REKLAMA
Magazyn mgr.farm

IPP – profil bezpieczeństwa i działania uboczne

22 kwietnia 2020 12:31

Inhibitory pompy protonowej są obecnie najpowszechniejszymi lekami, które hamują wydzielanie kwasu solnego w żołądku. Ze względu na swoją dużą skuteczność, wysoki profil bezpieczeństwa oraz łatwą dostępność są one bardzo powszechne wśród pacjentów. Niestety wiąże się to z ich nadmiernym stosowaniem, często niezgodnie z ich wskazaniami. Pacjenci, błędnie przekonani o braku wywoływania przez nich działań niepożądanych stosują je na wszelkie dolegliwości gastryczne, a lekarze omylnie ordynują je do stałego stosowania jako leki osłaniające śluzówkę żołądka przed szkodliwym działaniem innych stosowanych medykamentów.

Pierwszymi objawami wskazującymi na niedobór żelaza może być wspomniane wcześniej przewlekłe zmęczenie (fot. Shutterstock)
Przyjmowanie IPP ma wpływ na osłabienie kości, wzrost ryzyka ich złamań, a także rozwój osteoporozy (fot. Shutterstock)

Przyjmowanie tego typu preparatów zgodnie z zaleceniami, przez okres maksymalnie 14 dni wiąże się z niewielkim ryzykiem wystąpienia skutków ubocznych, do których można zaliczyć przede wszystkim biegunki, nudności, czy bóle głowy. Niestety, przyjmowanie ich długotrwale wiąże się ze znacznym zwiększeniem ryzyka powstania szeregu działań niepożądanych, które mogą mieć poważne konsekwencje w późniejszym okresie życia.

Zwiększone ryzyko infekcji jelitowych

Terapia inhibitorami pompy protonowej prowadzi do wzrostu pH w żołądku powyżej wartości 4,0 co wiąże się osłabieniem bariery żołądkowej chroniącej jelita przed enterycznymi bakteriami. Szczególnie niebezpieczne są infekcje bakteriami Clostridum difficile, których zakażenie może wiązać się z wystąpieniem groźnych chorób (m.in. zapalenia okrężnicy), a także zwiększeniem ryzyka śmierci, zwłaszcza wśród seniorów. Ponadto, przyjmowanie IPP może mieć wpływ na rozwój zespołu rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, tzw. SIBO. Stąd, zasadne wydaje się być stosowanie preparatów zawierających florę bakteryjną w trakcie przyjmowanie leków hamujących wydzielanie kwasu solnego.

REKLAMA

Zwiększone ryzyko wystąpienia zapalenia płuc

Osłabienie bariery żołądkowej wiąże się ponadto ze zwiększonym ryzykiem rozwoju w organizmie bakterii odpowiedzialnych za wystąpienie zapalenia płuc (przede wszystkim pneumokoków). Wykazano, że przyjmowanie IPP przez okres ponad 2 tygodni nawet dwukrotnie zwiększa ryzyko jego pojawienia się. Co istotne, dotyczy to również pacjentów zapadających na wewnątrzszpitalne zapalenie płuc, w tym tych wymagających intensywnej opieki medycznej, gdyż może się to przyczyniać do zwiększonego ryzyka ich zgonu.

REKLAMA

Zwiększone ryzyko złamań kostnych

Przyjmowanie IPP ma niewątpliwy wpływ na osłabienie kości, wzrost ryzyka ich złamań, a także rozwój osteoporozy. Przypuszcza się, że przyczyną takiego stanu rzeczy jest zmniejszenie wchłaniania wapnia w żołądku w środowisku o pH wyższym niż 2,0. W związku z tym zaleca się, aby przy stosowaniu IPP dodatkowo suplementować preparaty zawierające witaminę D3 oraz właśnie wapń. Wykazano również, że ryzyko złamań kości jest znacznie większe u osób, które stosują IPP, a dodatkowo palą papierosy, są w trakcie hormonalnej terapii zastępczej lub przyjmują glikokortykosteroidy.

Zwiększone ryzyko wystąpienia nowotworów żołądka

Wzrost pH w żołądku powoduje zwiększone wydzielanie gastryny. Nadmierne wydzielanie tego hormonu może prowadzić do przerostu komórek enterochromafinowych występujących w żołądku, a także pojawienia się polipów w jego świetle. To wszystko może sprzyjać wystąpieniu nowotworów w obrębie żołądka. Ryzyko to jest tym większe, im dłużej przyjmowane są IPP.

Co więcej, przyjmowanie IPP może się wiązać ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia zawału mięśnia sercowego oraz innych zaburzeń układu sercowo- naczyniowego. Także stwierdzono, że terapia IPP znacznie, bo prawie o połowę zwiększa ryzyko wystąpienia demencji starczej oraz choroby Alzheimera u osób powyżej 75. roku życia.

Zaburzenie wchłaniania leków, witamin i składników mineralnych

Zmniejszenie kwasowości żołądka wynikające z przyjmowania IPP ma wpływ na wchłanianie wielu substancji. Zmniejszeniu ulega absorpcja witaminy B12 oraz kwasu askorbinowego, a także minerałów – magnezu, żelaza oraz wcześniej wspomnianego wapnia. Obniżony stopień wchłaniania przy podwyższonym pH żołądkowym dotyczy również leków: przeciwnowotworowych oraz przeciwretrowirusowych. Może to prowadzić do nieosiągnięcia przez nich stężeń terapeutycznych, co przekłada się na niekorzystny efekt leczniczy. Zupełnie odwrotna sytuacja dotyczy wchłaniania digoksyny oraz antagonistów witaminy K (warfaryny, acenokumarolu), gdyż podwyższone pH w żołądku wpływa na zwiększenie ich absorpcji. Przez to skutkować to może zwiększonym ryzykiem osiągnięcia zbyt dużych stężeń tych leków, co może przełożyć się na pojawienie się związanych z tym skutków ubocznych.

REKLAMA

Przewlekłe stosowanie inhibitorów pompy protonowej przez pacjentów wiąże się zazwyczaj z błędnym przekonaniem o ich ochronnej roli na śluzówkę żołądka w przypadku stosowaniu wielu substancji leczniczych, niezależnie od tego jaki mają one na nią wpływ. W związku z tym, dobrym rozwiązaniem jest ustalenie zasadności przyjmowania przez pacjenta tego typu preparatów i ewentualne polecenie mu konsultacji z gastroenterologiem w kwestii decyzji o kontynuacji ich stosowania. Podjęcie decyzji o rozpoczęciu terapii IPP powinno każdorazowo być poprzedzone rozważaniem nad korzyściami wynikającymi z leczenia nimi wobec ryzyka wystąpienia skutków ubocznych. Co więcej, musimy pamiętać, że przy wydawaniu tego typu leków dostępnych w sprzedaży OTC, powinniśmy zawsze informować pacjentów o tym, że zgodnie z zaleceniami FDA nie powinni ich stosować dłużej niż przez okres 14 dni i nie częściej niż 3 razy do roku.

REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

2 komentarze Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Dobry temat, bo pacjentów przychodzących po te leki nie brakuje.
Nie ma czegoś takiego jak "działania uboczne". W przypadku leków mówimy działaniach niepożądanych.

Powiązane artykuły

Bakterie jelitowe potrafią metabolizować leki Bakterie jelitowe potrafią metabolizować leki

Badacze z Uniwersytetu w Yale zidentyfikowali bakterie mieszkające w jelitach, które metabolizują po...

Fosfolipidy: czy wszystkie działają tak samo? Fosfolipidy: czy wszystkie działają tak samo?

W ludzkim organizmie fosfolipidy stanowią niezbędny budulec wszystkich błon komórkowych oraz błon ot...

Historia pewnego leku: psychoza, świnki morskie i… lit Historia pewnego leku: psychoza, świnki morskie i… lit

Historia litu przypomina nieco historię człowieka, który zjadł pierwszą ostrygę, jak mawiają angloję...

REKLAMA

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij “Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

LiveChat, Inc. – usługa Pharm:assistant

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz