Eksperci Gazety Prawnej odpowiedzieli na pytanie jednego z czytelników – właściciela apteki, w mieście liczącym zaledwie 12 tys. mieszkańców.
– Rada powiatu przyjęła uchwałę w sprawie obowiązkowych całodobowych dyżurów naszych placówek. Jednak z realizacją tego obowiązku łączą się problemy, m.in. nie ma wystarczającej liczby personelu do obsady apteki w trakcie nocnych dyżurów. Ponadto koszty zatrudnienia farmaceutów są całkowicie nieadekwatne do znikomego zainteresowania świadczeniami apteki podczas dyżurów. Bywa że nie pojawia się ani jeden pacjent. Koszty zapewnienia dyżurów nocnych w tej sytuacji powodują zmniejszenie rentowności apteki. Czy zatem taka uchwała nie narusza wolności prowadzenia działalności gospodarczej? – pyta właściciel apteki.
Gazeta Prawna odpowiadając stwierdza jednak, że ograniczenie swobody działalności gospodarczej, polegające na ustaleniu harmonogramu godzin pracy apteki ogólnodostępnej, nie narusza istoty tej wolności.
– Podmiot prowadzący taką aptekę w godzinach określonych w rozkładzie uchwalonym przez radę powiatu nie jest pozbawiony możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, a jedynie dotykają go pewne ograniczenia w zakresie czasu funkcjonowania apteki (tak m.in. orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z 19 kwietnia 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 1/17) – czytamy w DGP.
Analiza potrzeb ludność nie jest potrzebna
Do ciekawych wniosków prowadzi też analiza jednego z ostatnich wyroków WSA w Krakowie (III SA/Kr 1245/18). Sąd podał, że dyżury aptek należy traktować jako realizację ustawowego obowiązku zapewnienia dostępności usług farmaceutycznych w tych porach dnia oraz w dni wolne od pracy. Ponadto zapewnienie dostępu społeczności lokalnej do świadczeń farmaceutycznych mieści się też w pojęciu promocji i ochrony zdrowia, która zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie powiatowym jest obowiązkiem każdego powiatu.
– Na argument aptekarza, który zarzucał radzie powiatu brak przeprowadzania analiz potrzeb ludności w zakresie dostępności do świadczeń apteki ogólnodostępnej, sąd stwierdził, że ustawodawca nie nałożył na organy powiatu takiego obowiązku. Ustawodawca nałożył za to obowiązek uzyskania, zgodnie z art. 94 ust. 2 p.f., opinii wójtów (burmistrzów, prezydentów miast) gmin z terenu powiatu i samorządu aptekarskiego. To właśnie obowiązek zasięgania powyższych opinii stanowi podstawę oceny potrzeb mieszkańców w zakresie godzin pracy aptek – pisze Gazeta Prawna.
Nieopłacalność nie zwalnia od obowiązku
Sąd dodał też, że rolą aptek jako placówek ochrony zdrowia publicznego jest świadczenie pełnego zakresu usług farmaceutycznych. Szczególnie tych wymienionych w art. 86 ust. 1‒4 p.f. Każdy podmiot decydujący się na prowadzenie regulowanej działalności aptekarskiej powinien mieć świadomość, że należy ją prowadzić również zgodnie z przepisami prawa miejscowego. W tym z uchwałami podejmowanymi na podstawie art. 94 ust. 2 p.f.
– Jednym z takich obowiązków może być obowiązek pełnienia dyżurów w porze nocnej lub w dni wolne od pracy. Z obowiązku nie mogą zwolnić szczególne warunki pracy konkretnej apteki, np. liczba zatrudnionych w niej osób lub kwestia osiąganego wyniku ekonomicznego – pisze DGP.
Źródło: ŁW/DGP
