Prezydium Okręgowej Rady Aptekarskiej Dolnośląskiej Izby Aptekarskiej podjęło stanowisko ws. zakresu obowiązków zawodowych i pracowniczych kierownika apteki w odniesieniu do obowiązujących go Ustawy o Zawodzie Farmaceuty oraz Kodeksu Pracy. Stanowisko to zostało skierowane do sądu w Jeleniej Górze, w związku ze sprawą farmaceutki, która jest członkinią Dolnośląskiej Izby Aptekarskiej. Sprawa ta dotyczy jej zwolnienia dyscyplinarnego, które zostało uargumentowane tym, że nie dopełniła ona obowiązków wynikających z ustawy Prawo Farmaceutyczne. Jednak jak zaznacza Prezydium ORA DIA, stanowisko to może mieć zastosowanie również w innych przypadkach konfliktów na linii kierownik apteki- pracodawca, dotyczących obowiązków zawodowych i pracowniczych tego pierwszego.
Kierownik apteki zwolniona dyscyplinarnie, bo nie wywiązała się z zapisów ustawy Prawo Farmaceutyczne
Sąd Pracy w Jeleniej Górze rozpatruje sprawę farmaceutki, która została zwolniona w trybie dyscyplinarnym w związku z niespełnieniem zapisów art. 88 ust. 4 ustawy Prawo Farmaceutyczne, które nakładają na kierownika apteki obowiązek wyznaczenia na czas swojej nieobecności farmaceuty, który będzie sprawował jego zastępstwo. Co istotne, farmaceutka w czasie rozwiązania stosunku pracy, przebywała na urlopie wychowawczym i była zwolniona z obowiązku świadczenia pracy. Ponadto, jak ustalił Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, farmaceutka nie miała realnej możliwości spełnienia obowiązku wynikającego z Prawa Farmaceutycznego, ze względu na to, że drugi z farmaceutów, który był zatrudniony w aptece, również był niezdolny do pracy.
Prezydium ORA DIA na samym początku swojego stanowiska wskazuje, że zgodnie z Kodeksem Pracy pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego aż do dnia zakończenia tego urlopu. Jednocześnie, Prezydium podkreśla, że istotą urlopu wychowawczego jest zwolnienie od obowiązku świadczenia pracy udzielane pracownikowi w celu sprawowania osobistej opieki nad małym dzieckiem w czasie kilku pierwszych lat jego życia. Wynika z tego, że pracodawca, zwalniając dyscyplinarnie kierownik apteki, złamał powyższe przepisy.
Prawa farmaceutycznego nie można interpretować w oderwaniu od Kodeksu Pracy
Prezydium ORA DIA zaznacza, że przepisów ustawy Prawo Farmaceutyczne, z których wynika, że kierownik apteki jest zobowiązany do wyznaczenia farmaceuty sprawującego zastępstwo na czas jego nieobecności, nie można interpretować w oderwaniu od istoty stosunku pracy, regulowanego przez kodeks pracy, w którym kierownik apteki występuje jako pracownik. Prawo pracy wskazuje, że to pracodawca jest obciążony organizacyjnym ryzykiem prowadzenia zakładu pracy i tylko on może ponieść konsekwencje wynikające z niewłaściwego doboru pracowników. Przerzucanie tego obowiązku na pracownika stoi natomiast w sprzeczności z przepisami kodeksu pracy.
Obowiązek wskazania zastępstwa przez kierownika apteki na czas jego nieobecności wynikający z zapisów Prawa Farmaceutycznego należy rozumieć w ten sposób, że jest ono zasadne tylko i wyłącznie pod warunkiem, że właściciel apteki zatrudnia wystarczającą liczbę farmaceutów, która umożliwia takie wskazanie. W przypadku braku odpowiedniego personelu spełniającego wymagania do pełnienia tej funkcji to na właścicielu apteki spoczywa obowiązek zatrudnienia dodatkowych pracowników. Dopiero po zatrudnieniu dodatkowych osób (osoby), kierownik apteki ma obowiązek wyznaczyć swojego zastępcę.
Inne spojrzenie na powyższy przepis sprawiłoby, że w przypadku gdy właściciel apteki nie zatrudnia odpowiedniego personelu, obowiązek nałożony na kierownika apteki byłby obiektywnie niemożliwy do spełnienia. Ustanowienie tego przepisu ma na celu tylko i wyłącznie zachowanie przez kierownika apteki kontroli nad personalną obsadą zastępstwa na tym stanowisku, a nie nałożenia obowiązku przeprowadzania procesu zatrudnienia do apteki odpowiednich osób spełniających stosowne wymagania (czytaj więcej: Kierownik apteki nie jest kierownikiem zakładu pracy).
Na kierowniku apteki nie spoczywa obowiązek zorganizowania należytej obsady apteki
Prezydium ORA DIA podkreśla, że powyższa interpretacja Prawa Farmaceutycznego ma także odniesienie do innych sytuacji, w których kierownik apteki ma prawo do korzystania ze swoich uprawnień zawodowych w zakresie dni wolnych od pracy, np. urlopu wypoczynkowego, urlopu macierzyńskiego, zwolnienia lekarskiego, czy zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem. W powyższych sytuacjach nie można wymagać, by kierownik apteki, który jest wówczas zwolniony z obowiązku świadczenia pracy, był jednocześnie zobligowany do organizacji personelu apteki, w tym poszukiwania zastępstw. Taki obowiązek spoczywa tylko i wyłącznie na pracodawcy.
Stanowisku Prezydium jest zgodne z zapisami art 99b ust. 1 ustawy Prawo Farmaceutyczne, z którego wynika, że Podmiot prowadzący aptekę jest obowiązany zapewnić wykonywanie czynności w aptece przez farmaceutów i techników farmaceutycznych w liczbie odpowiadającej zakresowi działalności oraz dniom i godzinom pracy apteki”. W przypadku stwierdzenia przez kierownika apteki występowania braków kadrowych skraca on godziny pracy apteki odpowiednio do liczby farmaceutów i techników farmaceutycznych wykonujących czynności w aptece. O tym fakcie jest on zobowiązany niezwłocznie poinformować podmiot prowadzący aptekę. Jednocześnie Prezydium zaznacza, że do obowiązków kierownika apteki należy wskazywanie podmiotowi prowadzącemu aptekę potrzeb albo zastrzeżeń w zakresie zatrudniania w niej personelu fachowego (czytaj więcej: Czy aptekarz może powstrzymać się od pracy ze strachu przed zarażeniem?).
Prezydium ORA DIA uważa, że wyrażenie swojej opinii w odniesieniu do powyższej sprawy jest jak najbardziej zasadne. Podkreśla ponadto, że jak wynika z wyroków sądowych, analogiczne sytuacje, jak ta w Jeleniej Górze mają miejsce w innych polskich aptekach. Oznacza to, że naruszenie praw pracowniczych poprzez bezzasadne obciążanie kierowników aptek obowiązkami prawnymi, które na mocy ustawy przypisane są właścicielom aptek, jest procederem praktykowanym.
©MGR.FARM
