REKLAMA
Magazyn mgr.farm

5 płynów, którymi nie powinno się popijać leków

20 maja 2019 12:20

Sposób zażywania leków może istotnie wpływać na skuteczność terapii. Dotyczy to także sposobu ich… popijania. Znaczenie ma tutaj nie tylko rodzaj płynu, którym popija się tabletkę, ale także jego ilość…

Lek Lemtrada powinien być stosowany wyłącznie u pacjentów z wysoce aktywną rzutowo-ustępującą postacią stwardnienia rozsianego pomimo leczenia co najmniej jednym lekiem modyfikującym przebieg choroby (fot. Shutterstock).
Pacjenci często nie zawracają uwagi na rodzaj płynu stosowanego do popicia leku, co może przyczynić się do zmniejszenia efektu leczniczego (fot. Shutterstock)

Ile popijać?

Mogłoby się wydawać, że leki lepiej wchłaniają się z roztworów stężonych niż rozcieńczonych. Tymczasem stopień wykorzystania substancji leczniczych jest zależny od rodzaju oraz ilości płynu, którym jest popijany lek. Okazuje się, że większa biodostępność, jest przy większym rozcieńczeniu leku. Dotyczy to szczególnie leków, które zawierają substancje słabo rozpuszczalne, takie jak amoksycylina, kwas acetylosalicylowy czy erytromycyna. Przy ich przyjmowaniu wymagana jest zwiększona objętość wody. Gdy tabletkę zawierającą kwas acetylosalicylowy popijemy 150 ml wody to wchłonie się on 2 razy szybciej, niż gdy wypije się 75 ml płynu [1].

Leki dobrze rozpuszczalne takie jak teofilina nie wymagają popijania większą ilością płynu, gdyż niezależnie czy są popite 25ml czy 250 ml wody stężenie we krwi jest porównywalne. Jednak ze względu na fakt, iż nie zawsze w praktyce wiadomo czy dany lek jest dobrze czy słabo rozpuszczalny, przyjmuje się ogólną zasadę, że leki doustne takie jak kapsułki czy tabletki powinny być popite 200-250ml płynu czyli szklanką wody [1].

REKLAMA

Czym nie popijać leków?

Pacjenci często nie zawracają uwagi na rodzaj płynu stosowanego do popicia leku, co może przyczynić się do zmniejszenia efektu leczniczego. Do płynów mogących wchodzić w interakcje z zażywanymi lekami należą:

REKLAMA
  1. Kawa

Kawa w znaczący sposób wpływa na farmakokinetykę wielu leków, powodując osłabienie bądź wzmożone działanie niektórych z nich. Zawarte w niej garbniki powodują ograniczenie wchłaniania wielu substancji, np. neuroleptyków. Dodatkowo poprzez stymulowanie wydzielania kwasu solnego, obniża pH soku żołądkowego i zmniejsza skuteczność inhibitorów pompy protonowej. Kawa poprzez blokowanie receptorów adenozynowych oraz hamowanie fosforylacji aktyny może także nieznacznie obniżać korzystne działanie statyn na serce. Nie powinny być nią również popijane preparaty żelaza. Kofeiny nie należy także łączyć z teofiliną i aminofiliną, gdyż ze względu na swoje podobieństwo chemiczne może wystąpić wiele efektów ubocznych, takich jak niepokój, pobudzenie psychoruchowe, zaburzenia snu, tachykardia, hipotonia, zaburzenia rytmu serca, bóle głowy oraz skurcze mięśni [1, 2].

Podobny rezultat może wywołać połączenie kawy z chemioterapeutykami, np. ciprofloksacyną, środkami antykoncepcyjnym czy cimetydyną, spowalniającymi jej eliminację [2]. Kofeina zawarta w kawie może także nasilać działanie analgetyczne leków przeciwbólowych, np. kwasu acetylosalicylowego, w wyniku synergistycznego działania tych składników [1].

  1. Herbata

Herbata podobnie jak kawa zawiera garbniki zmniejszające wchłanianie alkaloidów i działanie niektórych neuroleptyków. Spożywana w dużych ilościach może powodować osłabienie działania takich neuroleptyków jak: prometazyna, promazyna, chlorpromazyna, droperydol. Herbata wiąże także preparaty żelaza [3], a zawarte w niej (szczególnie w zielonej) flawonoidy mogą także mieć wpływ na metabolizm leków, choć brakuje danych doświadczalnych dotyczących ich wpływu [1].

  1. Mleko

Mlekiem nie powinny być popijane leki wiążące się z jonami wapnia, np. tetracykliny (tetracyklina, doksycyklina, oksytetracyklina), bisakodyl, felodypina. Wapń zawarty w mleku (i innych produktach bogatych w ten pierwiastek) hamuje wchłanianie preparatów żelaza [4]. Z mlekiem nie powinny być także łączone cefaleksyny, fluorek sodu czy fenoksymetylopenicliny. Zawarty w nim kazeinian wapnia tworzy z lekami trudno rozpuszczalne kompleksy, co zmniejsza ich wchłanianie [1].

REKLAMA
  1. Sok żurawinowy

Soki oraz napoje często miesza się z lekami w celu zamaskowania ich nieprzyjemnego smaku, szczególnie u dzieci i osób starszych. Należy pamiętać, iż większość soków ma odczyn kwaśny. W przypadku leków labilnych w tym środowisku mogą wystąpić problemy z ich absorpcją i stabilnością. Mogą one ulec inaktywacji w kwaśnym środowisku bądź może zmniejszyć się ich wchłanianie w pH soku żołądkowego [1]. Składniki soku żurawinowego hamować mogą aktywność CYP2C9, co w przypadku gdy popijana jest nim warfaryna może spowodować wzrost stężenia aktywnego enancjomeru warfaryny (S-warfaryny) i w konsekwencji zwiększenia aktywności antykoagulacyjnej [1].

  1. Sok grejfrutowy

Soki owocowe, a zwłaszcza cytrusowe, stanowią cenne źródło błonnika pokarmowego, flawonoidów oraz witamin antyoksydacyjnych. Z tego względu sok grejpfrutowy oraz grejpfruty uważa się powszechnie za ważny element sposobu zdrowego sposobu odżywiania. Jednak to właśnie zawarte w soku grejpfrutowym flawonoidy (kemferol, kwercetyna, naryngina, netyngenina) oraz furanokumaryny mogą hamować jeden z izoenzymów cytochromu P-450. Efektem tego jest zmniejszenie metabolizmu wielu leków, a tym samym wzrost ich stężenia we krwi. Wypicie szklanki tego soku zmniejsza o 47% stężenie enzymów CYP3A4, objawiające się zahamowaniem ich aktywności.

Największy wpływ na biodostępność leku obserwowano, gdy sok wypito w krótkim czasie przed jego podaniem bądź tuż po podaniu (2-4h). Pamiętajmy, iż w przypadku spożycia tego soku oraz konieczności podania leku należy zastosować kilkugodzinną (co najmniej 4-6h) przerwę pomiędzy przyjęciem soku, a leku. Choć aktywność CYP3A może zmniejszyć się nawet po 10h. Interakcja z sokiem grejpfrutowym dotyczy wieku leków między innymi: blokerów kanału wapniowego, leków stosowanych w leczeniu zaburzeń lipidowych (simwastatyna), cyklosporyny [1].

Literatura:

  1. Jachowicz R. Farmacja praktyczna, PWZL 2010:452-456
  2. Zdrojewicz Z., Grześkowiak K., Łukasiewicz M. Czy picie kawy jest zdrowe, Medycyna Rodzinna 3/2016; 19(3):138-145
  3. Adamkowski K. Interakcje leków z żywnością, http://www.aptekarzpolski.pl/2016/04/interakcje-lekow-z-zywnoscia/
  4. Sobotta Ł., Saliburska J., Mielcarek J. Interakcje lek-żywność, BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. – XLIV, 2011, 1, str. 95–103
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

23 komentarzy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

czyli woda woda i jeszcze raz woda
Ale czy każda jest dobra? mineralna, źródlana, przegotowana?
Najlepiej przegotowaną wodą o temperaturze pokojowej
No nie wiem czy tak bez znaczenia. Mineralna chyba odpada. Nie wszystko lubi minerały ;)
Odpowiednia podaż płynów sprzyja nawet lepszej filtracji nerek. Prof. M. Kozłowska - Wojciechowska, na jednym z wywiadów mówiła, że sporo hospitalizacji jest konsekwencją odwodnienia, dlatego ona swoim pacjentom mówi, żeby leki popijali szklanką wody :)
Wszyscy wiedza jak ważne jest picie wody a tak trudno nam to wykonać.
myślę, że mimo wszystko spora część społeczeństwa popija leki herbatą właśnie
Szczególnie te, które zażywane są podczas czy po posiłku
Generalnie widzę zasadę kto czym lubi popijać;)
A prawda jest taka że popija się tym co jest pod ręką. Również w przypadku farmaceutów ;)
grunt, że się nie zapomina wziąć a tu jeszcze odpowiedni płyn....
Niektórzy nawet nie popijają..
I grunt by nie brać podwójnej dawki kiedy zapomniało się poprzedniej.
muszę zacząć stosować się do zasad bo czasami zdarza mi się popić tabletki chociazby kawką😀😀😀😀
Mnie też, ale tylko paracetamol ;)

Powiązane artykuły

Kara 19 500 zł dla apteki za udział w Programie Opieki Farmaceutycznej Kara 19 500 zł dla apteki za udział w Programie Opieki Farmaceutycznej

Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny we Wrocławiu nałożył karę w wysokości 19 500 zł na p...

CHRZANÓW – Kierownik Apteki CHRZANÓW – Kierownik Apteki

Apteka Słoneczna  w CHRZANOWIE  zatrudni KIEROWNIKA APTEKI Oferujemy atrakcyjne wynagrodze...

‚Apteka dla aptekarza’ przyspieszyła konsolidację rynku ‚Apteka dla aptekarza’ przyspieszyła konsolidację rynku

Dane QuintilesIMS potwierdzają dużą ekspansję sieci aptecznych w ostatnich miesiącach. Pod koniec I ...

REKLAMA

Potrzebujesz wsparcia
w znalezieniu pracownika do apteki?

Chcesz się dowiedzieć, jak możemy Ci pomóc?
Zostaw numer telefonu, skontaktujemy się z Tobą.

* Pola wymagane

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz