REKLAMA
wt. 14 marca 2023, 08:01

Mniej delegatów na Krajowym Zjeździe Aptekarzy. Chodzi tylko o oszczędności?

Naczelna Rada Aptekarska zdecydowała o zmniejszeniu liczby delegatów, którzy zjawią się na najbliższym Krajowym Zjeździe Aptekarzy. Samorządowcy tłumaczą takie posunięcie lawinowo rosnącymi kosztami organizacji KZA. W środowisku pojawiają się jednak głosy, że zmniejszenie liczby delegatów negatywnie wpłynie na reprezentatywność Krajowego Zjazdu Aptekarzy i zniechęci farmaceutów do udziału w wyborach.

Krajowy Zjazd Aptekarzy co 4 lata wybiera prezesa Naczelnej Rady Aptekarskiej, jej członków oraz pozostałych organów NIA (fot. MGR.FARM)
Krajowy Zjazd Aptekarzy co 4 lata wybiera prezesa Naczelnej Rady Aptekarskiej, jej członków oraz pozostałych organów NIA (fot. MGR.FARM)

Dokładnie 14 grudnia 2022 roku Naczelna Rada Aptekarska przyjęła uchwałę w sprawie określenia liczby delegatów z poszczególnych okręgowych izb aptekarskich wybieranych przez okręgowe zjazdu aptekarzy na Krajowy Zjazd Aptekarzy. Przypomnijmy, że KZA zwoływany jest co cztery lata. To najwyższy organ władzy samorządu zawodu farmaceuty, który dokonuje wyboru prezesa Naczelnej Rady Aptekarskiej oraz jej członków, a także innych organów Naczelnej Izby Aptekarskiej. Najbliższy Krajowy Zjazd Aptekarzy odbędzie się na początku przyszłego roku, ale już w tym odbędą się wybory reprezentantów farmaceutów w okręgowych izbach aptekarskich (czytaj również: Krajowy Zjazd Aptekarzy wybrał prezesa NRA. W tle wątpliwości regulaminowe…).

Wspomniana uchwała – podjęta przez NRA w połowie grudnia – zasługuje na uwagę przede wszystkim z powodu zmiany, jaką wprowadza. Zgodnie z jej brzmieniem z każdej okręgowej izby aptekarskiej jeden delegat na Krajowy Zjazd Aptekarzy przypada na 125 członków tejże izby. Każde następne rozpoczęte 125 członków oznacza kolejnego delegata. A zmiana w stosunku do poprzedniej uchwały w tej sprawie (z 24 marca 2015 r.) dotyczy właśnie tego przelicznika.

Mniej delegatów na Krajowy Zjazd Aptekarzy

W trakcie poprzednich Krajowych Zjazdów Aptekarzy jeden delegat przypadał na 100 członków okręgowej izby aptekarskiej. Zmiana przelicznika na 125 oznacza, że na KZA w przyszłym roku pojedzie mniej delegatów. To w naturalny sposób wzbudziło wątpliwości dotyczące intencji Naczelnej Rady Aptekarskiej i reprezentatywności „okrojonego” Krajowego Zjazdu Aptekarzy.

– Decyzja o zmniejszeniu liczby delegatów na IX Krajowy Zjazd Aptekarzy została poprzedzona długą dyskusji w samorządzie. W jej trakcie były brane pod uwagę różne czynniki – między innymi ekonomiczny i logistyczny. Swoje rekomendacje przedłożyła również Naczelna Komisja Rewizyjna która podkreśliła wzrost kosztów związanych z organizacją Zjazdu w obecnych warunkach ekonomicznych – wyjaśnia Konrad Madejczyk, rzecznik prasowy Naczelnej Izby Aptekarskiej.

W środowisku farmaceutów pojawiają się jednak głosy krytykujące tę zmianę. Jeden z nich należy do Kajetana Drozda – farmaceuty, który w ostatnim czasie zasłynął kilkoma oddolnymi inicjatywami (np. petycja w sprawie potępienia homeopatii czy zmiany dogmatu recepty farmaceutycznej). Jego zdaniem nowe zasady określania liczby delegatów na KZA są niekorzystne i pogłębią niskie zaangażowanie farmaceutów w sprawy zawodu (czytaj również: Homeopatia podzieli środowisko farmaceutyczne? Samorząd chce uniknąć dyskusji…).

– Dotychczas stu farmaceutów było reprezentowanych przez jednego delegata, po zmianie ta proporcja uległa zmniejszeniu do wartości 0,8. Waga głosu pojedynczego farmaceuty w najważniejszym organie samorządu zawodowego zmalała statystycznie aż o 20%. Spadek reprezentatywności KZA, zniechęcający potencjalnych nowych działaczy, przy współistniejącej niskiej frekwencji wyborczej, może sprzyjać utrwalaniu pozycji dotychczasowych delegatów. Analizując skład NRA z poprzednich czterech kadencji, łatwo dostrzec prawidłowość – znaczącą część tego organu stanowią od lat te same osoby – mówi Drozd.

Reprezentatywność i demokracja

Konrad Madejczyk przekonuje jednak, że w ocenie Naczelnej Rady Aptekarskiej 1 delegat na 125 członków jest rozwiązaniem które gwarantuje reprezentatywność Krajowego Zjazdu Aptekarzy i demokratyczność podejmowanych decyzji oraz wyborów w jego trakcie. Podobnego zdania jest też Marek Tomków – wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej.

– Naczelna Rada długo dyskutowała nad sposobem przeliczania i przyjęcie wskaźnika 1/125 okazało się najbardziej optymalne. Nie ograniczono się do ustalenia sztywnej liczby delegatów, pozostawioną ją jako rosnącą i dynamiczną, zależną od liczby członków naszego Samorządu. W żaden sposób nie cierpi na tym zasada demokracji – zapewnia Tomków.

Jednocześnie wylicza, że na najbliższym Krajowym Zjeździe Aptekarzy, delegatów będzie mniej niż np. w 2020, ale więcej niż w 2012.

– Reprezentacja środowiska jest i tak bardzo liczna w porównaniu do innych zawodów medycznych a rozłożona sprawiedliwie i proporcjonalnie. Około 315 reprezentantów w pełni pozwala na wyrażenie głosu środowiska i podejmowanie uchwał. Jest też wyrazem consensusu pomiędzy wszystkimi Izbami Okręgowymi bez względu na ich wielkość i liczbę członków – mówi Tomków.

Wskazuje, że zmiany związane są przede wszystkim z rosnącą liczbą delegatów, która jest pochodną liczby farmaceutów zrzeszonych w samorządzie. Gdyby przelicznik pozostał na dotychczasowym poziomie, na najbliższy KZA musiałoby przyjechać blisko 400 delegatów. To o kilkudziesięciu więcej niż np. w roku 2012, gdy było ich 303.

– Równocześnie kilkudziesięciu więcej niż 353 delegatów reprezentujących niemal dziesięciokrotnie większe środowisko pielęgniarek i położnych. Podobną do naszej (po zmianach) liczbę delegatów ma dwa razy większa liczba fizjoterapeutów. Mniejszą bo 235 mają tylko diagności laboratoryjni, mający też znacznie mniejszą liczbę członków – wylicza Marek Tomków.

Dramatyczny wzrost kosztów organizacji

Wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej wskazuje jednocześnie, że w kontekście liczebności Krajowego Zjazdu Aptekarzy nie bez znaczenia jest koszt jego organizacji.

– Rosnąca liczba delegatów na KZA w drastyczny sposób rodzi kolejne lawinowo rosnące koszty, które w dobie inflacji także musimy brać pod uwagę. Podobnie jak problemy logistyczne nieco inne niż dla imprez poniżej 400 uczestników – podkreśla Tomków.

Nieoficjalnie mówi się też, że z tego powodu najbliższy KZA miałby potrwać tylko dwa dni, a nie jak do tej pory – trzy. Decyzje w tej sprawie zapadną w najbliższym tygodniu, podczas posiedzenia Naczelnej Rady Aptekarskiej.

Argumenty dotyczące kosztów organizacji Krajowego Zjazdu Aptekarzy nie przekonują jednak Kajetana Drozda. Jego zdaniem trudno odnieść się do tej kwestii bez konkretnych danych, a oszczędności można szukać gdzie indziej.

Pod koniec czerwca 2021 r. została złożona prośba o podanie kosztu organizacji KZA. NIA odmówiła jednak udzielenia odpowiedzi. Trudno uwierzyć, że nie istnieją inne obszary, w których by można szukać oszczędności. Wydaje się, że właściwą drogą do ograniczenia wydatków mogłaby być redukcja liczby OIA – twierdzi farmaceuta.

A może i-voting?

W ocenie Kajetana Drozda korzystnym działaniem byłoby ułatwienie farmaceutom udziału w wyborach np. przez i-voting. Jego zdaniem przyczyniłoby się to do zwiększenia frekwencji, a przez to z pewnością wpłynęłoby pozytywnie na rozwój i znaczenie samorządu zawodowego.

Do takich samych wniosków doszedł też kilka lat temu inny farmaceuta – Łukasz Pietrzak. W 2020 roku skierował on do NIA petycję w sprawie wprowadzenia możliwości głosowania elektronicznego w wyborach do władz samorządu aptekarskiego. Nie otrzymał jednak odpowiedzi. Takowej udzielił rok później wiceminister zdrowia Maciej Miłkowski informując, że zgłoszonym postulatem zajmie się Departament Dialogu Społecznego. Póki co nie są jednak znane dalsze listy tej inicjatywy (czytaj więcej: Elektroniczne wybory do samorządu aptekarskiego? Ministerstwo to rozważy…).

W środowisku farmaceutów co jakiś czas powraca temat zdalnego przeprowadzania wyborów do samorządu aptekarskiego. Podnoszą go szczególnie młodzi farmaceuci, oswojeni z nowymi technologiami i cyfrową rzeczywistością. Kwestia ta była nawet tematem dyskusji podczas poprzedniego Krajowego Zjazdu Aptekarzy. Wtedy negatywnie ocenił on takie rozwiązanie.

Jako przeszkodę we wdrożeniu i-votingu wskazywano treść art. ustawy o izbach aptekarskich. Mówi on bowiem, że wybory do samorządu aptekarskiego odbywają się podczas zjazdów sprawozdawczo-wyborczych, w których członkowie izb uczestniczą osobiście lub przez swoich delegatów. To uniemożliwia więc aktualnie przeprowadzanie wyborów zdalnie lub korespondencyjnie (czytaj również: Zdalne wybory zachęciłyby farmaceutów do uczestnictwa w pracach izb aptekarskich?).

©MGR.FARM

Wynalazca plastrów nikotynowych: Całe życie zastanawiałem się, dlaczego ludzie palą!

4 czerwca 202414:01

Historia pełna jest inspirujących opowieści o ludziach, którzy poświęcili swoje życie i karierę na rzecz tego, co kochali najbardziej – pomocy innym. Jedną z takich osób był Murray Elias Jarvik, amerykański psychofarmakolog i naukowiec, współtwórca plastrów nikotynowych. Z okazji Światowego Dnia bez Papierosa przypominamy jego niezwykłą sylwetkę.

[Artykuł sponsorowany]

Murray Jarvik urodził się 1 czerwca 1923 r. w Nowym Jorku. Ukończył m.in. Uniwersytet Kalifornijski w San Francisco. Przez całe życie cierpiał na problemy z sercem. Jego kłopoty zdrowotne rozpoczęły się od ciężkiego przypadku gorączki reumatycznej, gdy miał 12 lat. Później w wieku 28 lat zachorował na polio, a w 1992 r. zdiagnozowano u niego raka płuc. Nowotwór udało się wyleczyć.1,2

W całej tej historii warto wspomnieć, że naukowiec nigdy nie palił papierosów. W trakcie licznych pobytów w szpitalach obserwował jednak pacjentów, którzy zmagali się z nałogiem i objawami odstawienia papierosów. To wtedy w jego głowie zrodził się pomysł na inny, bezpieczniejszy sposób dostarczania nikotyny do organizmu, który zniweluje chęć sięgania po papierosa u osób, które powinny natychmiast wyjść z nałogu.1,2 Motywacji do działania dostarczała mu również żona, nałogowa palaczka.1

Nikotyna w terapii leczenia uzależnienia

Murray Jarvik rozpoczął badania nad wchłanianiem nikotyny przez skórę i jej wpływem na organizm ludzki od obserwowania rolników zajmujących się zbieraniem tytoniu. Nie mógł jednak uzyskać zgody na prowadzenie badań na pacjentach. W końcu wraz ze swoim kolegą z Uniwersytetu Kalifornijskiego, Jedem Rosem, zaczęli prowizoryczne plastry testować na sobie. Po latach, w jednym z wywiadów Javik wspominał: „Nałożyliśmy tytoń na skórę i czekaliśmy, co się stanie. Nasze tętno wzrosło, zaczęła skakać adrenalina, to wszystko przytrafia się palaczom”. 4

Badania Jarvika i Rose doprowadziły do wynalezienia plastra nikotynowego na początku lat 90. Sześć lat później Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) zatwierdziła ich sprzedaż jako leku bez recepty. Murray Jarvik dożył później starości. Zmarł 8 maja 2008 roku w wieku 84 lat.2

Plaster nikotynowy dzisiaj

Plaster nikotynowy dziś jest szeroko stosowany jako podstawowy element Nikotynowej Terapii Zastępczej. Dostarcza on nikotynę bezpośrednio przez skórę do organizmu, aby złagodzić potrzebę zapalenia papierosa i stopniowo rzucić palenie. Działa do 16 godzin i – w przeciwieństwie do papierosów czy e-papierosów – nie zawiera tysięcy substancji kancerogennych.5

Co warto zapamiętać na temat Nikotynowej Terapii Zastępczej?

• Nikotynowa Terapia Zastępcza to najlepiej przebadana farmakologiczna forma wsparcia rzucania palenia: ponad 150 badań klinicznych 6, w trakcie których przebadano około 65 tysięcy pacjentów 7, badania dostępne w Cochrane Library.

• NTZ to jedyna, dostępna bez recepty, terapia rekomendowana przez WHO (Essential Medicines List). Na liście znajdują się zarówno plastry, gumy, tabletki, jak i spray.3

• NTZ zwiększa szansę na rzucanie palenia o 50% do 60%.8

• Jednoczesne stosowanie plastra nikotynowego i innego rodzaju NTZ (szybko działającego, np. guma do żucia, tabletka do ssania, spray) zwiększa o 15% do 36% prawdopodobieństwo, że dana osoba rzuci palenie, niż gdyby użyła tylko jednego rodzaju produktu NTZ.7

• NTZ może być używana w grupach pacjentów ze szczególnymi potrzebami (kobiety w ciąży i karmiące piersią pod nadzorem lekarza10, pacjenci z chorobami serca i po przebytym zawale11, pacjenci z chorobami układu oddechowego, w tym POChP12, pacjenci z innymi uzależnieniami np. od alkoholu13.

Dowiedz się więcej na temat produktów Nikotynowej Terapii Zastępczej.

Literatura

  1. Weber, Bruce (2008-05-13). „Murray Jarvik, 84, Whose Research Helped Lead to Nicotine Patch, Dies”New York Times. Retrieved 2008-05-26.
  2. Wikipedia. Dostep 21.05.2024 r. https://en.wikipedia.org/wiki/Murray_Jarvik
  3. WHO model list of essential medicines – 22nd list, 2021, 30 September 2021, WHO/MHP/HPS/EML/2021.02, dostęp https://www.who.int/publications/i/item/WHO-MHP-HPS-EML-2021.02, 21.05.2024 r.
  4. Obituary: Murray E. Jarvik, 84, UCLA pharmacologist, nicotine patch inventor, dostęp: https://www.uclahealth.org/news/release/obituary-murray-e-jarvik-84-ucla-pharmacologist-nicotine-patch-inventor
  5. Edyta Budzyńska, Stefanie Sielemann, Jarosław Puton, Alexander L.R.M. Surminski, Analysis of e-liquids for electronic cigarettes using GC-IMS/MS with headspace sampling, Talanta, Volume 209, 2020, 120594, ISSN 0039-9140, https://doi.org/10.1016/j.talanta.2019.120594.
  6. SteadL.F., PereraR., BullenC. et al. Nicotinereplacementtherapyfor smoking cessation// CochraneDatabase Syst. Rev. 2012. Issue11.
  7. Hartmann‐BoyceJ, ChepkinSC, YeW, BullenC, Lancaster T. Nicotinereplacementtherapyversus controlfor smoking cessation. CochraneDatabase of SystematicReviews2018, Issue5.
  8. W porównaniu do pacjentów otrzymujących placebo lub bez leczenia za Hartmann‐Boyce J, Chepkin SC, Ye W, Bullen C, Lancaster T. Nicotine replacement therapy versus control for smoking cessation. Cochrane Database of Systematic Reviews 2018, Issue 5. Art. No.: CD000146. DOI: 10.1002/14651858.CD000146.pub5.
  9. Lindson N, et al. Different doses, durations and modes of delivery of nicotine replacement therapy for smoking cessation. Cochrane Database Syst Rev. 2019 Apr 18;4(4):CD013308.
  10. Bała,Cedzyńska i in. Wytyczne leczenia uzależnienia od nikotyny. Rekomendacje, 2022. https://nil.org.pl/uploaded_files/art_1653901298_wytyczne-zun.pdf
  11. McRobbie H, Hajek P. Nicotine replacement therapy in patients with cardiovascular disease: guidelines for health professionals. Addiction. 2001 Nov;96(11):1547-51.
  12. Ellerbeck EF, Nollen N, Hutcheson TD, Phadnis M, Fitzgerald SA, Vacek J, Sharpe MR, Salzman GA, Richter KP. Effect of Long-term Nicotine Replacement Therapy vs Standard Smoking Cessation for Smokers With Chronic Lung Disease: A Randomized Clinical Trial. JAMA Netw Open. 2018 Sep 7;1(5):e181843. 
  13. Pharmacological Options for Smoking Cessation in Heavy-Drinking Smokers – PubMed (nih.gov).

    Jak oceniasz artykuł?

    Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

    Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

    0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]