REKLAMA
Magazyn mgr.farm

Etycznie czy zgodnie z prawem?

8 czerwca 2016 07:39

Mamy swój Kodeks Etyki Aptekarza. Mamy zdrowy rozsądek, który podpowiada nam, jak powinniśmy się nieraz zachować. Czy korzystamy z tych narzędzi? A jeśli tak, to czy stawiamy własne sumienie ponad prawem? Bądź co bądź, etycznie nie zawsze – w przypadku farmaceutów – znaczy zgodnie obowiązującymi zapisami…

„Ślubuję uroczyście w swej pracy farmaceuty sumiennie, gorliwie i z należytą starannością wykonywać swoje obowiązki, mając zawsze na uwadze dobro pacjenta, wymogi etyki zawodowej i obowiązujące prawo, a także zachować tajemnicę zawodową, zaś w postępowaniu swoim kierować się zasadami godności, uczciwości i słuszności” – głosi składane przez magistrów farmacji ślubowanie. Gdy czytam te słowa, zastanawiam się, kto przyzwala na ich wypowiadanie, skoro przeczą sobie nawzajem. Wyjaśnię na przykładzie, by nie być gołosłownym.

Rada Europy dnia 7 października 2010r. przyjęła rezolucję, pt. „Prawo do klauzuli sumienia w ramach legalnej opieki medycznej”. Wzywa ona do respektowania prawa pracowników medycznych do klauzuli sumienia. Z kolei od 22 stycznia 2012r. mamy aktualnie obowiązującą wersję Kodeksu Etyki Aptekarza Rzeczypospolitej Polskiej, który określa „co jest w zawodzie istotne, pożądane, dobre i moralne (..)”. Preambuła stanowi, iż „wymienione w kodeksie zasady postępowania obowiązują wszystkich czynnych zawodowo aptekarzy”, natomiast art. 3 mówi, że „aptekarz, będąc osobiście odpowiedzialnym za wykonywaną pracę, jest wolny w podejmowaniu swoich zachowań, zgodnie ze swym sumieniem i współczesną wiedzą medyczną”. Niestety, Kodeks Etyki Aptekarza nie ma żadnej mocy prawnej, w przeciwieństwie do ustawy Prawo Farmaceutyczne, która w art. 96 ust. 4 jasno zastrzega, iż „Farmaceuta i technik farmaceutyczny mogą odmówić wydania produktu leczniczego, jeżeli jego wydanie może zagrażać życiu lub zdrowiu pacjenta (…)”. Nie ma tu więc miejsca na kwestie moralności czy etyki farmaceuty, co jasno podkreśla Główny Inspektorat Farmaceutyczny. Dało się to odczuć, gdy światek medyczny (i nie tylko) zelektryzowała wiadomość o wprowadzeniu środka wczesnoporonnego do sprzedaży bez recepty. Jak stwierdził rzecznik prasowy GIF Paweł Trzciński, „aptekarze w tym przypadku nie mogą zgodnie z prawem argumentować odmowy wydania leku przekonaniami – mają obowiązek wydać preparat pacjentowi”. Gdy taki wypadek zostanie zgłoszony do Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego, WIF podejmie działania wyjaśniające – powiedział Trzciński. Eksperci twierdzą, że istnieje wyjście, jak odmówić i zachować przy tym stosowanie prawa. Biorąc pod uwagę zawarte w Charakterystyce Produktu leczniczego informacje, farmaceuta – na podstawie przytoczonego art. 96 ust. 4 – ma prawo odmówić wydania preparatu w trosce o zdrowie i życie konkretnego pacjenta. Odmowa wydania produktu na podstawie tego artykułu nie jest odmową podyktowaną światopoglądem farmaceuty, tylko dbałością o zdrowie i życie pacjenta, „co jest pierwszym obowiązkiem każdej osoby wykonującej zawód medyczny”. Można? Można. Pytanie tylko – dlaczego musimy kłamać, żeby powiedzieć, co tak naprawdę myślimy?

REKLAMA

W polskim prawie klauzula sumienia wynika z art. 39 Ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty z 5 grudnia 1996. Również zgodnie z art. 12 pkt 2 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej, pielęgniarka i położna może odmówić wykonania zlecenia lekarskiego bądź innego świadczenia niezgodnego z ich sumieniem. Co ciekawe, lekarze są dumni z faktu, że przywilej ten wypływa nie tylko z ustawodawstwa, ale także z ich kodeksu etyki („Do wypełnienia swoich zadań lekarz powinien zachować pełną swobodę działań zawodowych, zgodnie ze swoim sumieniem i współczesną wiedzą medyczną”). Mimo niemal jednakowego brzmienia cytowanego zapisu z przytoczonym Kodeksem Etyki Aptekarza, nie możemy pochwalić się wpisaniem klauzuli sumienia do ustawy regulującej wykonywanie naszego zawodu. Zostaliśmy pozbawieni tej możliwości, choć posiadając podkreślaną wiedzę medyczną, niejednokrotnie zdajemy sobie sprawę z działania danego preparatu, co niekoniecznie pozostaje w zgodzie z naszym sumieniem. Jak długo jeszcze będziemy musieli ukrywać swoje prawdziwe zdanie za zasłoną ochrony życia i zdrowia? Nie sądzę, by po tylu latach całkowitego zakazu nagle farmaceuci zaczęli nagminnie wykorzystywać możliwość odmowy wydania leku ze względów światopoglądowych. Chodzi o to, by mieć narzędzia, niekoniecznie sposobność, by ich użyć. Nie czulibyśmy się bezpieczniej, zwyczajnie mogąc powiedzieć nie? To przykre, gdy praca musi się nieraz wiązać ze stresem albo wyrzutami sumienia.

REKLAMA

Musimy sobie jednak odpowiedzieć na jeszcze jedno pytanie: czy współczesny, typowy farmaceuta posiada jeszcze zawodowe sumienie? Nie mówię o tym zwykłym, ludzkim – ale coraz częściej jesteśmy świadkami, gdy dla kariery i pozycji zawodowej rezygnuje się z własnych przekonań i gra się pod czyjąś melodię. W końcu niesprzedany preparat – nieważne czy z uwagi na ochronę życia i zdrowia czy kwestii moralnych – to strata dla apteki. A obecnie placówki nie pozwalają sobie na stratę pieniędzy i pacjentów… którzy pieniądze do apteki przynoszą. Gdy bowiem zrazimy jednego z nich, możemy się spodziewać, że wśród najbliższych przypisze naszej aptece łatkę „zacofanej”, „niereformowalnej” lub „konserwatywnej”. Czy nie tego boją się właściciele i menadżerowie? Apteka przestała być miejscem sprzedaży leków – otwiera się na świat, na ludzi, jak więc miało by się do tego niewydawanie leków ze względu na przekonania pojedynczego farmaceuty?

Chciałbym wierzyć, że to wszystko da się połączyć. Że pacjenci zrozumieliby, dlaczego ktoś odmówiłby im wydania leku, że wzięliby to jako przejaw profesjonalizmu, przeczący odczłowieczeniu aptekarza, jak to się teraz często postuluje. Może mówiąc „nie”, wyrażając swoje zdanie, zauważyliby w nas z powrotem ludzi, a nie maszyny do wydawania leków? Wolałbym zacząć od „tak”, ale czy miało by taką samą siłę przebicia?

REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Powiązane artykuły

Opowieść wigilijna Opowieść wigilijna

Zbliża się koniec roku, tak więc po świątecznej sielance warto zastanowić się co ten rok dał farmacj...

Lekowe tsunami Lekowe tsunami

Przeciskałem się zatłoczonymi, dusznymi korytarzami jednego z budynków Ministerstwa Zdrowia Sri Lank...

A jednak Mamut A jednak Mamut

Czy apteki, takie jak widzimy obecnie wokół siebie i ich pracownicy odejdą w niebyt jak mamuty? Czy ...

REKLAMA

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz