Ministerstwo Zdrowia skierowało do konsultacji publicznych projekt zmian w rozporządzeniu w sprawie leków, które mogą być traktowane jako surowce farmaceutyczne przy sporządzaniu leków recepturowych. Jego celem jest zmiana sposobu ustalania taxa laborum – opłaty stanowiącej wynagrodzenie za wykonanie leku recepturowego. Wspomniane rozporządzenie nie było zmieniane od przeszło 11 lat. W rezultacie przez cały ten czas taxa laborum nie podlegała waloryzacji. W rezultacie jako taka nie odpowiada już dzisiejszym realiom ekonomiczno-społecznym.
Obecnie taxa laborum za wykonanie leku recepturowego wynosi 12,33 zł. W przypadku jałowego leku receptowego jest to kwota 24,66 zł. Projekt zmian zakłada, że taxa laborum będzie stanowiła równowartość określonego procentu od stawki minimalnego wynagrodzenia za pracę. W przypadku leków niejałowych będzie to 0,75%, natomiast w przypadku leków jałowych – 1,5%.
– „Cykl życia” leku recepturowego w aptece ogólnodostępnej obejmuje fazę przyjęcia recepty na lek recepturowy, jego sporządzenie i wydanie, dlatego powiązanie ww. stawki z kwotą minimalnego wynagrodzenia za pracę w momencie przyjęcia recepty na lek recepturowy do realizacji jest racjonalne i uzasadnione – czytamy w uzasadnieniu zmian.
Powyższe pozwoli na uzyskiwanie za wykonanie leku recepturowego efektywnie wyższej stawki taksy laborum, niż miało to miejsce dotychczas. Docelowa stawka brutto już w momencie wejścia rozporządzenia w życie przekroczy 2,5-krotność stawki dotychczasowe. To w ocenie projektodawcy będzie zmianą odczuwalną w sposób znaczący przez podmioty prowadzące apteki ogólnodostępne.
Inflacja rosła, taxa laborum stała w miejscu
Z danych za 2022 r. NFZ wynika, że zysk aptek z tytułu taksy laborum wyniósł 38,24 mln zł. Kwota ta obejmuje 24,42 mln zł za leki jałowe i 13,82 mln zł za leki niejałowe. Ilość zrealizowanych ryczałtów na leki recepturowe wyniosła 626842 (dla leków jałowych) i 1980578 (dla leków niejałowych). Daje to średnią wartość taksy za 1 ryczałt leku na poziomie ok. 15 zł.
Marża apteczna za lek recepturowy (będąca zyskiem apteki i liczona od kosztów składników i taksy) wyniosła w 2022 r. 113,16 mln zł. Z tego czego wysokość tej kwoty wynika przede wszystkim z cen surowców farmaceutycznych.
W koszt sporządzenia leku w aptece wliczają się m.in. koszty zużytych materiałów niepodlegających wycenie. Są to między innymi utensylia niezbędne do wykonania leku, amortyzacja sprzętu recepturowego, koszty prądu, ale też koszty dodatkowe związane z przygotowaniem stanowiska pracy (środki do dezynfekcji, materiały jednorazowe, sterylizacja).
– Od 2012 r. inflacja urosła od 3,7% do 14,4% (w 2022 r.), wg danych GUS. Jednocześnie wartość taksy laborum od 11 lat nie uległa zmianie i nie odpowiada dzisiejszym warunkom ekonomiczno-społecznym – wskazuje resort zdrowia.
Ministerstwo Zdrowia ocenia, że w wyniku braku waloryzowania od lat stawki taksy laborum wytworzył się negatywny mechanizm kompensowania tego wielkością uzysku z marży aptecznej, poprzez zakupywanie składników po zawyżonych cenach. To z kolei napędzało wydatki płatnika publicznego na recepturę. W 2022 r. refundacja kosztów surowców farmaceutycznych wyniosła 437,60 mln zł. Stanowiło to 79,45% wartości całkowitej refundacji związanej z recepturą (550,76 mln zł).
Wyższa taxa laborum, wyższa marża
Resort zdrowia przekonuje, że wprowadzenie od 1 stycznia 2024 r. limitu finansowania dla surowców farmaceutycznych oraz zmienionej stawki taksy laborum przyczyni się też do wyeliminowania negatywnych zjawisk zauważanych w latach poprzednich.
– W kolejnych działaniach będzie wymagane również dostosowanie marży aptecznej, której górny limit zależny jest obecnie od wysokości taksy laborum dla leków sporządzanych w warunkach aseptycznych (24,66 zł) i stanowi średnią wartość marży w przypadku refundowanych leków gotowych – czytamy w Ocenie Skutków Regulacji.
W wyniku zmian taxa laborum za wykonanie niejałowego leku recepturowego od 1 stycznia wyniesie 31,83 zł. Natomiast taxa laborum za wykonanie jałowego leku recepturowego wyniesie 63,64 zł. Jednocześnie maksymalna marża naliczana przez aptekę za lek receptorowy wzrośnie z 24,66 zł do 63,64 zł.
Zakładając, że liczba ryczałtów wykonanych leków recepturowych byłaby taka sama jak w 2022 r., resort zdrowia ocenia, że wpływ proponowanych zmian taksy laborum będzie wyglądał następująco:
|
1 ryczałt |
całość |
|
|
taksa laborum – leki niejałowe |
31,82 zł |
63 mln zł |
|
taksa laborum – leki jałowe |
63,64 zł |
40 mln zł |
|
maksymalna marża |
63,64 zł |
166 mln zł |
Zdaniem Ministerstwa Zdrowia wpływ zmian na wydatki płatnika publicznego powinien mieć neutralny charakter. Zostanie zrównoważony przez jednoczasowe wprowadzenie limitów finansowania surowców farmaceutycznych i określenie maksymalnej wysokości marży aptecznej na lek recepturowy.
©MGR.FARM
