REKLAMA
Magazyn mgr.farm

7 problemów mogących wystąpić po długotrwałym stosowaniu inhibitorów pompy protonowej

22 października 2019 10:03

Wstrzymanie w obrocie leków zawierających ranitydynę spadło jak grom z jasnego nieba na pacjentów, którzy do tej pory stosowali je w problemach z żołądkiem. Naturalną alternatywą dla nich zdają się być inhibitory pompy protonowej. Jednak warto pamiętać, że długotrwałe stosowanie tej grupy leków może rodzić pewne konsekwencje…

Długotrwała terapia IPP prowadzi m.in. do zwiększenia ilości wewnątrzżołądkowych bakterii aerobowych (fot. Shutterstock)
Długotrwała terapia IPP prowadzi m.in. do zwiększenia ilości wewnątrzżołądkowych bakterii aerobowych (fot. Shutterstock)

Inhibitory pompy protonowej (IPP) to grupa leków blokująca wytwarzanie kwasu solnego przez komórki okładzinowe żołądka, co prowadzi do zmniejszenia pH w jego świetle. Od momentu gdy w 1989 roku wprowadzono na rynek omeprazol, leki z tej grupy stopniowo stawały się podstawą terapii schorzeń związanych z nadmiernym wytwarzaniem soku żołądkowego. W porównaniu z innymi wcześniej stosowanymi lekami takimi jak syntetyczne analogi prostaglandyn czy antagoniści receptora H1, wykazywały one lepsze bezpieczeństwo i tolerancję u pacjentów oraz dużą skuteczność terapeutyczną [1].

Te cechy oraz dodatkowo niska cena sprawiły, iż w ostatnich latach bardzo wzrosło ich użycie w lecznictwie. Inhibitory pompy protonowej szybko stały się lekami z wyboru w terapii chorób związanych z niskim pH żołądka, takich jak refluksowe zapalenie przełyku, wrzód trawienny żołądka lub dwunastnicy czy też zespół Zollingera-Ellisona. Do wskazań klinicznych ich stosowania należy także profilaktyka wrzodów u pacjentów stosujących przewlekle niesteroidowe leki przeciwzapalne w grupach o podwyższonym ryzyku, a także eradykacja Helicobacter pylori (czytaj również: Wstrzymanie ranitydyny, czyli fragment większego problemu… ).

REKLAMA

Inhibitory pompy protonowej często są stosowane niezgodnie z obowiązującymi wytycznymi. Do najczęstszych pozarejestracyjnych zastosowań należą: rutynowe włączanie IPP jako działanie „gastroprotekcyjne”, terapia nieswoistych dolegliwości brzusznych czy profilaktyka wrzodu stresowego u osób z niskim ryzykiem krwawienia [2]. Mimo obserwowanego przez ubiegłe 20 lat doskonałego profilu bezpieczeństwa, leki z tej grupy mogą wywoływać działania niepożądane [1].

REKLAMA

Konsekwencją nadużywania IPP u pacjentów mogą być:

1. Zaburzenia wchłaniania

Terapia IPP powoduje zmianę kwaśności soku żołądkowego, co nie jest obojętne dla wchłaniania wielu substancji. Przy podwyższonym pH zwiększone jest wchłanianie między innymi antagonistów witaminy K, a także digoksyny. Efektem tego może być osiąganie przez nie stężenia toksycznego oraz występowania powikłań. Niektóre leki przeciwnowotworowe bądź przeciwretrowirusowe wchłaniać się mogą w mniejszym stopniu, nie osiągając przez to stężeń terapeutycznych. W takich warunkach ulega pogorszeniu również absorpcja witamin oraz minerałów [2]. Długotrwałe stosowanie IPP może prowadzić do niedoborów między innymi witaminy B12, gdyż do przyswojenia jej z pożywienia niezbędna jest obecność soku żołądkowego [1]. Mogą wystąpić także niedobory witaminy C, magnezu, wapnia oraz żelaza [2].

2. Osteoporoza

Z opublikowanych do tej pory badań wynika, iż istnieje związek pomiędzy terapią IPP, a osteoporozą. Leki z tej grupy wpływają na zmniejszenie gęstości mineralnej kości, a także częstości występowania złamań niskoenergetycznych, co być może efektem wpływu IPP na zmniejszenie wchłaniania z przewodu pokarmowego wapnia. W prospektywnym badaniu kohortowym Khalili i wsp. (w badaniu brało udział 80000 kobiet w wieku pomenopauzalnym) odnotowali 35% wzrost częstości złamań kości udowej u pacjentek przyjmujących regularnie przez minimum 2 lata IPP.  Wśród palących kobiet stosujących terapię IPP, wzrost ryzyka był jeszcze wyższy – 50% [2].

3. Ostre śródmiąższowe zapalenie nerek

Według najnowszych doniesień IPP mogą wywierać negatywny wpływ na funkcjonowanie nerek. Długotrwała terapia tymi lekami powoduje zwiększenie ryzyka wystąpienia oraz progresji przewlekłej niewydolności nerek. Wykazano również związek pomiędzy stosowaniem IPP, a występowaniem ostrego śródmiąższowego zapalenia nerek oraz ostrego uszkodzenia nerek [1].

REKLAMA

4. Hipergastrynemia

Wynikający z przyjmowania IPP wzrost pH żołądka, działa stymulująco na komórki G, co prowadzi do hipergastrynemii. Gastryna nie tylko wpływa na aktywność komórek enterochromafinowych (ECL), odpowiedzialnych za produkcję oraz uwalnianie histaminy, lecz wykazuje także troficzne działanie na błonę śluzową, głównie na komórki podobne do enterochromatofinowych. Przewlekle stosowanie IPP może prowadzić do powstania nowotworów neuroendokrynnych żołądka. Hipergastrynemia prowadzi do hiperplazji komórek ECL, która może się objawiać pod postacią polipów sklepienia żołądka, charakteryzujących się niskim ryzykiem neoplazji, a także jako zmiany obarczone podwyższonym ryzykiem transformacji nowotworowej [1].

 5. Zaburzenia mikrobiomu jelitowego

Przy występującym podczas terapii IPP pH powyżej 4 występuje zwiększone ryzyko wystąpienia infekcji żołądkowych, co może być związane z osłabieniem bariery żołądkowej. Badania potwierdzają związek przyczynowy pomiędzy zastosowaniem inhibitorów pompy protonowej, a zwiększoną częstością występowania infekcji C.difficile [2].

6. Zapalenie płuc

Długotrwała terapia IPP prowadzi do zwiększenia ilości wewnątrzżołądkowych bakterii aerobowych. Najprawdopodobniej na skutek mikroaspiracji może to prowadzić do częstszego występowania pozaszpitalnego zapalenia płuc u pacjentów stosujących IPP [2].

7. Zwiększone ryzyko sercowo-naczyniowe

Opublikowanie badania Shana i wsp. wykazały, iż u pacjentów leczonych IPP z powodu refluksu występuje 16% wzrost częstości zawałów serca, a także 2-krotny wzrost ryzyka zgonu z powodu chorób sercowo-naczyniowych [2].

Literatura:

  1. Uździcki A., Awgul S., Słuczanowska-Głąbowska S. Wybrane doniesienia na temat zagrożeń i powikłań związanych z terapią przy użyciu inhibitorów pompy protonowej, Farmacja Współczesna 2017;10:168-176
  2. Kazberuk M., Brzósko Sz., Hryszko T., Neumnik B. Nadużywanie inhibitorów pompy protonowej i jego konsekwencje, Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej 2016;70:1112-1116
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Powiązane artykuły

Opieka farmaceutyczna jako reklama apteki? Jest kara… Opieka farmaceutyczna jako reklama apteki? Jest kara…

"Wielkie otwarcie, przyjdź i sprawdź super promocje! Skorzystaj z opieki farmaceutycznej" - tak jedn...

Ważny krok ku wdrożeniu opieki farmaceutycznej w Polsce. Jest projekt… Ważny krok ku wdrożeniu opieki farmaceutycznej w Polsce. Jest projekt…

Do konsultacji publicznych trafił właśnie duży projekt nowelizacji ustawy refundacyjnej. W sumie zak...

Farmaceuta w szpitalu to większe bezpieczeństwo pacjenta Farmaceuta w szpitalu to większe bezpieczeństwo pacjenta

Czasopismo „Journal of Pharmacy Practice and Research” opublikowało wyniki badań, z których jasno wy...

REKLAMA

Potrzebujesz wsparcia
w znalezieniu pracownika do apteki?

Chcesz się dowiedzieć, jak możemy Ci pomóc?
Zostaw numer telefonu, skontaktujemy się z Tobą.

* Pola wymagane

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz