Nowe terapie

28 czerwca 2017 10:14

W ostatnim tekście starałem się zgromadzić mniej lub bardziej nowatorskie zastosowania znanych od dziesięcioleci substancji leczniczych. Wielokierunkowość działania okazuje się być jedną z ciekawszych ścieżek poszukiwania nowych strategii terapeutycznych. Jednakże nauka próbuje wszystkich możliwości, wciąż stawiając na innowacje…

Farmaceuci i biotechnolodzy zrekonstruują leki, a następnie sprawdzą ich rzeczywiste działanie. (fot. Shutterstock)

…Dla niektórych naukowców interesujące wydają się te rozwiązania, które z tradycyjnymi lekami mają niewiele wspólnego. Nie oznacza to jednak, że takie terapie są mrzonką! Być może dzięki nim uda się przełamać swoisty status quo w walce z niektórymi jednostkami chorobowymi.

Ostatnimi rewelacjami z pewnością bacznie przyglądają się miliony pacjentów cierpiących na chorobę Parkinsona. Po ogromnej nadziei wiązanej z metodą polegającą na przeszczepianiu komórek płodowych, które w organizmie biorcy podejmują aktywność dopaminergiczną (problematycznej ze względów etycznych w kontekście pozyskiwania komórek z martwych płodów) przyszłą kolej na terapię szwedzkiego zespołu profesora Ernesta Arenasa z Karolinska Institute w Sztokholmie. Ta opiera się na eksperymentalnym wszczepieniu rekombinowanego wirusa do mózgu, mającego przywrócić prawidłową pracę neuronów dopaminergicznych. Naukowcy potwierdzili słuszność wysnutej teorii w przeprowadzonym eksperymencie. W pierwszym etapie zniszczyli u myszy neurony dopaminergiczne, wywołując objawy zbliżone do choroby Parkinsona. W dalszej części, zmodyfikowali niepatogennego wirusa z wykorzystaniem technik inżynierii DNA, by mógł przekazać komórkom glejowym cztery geny, które miały umożliwić komórkom przywrócenie zdolności wytwarzania dopaminy. 35 dni po aplikacji wirusa zaobserwowano znaczną poprawę sprawności ruchowej myszy z objawami zbliżonymi do choroby Parkinsona. Wartym podkreślenia jest fakt, iż transformacji w komórki dopaminergiczne uległy tylko astrocyty zlokalizowane w rejonie, do którego wprowadzono wirusa – inne komórki z oddalonych obszarów OUN nie uległy żadnym zmianom. Ponadto nie stwierdzono wystąpienia innych niepożądanych efektów, jak pojawienia się guzów. Projekt szwedzkiego zespołu to pierwszy na świecie eksperyment, w którym udało się osiągnąć podobny efekt poprzez modyfikację komórek in vivo.

Elektryzujące doniesienia w kontekście innej choroby neurodegeneracyjnej – choroby Alzheimera, jak również zmian nowotworowych pojawiły się niedawno na łamach „New Scientist”. Badacze przeprowadzili 70 transfuzji osocza bogatopłytkowego pozyskanego od osób w wieku 16-25l pacjentom powyżej 35 roku życia, po czym dokonali porównania parametrów krwi sprzed i miesiąc po transfuzji. Wyniki przyniosły niezwykle pozytywne rezultaty szczególnie w trzech badanych markerach – zaobserwowano obniżenie antygenów zaangażowanych w proces nowotworowy o ok. 20%, spadek poziomu cholesterolu o 10%, jak również zmniejszenie poziomu beta amyloidu jako kluczowego czynnika w patogenezie choroby Alzheimera.

Kontynuując temat chorób nowotworowych, okazuje się, że syntetyczne proteiny malarii mogą stać się cennym narzędziem do walki z chorobami nowotworowymi. Zespół profesora Salantiego zauważył, że struktura łańcucha węglowego łączącego patogeny malarii z łożyskiem wewnątrz ciała jest identyczna ze strukturą występującą w komórkach nowotworowych. Wysunięto wówczas hipotezę, że zmienione nowotworowo komórki można lokalizować w organizmie wspomagając się tą tropikalną chorobą. Wyprodukowanie syntetycznych protein malarii wyposażonych w toksynę zabójczą dla komórek nowotworowych zajęło naukowcom blisko dwa lata, finalnie pozwoliły one zahamować rozwój komórek rakowych u 80% gryzoni z rakiem pęcherza, u 100% gryzoni z rakiem piersi oraz u 30% gryzoni z rakiem prostaty.

Być może ktoś powie, że wspomniane osiągnięcia odbiegają od standardowej rzeczywistości w aptece. Nie sposób się z tym nie zgodzić. Jednak nie należy zapominać o fakcie, że choć większość z nas wykonuje zawód aptekarza, to wszyscy jesteśmy farmaceutami. A szeroko pojęta farmacja zajmuje się nie tylko lekami syntetycznymi, ale również lekami biologicznymi czy preparatami powstałymi metodami biotechnologicznymi z wykorzystaniem inżynierii genetycznej. Trzymajmy kciuki, by dziedzina, której postanowiliśmy poświęcić życie wciąż święciła takie triumfy!

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Odpowiadasz:

avatar
Akceptuję regulamin dyskusji *
Komentujesz jako gość! Chcesz być informowany o nowych komentarzach w temacie? Zarejestruj się, lub jeśli już masz konto w grupie farmacja.net - .

Powiązane artykuły

Farmaceuta musi nosić identyfikator Farmaceuta musi nosić identyfikator

Ilekroć wchodzę do apteki i widzę jej pracownika bez jakiegokolwiek identyfikatora to wiem, że nie j...

Gdy 5 mg jest równe 4 mg? Gdy 5 mg jest równe 4 mg?

Im więcej podpowiedzi i ułatwień pojawia się w aptecznych komputerach, tym mniej farmaceuci myślą o ...

Matka farmaceutka i laktacyjne gestapo Matka farmaceutka i laktacyjne gestapo

Ciągle żyjemy w laktacyjnym ciemnogrodzie, gdzie młode mamy słuchają rozkazów i zakazów niewykwalifi...