REKLAMA
pon. 13 maja 2024, 09:33

Szczepienia w aptekach – jak to wygląda w krajach Unii Europejskiej?

Szczepienia ochronne to jedna z podstawowych metod zapobiegania wielu chorobom zakaźnym. Aby jednak mogły spełniać one swoją rolę muszą objąć zdecydowaną część danego społeczeństwa. I to właśnie w tym zakresie w ostatnich latach pojawiają się największe problemy. Wśród pacjentów rośnie niechęć do przyjmowania szczepionek. Dotychczasowa rola aptek w zakresie profilaktyki szczepień opierała się przede wszystkim na informowaniu i zachęcaniu do tego typu zabiegów. W ostatnich latach jednak uprawnienia farmaceutów uległy poszerzeniu. I to nie tylko w Polsce…

Należy też podkreślić, że nie jest wiadomo, ile szczepionek mężczyzna przyjął łącznie - w samej Saksonii, zaszczepić miał się on 87 razy (fot. Shutterstock).
Szczepienia w aptekach stają się coraz bardziej popularne nie tylko w Polsce, ale i w sporej części krajów Europy (fot. Shutterstock)

W obrębie Unii Europejskiej funkcjonuje już od dłuższego czasu instytucja, jaką jest Grupa Farmaceutyczna Unii Europejskiej (PGEU). To organizacja, która stanowi reprezentację aptekarzy z większości europejskich krajów. Jej wieloletnim członkiem jest chociażby Naczelna Izba Aptekarska. Rolą tej instytucji jest promowanie aktywnej roli farmaceutów w systemach ochrony zdrowia. Od dłuższego czasu PGEU dąży do zwiększenia udziału farmaceutów w profilaktyce wielu chorób. Doskonałą metodą na to są szczepienia w aptekach, o które organizacja zabiega w ramach państw członkowskich Unii Europejskiej.

Rządy powinny promować rozwój praktyki aptecznej poprzez wdrażania programów szczepień prowadzonych w aptece, włączać farmaceutów w krajowe strategie szczepień i uwzględniać ich w krajowych planach zdrowotnych – rekomenduje grupa PGEU.

W Polsce obecnie farmaceuci mogą wykonywać szczepienia w aptekach przeciwko grypie sezonowej, COVID-19 i pneumokokom. Dotyczy to osób dorosłych, które ukończyły 18 rok życia. Okazuje się jednak, że Polska nie jest wyjątkiem na mapie Europy. Co więcej – w niektórych krajach europejskich lista szczepień, jakie mogą wykonywać pracownicy aptek jest znacznie dłuższa aniżeli ta obowiązująca w naszym kraju. Jak zatem wygląda sytuacja na naszym kontynencie? Poniżej kilka przykładów.

Szczepienia w aptekach po francusku…

Francja program szczepień ochronnych w aptekach wprowadziła wcześniej niż Polska. Szczepienia w aptekach francuskich pojawiły się już w październiku 2017 roku, jako program pilotażowy. Ogromny sukces tej inicjatywy sprawił, że niedługo później szczepić mogli już francuscy farmaceuci w całym kraju. Szczególną rolę odegrały szczepienia przeciw COVID-19, gdzie w okresie największej kulminacji pandemii większość dawek podawana była właśnie w tamtejszych aptekach.

Czytaj również: Apteki mogą realnie wpływać na wzrost wskaźników wyszczepialności

We Francji farmaceuci mogą szczepić pacjentów zarówno preparatami przeciw COVID-19, jak i przeciw grypie sezonowej. Różnica pomiędzy ich uprawnieniami, a uprawnieniami polskich farmaceutów jest jednak spora. Okazuje się bowiem, że tamtejsi farmaceuci mogą podawać wszystkie szczepionki z kalendarza szczepień ochronnych. Dotyczy to pacjentów w wieku 11 lat i starszych. Wyraźnie widać zatem różnice pomiędzy naszymi dwoma krajami w tym zakresie.

Szczepienia w aptekach również w Irlandii

Tym co wyróżnia Irlandię na tle państw europejskich jest fakt, że tam farmaceuci mogą podawać szczepionki już od 2011 roku. To o blisko 10 lat wcześniej, aniżeli miało to miejsce w Polsce. Jako pierwszą mogli oni podawać szczepionkę przeciwko grypie sezonowej. Z kolei od 2015 roku mogą oni także podawać szczepionkę przeciwko półpaścowi i przeciwko pneumokokom. W 2020 rząd umożliwił im także podawanie szczepionek w celu zapobiegania zachorowaniu na COVID-19. Jako ciekawostkę należy przytoczyć fakt, że irlandzcy farmaceuci mają możliwość szczepienia również poza lokalem apteki. Mogą to być domy opieki, zakłady pracy, szkoły lub przedszkola.

Jak wygląda sytuacja w Danii i w Niemczech?

Szczepienia w aptekach w Danii były możliwe wcześniej aniżeli w polskim systemie ochrony zdrowia. Podobnie jak w Polsce duńscy farmaceuci mogą szczepić przeciwko COVID-19 oraz przeciwko grypie. Posiadają oni jednak dodatkowe uprawnienia do wykonywania innych szczepień. Chodzi m.in. o szczepienia przeciwko błonicy, przeciwko tężcowi i krztuścowi, przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu czy też wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B. Prawo zezwala im także na szczepienie przeciwko ospie wietrznej oraz zakażeniom rotawirusowym.

W Niemczech z kolei uprawnienia farmaceutów w zakresie szczepień ochronnych są mocno zbliżone do tych, jakie posiadają polscy pracownicy aptek. Pilotaż szczepień przeciw grypie rozpoczął się w październiku 2020 roku. Następnie został on rozszerzony na inne apteki. Natomiast w lutym 2022 roku dopuszczono farmaceutów do wykonywania szczepień przeciwko COVID-19. Od sezonu grypowego 2022-2023 szczepienia przeciwko grypie są w Niemczech dopuszczone jako usługa farmaceutyczna na terenie całego kraju.

Poza wymienionymi wyżej państwami szczepienia w aptekach możliwe są także m.in. w Belgii, Grecji, we Włoszech, w Portugalii, Norwegii i Wielkiej Brytanii. Są to przede wszystkim szczepienia przeciwko COVID-19 i/lub przeciwko grypie. W części z nich, tak jak chociażby w Danii lista możliwych do wykonania przez farmaceutów szczepień jest dłuższa.

©MGR.FARM

Artykuł sponsorowany

Brodawka to problem skórny pojawiający się w każdym wieku [Case study]

9 lipca 202408:54

Brodawka wirusowa, inaczej nazywana kurzajką jest wywoływana zakażeniem wirusem brodawczaka ludzkiego (ang. Human Papilloma Virus, HPV). Do zakażenia może dojść przez uszkodzoną skórę, a nawet niewielkie skaleczenie.

Brodawka to problem skórny pojawiający się w każdym wieku (fot. shutterstock.com)

Brodawka u 13-letniej dziewczyny na stopie

Do apteki przychodzi mama ze swoją 13-letnią córką, u której na stopie pojawiła się brodawka. Kobieta jest wyraźnie zmartwiona, ponieważ pierwszy raz u dziewczynki wystąpiła taka zmiana. Ponadto nie jest pewna, czy to na pewno jest brodawka. Jednocześnie przekazała farmaceutce informację, że sugerując się reklamami telewizyjnymi, udała się do pobliskiej drogerii. Jednak ilość różnych preparatów na kurzajki przytłoczyła ją i nie wiedziała, który wybrać. Pani ekspedientka również nie była w stanie pomóc kobiecie w wyborze. Zatem mama przyszła z córką do apteki po poradę i pomoc w wyborze odpowiedniego preparatu na kurzajki.

METRYCZKA PACJENTA
PŁEĆ dziewczynka
WIEK 13 lat
PROBLEM kurzajka na stopie
INNE DOLEGLIWOŚCI brak
DODATKOWE INFORMACJE dziewczynka często chodzi na basen

Mama młodej pacjentki oczekiwała kompleksowej porady, zatem wraz z córką zostały przez farmaceutkę zaproszone do gabinetu opieki farmaceutycznej.

W gabinecie dziewczynka pokazała zmianę w celu weryfikacji, czy rzeczywiście mowa o kurzajce. Obraz zmiany okazał się typowy dla kurzajki – charakterystyczny kalafiorowaty guzek w kolorze skóry z widocznymi czarnymi punkcikami [3,4]. Mama zaznaczyła, że początkowo kurzajka była płaska, stąd przypuszczenia, że to odcisk, jednak z czasem jej wygląd uległ zmianie i wzbudził w niej niepokój. Ponadto dziewczynka nie skarży się na ból, a jedynie dyskomfort podczas chodzenia i poczucie wstydu, kiedy idzie na basen.

Rekomendacja

Pacjentce zarekomendowano lek Brodacid, który zawiera połączenie kwasu salicylowego i mlekowego. Jest to jedyny na polskim rynku lek bez recepty wskazany w leczeniu kurzajek. Z uwagi na wysoki profil bezpieczeństwa można go stosować u dzieci powyżej 12. r.ż., a pod kontrolą lekarza nawet u dzieci od 2. r.ż [2].

Lek Brodacid zawiera dwie substancje aktywne – kwas salicylowy to silny związek keratolityczny, zmiękczający i rozpulchniający zrogowaciały naskórek, co ułatwia jego złuszczanie, natomiast kwas mlekowy niszczy zaatakowaną wirusem HPV warstwę skóry [2]. Skuteczność kwasu salicylowego w leczeniu brodawek wirusowych została potwierdzona w przeglądzie Cochrane z 2012 roku [1]. Substancja pomocnicza produktu leczniczego (dimetylosulfotlenek) zwiększa przenikanie składników czynnych w głąb tkanki, co dodatkowo wpływa korzystnie na skuteczność preparatu [2].

Dzięki precyzyjnemu aplikatorowi stosowanie leku jest proste i bezpieczne. W celu jeszcze większej eliminacji ryzyka uszkodzenia zdrowej skóry, można zabezpieczyć skórę wokół kurzajki np. warstwą wazeliny. Ponadto kuracja lekiem Brodacid jest zupełnie bezbolesna, co dodatkowo stanowi duży atut w przypadku stosowania preparatu u dzieci.

Zgodnie z informacją producenta lek należy aplikować 2 razy dziennie. Czas leczenia wynosi do około 6-8 tygodni [2]. Zalecono również zaklejanie leczonej kurzajki wodoodpornym plastrem na czas korzystania z basenu.

Dodatkowe informacje

Mamie pacjentki przekazano informację, że dostępne w drogeriach preparaty na kurzajki to przede wszystkim wyroby medyczne, a zarekomendowany lek można nabyć tylko w aptece. Dzięki temu farmaceuta wydając preparat ma możliwość przekazania kompletnej informacji o samej dolegliwości jak i kuracji, a pacjent wychodzi z apteki wyedukowany i dokładnie wie, w jaki sposób bezpiecznie stosować lek.

Opis przypadku – 30-letni mężczyzna i uporczywa brodawka na dłoni

Do apteki przychodzi 30-letni mężczyzna, który prosi o coś skutecznego na kurzajki. Zapytany o dotychczasowe leczenie przyznał, że stosował różne drogeryjne preparaty, które wybierał według własnego uznania. Po kilku nieudanych próbach postanowił jednak przyjść do apteki z nadzieją, że otrzyma preparat, który w końcu pomoże mu pozbyć się nieestetycznej kurzajki na dłoni.

METRYCZKA PACJENTA
PŁEĆ mężczyzna
WIEK 30 lat
PROBLEM kurzajka na dłoni
INNE DOLEGLIWOŚCI brak
DODATKOWE INFORMACJE dotychczasowe próby zwalczania kurzajki preparatami drogeryjnymi okazały się nieskuteczne

Oczekiwania pacjenta obejmują rekomendację skutecznego preparatu z krótkim wyjaśnieniem zasad stosowania, aby raz na zawsze pozbyć się wstydliwego problemu.

Rekomendacja

Pacjentowi zarekomendowano lek Brodacid. Poinformowano, że jest to preparat od wielu lat dostępny na polskim rynku i jedyny zarejestrowany jako lek bez recepty, wskazany do leczenia kurzajek. Nie można go kupić w drogerii, a wydanie leku w aptece przez farmaceutę i przekazanie fachowej informacji dotyczących prawidłowego stosowania, gwarantuje wysoką skuteczność przeprowadzonej kuracji.

Lek Brodacid zawiera dwie substancje aktywne – kwas salicylowy, który działa silnie keratolitycznie, zmiękczająco i rozpulchniająco na zrogowaciały naskórek, co ułatwia jego złuszczanie, oraz kwas mlekowy, który niszczy zaatakowaną wirusem HPV warstwę skóry [2]  Skuteczność kwasu salicylowego w leczeniu brodawek wirusowych została potwierdzona w przeglądzie Cochrane z 2012 roku [1]. Substancja pomocnicza leku Brodacid (dimetylosulfotlenek) zwiększa przenikanie składników czynnych w głąb tkanki, co dodatkowo wpływa na jeszcze większą skuteczność preparatu [2].

Lek należy aplikować dwa razy na dobę uważając, by nie nanieść preparatu na zdrową skórę wokół kurzajki, a czas leczenia wynosi do 6-8 tygodni [2].

Autor: mgr farm. Mariola Zemła

Piśmiennictwo:

  1. Kwok, C. S., Gibbs, S., Bennett, C., Holland, R., & Abbott, R. (2012). Topical treatments for cutaneous warts. The Cochrane database of systematic reviews, 2012(9), CD001781. https://doi.org/10.1002/14651858.CD001781.pub3
  2. GRUPA INCO S.A. (2013). ChPL Brodacid
  3. Nockowski, P. (2016). Charakterystyka najczęstszych dermatoz skóry stóp. Kosmetologia Estetyczna, 3(5), 223-229. Pobrano z: http://aestheticcosmetology.com/wp-content/uploads/2019/02/ke2016.3-1.pdf
  4. Goyal-Stec, M. & Majewski, S. (2006). Leczenie brodawek skórnych wywołanych przez wirusy brodawczaka ludzkiego. Postępy Dermatologii i Alergologii, 12(4), 157–160
  5. https://www.mp.pl/pacjent/dermatologia/choroby/chorobyskory/285720,kurzajki-brodawki-czym-sa-i-jak-sie-ich-pozbyc

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]