REKLAMA
śr. 18 lipca 2018, 03:50

Leki na receptę będą dostępne w sprzedaży wysyłkowej? Zaskakująca decyzja posłów!

Podczas wczorajszego posiedzenia sejmowej Komisji Zdrowia, posłowie przegłosowali poprawkę do ustawy Prawo farmaceutyczne, która dopuszcza prowadzenie przez apteki ogólnodostępne i punkty apteczne wysyłkowej sprzedaży produktów leczniczych wydawanych z przepisu lekarza. Środowisko farmaceutyczne jest zaskoczone takim rozwiązaniem…

Poczta Polska całkowicie wycofuje publikację „Zdrowie bez leków” ze sprzedaży (fot. Shutterstock).

Wczoraj Komisja Zdrowia pracowała nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia oraz niektórych innych ustaw. Celem projektu jest wdrożenie rozwiązań umożliwiających funkcjonowanie w Polsce tak innowacyjnych projektów jak e-recepta czy Internetowe Konto Pacjenta. W trakcie wczorajszego posiedzenia posłowie zgłosili jednak kilka poprawek do projektu, które mocno zaskoczyły środowisko farmaceutyczne.

[h4]Rewolucja w sprzedaży wysyłkowej leków?[/h4]

Jedna z ważniejszych poprawek została zgłoszona przez posła Tomasza Latosa (PiS) i dotyczyła wprowadzenia do artykułu 68 ustawy Prawo farmaceutyczne zapisów dopuszczających prowadzenie przez apteki i punkty apteczne wysyłkowej sprzedaży leków wydawanych na receptę. Co ciekawe ma ona być możliwa tylko w sytuacji gdy leki te przepisano osobie posiadającej orzeczenie o niepełnosprawności. Posłowie przegłosowali poprawkę, która brzmi w następujący sposób:

______________

Art. 68.
ust. 3. Dopuszcza się prowadzenie przez apteki ogólnodostępne i punkty apteczne wysyłkowej sprzedaży produktów leczniczych wydawanych:


  • bez przepisu lekarza, z wyjątkiem produktów leczniczych, których wydawanie jest ograniczone wiekiem pacjenta;

  • z przepisu lekarza, jeżeli produkty te zostały przepisane osobie posiadającej orzeczenie o niepełnosprawności.

(…)
ust. 3n. W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, weryfikacja posiadania orzeczenia o niepełnosprawności może nastąpić na podstawie oświadczenia złożonego przez osobę dokonującą zakupu produktów leczniczych.

______________

– Popieramy jednoznacznie tę poprawkę. Jej celem jest umożliwienie sprzedaży wysyłkowej leków na receptę na rzecz osób niepełnosprawnych – argumentował wiceminister zdrowia Janusz Cieszyński.

Treść i fakt poparcia poprawki przez posłów zostały jednak skrytykowane w mediach społecznościowych przez farmaceutów – w tym członków Naczelnej Rady Aptekarskiej.

– Poprawka o wysyłkowej sprzedaży leków na receptę jest fatalnym wyłomem, niekonsultowanym z kimkolwiek. Żeby jeszcze przyniósł polityczne korzyści ale nie przyniesie bo niepełnosprawni nie będą chętni do płacenia za przesyłkę z monitoringiem temperatury – napisał Michał Byliniak, wiceprezes NRA. – Bo chyba nikt nie planuje wysyłać leków inaczej niż w bezpieczny sposób. Chętnie zobaczę opinię GIF w tej materii albo w ogóle jakąkolwiek fachową opinię.

Farmaceuci zwracają uwagę, że taka konstrukcja przepisów sprawia, że zawężenie grupy odbiorców do pacjentów niepełnosprawnych będzie można bardzo łatwo obejść.

– Niepełnosprawni z oświadczenia. Czyli wystarczy dodać checkbox przy zamówieniu w aptece internetowej „oświadczam, że jestem osobą posiadającą orzeczenie o niepełnosprawności, aby otrzymać zamówione leki kurierem” – zauważa ekspert, którego o opinię poprosiła redakcja MGR.FARM.

– Narkotyki, psychotropy, insuliny na oświadczenie pozbawione sankcji karnej na recepty, które teraz podrabia zdolniejszy gimnazjalista – kwituje pomysł posłów Michał Byliniak. – Kurier wszystko zweryfikuje albo za pieniądze niepełnosprawnych albo za setki milionów złotych z kasy publicznej. Bo tyle kosztuje farmalogistyka.

[h4]Ministerstwo Zdrowia będzie monitorować dyżury aptek?[/h4]

Oprócz wspomnianej poprawki, posłowie pozytywnie zaopiniowali również inną, niezwykle ciekawą zmianę – tym razem dotyczącą dyżurów aptek. W art. 94 po ust. 2 zaproponowali oni dodanie ust. 2a w brzmieniu:

2a. Rada powiatu przekazuje uchwałę, o której mowa w ust. 2, w postaci elektronicznej, ministrowi właściwemu do spraw zdrowia, w terminie 2 dni roboczych od dnia jej podjęcia.

Oznacza to, że każda uchwała dotycząca ustalenia harmonogramu dyżurów będzie musiała być zgłoszona do Ministerstwa Zdrowia. W jakim celu? Tego w trakcie posiedzenia Komisji nie wyjaśniono.

Zapis posiedzenia Komisji Zdrowia można obejrzeć pod TYM ADRESEM (czas ok. 16:29). Treść popartych przez Komisję poprawek można z kolei znaleźć pod TYM ADRESEM

Flora bakteryjna – jak o nią prawidłowo dbać?

11 kwietnia 202408:44

Flora bakteryjna człowieka kształtuje się od pierwszego dnia jego narodzin, a przez wszystkie następne lata podlega ciągłym fluktuacjom. Wpływ na zmianę składu i jakości mikrobiomu ma bardzo wiele czynników, m.in. stosowana dieta, przebyte infekcje, zażywane leki, aktywność fizyczna, przewlekły stres, zmiany hormonalne i szereg innych. [1][2]

Flora bakteryjna- jak o nią prawidłowo dbać? (fot. shutterstock.com)

Odpowiednio ukształtowana flora bakteryjna jelit jest jednym z najważniejszym elementów, warunkujących utrzymanie dobrego stanu zdrowia człowieka przez całe życie. Badania naukowe dowodzą, iż zachowanie homeostazy organizmu w dużej mierze zależy od składu mikrobiomu, a zmiany w nim zachodzące mogą przełożyć się na trwałe efekty, wpływające na funkcjonowanie całego organizmu przez wiele lat. [3]

Z tego powodu tak ważne jest, aby nie zaniedbywać własnego mikrobiomu, a w razie wystąpienia sytuacji, które mogą niekorzystnie wpływać na jego funkcjonowanie (np. infekcje z towarzyszącą biegunką, przyjmowanie niektórych leków, zaburzenia hormonalne, przewlekły stres itp.), wspomagać organizm odpowiednimi preparatami probiotycznymi.[1][2]

Probiotyki a stosowanie leków z różnych grup terapeutycznych

Wbrew powszechnie panujacej opinii, według której probiotyki stosuje się jedynie podczas antybiotykoterapii, należy wziąć pod uwagę konieczność ich suplementacji podczas przyjmowania leków, mogących doprowadzić do dysbiozy jelitowej. Są to m.in. leki przeciwzapalne i przeciwbólowe z grupy NLPZ, często łączone z lekami hamującymi wydzielanie kwasu solnego z grupy IPP (szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku). Połączenie to wpływa niekorzystnie zarówno na śluzówkę przewodu pokarmowego (działanie uszkadzające wywołane przez NLPZ), jak i na skład i liczebność bakterii jelitowych (dysbioza wywołana przez IPP). Badania naukowe dowiodły, iż stosowanie probiotyków równolegle z NLPZ i IPP zmniejsza negatywne działanie tychże leków na śluzówkę przewodu pokarmowego oraz działa korzystnie na mikrobiom. [4][5]

Ponadto, innymi lekami, mogącymi powodować niekorzystne zmiany w mikrobiomie i wywoływać zaburzenia żołądkowo – jelitowe są: statyny, metformina (szczególnie w początkowym okresie leczenia) oraz leki przeczyszczające. [5] Udowodniono, iż równoczesne stosowanie probiotyków w czasie zażywania leków z powyższych grup wiąże się ze zminimalizowaniem skutków dysbiozy jelitowej oraz poprawą szczelności nabłonka jelit. [4]

Odporność organizmu a stosowanie probiotyków

Co więcej, warto pamiętać również o profilaktycznym stosowaniu probiotyków w okresie zwiększonej zapadalności na infekcje, m.in. jesienią i zimą. Według badań naukowych aż 70% limfocytów człowieka związanych jest z tkanką limfatyczną jelit, której stymulacja odbywa się za pomocą mikrobiomu. Podawanie probiotyków ma więc niebagatelny wpływ na utrzymanie wysokiej odporności organizmu. [1]

Probiotykoterapia w przewlekłym stresie

Kolejnym istotnym czynnikiem, który w znaczący sposób zaburza funkcjonowanie mikroflory jelitowej jest silny i przewlekły stres. [1] Według doniesień naukowych, istnieje wyraźny związek pomiędzy przyjmowaniem określonych szczepów probiotycznych, a reakcją organizmu na czynniki stresowe. Wykazano również, iż stosowanie probiotyków przez osoby zmiagające się ze stresem, poprawia szczelność nabłonka jelitowego i wpływa na obniżenie napięcia nerwowego.[6]

Mało urozmaicona dieta a probiotyki

Probiotyki zalecane są również podczas stosowania mało urozmaiconej diety. Badania wykazały, że nieprawidłowa (uboga w błonnik) dieta może prowadzić do namnażania w jelitach szkodliwych bakterii, co z kolei sktkuje wieloma problemami jelitowymi, takimi jak wzdęcia, zaparcia czy biegunki. Suplementacja bakterii probiotycznych wpływa wówczas na poprawę składu i jakości mikrobiomu, co przekłada się na zminimalizowanie ryzyka wystąpienia np. jelita drażliwego oraz objawów dyspeptycznych. [1][7]

Inne wskazania

Warto także pamiętać o zasadności stosowania probiotyków w czasie zmian hormonalnych, a także procesów starzenia się organizmu. Wykazano bowiem istnienie związku pomiędzy zmianami, zachodzącymi  w układzie endokrynnym, a składem mikroflory jelitowej.[2]

Ponadto, badania dowodzą, że przyjmowanie szczepów probiotycznych przez osoby, u których zachodzą procesy starzenia, korzystnie wpływa na różnorodność flory bakteryjnej jelit. [8]

Probiotyki wieloszczepowe – korzyści ze stosowania

Aby zapewnić sobie kompleksową probiotykoterapię warto wybierać takie preparaty, które zawierają wiele różnych szczepów bakteryjnych. Badania wykazały, iż kombinacja szczepów probiotycznych może wykazywać się większą skutecznością, niż stosowania tylko jednego szczepu, dzięki zachodzącemu synergizmowi działania. [9] Dla przykładu, preparat zawierający dziewięć różnych szczepów bakterii z rodzajów: Lactobacillus, Bifidobacterium, Streptococcus i Lactoccocus działa wielokierunkowo na mikrobiom, szybko wypełniając w nim ewentualne ubytki. [10] Co więcej, podczas wyboru probiotyku, dobrze jest zwrócić uwagę na obecność w nim substancji prebiotycznej (np. fruktoligosacharydów), która zapewnia szykie namnażanie szczepów probiotycznych w jelitach. [9]

Podsumowując, najczęstszym wskazaniem do stosowania probiotyków jest antybiotykoterapia. Jednak warto zdawać sobie sprawę z korzyści, wynikających z przyjmowania preparatów probiotycznych w sytuacjach, które mogą negatywnie wpłynąć na stan flory jelitowej, np. stosowanie leków typu NLPZ, IPP czy metforminy, mało urozmaicona dieta, zmiany hormonalne czy przewlekły stres. Warto również zwrócić uwagę na dobroczynne skutki stosowania probiotyków, zawierających wiele różnych szczepów bakteryjnych, mogących kompleksowo wpływać na mikrobiom organizmu.[2][4][5][6][9]

Źródła:

  1. M. Gałęcka i wsp., Znaczenie mikrobioty jelitowej w kształtowaniu zdrowia człowieka — implikacje w praktyce lekarza rodzinnego, Insytut Mikroekologii w Poznaniu. Forum Medycyny Rodzinnej 2018;12(2):50-59.
  2. H. Neuman i wsp., Microbial endocrinology: the interplay between the microbiota and the endocrine system, FEMS Microbiology Reviews 39(4), 2015. https://www.researchgate.net/publication/272624683_Microbial_endocrinology_the_interplay_between_the_microbiota_and_the_endocrine_system
  3. R.Witkowska-Wirstlein, M. U. Jurczyk , Czynniki determinujące kolonizację przewodu pokarmowego noworodka, Katedra Zdrowia Matki i Dziecka, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. http://www.przeglad.amp.edu.pl/uploads/2016/3/285_3_48_2016.pdf
  4. Węgielska, J. Suliburska, Wpływ leków na mikroflorę jelitową, Katedra Higieny Żywienia Człowieka, Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu.
  5. https://www.aptekarzpolski.pl/wiedza/zaburzenia-flory-jelitowej-wywolane-lekami/
  6. Herman, Probiotics supplementation in prophylaxis and treatment of depressive and anxiety disorders – a review of current research, Psychiatr Pol 2019;53(2):459-473. https://www.psychiatriapolska.pl/Probiotics-supplementation-in-prophylaxis-and-treatment-of-depressive-and-anxiety,92392,0,2.html
  7. D. Winiarz i wsp., Probiotyki a zdrowie – dziś i jutro, Biul. Wydz. Farm. WUM, 2017, 10, 86-94.
  8. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2468501120300146
  9. Zaremba, Dobrodziejstwa probiotyków i prebiotyków oraz ich naturalne źródła. Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  10.  https://www.multilac.pl/multilac-kapsulki/?