Magazyn mgr.farm

Leki wykrztuśne… po 17.00?

3 października 2016 08:58

Farmaceuta kilka, a nawet kilkanaście razy dziennie, szczególnie w sezonie jesienno-zimowym, proszony jest o rekomendację preparatu na kaszel. Po rozwiązaniu odwiecznego dylematu dotyczącego rodzaju kaszlu, polecamy odpowiedni dla pacjenta specyfik, tabletki lub syrop i wtedy często pada ostrzeżenie, żeby w przypadku środka na kaszel mokry nie stosować go po godzinie siedemnastej. Podobne zalecenie pacjenci często dostają od lekarzy. Na czym polega magia godziny 17.00?

po17.png

Takie są fakty

Kaszel to złożony odruch obronny będący wynikiem pobudzenia tzw. punktów kaszlowych, znajdujących się w oskrzelach, tchawicy, krtani, a także przewodzie słuchowym zewnętrznym, przełyku, żołądku, przeponie, osierdziu. Ma na celu usunięcie zalegającej wydzieliny lub ciała obcego z dróg oddechowych. Kaszel może być objawem wielu chorób, głównie układu oddechowego [1,2,3].

Można wyróżnić 2 rodzaje kaszlu:
• kaszel mokry (produktywny, wilgotny) związany ze zwiększoną produkcją lub niedostatecznym usuwaniem śluzu,
• kaszel suchy (nieproduktywny) bez odkrztuszania [1,3].

Podczas infekcji przebiegającej z kaszlem mokrym dochodzi do nadmiernej produkcji wydzieliny dróg oddechowych, co może prowadzić do zaburzenia drożności oskrzeli oraz sprzyjać rozwojowi bakterii. Gęsty śluz powoduje unieruchomienie aparatu rzęskowego, a zalegając drażni zakończenia nerwów odruchu kaszlowego. Warto jednak zauważyć, że w warunkach fizjologicznych śluz też występuje w drogach oddechowych i zabezpiecza błonę śluzową przed wysychaniem oraz wnikaniem bakterii, wirusów i innych zanieczyszczeń znajdujących się w powietrzu. Ruch rzęsek nabłonka oddechowego powoduje przesuwanie śluzu w kierunku gardła (oczyszczanie śluzowo-rzęskowe), a następnie wydzielina śluzowa zostaje odkrztuszona lub połknięta [1,2,4].

Kaszel produktywny umożliwia usunięcie nagromadzonej, zanieczyszczonej wydzieliny oskrzelowej, której zaleganie może prowadzić do rożnego rodzaju powikłań m.in. zapalenia płuc. Jednak gdy śluz jest zbyt gesty i lepki, skuteczność kaszlu może być zbyt mała i nawet wielokrotnie powtarzane odruchy kaszlowe nie będą w stanie usunąć wydzieliny. W takiej sytuacji niezbędne jest zastosowanie leków wykrztuśnych, które ze względu na mechanizm działania można podzielić na 2 grupy:
• mukolityczne,
• sekretolityczne.
Klasyfikacja ta ma charakter bardziej umowny, gdyż część leków wykrztuśnych wykazuje cechy charakterystyczne dla obu grup [1,2,3,5].

Mukolityki (acetylocysteina, karbocysteina, erdocysteina, bromheksyna, ambroksol) powodują rozrzedzenie wydzieliny górnych dróg oddechowych, ale nie przez zwiększenie ilości wydzieliny, lecz przez zmianę jej składu, co prowadzi do zmniejszenia lepkości śluzu i ułatwia czynność nabłonka oddechowego. Niektóre z tych leków stosowane podczas antybiotykoterapii w przypadkach zapaleń bakteryjnych powodują zwiększenie stężenia antybiotyku w śluzie, a także wykazują działanie antyoksydacyjne.

Leki sekretolityczne powodują zwiększenie wydzielania śluzu w oskrzelach i jego upłynnienie. Zaliczamy do nich :
• leki wydalane przez gruczoły oskrzelowe, które drażniąc błonę śluzową zwiększają wydzielanie i upłynnienie wydzieliny śluzowej (solne leki wykrztuśne – jodek potasu, wodorowęglan sodowy, chlorek amonowy),
• leki wydzielane przez płuca i drażniące błonę śluzowa oskrzeli od strony ich światła (olejki eteryczne-sosnowy, terpentynowy oraz sulfogwajakol),
• leki drażniące błonę śluzową żołądka i nasilające wytwarzanie wodnistego śluzu na drodze odruchowej (poprzez ośrodek n.X i wymiotny) – saponiny, kwas benzoesowy [2,5,6]..

Mit – preparaty wykrztuśne można stosować tylko do godziny 17.00

Z informacji podawanych przez producentów w ulotkach i charakterystykach produktów leczniczych nie wynika, że optymalne działanie zapewnia stosowanie leków wykrztuśnych do godziny 17.00. Zazwyczaj pojawiają się tam informacje, żeby nie zażywać preparatów bezpośrednio przed snem. Tutaj oczywiście powstaje dylemat jak rozumieć to stwierdzenie, czy może to być 5 minut czy kilka godzin przed położeniem się do łóżka? Zaledwie kilka preparatów ma określone konkretne zalecenie dotyczące czasu przyjęcia, lecz nie jest to konkretna godzina, czyli słynna 17.00, a ostrzeżenie, żeby nie stosować później niż 4 godziny przed udaniem się na spoczynek ze względu na utrudnione odkrztuszanie rozrzedzonej wydzieliny [7]. Porównując właściwości farmakokinetyczne dostępnych na rynku substancji leczniczych o działaniu wykrztuśnym można zauważyć, że czas po którym leki osiągają maksymalne stężenie w osoczu jest zbliżony (zazwyczaj 1 do 3 h) i w związku z tym można podobne zalecenie zastosować do innych preparatów.

Istnieją tez syropy wykrztuśne, które można zastosować nawet przed snem. Syropy zawierające wyciąg z liści z bluszczu, oprócz działania sekretolitycznego, łagodzą odruch kaszlu i ułatwiają oddychanie. Podstawowe działanie związane jest z obecnością α-hedryny, która zwiększa aktywność receptorów β2-adrenergicznych, czego efektem jest stymulacja wydzielania surfaktantu, w wyniku czego zmniejsza się lepkość śluzu i następuje stopniowe uruchomienie transportu rzęskowego oraz działaniem zmniejszającym napięcie mięśni gładkich oskrzeli, co zmniejsza ich gotowość do kolejnego skurczu [4,8].

Podsumowując stosowanie preparatów wykrztuśnych przed magiczną godziną 17.00 jest wskazane dla wszystkich, którzy idą spać po wieczornych wiadomościach, ale „nocne marki” powinny godzinę przyjęcia ostatniej dawki dostosować do godziny snu. W przypadku małych dzieci godziny podawania tego typu preparatów powinny uwzględniać też dzienne drzemki. Należy pamiętać, że do właściwego działania leków wykrztuśnych ważne jest prawidłowe nawodnienie chorego oraz nawilżenie powietrza. Odkrztuszenie wydzieliny ułatwi też gimnastyka oddechowa.

Literatura:

1. Matysiak K., Banasiak B., Bielecka T. Kaszel suchy, kaszel mokry – współczesne podejście do leczenia u dzieci
2. Kostowski W., Herman Z. Farmakologia. Podstawy farmakoterapii
3. Gryglewski A Kaszel- klasyfikacja i leczenie
4. Frankiewicz T.,Radzikowski A. Nowy mechanizm działania znanego leku – suchy wyciąg z bluszczu Hedera helix – racjonalna terapia stanów zapalnych dróg oddechowych
5. Danysz A., Buczko W. Kompendium farmakologii i farmakoterapii
6. Mrówka-Kata K., Kata D., Namysłowski G., Banert K., Namysłowski P. Miejsce leków mukolitycznych w leczeniu schorzeń górnych dróg oddechowych
7. CHPL Delegmin, Acc optima, Acc classic, Flegamina, Mukosolvan, Erdomed, Pectodrill
8. Propan ulotka informacyjna

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Powiązane artykuły

Piłeczki w palcach żonglerów Piłeczki w palcach żonglerów

"Piłeczki w palcach żonglerów" - pod takim tytułem wydano książkę Artura Zygmuntowicza opowiadającą ...

Boli, bo musi boleć Boli, bo musi boleć

„Przed użyciem zapoznaj się z treścią ulotki dołączonej do opakowania bądź skonsultuj się z lekarzem...

Historia reklamy i patentów leków [cz. 2] Historia reklamy i patentów leków [cz. 2]

Co mają leki do patentów? Mają i to całkiem sporo....

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu farmacja.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz