Portal The Pharmaceutical Journal poinformował, że ilość leków przeciwdepresyjnych przepisywanych dzieciom w wieku 5-12 lat, miała w okresie 2015-2021 zwiększyć się o ponad 40%. Dane NHS mówią też o stałym wzroście w minionych 6 latach unikalnych pacjentów w Anglii w wieku 5-12 lat, którym przepisuje się leki przeciwdepresyjne, i które wydawane są w placówkach ochrony zdrowia.
Pomiędzy kwietniem 2015 a kwietniem 2021, liczba unikalnych pacjentów wieku 5-12 lat, którym przepisano leki przeciwdepresyjne, wzrosła o 41% – z 1299 do 1831. Wśród tych pacjentów, większość stanowili chłopcy (odpowiednio 772 i 1112). W marcu 2020, liczba unikalnych pacjentów z przedziału wiekowego 5-12 lat, osiągnęła najwyższy poziom i wyniosła 2031 (792 dziewczynki, 1224 chłopców, 15 „nieznanych”) – oznaczało to wzrost o 15% w porównaniu do marca 2019.
Kirsten Shukla, psychiatra konsultujący dzieci i nastolatków w Oxford Health NHS Foundation Trust, podkreślała, że leki przeciwdepresyjne mogą być przepisywane w przypadkach umiarkowanej i poważnej depresji oraz lęku u dzieci w wieku od 5 lat:
– Wytyczne National Institute for Health and Care Excellence – opublikowane w 2019 roku – mówią o tym, że na podstawie multidyscyplinarnego wywiadu, (osoby przepisujące) mogą ostrożnie rozważyć fluoksetynę w przypadkach od umiarkowanej do silnej depresji u dzieci (5-11 lat), jeśli po 4-6 sesjach, nie widać skutków działania terapii psychologicznej. Jednakże, skuteczność fluoksetyny nie została jeszcze potwierdzona w tej grupie wiekowej.
Dzieci i leki przeciwdepresyjne
Według specjalistki, leki przeciwdepresyjne przepisuje się u dzieci, zwłaszcza w tej grupie wiekowej, „zbyt często”.
– Wzrost liczby dzieci stosujących leki przeciwdepresyjne, a zwłaszcza małych dzieci, budzi bardzo poważne obawy – mówi Shukla. – Dopiero niedawno potwierdzono, że odłożenie takich leków, jest bardzo trudne: istnieje więc ryzyko, że dzieci, które zaczną je zażywać w bardzo młodym wieku, będą to robić przez kolejne lata, a także jako osoby dorosłe.
Shukla zaznaczała też, że dzieci, ludzie młodzi oraz ich rodziny, dorastają i przebywają w kulturze, w której sądzi się, że depresja wywoływana jest „brakiem równowagi chemicznej” w mózgu, co według niej, nie jest prawdą.
–Wielu młodych ludzi oraz ich krewnych żąda, by wypisano im środki przeciwdepresyjne – podsumowuje Shukla.
Tom Madders, przewodniczący kampanii w YoungMinds, organizacji charytatywnej wspierającej zdrowie psychiczne dzieci oraz ludzi młodych, akcentował natomiast, że istnieje „wiele powodów”, dla których dziecko potrzebuje wsparcia w obszarze zdrowia psychicznego:
– Wiemy, że doświadczenie traumy, nadużycia czy dyskryminacji w młodym wieku, ma ogromny wpływ; swoje żniwo mogą zbierać także presje w szkole, domu czy kontakty z rówieśnikami. Pandemia jeszcze pogłębiła część tych presji, a dzieci oraz młodzi ludzie walczyli ze społeczną izolacją, samotnością oraz obawami o przyszłość.
Madders komentował również, że podczas gdy leki przeciwdepresyjne mogą mieć znaczenie dla zdrowia psychicznego młodych ludzi, to jednak „kluczowe jest, by młodsze dzieci miały szybki dostęp do terapii psychologicznej, a także, by leki przeciwdepresyjne nie były używane jako zastępstwo w momencie, gdy inne sposoby leczenia są niedostępne”.
– Długi czas oczekiwania oraz wysokie progi kwalifikujące do terapii mogą stanowić barierę w docieraniu przez dzieci oraz młodych ludzi do właściwego leczenia. Dlatego, kluczowe znaczenie ma dodatkowe inwestowanie w specjalistyczne usługi dotyczące zdrowia psychicznego – ale także we wczesne wsparcie dla młodych ludzi, tak, by mieli się oni do kogo zwrócić w chwili, gdy pojawia się problem.
Wpływ lockdownu
W czerwcu 2021, analiza portalu The Pharmaceutical Journal pokazała, że najwyższy poziom, jeżeli chodzi o liczbę młodych ludzi, którym przepisano leki przeciwdepresyjne, odnotowano w Anglii w okresach, gdy wprowadzany był lockdown związany z pandemią COVID-19 (czytaj również: Polacy coraz częściej narzekają na zdrowie psychiczne i sięgają po leki antydepresyjne).
Według danych NHS, w marcu 2020 roku, kiedy w Wielkiej Brytanii zaczął się pierwszy lockdown, liczba unikalnych pacjentów w wieku 0-17 lat, którym przepisano leki przeciwdepresyjne, osiągnęła w Anglii najwyższy poziom – było to 17 902 dziewcząt oraz 9855 chłopców.
Oznacza to 8% wzrost w porównaniu z ilością unikalnych pacjentów w wieku 0-17 lat, którym przepisano leki antydepresyjne w marcu 2019, a także wzrost o 21% w porównaniu z marcem 2016.
W czasie kolejnych dwóch lockdownów, w grudniu 2020 i styczniu 2021, odnotowano także kolejne szczyty w liczbie dziewcząt w wieku 0-17 lat, którym przepisano leki przeciwdepresyjne: wyniosły one odpowiednio 17 311 oraz 17 088.
