach leku Neosine Forte (tabletki i syrop...

dWords nie spełnia przesłanej określonych w art. 94a ustawy zabronionej reklamy aptek oraz jej działalności. (fot. Shutterstock) Apteka korzystając z system reklamowego...

Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny uznał, że promowanie przez aptekę internetową...

Apteki w przeszłości niejednokrotnie sygnalizowały braki z dostępnością do specjalistycznych leków. (fot. Shutterstock)W pomorskich aptekach brakuje...

Problemy z dostępnością leków w pomorskich aptekach sprawiają, że chorzy muszą zapisywać się na...

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy
dla osób uprawnionych do wystawia recept
lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Oświadczam, że jestem lekarzem, farmaceutą
lub osobą prowadzącą zaopatrzenie w produkty lecznicze.