REKLAMA
Magazyn mgr.farm

Zagrożenia w farmakoterapii geriatrycznej

27 października 2015 14:22

Osoby w wieku starszym i podeszłym (czyli odpowiednio – powyżej 65. i 75. roku życia) stanowią około 15% polskiej populacji. Szacuje się jednak, że na tą grupę wiekową przypada aż 40% stosowanych leków. Pojawiające się podczas terapii błędy lekowe są nie tylko zagrożeniem dla zdrowia i życia osób starszych, lecz także generują duże koszty, związane między innymi z hospitalizacją pacjentów, których dotykają problemy lekowe.

W celu uniknięcia potencjalnie niebezpiecznych błędów w farmakoterapii osób starszych, opracowano tzw. kryteria Beersa, uwzględniające bezpieczeństwo i zasadność stosowania danych substancji leczniczych u tych osób. Poniżej opisano leki i grupy leków, na które szczególnie powinno zwrócić się uwagę, biorąc udział w farmakoterapii pacjentów w wieku podeszłym.

Benzodiazepiny, barbiturany

REKLAMA

Krótko- i długodziałające benzodiazepiny nie powinny być lekami pierwszego rzutu w leczeniu bezsenności i stanów lękowych u pacjentów starszych. Ich stosowanie może pogarszać sprawność psychofizyczną, a co za tym idzie, zwiększać ryzyko upadków i złamań, których następstwa są szczególnie niebezpieczne dla osób w tej grupie wiekowej. Istnieje również związek pomiędzy przyjmowaniem benzodiazepin i barbituranów a występowaniem kolizji drogowych z udziałem osób starszych. Często dochodzi także do zatruć tymi grupami leków (u 80-latka okres półtrwania diazepamu może być nawet 4-krotnie dłuższy niż u 20-latka).

REKLAMA

Leki antypsychotyczne

Niewątpliwie wraz z wiekiem rośnie ryzyko pojawienia się zaburzeń psychicznych, wymagających leczenia neuroleptykami, jednakże – jak pokazują wyniki licznych badań – leki przeciwpsychotyczne często bywają przepisywane bez uzasadnienia terapeutycznego. Ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, do których należy między innymi parkinsonizm polekowy, skłania do rozważenia zasadności terapii w wielu przypadkach stosowania neuroleptyków.

Leki przeciwhistaminowe, zwłaszcza I generacji

Ze względu na niską wybiórczość wobec receptorów serotoninergicznych, dopaminergicznych oraz muskarynowych, należy unikać nieselektywnych antyhistaminików u osób starszych. Biorąc pod uwagę ryzyko nadmiernej sedacji, pojawienia się zawrotów głowy, suchości w ustach czy problemów z oddawaniem moczu oraz zaparć, leki antyhistaminowe takie jak difenhydramina czy klemastyna są przeciwskazane. W leczeniu reakcji alergicznych czy alergicznego nieżytu nosa należy rozważyć leki najnowszej generacji, najlepiej podawano miejscowo.

REKLAMA

NLPZ

Ryzyko wystąpienia krwawień z przewodu pokarmowego, związanych z przyjmowaniem niesteroidowych środków przeciwzapalnych, znacząco wzrasta u osób po 75. roku życia oraz u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwzakrzepowe jak warfaryna czy klopidogrel. W związku z tym, u chorych przewlekle przyjmujących NLPZ konieczne jest równoległe przyjmowanie inhibitorów pompy protonowej, na przykład omeprazolu. Ponadto, u osób starszych, u których wydolność nerek spada nawet do połowy wartości osoby młodej, istnieje ryzyko pogorszenia ich czynności, związane z hamowaniem syntezy prostaglandyn o działaniu wazodylatacyjnym – w związku z tym należy zwrócić szczególna uwagę na nadużywanie preparatów przeciwbólowych OTC przez pacjentów w podeszłym wieku.

Alkaloidy: digoksyna, skopolamina, alkaloidy sporyszu

Ze względu na wąskie okno terapeutyczne i duże ryzyko zażycia dawki toksycznej, zaleca się unikać digoksyny w leczeniu niewydolności serca i arytmii u starszych. Czynniki takie jak zmiana objętości dystrybucji i zmniejszony udział tkanki mięśniowej, zwiększają ryzyko zatrucia alkaloidami naparstnicy. U osób w podeszłym wieku w leczeniu stanów spastycznych mięśniówki gładkiej powinno unikać się alkaloidów tropanowych jak hioscyna, zaś w leczeniu migren i hipotonii – ergotaminy i pochodnych.

Źródła:
Ksiądzyna D., Szeląg A.: Specyfika farmakoterapii u pacjentów w podeszłym wieku, Psychogeriatria polska, 2013, 10(3), 115-216;
Midlov P. et al.: Drug related problems in elderly, 2009, 1-6, 37-44;
http://www.healthcare.uiowa.edu/minimedicalschool/documents/BeersCriteriaPublicHandout041012.pdf

REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Powiązane artykuły

Tureckie wspomnienie Tureckie wspomnienie

Farmaceuta na wakacjach nie jest zwyczajnym turystą – przynajmniej jeśli chodzi o wizyty w lokalnych...

W rytmie kobiecej duszy W rytmie kobiecej duszy

Drobna blondynka o promiennym obliczu i magnetycznym spojrzeniu – w ten sposób zapamiętałem ją z Tec...

Czas na zmiany Czas na zmiany

Zwykle to nowy rok, kolejne urodziny czy święta są momentami, kiedy na chwilę zatrzymujemy się w cod...

REKLAMA

Potrzebujesz wsparcia
w znalezieniu pracownika do apteki?

Chcesz się dowiedzieć, jak możemy Ci pomóc?
Zostaw numer telefonu, skontaktujemy się z Tobą.

* Pola wymagane

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz