REKLAMA
Magazyn mgr.farm

Kwas foliowy w ciąży – lek czy suplement?

20 marca 2020 08:22

Okres ciąży, czas przygotowania do niej (tzw. okres prekoncepcyjny), karmienie piersią to istotne etapy, które kształtują zdrowie fizyczne, psychiczne oraz intelektualne dziecka. Zbilansowana dieta, rezygnacja z palenia papierosów, picia alkoholu, a także suplementacja wybranych witamin, mikro- i makroelementów, to czynniki, o jakie zadbać powinna przyszła mama.

Definicję oraz wymogi związane z rejestracją produktu leczniczego zawarta jest w ustawie Prawo farmaceutyczne z dnia 6 września 2001 roku. fot. shutterstock

Przyglądając się wytycznym Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego, zauważyć można, że do składników o korzystnym działaniu na rozwój dziecka należą kwas foliowy, witamina D3, jod, wielonienasycone kwasy tłuszczowe oraz żelazo. [1,2].

Rola suplementacji kwasu foliowego w okresie ciąży

Kwas foliowy dostarczony z pożywieniem, lekiem czy suplementem diety przechodzi szereg przemian biochemicznych, w wyniku których otrzymujemy jego aktywną formę 5-metylotetrahydrofolian. Do wspomnianych reakcji niezbędny jest również odpowiedni poziom witaminy B12 (niezbędny kofaktor). Podstawową funkcją folianów jest uczestnictwo w metabolizmie kwasów nukleinowych (szczególnie ważne w szybko dzielących się komórkach). Zbyt mała podaż kwasu foliowego i jego niedobór u kobiety w ciąży prowadzić może do wystąpienia wad cewy nerwowej płodu. Przyjmowanie przez kobiety kwasu foliowego w dawcę 0,4 mg na dobę obniża ryzyko wystąpienia takiej wady o 72%!  Do korzyści, jakie płyną z przyjmowania kwasu foliowego, zaliczamy również mniejszą częstotliwość występowania: wad serca, rozszczepu wargi i podniebienia, wad układu moczowego, defektu kończyn. Należy również wspomnieć, iż część kobiet zmaga się z nieprawidłowym metabolizmem kwasu foliowego, co prowadzić może do m.in. hiperhomocysteinemii, stanu przedrzucawkowego lub poronień nawracających. [1,3]

Dawkowanie kwasu foliowego

Kwas foliowy nie jest składnikiem syntetyzowanym w organizmie, więc musi zostać dostarczony wraz z pożywieniem. Do produktów z wysoką zawartością kwasu foliowego zaliczane są: szpinak, sałata, produkty pełnoziarniste, jaja.  Jednak zapotrzebowanie na tę witaminę u kobiet w ciąży i kobiet karmiących jest zwiększone, a dieta dostarcza jej na poziomie ok. 150-250 µg. Zgodnie z rekomendacją Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego suplementacja kwasem foliowym powinna wyglądać w następujący sposób:

 
Zalecenia PTG
wiek rozrodczy Dieta bogata w kwas foliowy (kapusta, szpinak, jaja, produkty pełnoziarniste, sałata) [4].
minimum 12 tygodni przed planowaną ciążą Dodatkowa suplementacja kwasu foliowego.
okres ciąży, połogu oraz karmienia piersią Dodatkowa suplementacja kwasu foliowego.
Stosowanie preparatów o udokumentowanym składzie!

Dawki kwasu foliowego, jakie powinny być stosowane, uzależnione są od czynników ryzyka. Kobiety zdrowe, u których nie występowały wady płodu (również w wywiadzie rodzinnym), stosować powinny dawkę 0,4 mg na dobę. Dawka dla kobiet z grupy pośredniego ryzyka (m.in. wada płodu w wywiadzie, cukrzyca, palenie papierosów, otyłość, choroba Crohna) to 0,8 mg/dobę (zawierające również aktywne foliany) wraz z witaminą B12.  Grupa wysokiego ryzyka to dawki od 0,8 mg do 5 mg/dobę. [3]

Suplement diety

Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia z dnia 25 sierpnia 2006 roku określa definicję suplementu diety:

[…] środek spożywczy, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub składników mineralnych lub innych substancji wykazujących efekt odżywczy lub inny fizjologiczny, pojedynczych lub złożonych, wprowadzany do obrotu w formie umożliwiającej dawkowanie, w postaci: kapsułek, tabletek, drażetek i w innych podobnych postaciach, saszetek z proszkiem, ampułek z płynem, butelek z kroplomierzem i w innych podobnych postaciach płynów i proszków przeznaczonych do spożywania w małych, odmierzonych ilościach jednostkowych, z wyłączeniem produktów posiadających właściwości produktu leczniczego w rozumieniu przepisów prawa farmaceutycznego.

(Dz.U. nr 171, poz. 1225, art. 3, ust. 39)

Produkt leczniczy

Definicję oraz wymogi związane z rejestracją produktu leczniczego zawarta jest w ustawie Prawo farmaceutyczne z dnia 6 września 2001 roku:

[…] produktem leczniczym – jest substancja lub mieszanina substancji, przedstawiana jako posiadająca właściwości zapobiegania lub leczenia chorób występujących u ludzi lub zwierząt lub podawana w celu postawienia diagnozy lub w celu przywrócenia, poprawienia lub modyfikacji fizjologicznych funkcji organizmu poprzez działanie farmakologiczne, immunologiczne lub metaboliczne.

(Dz.U. 126, poz. 1381, art. 1, ust.32)

Suplement diety kontra produkt leczniczy (w uproszczeniu – lek)

Różnica między lekiem a suplementem diety dotyczy w sposób szczególny kobiet w ciąży, bo właśnie dla nich wytyczne podają, aby przyjmowane przez nich preparaty kwasu foliowego miały udokumentowany skład oraz działanie. [3] Jednym z preparatów o statusie produktu leczniczego jest Folik firmy Gedeon Richter, w którym zawartość kwasu foliowego wynosi 0,4 mg w jednej tabletce. [5]

Podstawowe różnice między lekiem a suplementem diety:

LEK SUPLEMENT DIETY
PRZEZNACZENIE zapobieganie lub leczenie chorób uzupełnienie normalnej diety
DZIAŁANIE wywołuje działanie farmakologiczne brak działania farmakologicznego
ORGANY ODPOWIEDZIALNE ZA BEZPIECZEŃSTWO ORAZ WPROWADZANIE NA RYNEK Ø  Urząd Rejestracji Leków i Produktów Biobójczych

Ø  Główny Inspektorat Farmaceutyczny

Główny Inspektorat Sanitarny
WPROWADZENIE NA RYNEK Złożenie obszernej dokumentacji potwierdzającej m.in. jakość, bezpieczeństwo, działanie leku, możliwe działanie niepożądane. Ponadto informację o dostawcach substancji czynnych i pomocniczych. Zgłoszenie do GIS, zawierające mniej obszerną dokumentację niż w wypadku leków (m.in. nazwa, postać produktu, jakościowa i ilościowa zawartość składników).

Brak wymagań dotyczących szczegółowego udokumentowania bezpieczeństwa i jakości preparatu.

[6-10]

ARTYKUŁ SPONSOROWANY

LITERATURA

  1. Spaczyński M. Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w zakresie stosowania witamin i mikroelementów u kobiet planujących ciążę, ciężarnych i karmiących.
  2. Iwanowicz-Palus G, Stadnicka G., Bień A., Organizacja opieki przedkoncepcyjneji okołoporodowej determinantą zdrowia rodziny i społeczeństwa, Samodzielna Pracownia Umiejętności Położniczych, Uniwersytet Medyczny w Lublinie.
  3. Bomba-Opoń D., Hirnle L., Kalinka J., Seremak-Mrozikiewicz A., Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników, Suplementacja folianów w okresie przedkoncepcyjnym, w ciąży i połogu.
  4. Świątkowska D. Klinika Położnictwa i Ginekologii Instytutu Matki i Dziecka Poradnik żywienia kobiet w ciąży.
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego – Folik, Gedeon Richter (online).
  6. Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. 2006 nr 171 poz. 1225)
  7. Ustawa Prawo farmaceutyczne z dnia 6 września 2001r. (Dz.U. 2001 nr 126 poz. 1381)
  8. https://gis.gov.pl/ (online)
  9. https://www.gov.pl/web/gif (online)
  10. http://urpl.gov.pl/pl (online)

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Logowanie

Aby w pełni korzystać z serwisów grupy farmacja.net musisz się zalogować. Jeśli nie jesteś farmaceutą, zaloguj się za pomocą swojego konta farmacja.net

Rejestracja

Wypełnij wymagane pola zamieszczone poniżej. Pamiętaj by podać poprawny adres email - na niego zostanie wysłany link potwierdzający, który umożliwi zakończenie rejestracji w serwisie.

Masz już konto? Zaloguj się Nie pamiętasz hasła? Możesz je przypomnieć
Przypomnij hasło

Podaj adres email przypisany do konta, a my wyślemy do Ciebie link z przypomnieniem hasła.

Nie masz konta? Zarejestruj się Masz konto? Zaloguj się
Ustaw nowe hasło

Ustal swoje hasło ponownie.

Nie masz konta? Zarejestruj się Masz konto? Zaloguj się
Dane profilu

Uzupełnij dane, aby aktywować konto.

Link aktywacyjny

Rejestracja przebiegła pomyślnie. Na podany adres email został wysłany link weryfikacyjny, który umożliwi dokończenie rejestracji.

Niepoprawny hash weryfikacyjny

Wygląda na to, że hash weryfikacyjny jest niepoprawny. Proszę skontaktuj się z nami poprzez formularz kontaktowy

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij “Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

LiveChat, Inc. – usługa Pharm:assistant

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz