REKLAMA
Magazyn mgr.farm

Prześwietlamy morfinę

18 lutego 2020 13:16

Wśród leków moglibyśmy wyróżnić cichych specjalistów w swojej dziedzinie, ale także obiekty plotek i miejskich anegdot. Z pewnością do tej drugiej kategorii bezsprzeczną kandydatką jest morfina. Mimo, że świat cieszy się z jej czystej postaci dopiero od dwóch stuleci, zdążyła zaistnieć na kartach historii o wiele wcześniej.

Opiaty to substancje psychoaktywne pochodzące z opium - substancji otrzymywanej przez wysuszenie soku mlecznego z niedojrzałych makówek maku lekarskiego (fot. Shutterstock)
Opiaty to substancje psychoaktywne pochodzące z opium - substancji otrzymywanej przez wysuszenie soku mlecznego z niedojrzałych makówek maku lekarskiego (fot. Shutterstock)

Obecnie mamy zupełnie inne przeświadczenie co do wpływu i korzyści wynikających ze stosowania morfiny niż choćby sto lat temu. Dziś kojarzy się z lekiem dla pacjentów paliatywnych, niegdyś traktowana jako cudowny lek – skąd ta zmiana?

Słynne początki

Nim przeniesiemy się w świat morfiny, warto podkreślić, że choć dla tego konkretnego związku możemy zamiennie stosować nazwę opiat czy opioid, istnieje zasadnicza różnica pomiędzy tymi dwoma grupami. Opiaty to substancje psychoaktywne pochodzące z opium – substancji otrzymywanej przez wysuszenie soku mlecznego z niedojrzałych makówek maku lekarskiego. Termin ten często błędnie jest używany w odniesieniu do substancji leczniczych oddziałujących na receptory opioidowe, czyli opioidów –  substancji wiążących się z receptorami opioidowymi pochodzenia naturalnego (np. morfina lub kodeina) lub syntetycznego (np. heroina). A zatem opiaty zawsze należą do opioidów, ale nie odwrotnie.

REKLAMA

Tak naprawdę to właśnie morfina, stanowiąca główny składnik aktywny opium, była stosowana od stuleci – laudanum, czyli alkoholowa nalewka z opium zażywana była jako środek przeciwbólowy, nasenny, uspokajający, ale i odurzający. Był to towar na tyle istotny i pożądany, że stanowił przyczynę globalnych konfliktów, jak słynne wojny opiumowe. Jednak wiek XIX przyniósł rozwój współcześnie rozumianej farmacji i medycyny, koncentrując się na izolowaniu substancji biologicznie aktywnych. A drzwi do tego nowego rozdziału nauk medycznych otworzył Friedrich Sertürner.

REKLAMA

Zainteresowanie młodego aptekarza przyciągnął szeroko stosowany środek przeciwbólowy w postaci opium. Jego przyjmowanie – prócz dużej skuteczności – wiązało się z ryzykiem. Aplikacja nierzadko kończyła się śmiercią pacjenta, a główną przyczyną tego stanu rzeczy był fakt, że wysuszony sok z maku nie posiadał ścisłej, standaryzowanej dawki substancji aktywnej.  Około 1804 roku ten niemiecki farmaceuta wyizolował z mleczka makowego alkaloid – czystą morfinę, występującą w postaci krystalicznych igiełek lub białego proszku. Nazwę zaczerpnął z mitologii greckiej od imienia greckiego boga snów – Morfeusza. Była ona pierwszym alkaloidem uzyskanym z jakiejkolwiek rośliny.

Jego doniesienie o właściwościach odkrytego związku początkowo zakwestionowano, więc rozpoczął eksperymenty w trakcie których przyjmował morfinę razem z trzema przyjaciółmi, badając jej właściwości i działanie na organizm. Stwierdził między innymi właściwości nasenne i przeciwbólowe. Podał również wyczerpujący opis ujemnych skutków przyjmowania morfiny, co zawarł w formie ostrzeżenia dla lekarzy, aptekarzy i przyszłych pokoleń. Dopiero trzeci artykuł zatytułowany „Ueber das Morphium als Hauptbestandteil des Opiums” zyskał uznanie i w 1817r. świat nauki zyskał uznanie badaczy. Historia samego odkrywcy kończy się smutnym akcentem – w 1822 roku kupił aptekę w Hameln, w której pracował aż do śmierci w 1841 r., kiedy to zmarł w wieku 57 lat tracąc zmysły.

Cudowny lek

Wkrótce okrzyknięto ją cudownym lekiem i mimo nie do końca poznanych skutków ubocznych, stosowano na porządku dziennym podczas wojny secesyjnej, doprowadzając do trwałego uzależnienia wielu rannych żołnierzy.  Co ciekawe, jednym z nich okazał się późniejszy twórca Coca-Coli… John Pemberton odniósł poważne obrażenia walcząc po stronie konfederatów – w trakcie leczenia uzależnił się od morfiny i kokainy. W swoim laboratorium w Atlancie wymyślił specyfik na ukojenie nerwów na bazie liści koki i orzeszków kola. Był to jego drugi napój na bazie tych składników  – pierwszy nosił nazwę Pemberton’s French Wine Coca. Napój produkowany z dodatkiem kokainy i kofeiny miał być łagodnym środkiem umożliwiającym radzenie sobie z uzależnieniem morfinowym.

REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

1 komentarz Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Kiedyś nie było tylu specyfików co dziś, a morfinka znana od stuleci była stosowana jako podstawowy lek dający ukojenie i sen

Powiązane artykuły

UODO: apteka nie może przechowywać wydruku informacyjnego e-recepty UODO: apteka nie może przechowywać wydruku informacyjnego e-recepty

Urząd Ochrony Danych Osobowych informuje, że apteki nie mogą przechowywać udostępnionych przez pacje...

Rozpoczęto dystrybucję środka odkażającego do aptek. Jaka cena? Rozpoczęto dystrybucję środka odkażającego do aptek. Jaka cena?

Hurtownia Neuca poinformowała wczoraj, że rozpoczęła dystrybucję płynu antybakteryjnego Trisept TZF ...

Koronawirus w Wielkiej Brytanii: farmaceuci wiedzą jak uspokoić pacjentów Koronawirus w Wielkiej Brytanii: farmaceuci wiedzą jak uspokoić pacjentów

Wśród krajów europejskich, w których stwierdzono przypadki koronawirusa jest Wielka Brytania. W mieś...

REKLAMA
Logowanie

Aby w pełni korzystać z serwisów grupy farmacja.net musisz się zalogować. Jeśli nie jesteś farmaceutą, zaloguj się za pomocą swojego konta farmacja.net

Rejestracja

Wypełnij wymagane pola zamieszczone poniżej. Pamiętaj by podać poprawny adres email - na niego zostanie wysłany link potwierdzający, który umożliwi zakończenie rejestracji w serwisie.

Masz już konto? Zaloguj się Nie pamiętasz hasła? Możesz je przypomnieć
Przypomnij hasło

Podaj adres email przypisany do konta, a my wyślemy do Ciebie link z przypomnieniem hasła.

Nie masz konta? Zarejestruj się Masz konto? Zaloguj się
Ustaw nowe hasło

Ustal swoje hasło ponownie.

Nie masz konta? Zarejestruj się Masz konto? Zaloguj się
Dane profilu

Uzupełnij dane, aby aktywować konto.

Link aktywacyjny

Rejestracja przebiegła pomyślnie. Na podany adres email został wysłany link weryfikacyjny, który umożliwi dokończenie rejestracji.

Niepoprawny hash weryfikacyjny

Wygląda na to, że hash weryfikacyjny jest niepoprawny. Proszę skontaktuj się z nami poprzez formularz kontaktowy

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij “Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

LiveChat, Inc. – usługa Pharm:assistant

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz