[b]Farmakokinetyka i farmakodynamika[/b]
Furosemid jest klasycznym lekiem moczopędnym, o silnym, szybkim, lecz krótkotrwałym działaniu.Średnia wchłanialność fursemidu jest na poziomie 60 % przy podaniu doustnym. W 70% wydalany jest z moczem. Swoje działanie rozpoczyna dopiero po przeniknięciu do płynu kanalikowego. Odbywa się na zasadzie czynnego wydzielania. Dlatego też w niewydolności nerek, przy upośledzonych procesach wydzielniczych należy zwiększyć dawkę leku.
Początek działania pojawia się 0,5-1 h po podaniu doustnym (5-15 min po podaniu dożylnym), maksimum osiąga po 2 h (po 30-60 min po podaniu dożylnym) i utrzymuje się ok. 6-8 h (podany dożylnie 3 h).
Furosemid także bezpośrednio oddziałuje na naczynia krwionośne, zwiększając pojemność żylną, a co za tym idzie zmniejsza ciśnienie napełniania lewej komory. Najprawdopodobniej jest to związane z wpływem na prostaglandyny i wymaga właściwego funkcjonowania nerek. Dzięki temu efekt leczniczy pojawia się zanim rozwinie się działanie diuretyczne.
[b]Wskazania do stosowania[/b]
Furosemid stosuje się w leczeniu obrzęków różnego pochodzenia np. w ostrym obrzęku płuc. Diuretyki pętlowe, w tym furosemid, są podstawowymi lekami zmniejszającymi obrzęki w niewydolności nerek czy wątroby.
Ponadto można powiedzieć o furosemidzie, że jest lekiem kardiologicznym. Często jest stosowany w zastoinowej niewydolności serca, kiedy zmniejszenie objętości płynów pozwala na zmniejszenie zastoju płucnego i żylnego. W tym kontekście badania pokazują spadek wyraźny śmiertelności pacjentów, zmniejszenie ryzyka pogorszenia się niewydolności serca oraz wzrost wysiłkowej wydolności serca [1].
Furosemid jest też lekiem stosowanym w nadciśnieniu tętniczym. W połączeniu z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi stosowany jest u chorych z towarzyszącą niewydolnością nerek lub niewydolnością serca.
Poza tym można go stosować w celu zwiększenia eliminacji leków przez nerki w przypadku zatrucia. Można też go zastosować (wraz z odpowiednim nawodnieniem) w przypadku hipernatriemii lub hiperkalcemii.
[b]Przeciwwskazania[/b]
Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do stosowania leku jest bezmocz, nadwrażliwość na sulfonamidy i furosemid, stany przedśpiączkowe spowodowane marskością wątroby, zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej.
[b]Działania nieporządne i ostrzeżenia[/b]
Furosemid jest dobrze tolerowanym lekiem. Najwięcej działań niepożądanych wynika z zaburzeń wodno-elektrolitowych. W trakcie leczenia mogą wystąpić hipowolemia, hiponatremia, hipokaliemia, hipokalcemia i hipomagnezemia. Nadmierne odwodnienie może doprowadzić do zapaści sercowo-naczyniowej i powikłań zakrzepowych.
Ostrożnie należy stosować furosemid u pacjentów z przerostem gruczołu krokowego lub u osób mających problem z oddawaniem moczu, gdyż istnieje ryzyko ostrego zatrzymania moczu w czasie leczenia furosemidem. U pacjentów leczonych na niewydolność nerek należy przerwać stosowanie leku w przypadku nasilenia oligurii i azotemi.
Furosemid może działać ototoksycznie, powodując zaburzenia słyszenia lub zawroty głowy. W większości wypadków problemy ze słuchem są odwracalne i nie wymagają przerwania terapii.
Diuretyki, w tym furosemid, mogą powodować zwiększenie glikemii u osób chorych na cukrzycę. U osób z cukrzycą utajoną mogą doprowadzić do jej ujawnienia się. Mogą także podnosić poziom LDL oraz kwasu moczowego.
[b]Połączenia furosemidu[/b]
W terapii nadciśnienia stosowany jest jako lek uzupełniający działanie leków pierwszego rzutu, czyli inhibitorów konwertazy angiotensyny, sartanów bądź blokerów kanałów wapniowych. Może też występować w kombinacji z diuretykiem tiazydowym, w celu zwiększenia działania moczopędnego. Nie powinno się go łączyć z beta-blokerami, ze względu na negatywny wpływ na glikemię.
Furosemid jest szczególnie wskazany u pacjentów, którzy oprócz nadciśnienia cierpią na niewydolność nerek, bądź niewydolność serca. W przypadku pacjentów z niewydolnością nerek, często trzeba jednak wycofać diuretyk tiazydowy, w momencie pogorszenia się przesączania kłębuszkowego. Łączy się go także z diuretykami oszczędzającymi potas, w celu zapobiegania hipokaliemii.
[b]Interakcje furosemidu[/b]
• Zwiększa toksyczność glikozydów naparstnicy przez obniżenie poziomu potasu.
• Glikokortykosteroidy stosowane ogólnie i amfoterycyna B zwiększają ryzyko wystąpienia hipokaliemii.
• Zwiększa toksyczność litu, poprzez zwiększenie stężenia litu we krwi
• Zmniejsza skuteczność insulin i leków przeciwcukrzycowych
• Leki z grupy Niesteroidowych Leków Przeciwzapalnych zmniejszają skuteczność furosemidu. Takie połączenie zwiększa też ryzyko ostrej niewydolności nerek.
• Nasila działanie salicylanów, co może prowadzić do zatrucia nimi.
[b]Na co zwracać uwagę[/b]
W czasie terapii furosemidem ważne jest, aby monitorować stężenie elektrolitów w surowicy, szczególnie potasu. Należy też sprawdzać poziom kreatyniny, mocznika oraz parametrów równowagi kwasowo-zasadowej.
W większości przypadków należy zadbać o uzupełnienie potasu w diecie, zwykle poprzez suplementację odpowiednimi preparatami lub przez włączenie diuretyków oszczędzających potas.
U pacjentów z cukrzycą należy dokładnie kontrolować poziom glukozy we krwi i w moczu.
Wskazana jest też okresowa kontrola poziomu magnezu i wapnia w surowicy krwi.
[b]Podsumowanie[/b]
Furosemid, jako szybko i silnie działający lek diuretyczny używany jest w leczeniu obrzęków różnego pochodzenia. Jest też stosowany w niewydolności nerek.
Ponadto często stanowi element leczenia nadciśnienia tętniczego – szczególnie w przypadkach nadciśnienia opornego na leczenie oraz gdy towarzyszą mu niewydolność serca bądź niewydolność nerek.
[b]Źródła[/b]
1. Brunton L L, Blumenthal D K, Murri N, Dandan R H, Knollmann B C. [i]Goodman & Gilman’s The Pharmacological Basis of Therapeutics.[/i]
2. E. Mutschler, G. Gesslinger, H.K. Kroemer, P. Ruth, M. Schäfer-Korting [i]Mutschler Farmakologia i toksykologia. Podręcznik.[/i]
3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Furosemid Polpharma
