REKLAMA
Magazyn mgr.farm

Farmacja w służbie aliantom

22 października 2018 10:16

Farmacja była świadkiem wzlotów i upadków ludzkości i bezpośrednio przyczyniła się do jednych i drugich. W niespokojnych latach 30. i 40. XX wieku jej odkrycia miały przełomowy wpływ na losy toczących się konfliktów i napiętej sytuacji międzynarodowej. Dziś o jej wsparciu na rzecz sił alianckich.

Panowała opinia, że życie Churcilla uratowała penicylina odkryta w latach 30. przez Brytyjczyka Alexandra Fleminga. Prawda wyglądała jednak inaczej... (fot. Wikipedia)

Historię farmacji w służbie aliantom warto rozpocząć od historii jednego człowieka i jego leku, którego losy silnie splatają się z farmacją wspierającą nazistów. Gerhard Johannes Paul Domagk urodził się w 1895r. jednak na potrzeby naszej historii skupimy się na jego losach od czasów, gdy ukończył 34 lata. W 1929 r. powstał nowy instytut badawczy zajmujący się anatomią patologiczną i bakteriologią przy I.G. Farbenindustrie AG – dawnej fabryce Bayera w Wuppertal-Elberfeld. W tym miejscu wartym nadmienienia jest fakt, że koncern IG Farben, będący właścicielem wspomnianej placówki przyczynił się do masowej zagłady milionów ludzkich istnień w czasie II wojny światowej (czytaj więcej: Farmacja w służbie złu oraz Farmacja w służbie złu – część 2).

To właśnie tam, w 1932 roku, Domagk dokonał odkrycia, dzięki któremu jego nazwisko jest tak dobrze znane, odkrycia, które przyniosło mu Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny za rok 1939, a mianowicie fakt, że czerwony barwnik, „Prontosil rubrum”, chronił myszy i króliki przed śmiertelnymi infekcjami gronkowców i hemolitycznych paciorkowców. W 1939 Gerhard Domagk otrzymał za to odkrycie Nagrodę Nobla w dziedzinie medycyny, lecz nie mógł wówczas przyjąć nagrody ze względu na naciski władz niemieckich, pozostających w konflikcie z komisją noblowską po przyznaniu Pokojowej Nagrody Nobla Carlowi von Ossietzky’emu. Odebrał ją dopiero w 1947, jednak bez przysługującej nagrody pieniężnej, która, w przypadku nieodebrania w ciągu roku, wraca do Fundacji Noblowskiej.

REKLAMA

Prontosil był pochodną sulfanilamidu (p-aminobenzenosulfonamidu), który chemik wiedeński, Gelmo, zsyntetyzował w 1908 roku. Domagk nie miał pewności, czy Prontosil, tak skuteczny u myszy, byłby równie skuteczny u ludzi, ale tak się złożyło, że jego własna córka zachorowała na infekcję paciorkowcami. 4 grudnia 1935 roku 6-letnia Hildegarda Domagk spadła w domu ze schodów – igła, którą niosła, wbiła się w jej nadgarstek. Pomimo chirurgicznego usunięcia igły infekcja paciorkowcowa rozprzestrzeniała się przez ramię – wyglądało to tak, jakby amputacja ramienia była jej jedyną szansą. Gerhard Domagk w akcie desperacji potraktował córkę Prontosilem i infekcja ustąpiła. Domagk pominął wzmiankę o odzyskaniu córki w raporcie na temat działania leku, czekając aż do czasu, kiedy dostępne były już wyniki klinicystów testujących nowy lek na pacjentach

REKLAMA

Pacjentem, który w kontekście Prontosilu przyciągnął najwięcej nagłówków gazet był 22-letni Franklin Roosevelt Jr., syn prezydenta Stanów Zjednoczonych.

W grudniu 1936 r. zachorował na paciorkowcowe zapalenie gardła i po wstrzyknięciu produktu Prontosil oraz podaniu doustnej modyfikacji leku o nazwie Protolyn przez dr George’a Loringa Tobey’ego Jr. doszło do pełnego wyzdrowienia. To wydarzenie ostatecznie przeniosło Prontosil i leki sulfonamidowe do publicznej świadomości w USA.

W następnych latach wykonano wiele prac w różnych krajach na tej klasie związków przeciwbakteryjnych i wyprodukowano kilka tysięcy pochodnych sulfanilamidu, testując ich właściwości antybakteryjne. Nawet odkrywca penicyliny, Alexander Fleming porzucił wtedy badania nad swoim antybiotykiem na rzecz prontosilu. Prace Domagka dały więc medycynie, a także chirurgii, zupełnie nową serię broni skutecznych w walce z wieloma chorobami zakaźnymi. Odkrycie antybakteryjnego działania sulfonamidów nie było jednak jedynym wkładem Domagka w chemioterapię. Odkrył również wartość terapeutyczną czwartorzędowych zasad amonowych, a także, we współpracy z Klarerem i Mietzschem, rozszerzył swoją pracę nad sulfonamidami. Później pochylił się nad problemem chemioterapii gruźlicy, rozwijając tiosemikarbazony i hydrazyd kwasu izonikotynowego. Jego praca niewątpliwie przyczyniła się do skuteczniejszej kontroli wielu chorób zakaźnych, dziś niewywołujących przerażenia, które wcześniej wzbudzały. Nadrzędnym celem chemioterapii była jednak zdaniem Domagka terapia nowotworów, i był przekonany, że zostanie to w przyszłości osiągnięte.

Wkład odkrycia Prontosilu i jego pochodnych, w ostateczne zwycięstwo aliantów w II wojnie światowej, został jednoznacznie potwierdzony w chwili podarowania kolejnych lat życia człowiekowi, który przyczynił się do ustanowienia światowego porządku – sir Winstonowi Churchillowi. 69-letni brytyjski premier Winston Churchill miał dwa napady zapalenia płuc w 1943 r., pierwszy w lutym drugi w grudniu tamtego roku. Na konferencji w Teheranie, zajmującej się sfinalizowaniem strategii wojny z nazistowskimi Niemcami, która odbyła się między 28 listopada a 1 grudnia 1943r., spotkał się z prezydentem Stanów Zjednoczonych Franklinem Delano Rooseveltem i Józefem Stalinem. Po tym spotkaniu Churchill udał się do willi generała Eisenhowera,, ale po drodze spędził godzinę siedząc na lotnisku w zimnym wietrze. 11 grudnia spał przez resztę dnia, a potem skarżył się na ból gardła. Następnego dnia jego temperatura wzrosła do 38,3° C. Przenośna maszyna rentgenowska ujawniła cień na płucach; potwierdzono drugie w tym roku zapalenie płuc. Premier natychmiast otrzymał nowy antybiotyk brytyjskiej firmy May and Baker – tabletki były po prostu znane jako „M&B”.

Churchill przeszedł też łagodny zawał serca 4 dni później, ale jego stan się poprawiał. Zgodził się nawet wstrzymać swoje nawyki, przystając na wypicie tylko słabej whisky i brak cygar. Podobno podczas tych dni, odmawiając sobie picia i palenia, zwrócił się do pielęgniarki słowami: “Droga siostro, módl się pamiętając, że człowiek nie może żyć tylko dzięki M&B”. Terapia okazała się skuteczna i już dwa tygodnie później premier powrócił do Londynu, by kontynuować przygotowywania do inwazji. Panowała opinia, że życie uratowała mu penicylina odkryta w latach 30. przez Brytyjczyka Alexandra Fleminga. Prawda wyglądała jednak inaczej – choć tajemniczy preparat powstał w angielskiej fabryce, należał do zupełnie innej grupy leków wynalezionych w Niemczech. A co do samej fabryki – May&Baker, jako firma powstała w Londynie w 1839r. ogłosiła upadek 160 lat później. W 1999r. część przedsiębiorstwa odpowiedzialnego za produkcję farmaceutyków (Dagenham site) połączono z Hoechst, zmieniając nazwę firmy na Avensis (dzisiejsze Sanofi-Avensis), z kolei cześć agrochemiczną (Norwich site) wcielono do Bayer Agrochemicals. A przecież pamiętamy, że Hoechst i Bayer stanowiły dwie z czterech spółek wchodzących w skład IG Farben, najbardziej śmiercionośnego przedsiębiorstwa na usługach III Rzeszy – tak oto historia zatacza koło…

REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Powiązane artykuły

Raport o odpadach przekazanych do utylizacji Raport o odpadach przekazanych do utylizacji

Ilość biurokratycznych obowiązków jakie ciążą na każdym właścicielu apteki jest z roku na rok coraz ...

Rosyjski ananas – rokitnik pospolity Rosyjski ananas – rokitnik pospolity

Nazwa łacińska rokitnika – Hippophae - powstała z połączenia greckich słów hippo (koń) i phaos, czy...

Recepta farmaceutyczna z kropką Recepta farmaceutyczna z kropką

Kilkanaście lat temu zlikwidowano status leku Rp(.). Zlikwidowano, bo taka kategoria sprzyjała naduż...

REKLAMA
?>

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij “Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

LiveChat, Inc. – usługa Pharm:assistant

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz