REKLAMA
Magazyn mgr.farm
pt. 21 października 2022, 08:01

Apteki w internecie: modele działania, wyzwania i przyszłość

E-commerce, czyli handel elektroniczny, aktualnie rozwija się w niezwykle szybkim tempie. Czy te zmiany sięgają również rynku aptecznego? I czy e-commerce w wydaniu aptecznym musi wiązać się z założeniem apteki internetowej? Okazuje się, że jego możliwości wykraczają poza tę opcję. Opłaca się poznać je wszystkie, bo być może staną się inspiracją do wprowadzenia nowych rozwiązań w swoim przedsiębiorstwie.

Aptekom niesieciowym, dysponującym niewielkimi zasobami, może być trudno zaistnieć na rynku e-commerce, ale nie jest to niemożliwe.
Aptekom niesieciowym, dysponującym niewielkimi zasobami, może być trudno zaistnieć na rynku e-commerce, ale nie jest to niemożliwe.

Firma badawczo-technologiczna Gemius co roku wydaje raport dotyczący rynku e-commerce w Polsce. W tegorocznym raporcie próżno jednak szukać szczegółowych informacji na temat branży aptecznej. Zawiera on tylko nieliczne dane, które nawiązują np. do rozpoznawalności marek aptek internetowych. Grzegorz Głowiak – gość ostatniego odcinka “Kwadransa z farmacją” przedstawił zdecydowanie szerszą perspektywę, związaną z rynkiem aptecznym w obszarze e-commerce.

Apteczny e-commerce dzisiaj 

Ta część rynku farmaceutycznego w Polsce, która obejmuje sprzedaż wysyłkową, funkcjonuje od 2004 roku. Nie ma ona dużego udziału w rynku e-commerce, stąd jej niezbyt znacząca obecność w dotychczasowych raportach monitorujących ten rynek. W 2021 roku jej wartość wyniosła tylko 6,5% wartości całości sprzedaży rynku tradycyjnego produktów bez recepty. Prognozuje się, że wartość aptecznego rynku e-commerce na koniec 2022 roku wyniesie nieco ponad 1,5 mld złotych.

Należy pamiętać, że według aktualnych przepisów  każda apteka internetowa jest powiązana z placówką stacjonarną. Działalność wysyłkowa musi zostać zgłoszona w Wojewódzkim Inspektoracie Farmaceutycznym. W rejestrach prowadzonych przez inspektoraty jest już ok. 400 aptek deklarujących sprzedaż wysyłkową, choć liczba aktywnie funkcjonujących na rynku to 130-140. Poza niewielkimi wahaniami nie zmienia się ona w czasie. Wśród aptek wysyłkowych znajdują się zarówno duże sieci apteczne, jak i nieduże apteki indywidualne, które odpowiednio wcześnie rozpoczęły aktywność w Internecie i dziś prowadzą rentowny biznes.

Prowadzenie sprzedaży wysyłkowej nie jest jednak jedynym rozwiązaniem, pozwalającym aptekom wykorzystać możliwości Internetu. Ostatnio w naszym kraju obserwuje się rozwój portali typu click & collect, kierowanych przez hurtownie i opierających się na zasadzie rezerwacji produktu przez Internet i jego późniejszego odbioru w aptece stacjonarnej. W ocenie Grzegorza Głowiaka – gościa “KzF” – jest to pewna metoda na spożytkowanie przez tradycyjne apteki rosnącej popularności dokonywania zakupów w Internecie. Z usług serwowanych przez taki portal może skorzystać właściwie każda apteka. Coraz powszechniejsze stają się też aplikacje lokalizacyjne, które pokazują pacjentom, w której aptece dany produkt jest obecnie dostępny. Te dwa sposoby mogą umożliwić właścicielom aptek zaznaczenie obecności apteki w przestrzeni wirtualnej.

Pandemia przyniosła wzrost

Rozmówca Łukasza Waligórskiego zwrócił szczególną uwagę na przełom na rynku e-commerce w branży aptecznej, który nastąpił wraz z ogłoszeniem pandemii COVID-19.

– Jestem czynnym uczestnikiem rynku aptecznego w obszarze e-commerce od roku 2005, czyli w zasadzie od samego początku. W mojej opinii nie było do tej pory drugiego takiego wydarzenia jak pandemia COVID-19, które by tak mocno wpłynęło na rynek, jak i też zwiększyło świadomość wszystkich jego uczestników. Myślę, że kiedyś będziemy dzielić rozwój rynku aptek internetowych na czasy przed pandemią i na czasy po pandemii – stwierdził założyciel firmy Freshpharma.

Jeszcze do 2019 roku sprzedaż przez Internet wynosiła ok. 3% całkowitej sprzedaży produktów bez recepty, więc jej udział można określić jako marginalny. Początek pandemii spowodował zwiększenie zainteresowania handlem elektronicznym we wszystkich branżach. Z tego punktu widzenia okres pandemii koronawirusa możemy podzielić na 2 etapy. Pierwsze dwa tygodnie to czas panicznych zakupów konsumentów i gromadzenie przez nich dużych zapasów leków. Szacuje się, że tylko w tym okresie zakupu w aptekach internetowych dokonało ok. 30% nowych pacjentów (czytaj również: Zakładka „Okazja” na stronie apteki internetowej to zakazana reklama).

Drugi etap jest rozciągnięty w czasie i mocno powiązany z lockdownami. Pod wpływem ograniczeń pacjenci zaczęli doceniać szansę zakupu potrzebnych preparatów i sprzętu przez Internet. Co istotne, rosnący trend utrzymuje się do dziś, co oznacza, że osoby, które rozpoczęły swoją przygodę z aptekami internetowymi na początku pandemii, cały czas korzystają z ich usług. Jednakże sprzedaż wysyłkową leków należy nadal postrzegać jako uzupełniający kanał dystrybucji.



Nowe szanse, nowe nadzieje

Jak podkreślił mgr farm. Grzegorz Głowiak, aptekom niesieciowym, dysponującym niewielkimi zasobami, może być trudno zaistnieć na rynku e-commerce, ale nie jest to niemożliwe.

– Nie jest powiedziane, że na rynku internetowym będą wyłącznie duże apteki. Jest miejsce dla mniejszych, wyspecjalizowanych aptek. Szukałbym też opcji w rozwoju internetowych kanałów dotarcia do pacjenta takich jak modele click and collect czy modele lokalizacyjne. To może być inspiracją dla przedsiębiorców prowadzących apteki tradycyjne – powiedział ekspert e-commerce.

W odpowiedzi na pytanie red. Łukasza Waligórskiego o prawdopodobieństwo wprowadzenia w Polsce wysyłkowej sprzedaży leków na receptę gość przyznał, że nie ma wielu przeciwwskazań do wdrożenia takiego rozwiązania. Ale nie spodziewa on się, aby w przeciągu najbliższych 2 lat je zalegalizowano. Uważa on, że pod względem dbałości o zachowanie wysokiej jakości produktu oraz o odpowiedni poziom bezpieczeństwa działalność aptek internetowych nie odbiega od tej w aptekach stacjonarnych (czytaj również: Pandemia to nie powód by wprowadzać wysyłkową sprzedaż leków na receptę).

– Każda legalna apteka internetowa w Polsce zgłasza swoją działalność do Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego. Według mojej wiedzy i mojego doświadczenia taka apteka internetowa jest znacznie częściej kontrolowana przez WIF niż jakakolwiek apteka tradycyjna. W tym przypadku mamy kontrolę i apteki tradycyjnej, i sprzedaży wysyłkowej. Te kontrole dotyczą szczególnie bezpieczeństwa wydawania produktów leczniczych – wyjaśnił Grzegorz Głowiak.

Reklama w internecie i sklepy zielarsko-medyczne

Z zagadnieniami obejmującymi apteki internetowe nieodłącznie związany jest temat ich reklamy. Niedawno zapadł wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, mówiący o tym, że apteki nie mogą umieszczać informacji o swojej ofercie w internetowych porównywarkach cen. Zdaniem gościa “Kzf” nie będzie on znacząco rzutował na zyski płynące z działania aptek internetowych (czytaj również: Apteki znikną z internetowych „porównywarek cen”? Ważny wyrok NSA…).

– Z punktu widzenia dużych aptek internetowych nawet jeśli okazałoby się, że nie mogą pokazywać swoich ofert w porównywarkach cen, to wpłynie to na nich w sposób marginalny. One posiadają tak duże grono wiernych pacjentów i są dzisiaj już tak dobrze rozpoznawalne, że nie odczują tego znacznie, a niektóre z nich nie odczują tego prawie wcale – podsumował zaproszony ekspert.

Na koniec rozmowy poruszono kwestię, zawartą w projekcie poselskim nowelizacji Ustawy Prawo Farmaceutyczne. Mowa o umożliwieniu wysyłkowej sprzedaży leków OTC sklepom zielarsko-medycznym. Grzegorz Głowiak sądzi, że projekt w obecnym kształcie nie odpowiada na potrzeby wszystkich zainteresowanych stron i powinien być szerzej dyskutowany. Jednocześnie twierdzi on, że nie powinno się ograniczać przedsiębiorców w prowadzeniu tego rodzaju procedury (czytaj również: Wysyłkowa sprzedaż leków przez sklepy zielarskie. Projekt w Sejmie…).

©MGR.FARM

Artykuł sponsorowany
Redakcja mgr.farm

Dobezylan wapnia i jego praktyczne zastosowania

2 lutego 202315:37

KILKA SŁÓW TEORII Dobezylan wapnia, czyli sól wapniowa kwasu dobezylowego, to związek o dobrze poznanej budowie i funkcjach [2,3]. Po raz pierwszy pojawił się w Farmakopei Europejskiej w 1997 roku, zaś od roku 2001 funkcjonuje w obiegu na rynku farmaceutycznym [4]. Dobezylan wapnia usprawnia krążenie żylne i działa ochronnie na naczynia krwionośne. Dobezylan wapnia to […]

KILKA SŁÓW TEORII

Dobezylan wapnia, czyli sól wapniowa kwasu dobezylowego, to związek o dobrze poznanej budowie i funkcjach [2,3]. Po raz pierwszy pojawił się w Farmakopei Europejskiej w 1997 roku, zaś od roku 2001 funkcjonuje w obiegu na rynku farmaceutycznym [4]. Dobezylan wapnia usprawnia krążenie żylne i działa ochronnie na naczynia krwionośne. Dobezylan wapnia to substancja o wielokierunkowym działaniu, choć nie wszystkie
mechanizmy jego funkcjonowania zostały do końca poznane [2,3,4]. To, co nie podlega wątpliwości to fakt, że związek ten jako swój punkt uchwytu upatrzył sobie śródbłonek i błonę podstawną naczyń włosowatych [2,3]. To właśnie te miejsca stają się celem działania cząsteczek dobezylan wapnia i to dzięki temu obserwuje się konkretne efekty jego oddziaływania na organizm. Mówiąc dość ogólnie dobezylan wapnia to związek angioprotekcyjny i flebotoniczny. Oznacza to nic innego jak to, że wykazuje on działanie ochronne na naczynia krwionośne [2,4,5]. Konsekwencją jego interakcji ze śródbłonkiem naczyń jest m.in.:

  • Zmniejszenie przepuszczalności naczyń włosowatych wywołaną chociażby histaminą,
    bradykininą czy też serotoniną
  • Poprawa drenażu limfatycznego w obrębie mikrokrążenia
  • Zmniejszenie agregacji płytek krwi, wywołanej obecnością trombiny lub kolagenu
  • Zmniejszenie agregacji erytrocytów i zwiększenie ich elastyczności, co w konsekwencji przyczynia się do spadku lepkości krwi i lepszego jej przepływu przez naczynia
  • Zmniejszenie łamliwości naczyń włosowatych
  • Zmniejszenie poziomu stresu oksydacyjnego w obrębie ścian naczyń [2,3,4].
Powyższe właściwości dobezylanu wapnia pozwalają mu posiadać szerokie spektrum zastosowań. Gdzie zatem można wykorzystać wymienione powyżej właściwości tego związku?


PRAKTYCZNE ZASTOSOWANIA DOBEZYLANU WAPNIA

Związki o właściwościach ochronnych na naczynia włosowate znajdują zastosowanie najczęściej w farmakoterapii schorzeń naczyń żylnych. W przypadku dobezylanu wapnia głównym jego zastosowaniem obecnie wydaje się być wskazanie do stosowania w przypadku przewlekłej niewydolności żylnej (PNŻ) [4,5,6]. Przewlekła niewydolność żylna to nic innego, jak niezdolność żył do jednokierunkowego transportu krwi w kierunku serca [3]. Schorzenie potrafi skutecznie wyeliminować chorego z normalnego funkcjonowania, z niezdolnością do pracy włącznie [3]. Wynika to przede wszystkim z uciążliwych objawów, do których zaliczyć można przede wszystkim:
  • Uczucie ciężkości kończyn
  • Mrowienie w obrębie kończyn
  • Skurcze, zwłaszcza w porze nocnej
  • Obrzęki i dolegliwości bólowe
  • Żylaki kończyn dolnych [3]

Dobezylan wapnia z powodzeniem stosowany jest w farmakoterapii schorzeń żylnych, związanych w niewydolnością krążenia żylnego. Metaanalizy badań z udziałem dobezylanu pokazują nawet, że im bardziej zaawansowane są zmiany chorobowe, tym lepsza jest skuteczność lecznicza związku [3]. Ta sama analiza pokazała też, że dobezylan wapnia zmniejsza efektywnie ilość nocnych skurczy, a co najważniejsze z punktu widzenia normalności – jego stosowanie poprawia komfort pacjentów [3]. Biorąc pod uwagę fakt, że dobezylan wapnia hamuje nadmierną przepuszczalność naczyń i usprawnia przepływ krwi w ich obrębie należałoby się spodziewać, że skutkiem tego będzie redukcja występujących w przebiegu PNŻ obrzęków kończyn. Potwierdzają to badania nad dobezylanem. W badaniu K.H. Labs (Phlebology 2004) uzyskano statystycznie lepsze wyniki spadku dla kryterium objętości dolnej części nogi w grupie dobezylan aniżeli w grupie kontrolnej. Dobezylan przyczynił się do 24% spadku objętości, czyli obrzęku nóg [6]. Dobezylan wapnia znajduje też zastosowanie w farmakoterapii hemoroidów [8]. Występowanie hemoroidów wiąże się z poszerzeniem naczyń żylnych, zakrzepicą i wzrostem gęstości mikrokrążenia w obrębie poduszek odbytu. Terapia dobezylanem wapnia okazuje się mieć dobre wyniki – zwłaszcza w połączeniu ze zmianą diety (stosowanie błonnika pokarmowego). Po jego zastosowaniu zmniejsza się ilość krwawień i redukcji ulega stan zapalny [8].

Ważne – stosowanie dobezylanu nie wiąże się z większą liczbą krótkoterminowych działań niepożądanych aniżeli ma to miejsce w przypadku placebo [3]. Równocześnie jest on dobrze tolerowany przez pacjenta.

DOBEZYLAN WAPNIA W APTEKACH

Jeszcze nie tak dawno dobezylan wapnia dostępny był na receptę jako preparat Calcium Dobesilate. Obecnie dobezylan wapnia można już bez problemu zakupić bez konieczności umawiania się na wizytę lekarską [3]. Lekiem bez recepty jest Dobenox Forte, który ma postać doustnych tabletek. Jedna tabletka zawiera 500 mg dobezylanu wapnia. Dobenox Forte znajduje zatem zastosowanie tam, gdzie punkty uchwytu ma jego substancja czynna. Wskazaniami do stosowania tego leku OTC są:
  • Objawy przewlekłej niewydolności krążenia żylnego kończyn dolnych (bóle i nocne kurcze nóg, uczucie ciężkości nóg, parestezje, obrzęk, zmiany skórne na tle zastoju
    krwi)
  • Żylaki kończyn dolnych
  • Objawowe leczenie żylaków odbytu [9].

Zalecaną dawką w terapii PNŻ są 1-2 tabletki na dobę, czyli 500-1000 mg dziennie. Stosowanie farmakoterapii w przewlekłej niewydolności żylnej oraz hemoroidach to pierwsza, po zmianie diety i stylu życia rekomendowana droga efektywnej terapii [7,8].


Bibliografia:

1. Farmakoterapie chronickeho zilniho onemocneni, Lukas Hnatek, Interni Med. 2014; 16(3): 93-97
2.Dobezylan wapnia – nowe zastosowania, Karolina Lesner, Adam Reich, Forum Dermatologicum 2016, tom 2, nr 4, 134-138

3. Calcium dobesilate for chronic venous insufficiency: a systematic review, Agustin Ciapponi, et.al., Angiology, Volume 55, Number 2, 2004
4. Calcium dobesilate and micro-vascular diseases, Jie Liu, Shulin Li, Dong Sun, Life Sciences 221 (2019) 348-353
5. Phlebotonics for vebous insufficiency (Review), Martinez-Zapata MJ, et.al., Cochrane Database of Systematic Reviews 2016, Issue 4., Art.No.: CD003229
6. Effectiveness and safety of calcium dobesilate in treating chronic venous insufficiency: randomized, double-blind, placebo-controlled trial, K.H. Labs, et.al., Phlebology 2004; 19: 123-130
7. A randomized, double-blind multicentre clinical trial comparing the efficacy of calcium dobesilate with placebo in the treatment of chronic venous disease, M.J. Martinez-Zapata, et.al., Eur J Vasc Endovasc Surg, 35, 358-365 (2008)
8. Hemorrhoids: from basic pathophysiology to clinical management, Varut Lohsiriwat, World J Gastroneterol 202 May 7; 18(17): 2009-2017
9. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dobenox Forte.

DOBENOX Forte, 500 mg, tabletki powlekane. Skład: 1 tabletka zawiera 500 mg wapnia dobezylanu jednowodnego (Calcii dobesilas monohydricus). Substancja pomocnicza o znanym działaniu: laktoza jednowodna. Postać farmaceutyczna: tabletka powlekana. Wskazania do stosowania: Objawy przewlekłej niewydolności krążenia żylnego kończyn dolnych (bóle i nocne kurcze nóg, uczucie ciężkości nóg, parestezje, obrzęk, zmiany skórne na tle zastoju krwi), żylaki kończyn dolnych.
Objawowe leczenie żylaków odbytu. Dawkowanie i sposób dawkowania: Zalecana dawka dobowa dla osób dorosłych to 500 mg do 1000 mg dobezylanu wapnia jednowodnego: niewydolność żylna zwykle od 500 mg do 1000 mg na dobę; tj. 12 tabletki na dobę; żylaki odbytu zwykle od 500 mg do 1000 mg na dobę; tj. 12 tabletki na dobę. Podanie doustne. Tabletki należy przyjmować po posiłkach w celu uniknięcia lub zminimalizowania objawów niepożądanych dotyczących przewodu pokarmowego. Przeciwwskazania: nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Specjalne ostrzeżenie i środki ostrożności dotyczące stosowania: Ostrożnie stosować u pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i (lub) dwunastnicy, z nawracającym zapaleniem błony śluzowej żołądka oraz z niewydolnością nerek. W przypadku ciężkiej niewydolności nerek, jeśli konieczna jest dializoterapia, dawkę produktu leczniczego należy zmniejszyć. Na podstawie doniesień o działaniach niepożądanych stwierdzono, że przyjmowanie wapnia dobezylanu jednowodnego może bardzo rzadko wywołać agranulocytozę, związaną prawdopodobnie z reakcją nadwrażliwości. Agranulocytoza może objawiać się wysoką gorączką, zakażeniami w obrębie jamy ustnej, bólem gardła, zmianami zapalnymi w obrębie odbytu i narządów płciowych oraz innymi objawami, które wskazują na zakażenie. Pacjent musi być poinformowany, że w razie wystąpienia jakichkolwiek objawów zakażenia, powinien zgłosić je lekarzowi. W razie wystąpienia takiej sytuacji, konieczne jest sprawdzenie morfologii krwi wraz z rozmazem oraz zaprzestanie stosowania produktu leczniczego. Produkt zawiera laktozę jednowodną. Produkt nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy (typu Lapp) lub zespołem złego wchłaniania glukozygalaktozy. Jedna tabletka DOBENOX Forte zawiera 50 mg laktozy. Działania niepożądane: Częstość występowania działań niepożądanych określono zgodnie z konwencją MedDRA: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) i bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Zaburzenia żołądka i jelit: Rzadko: nudności, biegunka. Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: Rzadko: odczyny skórne. Zaburzenia mięśniowoszkieletowe i tkanki łącznej: Rzadko: bóle stawów. Zaburzenia krwi i układu chłonnego: Bardzo rzadko: agranulocytoza. Opisywane działania niepożądane na ogół przemijały samoistnie po zaprzestaniu leczenia. W razie wystąpienia objawów zakażenia produkt należy odstawić. Podmiot odpowiedzialny: PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCJI FARMACEUTYCZNEJ HASCOLEK S.A. 51131 Wrocław, ul. Żmigrodzka 242E. Numer pozwolenia na dopuszczenie do obrotu: pozwolenie nr 22090. Kategoria dostępności: produkt leczniczy wydawany bez przepisu lekarza OTC. Przed zastosowaniem należy zapoznać się z zatwierdzoną charakterystyką preparatu. Dalsze informacje dostępne na życzenie.

1) Wśród preparatów z calcium dobesilate dostępnych bez recepty wg. IMS Dataview, 10B1C SYSTEMATIC ANTIV. CAPS/TABS MAT 04/2022. 2) Przy stosowaniu Dobenox Forte i dawkowaniu 500 mg dobezylanu wapnia dziennie. 3) CHPL Dobenox Forte.

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]