REKLAMA
Magazyn mgr.farm

Nowelizacja bez klauzuli sumienia dla farmaceutów

30 stycznia 2019 08:30

W grudniu Komisja Praw Człowieka, Praworządności i Petycji Senatu RP przyjęła projekt ustawy dotyczący klauzuli sumienia lekarza, lekarza dentysty, diagnosty laboratoryjnego oraz pielęgniarki i położnej. Nie zdecydowano się jednak na wprowadzenie podobnej regulacji dla farmaceutów. Dlaczego?

Zarówno pacjenci jak i farmaceuci są zgodni, że egzaminu nie zdaje też infolinia stworzona przez Ministerstwo Zdrowia (fot. Shutterstock)
Senatorowie nie zdecydowali się na wprowadzenie do prawa farmaceutycznego klauzuli sumienia dla farmaceutów (fot. Shutterstock)

Uchwalony przez Komisję projekt nowelizacji jest to odpowiedzią na petycję Fundacji SPES. Wzywała ona kompleksowego wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 7 października 2015 r.. Podkreślono w nim, że integralnym elementem wolności sumienia jest prawo do sprzeciwu sumienia. W ustawie nowelizuje się trzy ustawy o zawodach medycznych (lekarze, pielęgniarki i położne, diagności laboratoryjni). Nie zdecydowano się jednak na nowelizacje Prawa farmaceutycznego i przyznanie pracownikom aptek klauzuli sumienia. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano kilka powodów.

Farmaceuta tylko sprzedaje…

– Po pierwsze wśród czynności zawodowych farmaceuty, nie pojawia się jakaś szczególna czynność, która w praktyce mogłaby w nieproporcjonalny sposób naruszać wolność sumienia. Przyjmowanie od dostawców wyrobów medycznych i ich sprzedaż klientom apteki nie kojarzy się powszechnie z wartościami, które mogłoby być objęte wolnością sumienia – czytamy w uzasadnieniu projektu.

REKLAMA

Zdaniem jego autorów farmaceuta nie uczestniczy w zabiegach lub czynnościach, które (np. w przypadku zabiegu aborcji czy zażycia środka antykoncepcyjnego) mogłyby być sprzeczne z jego sumieniem. Ponadto, farmaceuta nie ma możliwości dowiedzenia się, w jakim celu lekarz przepisuje albo klient nabywa wyrób medyczny.

REKLAMA

Ograniczenie liczby aptek

Drugim powodem, dla którego nie zdecydowano się na klauzulę sumienia dla farmaceutów jest ograniczenie liczby aptek. Zdaniem autorów nowelizacji, „Apteka dla Aptekarza” uniemożliwiła prowadzenie w części gmin uniemożliwia prowadzenie aptek. W części ograniczona jest ona do jednej apteki. W konsekwencji odmowa przez farmaceutę sprzedaży wyrobu medycznego uniemożliwiałaby klientowi realizację dopuszczalnego przez prawo celu, dla którego chce z wyrobu skorzystać (np. morfina lub inne środki przeciwbólowe, środki antykoncepcyjne, itd.).

– Wolność jednostki (w tym wolność sumienia) znajduje swoją granicę w wolności i gwarantowanych przepisami prawach innych jednostek. Ponadto, należy też zwrócić uwagę na to, że wyrób medyczny nie zaczyna i kończy swojego procesu produkcyjno-dystrybucyjnego w aptece – czytamy w uzasadnieniu projektu.

Zadaniem jego autorów wprowadzanie szczególnej regulacji w odniesieniu do farmaceuty sprzedającego klientowi wyrób medyczny byłoby niezgodne prakseologicznie z faktem przyjmowania od dystrybutora i posiadania tych wyrobów przez aptekę.

Farmaceuta sam decyduje gdzie pracuje

W uzasadnieniu projektu czytamy, że farmaceuta, jak i każda osoba ma prawo korzystać ze swej wolności sumienia w granicach nienaruszających gwarantowanych przez ustawę praw i wolności innych osób.

REKLAMA

– Zatem farmaceuta nie jest pozbawiony możliwości ochrony swego sumienia, podejmując pracę w aptekach lub w miejscowościach, w których klient może skorzystać z czynności innych farmaceutów lub aptek. Nie pozbawiając w ten sposób klientów prawa dostępu do wyrobów medycznych. Jednakże odmowa przez farmaceutę sprzedaży dopuszczonego prawem do obrotu wyrobu medycznego w jedynej aptece dostępnej np. w czasie weekendowego lub nocnego dyżuru w odległości wielu kilometrów w sposób nieproporcjonalny godziłoby w prawa i wolności innych osób – uzasadniają autorzy projektu.

Na koniec wskazują oni, że farmaceuta nie wykonuje jakichkolwiek świadczeń medycznych, które w jego odczuciu mogą uchodzić za wysoce drastyczne, ani przy nich nie asystuje (tak jak ma to miejsce np. w przypadku lekarza, pielęgniarki czy położnej przy zabiegu aborcji).

Analiza Ordo Iuris

Instytut Na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris przygotował analizę wspomnianego projektu ustawy. Jej autorzy nie zgadzają się z tym, że farmaceuta nie uczestniczy w zabiegach lub czynnościach, które mogłyby być sprzeczne z jego sumieniem.

– Sytuacje konfliktu sumienia farmaceutów dostrzeżono już w niejednym państwie, czego przykładem jest wyrok hiszpańskiego Trybunału Konstytucyjnego z 2015 r. Wolność sumienia przedstawicieli tej profesji medycznej respektowana jest również w wielu stanach USA, gdzie mają oni zagwarantowane prawo do odmowy sprzedaży środków antykoncepcyjnych i poronnych – twierdzi Ordo Iuris.

Instytut przypomina, że na początku 2019 roku Komisja do Spraw Petycji Sejmu RP wystosowała do Ministra Zdrowia dezyderat wskazujący m.in. na konieczność przyjęcia precyzyjnych przepisów regulujących klauzulę sumienia farmaceutów (czytaj więcej: Klauzula sumienia dla farmaceutów? Komisja pisze do Ministerstwa Zdrowia).

Także Biuro Analiz Sejmowych w opinii w sprawie wprowadzenia klauzuli sumienia do ustawy – Prawo farmaceutyczne zauważyło, że brak uregulowania sposobu korzystania z prawa farmaceutów do sprzeciwu sumienia stanowi lukę w obowiązującym prawie, ponieważ stawia ich w sytuacji nierównej z innymi zawodami medycznymi. Dlatego uregulowanie sposobu korzystania z prawa do sprzeciwu sumienia jest w świetle Konstytucji i prawa międzynarodowego nakazane (czytaj więcej: BAS chwali projekt klauzuli sumienia dla farmaceutów).

– Dostarczanie środków, które w zamierzeniu mają lub mogą uniemożliwić zagnieżdżenie dziecka w błonie śluzowej macicy (wywołują lub mogą wywołać taki skutek) przyczynia się do realizacji tego celu. Jeśli farmaceuta nie chce w takim działaniu współuczestniczyć, ma konstytucyjne prawo do odmowy wydania takiego środka i nieposiadania go we własnej aptece – argumentuje Ordo Iuris wskazując na konieczność wprowadzenia klauzuli sumienia dla farmaceutów.

Źródło: ŁW/Senat.gov.pl/Ordo Iuris

REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

12 komentarzy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Proszę Państwa. Konstytucja RP gwarantuje prawo do wolności sumienia wszystkim obywatelom, a ograniczenie (czyli klauzula) tego prawa może być wprowadzone tylko drogą ustawy. Lekarze mają klauzulę (czyli ograniczenie/zastrzeżenie/warunek), który mówi, że lekarz musi wskazać innego lekarza, który wykona procedurę medyczną. Nie ma ustawy, która ogranicza prawo do wolności sumienia farmaceutom. Żadna ustawa nie może całkowicie odbierać prawa do wolności sumienia komukolwiek, bo Konstytucja RP wyraźnie wskazuję, że można je jedynie ograniczyć.
W przypadku farmaceutów i techników farmaceutycznych można wprowadzić klauzulę, która mówi, że trzeba wskazać innego pracownika fachowego, który wyda lek, a nawet wyłączyć prawo do wolności sumienia w zakresie środków antykoncepcyjnych, w tym wczesnoporonnych (ale wtedy takie wyłączenie musi dotyczyć też lekarzy). Natomiast nie wyobrażam sobie nie mieć prawa do odmowy przy farmakologicznej aborcji i eutanazji - na Zachodzie takie zestawy wydaje się również z aptek ogólnodostępnych.
Moja wolność kończy się tam, gdzie zaczyna się wolność drugiego człowieka (np. do poddaniu się eutanazji). Uważam, że wydanie takiego zestawu nie zaburza spokoju sumienia farmaceuty.
Zgadzam się - wolność pracownika apteki kończy się tam, gdzie zaczyna się wolność klienta. Ale też odwrotnie wolność klienta kończy się tam, gdzie zaczyna się wolność pracownika apteki. Pracownik apteki i klient są równi wobec konstytucji. Pracownik apteki nie jest niewolnikiem, lecz obywatelem. Klient może pójść do apteki za rogiem, to łatwiejsze niż zmiana zawodu dla pracownika apteki. Chyba, że za rogiem nie ma apteki - wtedy muszą się jakoś dogadać, wypracować kompromis. Nie bądźmy komunistami.
Diagnosta co siedzi w labie ma wiecej praw od sprzedawcy w aptece. Ten dyplom mgr farm można w kiblu spuscić.
Jaka jest logika za klauzulą sumienia dla diagnostów przy jednoczesnym pominięciu farmaceutów? Gdzie jest jakiekolwiek pole do sprzeciwu sumienia podczas pracy w laboratorium? Osobiście mam w głębokim poważaniu tą całą klauzulę bo to sztuczne bicie piany przez ludzi którzy mają problem z oddzieleniem swoich osobistych przekonań od pracy jednak przy prezentowanej logice powinna ona obowiązywać tylko lekarzy i pielęgniarki, nikogo więcej.
Przecież farmaceuci sprzedają pigułkę 'po' więc ich też się to dotyczy. Zwłaszcza że mogą być zatrudnione osoby z poza Polski którym klauzula sumienia jest dobrze znana.
Wprowadźmy też klauzule sumienia dla wegetarian i wegan, np. kelner weganin nie poda Ci kotleta, a sprzedawca wegetarianin nie sprzeda szynki. A gdyby pacjent miał zamówione leki z hurtowni w nieprzezroczystym pojemniku, nie wiedziałabyś co jest w środku, to poszłabyś do (hehe) "piekła" za sprzedanie tych pigułek? Czym różni się sprzedaż, gdy widzisz te pigułki, od takiej gdy ich nie widzisz? Czy fakt, że przeszły przez Twoje ręce powoduje niepokój Twojego sumienia, czy dopiero gdy oko potwierdzi mózgowi ten fakt, powstaje niebezpieczeństwo pozbawienia uciech życia wiecznego w niebie?
@mac. Użyte przez Ciebie często podnoszone porównanie do wegan, jest dla nas niebezpieczne. Otóż zrównuje farmaceutów i ich pracę choćby z kelnerami i ich pracą. Wystarczająco tu i tam jest dużo trolli, w tym farmaceutycznych, by samemu obniżać swoja rangę. Mnie to nie odpowiada. Jeśli sami przyzwolimy na powszechne odbieranie nam jakichkolwiek praw (nie oceniam sumienia), w tym do odczuć, kimże będziemy, jaka bedzie nasza rola w aptece, w systemie ochrony zdrowia? Staniemy się bezwolnymi podawaczami pudełek. Jeśli musimy mieć tytuł magistra, PWZ i spełnić jeszcze wiele wymogów formalnych, by pracować w aptece, np. nastolatka zmuszająca nas do wydania "tabletki po", staje się w istocie "nadkierownikiem", szefem wszystkich szefów, a my bezwolnymi sługami bez własnego zdania. Mam nadzieję, że moja wypowiedź zostanie zrozumiana właściwie.
Moje zdanie odnosi się do stanu obecnego - czyli bezwolnego podawania pudełek - bo tak, niestety, branża apteczna funkcjonuje. Rozmawiamy o leku na receptę, którą lekarz wypisał pacjentowi, a farmaceuta jeno podaje pudełko i kasuje zapłatę - analogicznie (wybacz mi) do kelnera weganina - kotleta usmaży kucharz, a zje go klient, kelner ma w tym momencie taką samą rolę jak magister podający zaordynowany przez lekarza lek. Sytuacja, którą przedstawiasz - z nastolatką żądającą leku "po" jest inna - zakładając lek OTC wymaga od farmaceuty przeanalizowania sytuacji i oczywiście tu dałbym możliwość odmówienia sprzedaży leku - ale nie z powodów "religijnych" - a merytorycznych tj. zasadność terapii, wiek pacjenta.

Powiązane artykuły

Młodzi aptekarze odchodzą z zawodu przez brak klauzuli sumienia Młodzi aptekarze odchodzą z zawodu przez brak klauzuli sumienia

Stowarzyszenie Farmaceutów Katolickich Polski zaapelowało o zgłaszanie uwag do projektu ustawy o zaw...

W Australii dyskusja o wolności farmaceuty do odmowy wydania leku osobie transpłciowej W Australii dyskusja o wolności farmaceuty do odmowy wydania leku osobie transpłciowej

W Australii trwają dyskusje nad ustawą o dyskryminacji religijnej (Religious Discrimination Act). Jo...

NFZ może ukarać aptekę za klauzulę sumienia? NFZ może ukarać aptekę za klauzulę sumienia?

Zdaniem byłej pracownicy Departamentu Polityki Lekowej i Farmacji w Ministerstwie Zdrowia, w ustawie...

REKLAMA

Potrzebujesz wsparcia
w znalezieniu pracownika do apteki?

Chcesz się dowiedzieć, jak możemy Ci pomóc?
Zostaw numer telefonu, skontaktujemy się z Tobą.

* Pola wymagane

Szanowni Państwo,

Pragniemy poinformować, że z dniem 25.05.2018 r. w życie weszły przepisy europejskiego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO), które nakładają na nas obowiązek dostosowania zasad świadczenia usług do nowych regulacji.

Zmianie uległy przepisy, na podstawie których przetwarzane będą dane osobowe w Serwisach prowadzonych przez farmacja.net sp. z o. o.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych z dnia 27 kwietnia 2016 r. (Dz.U.UE.L.2016.119.1) (dalej „RODO”) informujemy, iż:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest farmacja.net spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Józefowie, adres: Piaskowa 52, 05-420 wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000467979, REGON 146752729, NIP: 797-205-17-73 (dalej „Administrator”);
  2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu:

    1. realizacji usług świadczonych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt b) RODO (w celu wykonania umowy),

    2. przesyłania wiadomości marketingowych produktów i usług własnych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt f) RODO (prawny interes Administratora),

    3. wysyłania informacji handlowych przez Administratora na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana),

    4. wykonywanie połączeń telefonicznych w celu marketingu bezpośredniego za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt a) RODO (zgoda udzielona Administratorowi przez osobę, której dane dotyczą), (jeżeli zgoda została wyrażona przez Panią/Pana)

  1. Odbiorcą Pani/Pana danych osobowych będą podmioty zewnętrzne przetwarzające dane w imieniu Administratora na podstawie umów powierzenia (np. hostingodawca).

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy do Google LLC w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia prawne, którymi są standardowe klauzule umowne ochrony danych osobowych, zatwierdzone przez Komisję Europejską.

  3. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres realizacji usług świadczonych przez Administratora oraz przez okres wynikający z przedawnienia roszczeń, praw konsumenta, prowadzenia księgowości czy innych uprawnień w tym zakresie;

  4. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przez Administratora, przysługują Pani/Panu określone uprawnienia:

  1. ma Pani/Pan prawo do informacji, jakie dane osobowe dotyczące Pani/Pana przetwarzane są przez Administratora oraz do otrzymania kopii tych danych (tzw. prawo dostępu). Wydanie pierwszej kopii danych jest darmowe, za kolejne Administrator może naliczyć opłatę;

  2. jeżeli przetwarzane dane staną się nieaktualne lub niekompletne (lub w inny sposób niepoprawne) ma Pani/Pan prawo zażądać ich sprostowania;

  3. w pewnych sytuacjach może Pani/Pan zwrócić się do Administratora o usunięcie swoich danych osobowych, tj. kiedy dane przestaną być potrzebne Administratorowi do celów, o których Panią/Pana informował; kiedy cofnie Pani/Pan zgodę na przetwarzanie danych (o ile Administrator nie ma prawa przetwarzać danych na innej podstawie prawnej); jeżeli do przetwarzania doszłoby niezgodnie z prawem; albo jeśli konieczność usunięcia danych wynika z obowiązku prawnego Administratora;

  4. w przypadku, gdy Pani/Pana dane osobowe przetwarzane są przez Administratora na podstawie udzielonej zgody na przetwarzanie albo w celu wykonania umowy zawartej z Administratorem, ma Pani/Pan prawo przenieść swoje dane do innego administratora;

  5. Administrator przetwarza Pani/Pana dane osobowe m.in. w celu prowadzenia działań marketingowych dotyczących jego produktów i usług. Podstawą takiego przetwarzania jest tzw. „prawnie uzasadniony interes administratora”. W przypadku takiego przetwarzania ma Pani/Pan możliwość wyrażenia sprzeciwu. W konsekwencji Administrator przestanie przetwarzać Pani/Pana dane osobowe w opisanym wyżej celu;

  6. aby przetwarzać dane w niektórych celach związanych ze swoją działalnością Administrator poprosił Pani/Pana o zgodę. Zgoda ta może być w dowolnym momencie cofnięta w wiadomości mailowej wysłanej do Administratora. Będzie to miało ten skutek, że przetwarzanie, które dokonane zostało przed cofnięciem zgody nie przestanie być zgodne z prawem, natomiast po cofnięciu zgody Administrator nie będzie przetwarzał danych w celach, dla których zgoda była wyrażona;

  7. jeśli uzna Pani/Pan, że przetwarzane dane osobowe są nieprawidłowe, przetwarzanie jest niezgodne z prawem lub Administrator nie potrzebuje już określonych danych albo kiedy wniesie Pani/Pan sprzeciw wobec przetwarzania, może Pani/Pan także zażądać, aby przez określony, potrzebny czas (np. sprawdzenia poprawności danych lub dochodzenia roszczeń) Administrator nie dokonywał na danych żadnych operacji, a jedynie je przechowywał;

  1. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy RODO;

  2. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany (w tym w formie profilowania), jednakże nie będzie to wywoływać wobec Pani/Pana żadnych skutków prawnych lub w podobny sposób istotnie wpływać na Pani/Pana sytuację.

  3. Profilowanie danych osobowych polega na przetwarzaniu Pani/Pana danych (również w sposób zautomatyzowany), poprzez wykorzystywanie ich do oceny niektórych informacji o Pani/Panu, w szczególności do analizy lub prognozy osobistych preferencji oraz zainteresowań.

  1. podanie przez Panią/Pana danych osobowych jest warunkiem zawarcia umowy z Administratorem. Jest Pani/Pan zobowiązana do ich podania a konsekwencją niepodania danych osobowych będzie brak możliwości świadczenia usług przez Administratora.

  2. Osobą kontaktową w sprawach ochrony danych osobowych w Farmacja.net Sp. z o. o. jest Inspektor Ochrony Danych dostępny pod adresem e-mail: iod@farmacja.net.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz