Farmaceuta w Irlandii: tabletka ‘dzień po’

Farmaceuta w Irlandii: tabletka ‘dzień po’

EHC, czyli Emergency Hormonal Contraception jest wydawana w irlandzkich aptekach przez farmaceutę po przeprowadzeniu odpowiedniej konsultacji. Jak ona wygląda? Czy pacjentka płaci za konsultację? Czy można odmówić wydania tabletki? Odpowiedzi w dzisiejszym artykule.

Kiedy pacjentka przychodzi do apteki i informuje personel OTC, że szuka EHC, otrzymuje do wypełnienia formularz, w którym podaje swoje dane: imię i nazwisko, adres, wiek (fot. Shutterstock)

EHC jest wydawana przez farmaceutę w Irlandii od roku 2011. Do wyboru są dwie substancje: lewonorgestrel w dawce 1500mcg (Norlevo, Prevenelle) i octan ulipristalu w dawce 30mg (EllaOne). W 2015 roku PSI (Pharmaceutical Society of Ireland) wydało wytyczne ws. wydawania EHC. Można je znaleźć w formacie PDF pod wpisem.

Kiedy pacjentka przychodzi do apteki i informuje personel OTC, że szuka EHC, otrzymuje do wypełnienia formularz, w którym podaje swoje dane: imię i nazwisko, adres, wiek (musi mieć skończone 16 lat), a także:

  • kiedy wystąpił incydent – jest to istotne ze względu na wybór tabletki – lewonorgestrel jest zalecany do 72 godzin po, octan ulipristalu do 120 godzin;
  • czy była już brana EHC w tym cyklu miesięcznym – nie jest zalecane wzięcie więcej niż jednej tabletki w cyklu;
  • czy była stosowana jakakolwiek metoda antykoncepcyjna – jeśli nie, w czasie konsultacji należy zachęcić pacjentkę do stosowania regularnej antykoncepcji hormonalnej
  • kiedy była ostatnia miesiączka – jeśli powyżej czterech tygodni, kierujemy pacjentkę do lekarza, by wykluczył ciążę;
  • czy była kiedykolwiek uczulona na leki hormonalne;
  • czy bierze jakiekolwiek leki regularnie;
  • czy choruje na jednostki chorobowe upośledzające wchłanianie, np. choroba Crohna, celiakia lub na choroby wątroby;
  • czy miała jakiekolwiek zabiegi ginekologiczne.

Następnie farmaceuta zaprasza pacjentkę do pokoju konsultacyjnego, gdzie wyjaśnia, która tabletka będzie odpowiednia dla pacjentki . Jeśli jest <72 godzin od stosunku, pacjentka ma oczywiście prawo zdecydować samodzielnie i najczęściej kryterium decydującym jest cena. Norlevo to koszt poniżej 30 euro, podczas gdy za EllaOne prywatna pacjentka zapłaci bliżej czterdziestu euro. Należy też poinformować pacjentkę, że jeśli pojawią się biegunka lub wymioty w ciągu kolejnych trzech godzin od wzięcia tabletki, należy wrócić do apteki po kolejną, gdyż mogła się nie wchłonąć. Pacjentka musi podpisać formularz, potwierdzając, że rozumie informacje jej przedstawione i zgodnie z jej wiedzą nie ma przeciwskazań do wzięcia EHC. Również farmaceuta wpisuje w formularzu swoje imię, nazwisko i numer rejestracyjny w PSI. Następnie wprowadza się dane pacjentki do systemu komputerowego wraz z informacją, która tabletka była wydana i to właściwie koniec usługi.

Pacjentka nieposiadająca karty GMS płaci tylko za tabletkę. Pacjentka posiadająca kartę GMS nie płaci za konsultację ani tabletkę nic (zmiana w roku 2017 – wcześniej było to 2.50 euro za tabletkę i 2.50 euro za konsultację). Nie znaczy to jednak, że konsultacja jest bezpłatna. HSE (Health Service Executive) zwraca aptece 6.81 euro za Prevenelle, 16.44 euro za EllaOne oraz 11.50 euro za konsultację, nawet jeśli tabletka nie została wydana. Dotyczy to sytuacji, kiedy zgodnie z profesjonalną oceną nie zgadzamy się na wydanie tabletki bez konsultacji lekarskiej, np. pacjentka miesiączkowała powyżej miesiąca temu, stosunek był >120 godzin temu lub EHC już była wzięta w tym cyklu. Co ciekawe, według doniesień EMA z 2014 roku [1] EHC są również odpowiednie dla kobiet z BMI>25, więc nadwaga lub otyłość nie są wystarczającym kryterium, by odesłać pacjentkę do lekarza.



Podsumowując, tak szczegółowy formularz pozwala na bezpieczne dla pacjentki wydanie EHC, w przeciwieństwie do niedawnej sytuacji w Polsce, gdzie EllaOne dostępna była bez recepty, a farmaceuta nie miał narzędzi (ani pokoju konsultacyjnego), by ocenić, czy tabletka jest odpowiednia dla pacjentki.

Z prawnego punktu widzenia, w sytuacji, kiedy farmaceuta nie chce wydać EHC ze względu na swoje przekonania, musi poinformować o tym supervising (kierownika apteki) lub superintendent pharmacist (naczelnego farmaceutę firmy), który wdraża odpowiednie procedury zapewniające pacjentowi dostęp do żądanej usługi (odesłanie pacjentki do innego farmaceuty na zmianie lub innej apteki w pobliżu).

[1] http://www.ema.europa.eu/ema/index.jsp?curl=pages/news_and_events/news/2014/07/news_detail_002145.jsp&mid=WC0b01ac058004d5c1

Do pobrania:

Wytwarzanie tych produktów wymaga specjalistycznej wiedzy naukowej oraz bardzo kosztownego i nowoczesnego wyposażenia (fot. Shutterstock)Główny Inspektor Farmaceutyczny...

W ostatnich latach w Polsce obserwuje się dynamiczny wzrost zainteresowania wytwarzaniem...

Apteki prowadzą obrót środkami spożywczymi, którymi są suplementy diety i środki specjalnego przeznaczenia żywieniowego (fot. Shutterstock)Kontrole Sanepidu w aptekach. Co...

Apteki, punkty apteczne lub sklepy zielarskie by prowadzić obrót suplementami diety, środkami...

Program "Karta Dużej Rodziny" nie jest sprzeczny z zakazami reklamy wynikającymi z art. 94a (fot. Shutterstock)Karta Dużej Rodziny nie jest sprzeczna...

Najświeższy projekt nowelizacji prawa farmaceutycznego zakłada zamiany w art. 94a - dotyczącym...

Zdaniem GIF sąd I instancji pominął, że firma podejmując się prowadzenia działalności sprzecznej z prawem powinna była liczyć się z konsekwencjami w postaci cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki (fot. Shutterstock)Tymczasowa ochrona dla apteki, która...

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę Głównego Inspektora Farmaceutycznego, na...

IGWPAiA proponuje, by dostarczać leki i wyroby medyczne mogły również punkty apteczne (kierownik punktu lub wyznaczony technik farmaceutyczny) (fot. Shutterstock)Technicy farmaceutyczni też chcą...

Izba Gospodarcza Właścicieli Punktów Aptecznych i Aptek zgłosiła swoje uwagi, w ramach...