REKLAMA
wt. 27 lutego 2024, 14:01

Na czym polega praca technika farmaceutycznego? Oto wykaz…

W zakres czynności zawodowych techników farmaceutycznych wchodzi kilkadziesiąt różnych zadań. Do tej pory nie były on określone w żadnym akcie prawnym. Wkrótce to się zmieni. Resort zdrowia przedstawił właśnie wykaz czynności zawodowych technika farmaceutycznego. To niezwykle ważny dokument dla tej grupy zawodowej…

Techniczka farmaceutyczna lub farmaceutka w aptece sięga po coś na półce.
Praca technika farmaceutycznego i jego zadania zawodowe zostaną uregulowane w nowym rozporządzeniu (fot. Shutterstock)

Ministerstwo Zdrowia oddało do konsultacji publicznych rozporządzenie w sprawie szczegółowego wykazu czynności zawodowych osób wykonujących niektóre zawody medyczne. To efekt wchodzącej wkrótce w życie ustawy o niektórych zawodach medycznych. W rozporządzeniu znalazł się także szczegółowy wykaz czynności zawodowych technika farmaceutycznego.

Przypomnijmy, że wspomniana ustawa zawiera nowe przepisy dotyczące warunków, jakie muszą spełniać osoby wykonujące konkretne zawody medyczne. Znajdują się w niej również zapisy o ich odpowiedzialności zawodowej. Bardzo ważnym elementem nowych regulacji jest także obowiązek ustawicznego kształcenia, który jest nowością dla techników farmaceutycznych. Niedawno resort zdrowia oddał też do konsultacji publicznych projekt rozporządzenia regulującego kwestie kształcenia ustawicznego techników.

Rozporządzenie określa też ile punktów należy zdobyć w trakcie 5-letniego okresu rozliczeniowego. Wynika z niego, że w celu dopełnienia przez osobę wykonującą dany zawód medyczny obowiązku ustawicznego rozwoju zawodowego przewidziano obowiązek uzyskania w okresie edukacyjnym co najmniej 200 punktów edukacyjnych za udział w wybranych formach doskonalenia zawodowego. Przy czym 120 punktów edukacyjnych musi pochodzić z udziału w kursie doskonalącym.

Czynności zawodowe technika farmaceutycznego

Wspomniany projekt rozporządzenia określa szczegółowy wykaz czynności zawodowych, do wykonywania których są uprawnione osoby wykonujące zawody medyczne. Uwzględniają one wiedzę, a także umiejętności nabyte w toku kształcenia umożliwiającego uzyskanie kwalifikacji w tych zawodach. Poszczególne zakresy czynności zawodowych zostały więc opracowane w oparciu o zakresy kształcenia prowadzonego we wspomnianych zawodach.

W przypadku zawodu technika farmaceutycznego zakres czynności zawodowych jest ograniczony przepisami ustawy Prawo farmaceutyczne. Stanowi o tym art. 13 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych. Zgodnie z nim wykonywanie tego zawodu polega na wykonywaniu, w zakresie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne, czynności zawodowych w zakresie sporządzania i wytwarzania produktów leczniczych oraz prowadzenia obrotu produktami leczniczymi, wyrobami medycznymi, suplementami diety i środkami spożywczymi specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz innymi produktami dopuszczonymi do obrotu w aptece na podstawie przepisów prawa.

W wykazie tym znalazły się następujące zadania:

  1. Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych.

    • Organizowanie stanowiska pracy.
    • Przygotowywanie pomieszczenia oraz sprzętu do sporządzania produktów leczniczych oraz preparatów leczniczych do żywienia pozajelitowego, do żywienia dojelitowego, produktów radiofarmaceutycznych, wytwarzania płynów infuzyjnych, przygotowywania roztworów do hemodializy i dializy dootrzewnowej oraz przygotowywania leków w dawkach dziennych, w tym leków cytostatycznych.
    • Przygotowywanie pomieszczenia oraz sprzętu do sporządzenia leku recepturowego, leku aptecznego oraz jałowego leku recepturowego i jałowego leku aptecznego.
    • Wykonywanie czynności zawodowych zgodnie z zasadami aseptyki, antyseptyki oraz procedurami postępowania z materiałem biologicznym skażonym radiofarmaceutykami i w sytuacji wystąpienia zakażeń.
    • Stosowanie substancji pomocniczych do sporządzania poszczególnych postaci produktu leczniczego.
    • Obliczanie ilości substancji potrzebnych do sporządzania postaci leku recepturowego.
    • Obliczanie ilości surowców farmaceutycznych potrzebnych do sporządzania postaci leku recepturowego lub leku aptecznego.
    • Odczytywanie i interpretowanie zapisu na recepcie lekarskiej w celu sporządzenia leku recepturowego.
    • Odczytywanie i interpretowanie przepisu farmakopealnego w celu poprawnego wykonania leku aptecznego.
    • Sprawdzanie recepty pod względem formalnym, identyfikowanie niezgodności recepturowej i zapobieganie im.
    • Obliczanie stężenia i dawki składników produktu leczniczego.
    • Analizowanie ilości składników, dla których określono dawki i stężenia maksymalne.
    • Planowanie przebiegu prac związanych ze sporządzaniem leku recepturowego i leku aptecznego.
    • Stosowanie odpowiedniej aparatury i urządzeń niezbędnych do sporządzania przepisanej postaci produktu leczniczego.
    • Sporządzanie leku recepturowego zleconego przez lekarza.
    • Sporządzanie leku aptecznego zgodnie ze specyfikacją farmakopealną.
    • Dobieranie rodzaju opakowania do sporządzanej postaci produktu leczniczego i pakowanie sporządzonego produktu leczniczego.
    • Etykietowanie opakowań.
    • Dobieranie i stosowanie aparatury i sprzętu wykorzystywanego w aptece oraz przemyśle farmaceutycznym i zabezpieczanie ich po zakończonym procesie technologicznym.
  2. Zaopatrywanie w wyroby medyczne, suplementy diety, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz produkty kosmetyczne.

    • Dobieranie wyrobów medycznych do potrzeb pacjenta.
    • Dobieranie produktów kosmetycznych dla pacjenta.
    • Udzielanie informacji w zakresie stosowania roślin leczniczych i przetworów roślinnych.
  3. Prowadzenie obrotu produktami leczniczymi i wyrobami medycznymi w aptekach, punktach aptecznych oraz placówkach obrotu pozaaptecznego oraz innymi produktami dopuszczonymi do obrotu aptecznego i pozaaptecznego.

    • Przygotowywanie zamówień produktów leczniczych OTC (over-the-counter drugs) i wyrobów medycznych.
    • Przygotowywanie zamówień produktów kosmetycznych i suplementów diety.
    • Przyjmowanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych oraz pozostałych produktów dopuszczonych do obrotu, uwzględniając ich postać, skład i właściwości zgodnie z zaleceniami wytwórcy i inspekcji farmaceutycznej.
    • Wydawanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych oraz innych produktów dostępnych w aptece zgodnie z uprawnieniami zawodowymi.
    • Ocena zmian zachodzących w produktach leczniczych i pozostałych produktach dopuszczonych do obrotu podczas ich przechowywania i stosowanie procedur postępowania z przeterminowanym produktem leczniczym.
    • Udzielanie informacji o produktach leczniczych i innych produktach dopuszczonych do obrotu w zakresie dotyczącym ich działania, stosowania oraz przechowywania.
    • Postępowanie zgodnie z zasadami, w przypadku wstrzymania, wycofania oraz ponownego dopuszczenia do obrotu produktów leczniczych.
    • Przeprowadzanie postępowania reklamacyjnego produktu leczniczego.
    • Przeprowadzanie inwentaryzacji i sporządzanie dokumentacji jej przebiegu.
  4. Współuczestniczenie w analizie produktów leczniczych i wyrobów medycznych w laboratoriach.

    • Prowadzenie analizy substancji roślinnych i przetworów roślinnych wykorzystywanych w lecznictwie.
    • Wykonywanie badań surowców roślinnych i ich przetworów zgodnie z wymaganiami farmakopealnymi.
    • Wykonywanie badań leku recepturowego i leku aptecznego zalecanej przez Farmakopeę Polską.
    • Wykonywanie analizy ilościowej i jakościowej leku recepturowego i leku aptecznego.
    • Oznaczanie zawartości substancji w badanej próbie metodami miareczkowymi i instrumentalnymi.
    • Rozdzielanie substancji złożonych różnymi metodami rozdziału mieszanin chemicznych (dekantacja, sączenie, wirowanie, krystalizacja, adsorpcja, destylacja, sublimacja, ekstrakcja, chromatografia).
    • Przeprowadzanie badania fizykochemicznego różnych postaci produktów leczniczych.
    • Przeprowadzanie badania dostępności farmaceutycznej substancji czynnej z różnych postaci produktów leczniczych.
  5. Prowadzenie i archiwizowanie dokumentacji dotyczącej sporządzanego leku recepturowego i leku aptecznego.

  6. Udzielanie pierwszej pomocy w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego.

  7. Pełnienie funkcji kierownika punku aptecznego po spełnieniu wymogu określonego w art. 70 ust. 2b ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2022 r. poz. 2301, z późn. zm.).

Uwagi do projektu w ramach konsultacji publicznych można składać w ciągu 21 dni w wersji elektronicznej za pośrednictwem platformy ePUAP albona adres: legislacja-pp@mz.gov.pl. Skrócenie okresu konsultacji publicznych wynika z konieczności zapewnienia wejścia w życie rozporządzenia razem z  o niektórych zawodach medycznych. Ta bowiem wejdzie w życie z dniem 26 marca 2024 r.

Źródło: ŁW/RCL

Ciężkie, opuchnięte i bolące nogi – jak sobie z nimi poradzić?

22 kwietnia 202417:48

Wstaję rano i moje nogi są szczupłe i ładne, a po całym dniu siedzenia w pracy są jakieś inne, ciężkie i opuchnięte. Skarpetki pozostawiają ślady nad kostką, a jak położę się i chcę zasnąć, to moje nogi nie chcą się uspokoić. Czy to coś poważnego, czym mam się martwić? I jak sobie z tym poradzić? Takie pytania zadają sobie setki osób na świecie.

Przewlekła niewydolność żylna - jak sobie z nią poradzić? (Fot. shutterstock.com)

Przewlekła choroba żylna – to schorzenie ściśle związane z naszym sposobem funkcjonowania w ciągu dnia. Może ona objawiać się w powyżej opisany sposób – poprzez ciężkie, opuchnięte i  bolące nogi. Badania przeprowadzone w Polsce w 2003 roku wskazują, że z tym problem zmaga się w naszym kraju prawie połowa kobiet (47%) i spora grupa mężczyzn (37% dorosłej populacji).

Przewlekła choroba żylna – jakie są jej najczęstsze objawy?

Obrzęki kończyn niekoniecznie są najczęściej obserwowanym objawem choroby żył. W 2014 roku Polskie Towarzystwo Flebologiczne zleciło badania ankietowe. Obrzęki kończyn zadeklarowało 33% badanych, 37% zgłaszało bóle kończyn dolnych, a 27% obecność żylaków . Największa ilość ankietowanych, bo aż 62% mówiła o uczuciu ciężkości i zmęczenia swoich nóg.  Wcale nie trzeba być chorym na przewlekłą chorobę żylną, żeby takie objawy u siebie obserwować. Wystarczy praca, która zmusza do pozostawania przez dłuższy czas w pozycji siedzącej lub stojącej. Nie powinniśmy jednak lekceważyć objawów i całą winę zrzucać na wykonywaną pracę. Jeśli występuje problem zdrowotny najlepiej skonsultować go z lekarzem, a do tego czasu można zastosować się do kilku wskazówek, które zmniejszą nasilenie dolegliwości.

Ciężkie, opuchnięte i bolące nogi – skąd bierze się ten problem?

Przewlekła choroba żylna jest procesem rozwijającym się przez wiele lat. Początkowo nawet niekoniecznie musimy zauważać problemu, bo cóż znaczą drobne pajączki niebieskofioletowego koloru na skórze nóg albo nawet niewielkie żylaki, które niekoniecznie muszą boleć. W świetle żył znajdują się zastawki, które utrzymują prawidłowy przepływ krwi w kierunku do serca. Ich uszkodzenie powoduje nieprawidłowy przepływ krwi w odwrotnym kierunku, co nasila postęp choroby i powoduje obecność objawów, które zostały opisane powyżej. Proces ten trwa wiele lat, rozwija się zwykle powoli i niestety współczesna medycyna nie jest w stanie go zatrzymać, ale potrafi łagodzić jego objawy.

Przewlekła choroba żylna – niefarmakologiczne metody leczenia

Nie istnieją żadne tabletki, które potrafią zatrzymać postęp choroby i usunąć żylaki, które są widoczne pod skórą. Zanim jednak sięgniemy po medykamenty dobrze jest przyjrzeć się bliżej sobie i swojemu życiu. Należy zadać sobie pytanie o to, co możemy w nim zmienić, żeby poczuć się lepiej. Czy nie spędzamy swojego życia poświęcając się pracy? Co nie byłoby w sumie takie złe, pod warunkiem, że będzie też czas na zadbanie o swoje zdrowie. W tym konkretnym przypadku o swoje nogi.

Należy postawić więc pytanie. Co nasze nogi, dotknięte objawami niewydolności żył „lubią” a czego „nie lubią”? Można kolokwialnie powiedzieć, że nogi i żyły „lubią” ruch. Długotrwały bezruch – siedzenie lub stanie powoduje, ze wzrasta ciśnienie wewnątrz żył i elementy składowe krwi oraz woda przenikają poza delikatne ścianki najdrobniejszych naczyń, tzw. naczyń włosowatych.  Skutkuje to obrzękami, przebarwieniami i stanem zapalnym skóry. Często ten bezruch dotyka osoby starsze. Nie jest wtedy związany z wykonywaną pracą, ale z osłabieniem wynikającym z wieku i innymi dotykającymi ich chorobami. Te choroby również mogą nasilać objawy i być przyczyną obrzęków i/lub bólów kończyn.

Żyły lubią ruch!

Należy dlatego pamiętać, aby wstać od czasu do czasu, przespacerować się, pogimnastykować, a kiedy siedzimy – unieść nogi do góry, aby siła ciążenia zrobiła swoje wymuszając przepływ krwi od stóp do serca. Wiele osób widząc odciśnięte gumki skarpetek na swoich nogach decyduje się w tym czasie na noszenie skarpetek tzw „bezuciskowych” lub przecina „ściągacze” skarpetek. Na pewno ma to swoje uzasadnienie i powoduje pewnego rodzaju uspokojenie tej osoby. Nie widać wówczas śladu po uciskających skarpetkach.

Flebolodzy mają w tej kwestii trochę odmienne podejście i właśnie ucisk jest tym, co zalecają swoim pacjentom. Nie jest to jednak taki zwykły ucisk i nie każdy może go stosować. Wyroby kompresyjne zalecane pacjentom z obrzękami kończyn mają za zadanie przeciwdziałać powstawaniu obrzęków. Doborem tych wyrobów zajmuje się wykwalifikowany personel medyczny, potrafiący dopasować właściwy stopień ucisku dla konkretnego pacjenta. Stosowanie wyrobów uciskowych przeciwskazane jest jednak  u osób cierpiących dodatkowo  na niedokrwienie kończyn, deformacje powodujące nieprawidłowy rozkład ucisku lub ze znacznymi zaburzeniami czucia w obrębie kończyn dolnych.

Przewlekła choroba żylna – farmakologiczne metody leczenia

W aptekach dostępnych jest wiele leków i preparatów o tzw. działaniu flebotropowym. Ich zróżnicowane mechanizmy działania wpływają na łagodzenie objawów. Pytanie zatem, co wybrać? Diosminę, diosminę zmikronizowaną z heperydyną, dobesylan wapnia, escynę, czy może jeszcze coś innego?  Z pomocą może przyjść preparat zawierający  6 różnych składników wzajemnie uzupełniających się w działaniu na „zmęczone żyły”. Zmikronizowana diosmina z hesperydyną, rutyna, wyciąg z nostrzyka żółtego, wyciąg z kasztanowca, oraz L-karnityna.

Zadaniem tej ostatniej jest usprawnienie pracy mięśni łydki a tym samym wsparcie powrotu krwi żylnej. Złożony skład preparatu stanowi dobre uzupełnianie codziennej diety w składniki wspierające krążenie żylne i układ limfatyczny. Zastosowanie preparatu powoduje szybkie odczucie ulgi pod postacią wrażenia lekkości, „chudej nogi” bądź stosowania niewidzialnej pończochy uciskowej. Redukuje również dolegliwości bólowe.

Forma stosowania preparatu w postaci rozpuszczalnego w wodzie proszku ma swoje uzasadnienie. Po pierwsze osoba stosująca go, a często z takimi problemami borykają się osoby starsze, nie ma wrażenia dokładania kolejnej tabletki do całego arsenału już stosowanych  leków.  Może też być to pomocne u osób mających problem z połykaniem. Po drugie i może ważniejsze, przyjmowanie roztworu zmusza  do wypicia dodatkowej a czasami wymaganej w ciągu dnia ilości wody, potrzebnej do rozpuszczenia preparatu. Dziennie zapotrzebowanie zdrowej dorosłej osoby na płyny w ciągu dnia wynosi od 25 do 35 ml/kg masy ciała, a właściwe nawodnienie wspomaga również prawidłowy przepływ krwi bo nie robi się zbyt „gęsta”.

Bez względu jak dobry preparat będziemy stosować to regularność jego stosowania i dbanie o higienę codziennego życia ma podstawowe znaczenie.

Autor: dr n.med. Marcin Kucharzewski

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]