Czarna Śmierć
Czarna Śmierć to jedna z największych epidemii jakie nawiedziły kiedykolwiek ludzkość. Za jej powstanie odpowiedzialna była bakteria Yersinia Pestis, która wywołuje dżumę. Największy szczyt zachorowalności na nią przypadł na lata 1346- 1352 r. W tym okresie według różnych źródeł, śmierć poniosło ok. 150- 200 milionów ludzi. Przypuszcza się, że bakteria ta do Europy dostała się z Chin. Wektorem dla niej były pchły, które przemieszczały się w sierści szczurów. Prawdopodobnie dostawały się one do Europy wraz z kupcami przemierzającymi szlak jedwabny, bądź statkami kupieckimi. Ich szybkie rozprzestrzenianie się po miastach europejskich miało związek z bardzo niskim poziomem higieny. Duża ilość śmieci, a do tego ludzkie odchody na ulicach, sprzyjały rozprzestrzenianiu się pałeczek dżumy wśród ludności. W efekcie tak dużej ilości zgonów jaką spowodowała Czarna Śmierć, populacja Europy zmniejszyła się o ok. 40-50%. Dżuma powracała jeszcze kilkukrotnie aż do końca XIX w., jednak nigdy jej skutki nie były tak tragiczne jak w XIV w.
Epidemia cholery w XIX w.
Epidemia cholery jaka rozwinęła się w XIX w. przyniosła śmierć ok. 150 milionom osób na całym świecie. Choroba ta, prawdopodobnie na początku XIX w. pojawiła się najpierw w Indiach, bądź w innym państwie środkowo- azjatyckim. Stamtąd, poprzez Rosję dotarła do Europy. Przyczyną rozwoju choroby było zakażenie bakteriami Vibrio cholerae poprzez spożycie wody, w której one bytowały. Z czasem, przecinkowce cholery przenosiły się do ludzkiego organizmu również przez spożywany pokarm. Objawami zakażenia tym patogenem jest biegunka i wymioty, które prowadzą do skrajnego odwodnienia, w wyniku czego dochodzi do śmierci. Cholera była przyczyną zgonu wielu znanych ludzi na całym świecie, w tym m.in. Adama Mickiewicza.
Hiszpanka
„Hiszpanką” nazwano epidemię grypy, która pojawiła się na świecie w latach 1918- 1920. Została ona wywołana przez wirusa grypy A H1N1, który okazał się niezwykle groźny dla życia ludzi. Wbrew powszechnej opinii, miejscem rozwoju epidemii były Stany Zjednoczone, a nie Półwysep Iberyjski. Z USA, wirus ten przedostał się wraz z żołnierzami biorącymi udział w działaniach wojennych do Europy. Pierwszymi państwami europejskimi, w którym wirus ten się rozwijał była Francja, Wielka Brytania i Hiszpania. Z czasem objął on pozostałą część Starego Kontynentu, a także rozprzestrzenił się do Azji, Afryki oraz Ameryki Południowej. Nieliczne przypadki zakażenia wirusem „hiszpanki” zanotowano w Australii.
Według szacunków na całym świecie wirusem grypy A H1N1 zaraziło się nawet 500 milionów osób, z czego ok. 10% zmarło. Przypuszcza się, że przyczyną tak wysokiej śmiertelności było przemieszczanie się dużej ilości wojsk, które najczęściej przebywały na froncie w tragicznych warunkach higienicznych. Co ciekawe, na wirus grypy „hiszpanki” umierały przede wszystkim osoby młode z przedziału wiekowego 20-50 lat. Za przyczynę takiego stanu rzeczy uznano zbyt silną odpowiedź układu odpornościowego wobec zainfekowanych wirusem grypy płuc.
Również w XXI wieku na świecie pojawiły się epidemie, które jednak nie miały aż tak tragicznych skutków jak te opisane powyżej:
Świńska grypa
Pandemia świńskiej grypy rozwinęła się w latach 2009-2010 i według szacunków była przyczyną śmierci ok. 200 tys. osób na całym świecie. Została ona wywołana przez zmutowany wirus grypy A H1N1 . Pierwsze jej przypadki pojawiły się w Meksyku, a następnie w USA. Kolejno, świńska grypa obejmowała kolejne kontynenty, aż w czerwcu 2009 r. Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła pandemię. Objawy świńskiej grypy nie różnią się znacząco od tych pojawiających się przy grypie sezonowej. Za wywołanie zgonów odpowiada w tym przypadku przede wszystkim nieswoiste zapalenie płuc i powikłania jakie się z nim wiążą.
Wirus Ebola
Wirus Ebola doprowadził do rozwoju epidemii w latach 2013- 2016, głównie na terenie Afryki Środkowej. Pierwsze przypadki zakażenia zaobserwowano w Gwinei i to państwo jest uważane za epicentrum epidemii. Objawami zakażenia są: wysoka gorączka, biegunki, wymioty, co skutkuje wyniszczeniem organizmu i śmiercią. Szacuje się, że liczba zakażonych wirusem Ebola, w latach 2013-16 wyniosła ok. 30 tys. z czego 1/3 zmarła.
SARS
Epidemia SARS została wywołana przez koronawirusa SARS-CoV i podobnie jak w przypadku COVID-19, za pierwotne źródło zakażenia przyjmuje się nietoperze. Pierwszym krajem, w którym pojawiło się zakażenie tym wirusem były Chiny, skąd rozprzestrzenił się on na inne kraje azjatyckie, a następnie na pozostałe kontynenty. Przyjmuje się, że liczba osób zarażonych SARS-CoV na całym świecie wyniosła 8419, z czego potwierdzono 812 przypadków śmiertelnych.
Jak rozwinie się pandemia wirusem SARS-CoV-2? Jakie tragiczne statystyki będzie obejmować? Na odpowiedzi na te pytania pozostanie nam jeszcze poczekać.
