REKLAMA
Magazyn mgr.farm

Apteka Pod Złotym Lwem w Toruniu

9 marca 2018 11:14

Kolejny tom serii „Najsłynniejsze polskie apteki” dotyczy apteki „Pod Złotym Lwem” w Toruniu, znajdującej się w kamienicy na Rynku Nowego Miasta, róg ulicy Królowej Jadwigi. Autor publikacji, Aleksander Drygas, przedstawia historię apteki na tle początków i rozwoju aptekarstwa w tym mieście. Dużo uwagi poświęca losom apteki w XX wieku, w aspekcie ważnych przemian politycznych i społecznych.

Podczas niemieckiej okupacji w okresie II wojny światowej apteki, w tym apteka "Pod Złotym Lwem", przeszły pod niemiecki zarząd.

Początki aptekarstwa w Toruniu sięgają XIV wieku – istnieje dokument potwierdzający partycypację aptekarzy toruńskich w kosztach wyprawy krzyżackiej na Gotlandię w 1398 roku. W XVI wieku wybuchł spór toruńskich aptekarzy z kupcami korzennymi, którzy stanowili konkurencję dla farmaceutów, często przekraczali swoje uprawnienia, wynikały stąd straty ponoszone przez apteki. Rada Miejska w Toruniu wydała w 1572 roku dekret, na mocy którego zatwierdzała istnienie tylko trzech aptek, aby ograniczyć konkurencję.

Król Stefan Batory w 15676 roku wydał aptekarzom przywilej, który chronił ich przed konkurencją wewnętrzną i przed korzennikami, dając aptekarzom swobodę sprzedawania w aptekach wszelkich rzeczy służących do użytku, przygotowywania leków oraz prowadzenia i dostarczania innych środków wchodzących w zakres tej sztuki. Jednak dopiero w 1633 roku została zawarta ugoda między korzennikami a aptekarzami, potwierdzona w 1654 roku przez króla Jana Kazimierza. Aptekarze zgodzili się, by korzennicy handlowali teriakiem (aptekarze toruńscy w XVII wieku stali się najbardziej znanymi producentami teriaku, inaczej driakwi, w Polsce). Rzeczy sproszkowane mogli sprzedawać jedynie aptekarze, podobnie jak „marcepany, pochodnie woskowe i świece woskowe” oraz „kadzidła, trociczki i ciastka”.

REKLAMA

Apteka „Pod Złotym Lwem” na Rynku Nowego Miasta została założona w XVII wieku, trudno jednak ustalić dokładną datę. Według niektórych historyków był to 1624 rok, kiedy pozwolenie na prowadzenie apteki otrzymał Marcin Bernhardt. We wgłębieniu muru, przed wejściem do apteki, umieszczono rzeźbionego w drzewie lwa, pomalowanego na złoty kolor, nie wiadomo jednak, czy apteka od razu miała nazwę „Pod Złotym Lwem”. Inne źródła datują powstanie apteki „Pod Złotym Lwem” po 1655 roku, po kolejnych zmianach właścicieli i lokalizacji w obrębie rynku. Wiadomo, że 12 marca 1676 roku odchodzący właściciel apteki na Rynku Nowego Miasta róg ulicy Sadlarskiej (dziś ulica Królowej Jadwigi) – Andrzej Meissner – i przejmujący aptekę – Krzysztof Hoffmann – uzyskali przywilej „służebników dworu”.

REKLAMA

Hoffmann w 1677 roku został obdarowany drugim przywilejem królewskim – dostarczał leki i artykuły delikatesowe na potrzeby dworu. Prawdopodobnie to Hoffmann na godło apteki wybrał złotego lwa. Hoffmann, opierając się na przepisach Damokratesa i Andromacha opracował własny przepis na teriak, który miał być lekiem na dżumę. Lek był preparowany przez aptekarzy w sposób widowiskowy, przed publicznością, w asyście lekarzy i rajców miejskich, z dużej ilości składników. Driakiew toruńska cieszyła się popularnością i dobrą opinią. Według naukowców, skład teriaku był dość dyskusyjny, wchodziło weń 70 składników, przede wszystkim wielkie ilości opium…

Swój obecny wygląd budynek apteki zawdzięcza Augustowi Jakubowi Schultzemu – na skutek scalenia budynków, ich gruntownej przebudowy i nadania nowego kształtu w XIX wieku. Po I wojnie światowej apteka „Pod Złotym Lwem” nie zmieniła właściciela – urodzony w Wielkopolsce Richard Jacob uznał polskie władze i nie sprzedał apteki. Pracował w niej do śmierci w 1932 roku. W 1935 od spadkobierców Jacoba aptekę nabył Polak Antoni Klemens, który zmarł w 1937 roku, a jego spadkobierczynią była siostra Jadwiga Klemens.

Podczas niemieckiej okupacji w okresie II wojny światowej apteki, w tym apteka „Pod Złotym Lwem”, przeszły pod niemiecki zarząd. Część z nich zamknięto, gdyż nie spełniały niemieckich wymogów prawnych, co do wielkości pomieszczeń i stanu wyposażenia. Od połowy 1940 roku rozpoczęto kapitalne remonty aptek. W aptece „Pod Złotym Lwem” odbyła się modernizacja, zmieniono wystrój wnętrza oraz nazwę na „Copernicus Apotheke”, na cześć astronoma, którego Niemcy uważali za swojego rodaka.

Po przejściu Armii Czerwonej i ucieczce Niemców bardzo szybko podjęła działalność Izba Aptekarska w Bydgoszczy (było to 4 marca 1945 roku). Zajmowała się rejestrowaniem ocalałych aptek, porzuconych przez Niemców, pomocą w reprywatyzacji aptek i przy wydzierżawianiu aptek opuszczonych. Na skutek nowych zapisów prawnych porzucony majątek określano jako majątek „poniemiecki”, który na mocy ustanowionego prawa przechodził na własność Skarbu Państwa. Jadwiga Klemens nie otrzymała zwrotu apteki po wojnie, pomimo decyzji sądu z 1945 roku, nakazującego przekazanie apteki wnioskodawczyni. Zarządcą (dzierżawcą) został Jan Sawczak-Knihinicki. W takim stanie apteka dotrwała do 1951 roku i została przejęta przez państwo.

REKLAMA

Po 1989 roku próby odzyskania apteki przez córkę Jadwigi Klemens – Halinę Klemens-Jabłonkę nie powiodły się. Spadkobierczyni była w posiadaniu kompletnej dokumentacji wszystkich elementów wyposażenia apteki „Pod Lwem”, które zostały zabrane w 1951 roku, domagała się zwrotu i rozliczenia wyposażenia apteki. Bezskutecznie próbowała uzyskać odszkodowanie od PZF Cefarm bądź Ministerstwa Zdrowia i Opieki Społecznej; otrzymywała odpowiedź odmowną, z powodu braku podstawy prawnej – braku ustawy reprywatyzacyjnej. Halina Klemens-Jabłonka zmarła w 2002 roku, nie doczekawszy ani zwrotu majątku (wyposażenia apteki), ani rekompensaty… Autor podaje, że na dzień wydania monografii (publikacja z 2006 roku) apteka jest własnością PZF Cefarm Lublin, kamienica należy do Marka i Aurelii Sowińskich, spadkobierców Jadwigi Klemens i Haliny Klemens-Jabłonki.

REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Powiązane artykuły

Kosma i Damian Kosma i Damian

26 września obchodzone jest wspomnienie Kosmy i Damiana, świętych kościoła katolickiego i prawosławn...

Otwarcie dające nadzieję Otwarcie dające nadzieję

Niecały tydzień temu w Jachrance, Delegaci na KZA zadecydowali o sporych zmianach personalnych w nas...

Simona. Opowieść o niezwyczajnym życiu Simony Kossak Simona. Opowieść o niezwyczajnym życiu Simony Kossak

Dzięki Simonie Kossak dane nam było poznać niezwykłe medyczne historie wielu roślin. Okazuje się jed...

REKLAMA

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz