Heroina była czołowym produktem Bayera do czasu wybuchu I Wojny Światowej (fot. Shutterstock)

Farmacja w służbie złu

Coraz częściej można zaobserwować franczyzy skonstruowane w sposób, który uniemożliwia farmaceutom odstąpienie od wykonania zapisów umowy, pod groźbą dotkliwych kar finansowych (fot. Shutterstock)

Farmaceuta nie może mieć...

Rośliny od lat stosowane były w medycynie tradycyjnej. Z ich właściwości czerpiemy też współcześnie (fot. Shutterstock)

10 najciekawszych surowców...

Opiekun stażu może wyrazić negatywną opinię o praktykancie, jednak nie rzutuje ona na zakończenie studiów (fot. Shutterstock)

Apteka stażowa

Wielu lekarzy nadal uważa, iż najskuteczniejsze w leczeniu świądu są leki o silnym mechanizmie uspakajającym (fot. Shutterstock)

6 mitów o pokrzywce

10 najbardziej zaskakujących działań niepożądanych leków

10 najbardziej zaskakujących działań niepożądanych leków

Wzrost stosowania leków wiąże się z wszechobecną reklamą produktów farmaceutycznych. Ich nierozsądne stosowanie może przyczynić się do wystąpienia efektów ubocznych. Przedstawiamy 10 najbardziej zaskakujących działań niepożądanych, jakie mogą pojawić się po zażywaniu produktów leczniczych.

Zawał, śmierć, utrata słuchu, kolorowe widzenie czy czarne zęby po lekach? To możliwe. (fot. Shutterstock)

1. Przebarwienia po tetracyklinach

Tetracykliny są antybiotykami stosowanymi najczęściej w trądziku i boreliozie. Jak się okazuje ich zażywanie szczególnie w wieku młodzieńczym, może wywoływać działanie, którego ślady pozostaną w organizmie przez długi czas. Tetracykliny wchodzą w trwałe kompleksy z jonami wapnia, co może prowadzić do patologicznych złamań oraz upośledzenia wzrostu kości. Te same kompleksy mogą odkładać się również w zębach powodując próchnicę oraz nieestetyczne brunatnoszare przebarwienia. Zabronione jest podawanie tetracyklin w drugiej połowie ciąży oraz u dzieci poniżej 12 roku życia.

Źródło: http://dentonet.pl/tetracyklina-wplyw-zdrowe-zebow/

2. Amnezja po benzodiazepinach

Benzodiazepiny zaliczane są do leków przeciwlękowych, uspokajających, nasennych i przeciwdrgawkowych. Należący do nich flunitrazepam, może być wykorzystywany jako tzw. pigułka gwałtu. Tak jak pozostałe substancje z tej grupy, nie posiada barwy, zapachu oraz dobrze rozpuszcza się w wodzie. Zmieszanie go z alkoholem powoduje kilkugodzinną amnezję. Działa po 10-30 minutach, a efekt utrzymuje się od 8 do 36 godzin. Po wchłonięciu do ustroju środek wywołuje osłabienie aktywności psychomotorycznej, rozluźnienie mięśni, wystąpienie reakcji paradoksalnych oraz amnezję, która w przypadku gwałtu utrudnia identyfikację sprawców przestępstwa. W USA zakazano wypisywania recept i sprzedaży tego środka, w Europie natomiast firmy farmaceutyczne produkują flunitrazepam w postaci słabo rozpuszczalnej, która dodatkowo po podaniu do napoju powoduje zabarwienie go na niebiesko. Takie rozwiązanie znacznie utrudnia wykorzystanie tego leku jako „pigułki gwałtu”.

Źródło: https://psychiatria.mp.pl/choroby/123877,dzialania-niepozadane-pochodnych-benzodiazepiny

3. Nagła śmierć

Zawał lub śmierć po lekach? To możliwe. W wyniku nagłego odstawienia niektórych leków m.in β-adrenolityków, klonidyny, metylodopy i innych starszych, rzadziej stosowanych leków hipotensyjnych może dojść do nagłego rozwoju groźnych powikłań. Możliwe jest wystąpienie tachykardii, wzrostu ciśnienia tętniczego, drżeń mięśniowych, a w konsekwencji nawet udaru mózgu czy nagłego zgonu sercowego u pacjentów z chorobą wieńcową. Jeśli konieczne jest odstawienie leku, należy zachować ostrożność. Dawkę należy zmniejszać o połowę co 2-3 dni, a po 3-krotnym zmniejszeniu dawki można odstawić lek.

4. Opalanie po dziurawcu?

Dziurawiec zwyczajny wykorzystywany jest dzięki spazmolitycznemu działaniu w stanach skurczowych przewodu pokarmowego oraz dróg żółciowych. Jest cennym surowcem przy produkcji preparatów poprawiających trawienie. Okazuje się, że wiele substancji, w tym te zawarte w dziurawcu powodują zwiększenie wrażliwości skóry na promieniowanie słoneczne. Część osób aby przyśpieszyć naturalną, letnią opaleniznę sięga po preparaty z tą substancją roślinną. Ta opcja okazuje się bardzo zdradliwa, ponieważ hiperycyna odpowiadająca za właściwości fotouczulające, może bardzo szybko doprowadzić do oparzeń słonecznych, szczególnie u osób ze skórą wrażliwą. Korzystając z preparatów zawierających dziurawiec należy unikać ekspozycji na słońce, a dodatkowo stosować kremy z wysokim filtrem UV, które chronią skórę przed oparzeniami.

Źródło: D. Wolny, A. Nowakowska-Wolna, E. Chodurek, Z. Dzierżewicz; Interakcje dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum); Farm Przegl Nauk, 2009, 2, 19-23

5. Zmiana barwy widzenia

Efektem ubocznym działania leków mogą być zmiany w sposobie widzenia. Digoksyna jest lekiem stosowanym w niewydolności serca, jej przedawkowanie może sprawić, że wzrok intensywniej odbiera kolor żółty. Przypuszcza się, że holenderski malarz Vincent van Gogh, prawdopodobnie z tego powodu widział świat na żółto, co znajduje odzwierciedlenie na jego obrazach. Również sildenafil, stosowany w zaburzeniu erekcji, może prowadzić do zmiany barwy widzenia. Mechanizm jego działania polega blokowaniu enzymu siatkówki - rodopsynazy, co powoduje zmianę barwy widzenia na niebieską.



Źródło: L. Łuksza, L. Glasner, B. Iwaszkiewicz-Bilikiewicz, D. Raczyńska; Polekowe uszkodzenia narządu wzroku, Forum Medycyny Rodzinnej 2007, tom 1, nr 3, 264–271

6. Anosmia

W przypadku naszych zmysłów bardziej doceniamy wzrok i słuch, ale węch jest równie ważny podczas codziennego funkcjonowania. Jego utrata, zwana anosmią może wystąpić jako działanie niepożądane po stosowaniu leków przeciwpadaczkowych, antyproliferacyjnych, środków stosowanych w kardiologii, a także leków wykorzystywanych w leczeniu choroby Parkinsona.

Źródło: http://www.poradnikzdrowie.pl/zdrowie/uklad-nerwowy/utrata-wechu-anosomia-przyczyny-i-leczenie_44398.html

7. Zmiana zabarwienia moczu

Jednym z ubocznych efektów stosowania leków jest zmiana zabarwienia moczu. Jest ona nie tylko objawem trwającej choroby ale również działania niepożądanego leków. Po stosowaniu antybiotyków, m.in. erytromycyny czy klindamycyny jest to kolor czerwony, po amitryptylinie zielononiebieski, po metronidazolu lub nitrofurantoinie ciemnobrunatny.

Źródło: https://krokdozdrowia.com/barwa-moczu-warto-wiedziec/

8. Uzależnienie od hazardu

Po stosowaniu niektórych leków np. madopar (benserazyd + lewodopa) lub bromokryptyny stosowanych w chorobie Parkinsona, możliwa jest zmiana zachowania. Pojawia się zwiększenie śmiałości, agresji czy popędu seksualnego. Dodatkowo mogą pojawić się zaburzenia kontroli impulsów obejmujące nawet uzależnienie od hazardu, kompulsywne objadanie się, wydawanie pieniędzy lub obsesyjne kupowanie.

9. Bujne włosy a potencja

Finasteryd jest lekiem stosowanym w przeroście gruczołu krokowego, jego działanie polega na hamowaniu DHT (5α-dihydrotestosteronu). Ten lek, dostępny na receptę, przypisywany jest mężczyznom cierpiącym na przerost prostaty. DHT jest również przyczyną łysienia androgenowego, dlatego finasteryd wykorzystywany jest również jako środek hamujący wypadanie włosów.

10. Czarny język

Jednym z dramatycznie wyglądających objawów niepożądanych jest czarny, włochaty język po doksycyklinie. Antybiotyk należący do tetracyklin, stosowany w zakażeniach dróg oddechowych, moczowo-płciowych oraz infekcjach skóry może pozostawić również trwałe przebarwienia szkliwa. Przeciwwskazany jest u dzieci poniżej 12 roku życia oraz kobiet w ciąży.

Lekarze weterynarii zostali zawiadomieni o tej sprawie i poproszeni o zgłaszanie wszelkich działań niepożądanych. (fot. Shutterstock)Masz czworonoga? Uważaj na ten lek!

Komitet ds. Weterynaryjnych Produktów Leczniczych EMA ostrzega o przypadkach urazu oczu zwierząt...

Łącznie zatrzymano do chwili obecnej 23 osoby, a spośród nich 5 zostało tymczasowo aresztowanych. (fot. Policja.pl)Nielegalnie produkowano leki na...

Poznańscy policjanci z CBŚP kontynuując sprawę likwidacji największej na świecie fabryki...

Trainers Development Camp

Trainers Development Camp (TDC) to projekt Międzynarodowej Federacji Studentów Farmacji (IPSF),...

Pracownica apteki poprosiła napastnika, aby się odsunął, a ten wyszedł posłusznie zza ladę do strefy klienta, w tym czasie nadal szukała pilota antynapadowego. (fot. Shutterstock)Pracownica apteki całodobowej...

Sąd Okręgowy w Łodzi rozpatrywał niedawno sprawę napadu na aptekę całodobową. Napastnik groził...

Czy w świetle obowiązującego rozporządzenia apteka może zrealizować receptę, której wpisano tylko imię, nazwisko i PESEL pacjenta? (fot. Kamil Guzy)Kolejne niejasności w rozporządzeniu w...

W minionym tygodniu weszła w życie nowelizacja rozporządzenia w sprawie recept, która miała...