Magazyn mgr.farm

Ginekolodzy

26 maja 2017 09:35

„Ginekolodzy” Jürgena Thorwalda to jedna z najbardziej kontrowersyjnych książek tego autora. Właściwy rozwój ginekologii przypada na wiek XIX i XX, gdy wprowadzono nowoczesne, jak na ówczesne czasy, metody diagnostyczne i operacyjne. Zanim to nastąpiło – trwał horror. Ginekolodzy, czy jak ich nazywano „damscy rzeźnicy”, prześcigali się w wykonywaniu zabiegów, które tylko pozornie przynosiły poprawę…

Jürgen Thorwald przytacza cytat, że „płeć piękna była długi czas nadzwyczaj cierpliwa, ale nigdy nie zasłużyła na określenie słabej”.

Kolejne rozdziały książki Jürgena Thorwalda pt. „Ginekolodzy” poświęcone są różnym problemom medycznym i sposobom ich leczenia. W części dotyczącej powikłań poporodowych przedstawiony jest problem przetok, powstałych z ran między pochwą, pęcherzem i odbytem. W Europie próbowano je leczyć, wkładając żrący azotan srebra lub wypalając rozżarzonym żelazem. Berliński chirurg Diffenbach próbował zszyć otwory przetok jedwabną nicią, „ale z powodu utrudnionego wglądu w skromnie osłonięte chustami, pierzynami i halkami pole operacji odniósł zaledwie jeden sukces”. Lekarz z Wirginii przetoki spinał ołowianymi drutami, następnie związywał nogi kobiecie na kilka dni. James Marion Sims w stanie Alabama w 1845 roku do badania rozebrał pacjentkę, do zaszycia przetoki użył jedwabnych nici, a po stwierdzeniu, że nitka jest powodem ropienia rany, zaczął stosować wykonane przez jubilera srebrne druciki, materiał o naturalnym działaniu antyseptycznym. Pierwsze operacje wykonywał bez znieczulenia, dopiero od 1850 roku stosował narkozę eterową, wprowadzoną przez Williama Mortona w 1846 roku.

W kwestii znieczulenia dowiadujemy się, że James Young Simpson już 19 stycznia 1847 roku użył eteru podczas porodu. Ponieważ doktorowi nie podobał się zapach eteru, prowadził dalsze poszukiwania – „całymi miesiącami wraz z Jessie [żoną] i swoimi asystentami Keithem i Duncanem wąchali po kolacji – można to nazwać ich wieczorną rozrywką – coraz to nowe związki chemiczne, sprawdzając na sobie ich narkotyczne działanie. 4 listopada 1847 roku pospadali z krzeseł, uśpieni oparami trójchlorometanu. W ten sposób Simpson odkrył chloroform.”.

Co do sposobów leczenia, stosowanych przez ginekologów, autor nadmienia, że w XIX wieku nadmierne krwawienie miesiączkowe leczono poprzez upuszczanie krwi lub stosowanie kostek lodu. U kobiet ze stwierdzonym brakiem miesiączki wywoływano ją za pomocą pijawek, wprowadzonych do pochwy. Przy różnych dolegliwościach macicę płukano m.in. lodowatą wodą, jodem, rtęcią, kwasem siarkowym. W razie niepłodności wypalano szyjkę macicy wodorotlenkiem potasu bądź wycinano jej część. Na krwawienia z dróg rodnych stosowano nalewkę z drzewa sandałowego. Krwawiące mięśniaki macicy leczono zastrzykami ze sporyszu. W chorobach przydatków stosowano różne medykamenty, od szaleju jadowitego po chinowiec i cyjanowodór. Raka dróg rodnych wypalano rozgrzanym żelazem, bowiem w XIX wieku nowotwór był „brudną, zaraźliwą chorobą” grzesznych kobiet.

Droga do upowszechnienia leczenia operacyjnego chorób macicy i jajników była długa i wyboista. Kiedy Ephraim McDowell wykonywał pierwszą operację torbieli jajnika w 1809 roku (z użyciem nici konopnych do szycia), na zewnątrz czekała grupka mężczyzn, ze stryczkiem przeznaczonym dla doktora, gdyż otwarcie jamy brzusznej było wówczas równoznaczne z dokonaniem morderstwa. Wcześniej próbowano przedziurawiać torbiel zaostrzoną rurką, wbijaną w ścianę jamy brzusznej. Stosowano też wodorotlenek potasu, żeby zniszczyć torbiele od wewnątrz, portwein i jodynę; wprowadzano do torbieli zakaźny materiału, pobrany od kobiet chorych na rzeżączkę, w celu wywołania sztucznego zapalenia i zasklepienia ścian wewnętrznych cysty.

Nowe możliwości leczenia nadeszły wraz z odkryciem promieniotwórczości. W 1913 roku Albert Döderlein ogłosił, że „nowotwór szyjki macicy roztapia się przed promieniami radu, niczym śnieg pod podmuchem bawarskiego fenu”. Początkowo celuloidowymi rurkami próbowano skierować fale elektromagnetyczne na szyjkę macicy. Potem fiolki z radem osłonięte filtrami z mosiądzu lub srebra umieszczano w szyjce macicy.

Ciekawie wygląda też sprawa pierwszych udokumentowanych przypadków cesarskiego cięcia. Po wykonaniu operacji chirurg zbijał gorączkę i powstrzymywał ropienie rany, podając opium, stosując pijawki i środki na przeczyszczenie. Zamiast respiratora u noworodka stosowano lewatywy z soku tytoniowego i plasterki cebuli, których zapach miał pobudzić dziecko do życia. Krwawienie z rozciętej macicy tamowano zimną wodą. W 1847 roku Ignaz Semmelweis wprowadził mycie rąk chlorowaną wodą, aby nie doszło do zakażenia połogowego. Od 1869 roku rozpowszechniło się użycie karbolu. Ferdinand Adolf Kehrer w 1881 roku jako pierwszy dokonał cięcia poprzecznego w dolnej części macicy, zastosował szew z jedwabnej nici, nasączonej karbolem, na ścianie macicy i otrzewnej, rozpylił też karbol na pole operacyjne. Dzięki temu uczynił z cesarki nowoczesny zabieg medyczny.

Z kolei Wilhelm Mensinga wynalazł pesarium dopochwowe i był prekursorem stosowania antykoncepcji. Wcześniejsze metody zapobiegania ciąży obejmowały napary ziołowe, modlitwy i zaklęcia, pozbywanie się spermy poprzez kaszel i podskoki, wsuwanie w pochwę gałganków, wełny, buraków lub ziemniaków, płukanie pochwy ałunem. Rzymianki wsuwały w pochwę pęcherze zarzynanych owiec, Żydówki gąbki nasączone octem. Od XVII wieku stosowano kondomy z jelit owcy, zwane powłokami na penisa.

To tylko kilka kwestii, o których w sposób ciekawy i poruszający pisze Jürgen Thorwald. Autor przytacza cytat, że „płeć piękna była długi czas nadzwyczaj cierpliwa, ale nigdy nie zasłużyła na określenie słabej”. I o tym przede wszystkim, moim zdaniem, jest ta książka, o dzielnych kobietach i mądrych, odważnych mężczyznach, którzy – nie zważając na obowiązującą ideologię – przychodzili im z pomocą.

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Powiązane artykuły

Farmaceuta w Irlandii: rola PSI, IIOP oraz IPU w kształceniu ciągłym Farmaceuta w Irlandii: rola PSI, IIOP oraz IPU w kształceniu ciągłym

W Irlandii, podobnie jak w Polsce istnieje obowiązek kształcenia ciągłego. Dokumentowanie tego odbyw...

Felieton delegata na KZA – cześć 4 Felieton delegata na KZA – cześć 4

Kampania wyborcza przed KZA wchodzi w decydującą fazę i przyznam, że przestaję już powoli ogarniać l...

Przychodzi baba do aptekarza i… Przychodzi baba do aptekarza i…

Każdy z nas z nas ma takie sytuacje, że pacjenci pojawiają się z gotową diagnozą i receptą w postaci...

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz