REKLAMA
Magazyn mgr.farm
Redakcja mgr.farm

Braki leków w Rosji: efekt panicznego gromadzenia czy długoterminowy problem?

śr. 6 kwietnia 2022, 09:11

Od chwili inwazji Rosji na Ukrainę, coraz częściej pojawiają się informacje dotyczące braków leków, do jakich dochodzi w pierwszym z tych krajów. Nie jest jednak jasne, czy to trudności chwilowe, wywoływane wykupywaniem farmaceutyków przez zaniepokojonych pacjentów, czy raczej chodzi o problem długoterminowy, który sankcje narzucone przez kraje zachodnie, jeszcze pogłębiły.

Specjaliści zgadzają się, że masowe wykupywanie leków przez Rosjan, może prowadzić do niedoborów w placówkach aptecznych (fot. Shutterstock).

Najpierw pojawiły się ostrzeżenia, jakie na portalach społecznościowych, wymieniali ze sobą znajomi i rodziny, dotyczące gromadzenia leków przez zdenerwowanych pacjentów, z powodu narzuconych na Rosję sankcji. Potem, w Moskwie i innych miastach w kraju, farmaceutyków zaczęło brakować naprawdę.

– Nie ma tego leku w żadnej aptece – mówiła mieszkanka Kazania w rozmowie z siecią radiową Associated Press, która odbyła się w połowie marca, i która dotyczyła rozcieńczalnika kwi, jakiego potrzebuje jej ojciec (zobacz też: W Rosji brakuje leków. Zaniepokojeni pacjenci gromadzą zapasy).

REKLAMA

Tymczasem, wielu ekspertów i przedstawicieli władz z obszaru zdrowia, deklaruje, że problem jest tymczasowy – ma być powodowany panicznym wykupywaniem medykamentów oraz trudnościami logistycznymi, stanowiącymi rezultat wprowadzonych sankcji. Inni specjaliści martwią się jednak, że trudności z dostępem do leków wysokiej jakości, będą się w Rosji nasilać.

REKLAMA

– Najprawdopodobniej wciąż będą występować braki. Do jak katastrofalnych skutków to doprowadzi, nie wiem – mówił doktor Alexey Erlikh, ordynator oddziału intensywnej terapii w moskiewskim szpitalu nr 29 oraz profesor na tamtejszym Pirogov Medical University.

Początki niedoborów

Pierwsze informacje o brakach pewnych leków w Rosji, pojawiły się na początku marca – tuż po tym, jak rozpoczęto działania wojenne na Ukrainie, czego rezultatem było wprowadzenie przez kraje zachodnie gospodarczych sankcji.

Organizacja zajmująca się ochroną praw pacjentów w rosyjskim regionie Dagestan, Patient’s Monitor, relacjonuje natomiast, że sytuacja zaczęła się pogarszać w drugim tygodniu marca.

Przewodniczący Ziyautdin Uvaysov zadeklarował, że osobiście miał sprawdzić dostępność 10 najbardziej potrzebnych farmaceutyków w regionalnych, państwowych placówkach aptecznych, i stwierdził, że „ich zapasy nie były duże”.

REKLAMA

Z kolei na jego pytanie, kiedy apteki oczekują na kolejne dostawy tych medykamentów, placówki odpowiadały, że „obecnie, nie przewiduje się żadnych i nie jest jasne, kiedy takie nastąpią”.

Mimo zapewnień władz, że przyczyną niedoborów jest gromadzenie leków przez pacjentów, to jednak tendencja ta utrzymywała się do końca marca.

Organizacja Vrachi.Rf miała natomiast poinformować, że w połowie ubiegłego miesiąca, przeprowadziła sondaż wśród rosyjskich lekarzy, którzy skarżyli się na braki ponad 80 farmaceutyków. Chodziło m.in. o środki przeciwzapalne, żołądkowo-jelitowe, przeciwpadaczkowe i przeciwdrgawkowe, a także o leki przeciwpsychotyczne i antydepresyjne.

Kilkanaście osób, mieszkających w różnych rosyjskich  miastach, z którymi kontaktowała się pod koniec marca Associated Press, relacjonowało z kolei, że spędziła wiele dni na poszukiwaniu pewnych leków na tarczycę, różnych typów insuliny, a nawet popularnych leków przeciwbólowych w syropie dla dzieci. Część z nich stwierdziła, że potrzebnych farmaceutyków, nie udało jej się nabyć wcale.

– Pacjenci, których prowadzę, stracili dostęp do swoich leków na nadciśnienie – dodaje Alexey Erlikh. – Inni lekarze zgłaszają natomiast problem z pewnymi bardzo drogimi i bardzo ważnymi środkami, stosowanymi podczas niektórych zabiegów chirurgicznych.

Mimo tego, rosyjski minister zdrowia, Mikhail Murashko, wciąż zapewnia, że problem ma charakter przejściowy, a także, że jego przyczyną jest paniczne gromadzenie leków przez mieszkańców w kraju. Przyznał on jednocześnie, że zapotrzebowanie na niektóre farmaceutyki, w ostatnich tygodniach wzrosło nawet 10-krotnie (czytaj również: Rosja: odnotowano dziesięciokrotny wzrost zapotrzebowania na niektóre leki).

Co na to eksperci

Specjaliści zgadzają się, że masowe wykupywanie leków przez Rosjan, może prowadzić do niedoborów w placówkach aptecznych.

– Mieszkańcy zaczęli panicznie gromadzić leki, co sprawiło, w niektórych przypadkach, że ich zapasy w aptekach, przeznaczone na rok lub nawet półtora, wyczerpały się w ciągu miesiąca – podkreślał Nikolay Bespalov z firmy analitycznej RNC Pharma.

Bespalov wskazał także na inny problem, jaki powstał we wczesnej fazie kryzysu. Choć wiele zachodnich firm farmaceutycznych podjęło decyzję, że w dalszym ciągu będzie dostarczać do Rosji ważne leki, to jednak sankcje wykluczające rosyjskie banki z systemu SWIFT, sprawiły, że doszło do trudności dotyczących międzynarodowych płatności. Wiele krajów miało także wstrzymać ruch lotniczy z Rosją, co doprowadziło do  zakłóceń łańcuchów dostaw.

Eksperci akcentują, że choć problemy logistyczne zostały już rozwiązane, to paniczne gromadzenie leków przez zdenerwowanych pacjentów, utrzyma się jeszcze w najbliższym czasie.

– Oczywiście, będzie to trwać, dopóki nie opadną emocje – mówił Bespalov.

Nie dziwi więc, że lokalne portale w Rosji, jeszcze pod koniec ubiegłego miesiąca donosiły o przypadkach masowego gromadzenia leków przez mieszkańców swoich społeczności (zobacz także: Rosjanom zaczyna brakować leków. To efekt sankcji za wojnę z Ukrainą…).

Rosyjska organizacja strażnicza w obszarze ochrony zdrowia, Roszdravnadzor, zadeklarowała natomiast w swoim piątkowych oświadczeniu, że „sytuacja na rynku powoli wraca do normalności, a zjawisko panicznego wykupywania leków ulega zmniejszeniu”.

Problem z lekami wysokiej jakości

Erlikh, który jest kardiologiem, wskazuje także na inną kwestię – a mianowicie na istniejący już wcześniej, problem z dostępem do leków wysokiej jakości.

Według niektórych szacunków, Rosja ma importować nawet do 40% takich farmaceutyków.

Po tym, jak rosyjskie władze zapoczątkowały politykę zastępowania importu w celu przeciwdziałania narzuconym sankcjom (po przejęciu Krymu w 2014 roku), a także, by promować własne produkty, zaczęło dochodzić do występowania braków pewnych importowanych leków w aptekach w Rosji. Polityka ta zakładała bowiem szeroki zakres preferencji wobec rosyjskich przedsiębiorstw, co prowadziło w konsekwencji do tego, że dla zagranicznych firm przestało być opłacalne zaopatrywanie tego kraju w swoje drogie, charakteryzujące się wysoką jakością produkty.

W 2015 roku, wprowadzono w przypadku zaopatrywania w leki szpitali i państwowych klinik (a te stanowią do 80% rosyjskiego rynku farmaceutycznego) zasadę, która mówiła o tym, że, jeśli co najmniej dwie rosyjskie firmy przedstawią swoje oferty w czasie przetargu, automatycznie eliminuje się z konkursu spółkę zagraniczną .

Co więcej, rząd w dalszym ciągu dodawał kolejne produkty do swojej listy „ważnych leków” – a więc rejestru ponad 800 podstawowych farmaceutyków, w przypadku których władze ustalają obowiązującą, i zwykle względnie niską, cenę. Firmy mogą wnioskować o zmianę ustalonej ceny raz w roku, jednak jest to proces długi, mocno zbiurokratyzowany i nie zawsze prowadzi do oczekiwanych rezultatów.

– Obecnie, wciąż tracimy dostęp do kolejnych ważnych, oryginalnych leków. Ich miejsce zajmują leki generyczne, jednak, o ile jakość tych wyprodukowanych w Europie, jest raczej zadowalająca, o tyle w przypadku generyków wyprodukowanych w Rosji, można już mieć pewne wątpliwości – podsumował Erlikh.– Oczywiście, o ile nie ma dostępu do oryginalnego leku, warto użyć generyku. Jednak, mamy teraz do czynienia z sytuacją (celowego) obniżania poprzeczki – a to nie jest dobry sposób na życie.

AM/euronews.com

REKLAMA
REKLAMA
Artykuł sponsorowany
Redakcja mgr.farm

Niedobór witamin i minerałów u seniorów – jak im pomóc?

24 listopada 202214:55

Dieta osób starszych powinna opierać się nie tylko o prawidłowy bilans energetyczny spożywanych posiłków. Niezwykle istotne jest także, aby na konsumowane potrawy składały się różnorodne produkty, które dostarczą organizmowi odpowiednich ilości składników odżywczych, minerałów oraz witamin. Niestety, osoby w wieku senioralnym często nie stosują się do zasad prawidłowego żywienia. Przyczyn takiego stanu rzeczy jest mnóstwo. […]

Dieta osób starszych powinna opierać się nie tylko o prawidłowy bilans energetyczny spożywanych posiłków. Niezwykle istotne jest także, aby na konsumowane potrawy składały się różnorodne produkty, które dostarczą organizmowi odpowiednich ilości składników odżywczych, minerałów oraz witamin. Niestety, osoby w wieku senioralnym często nie stosują się do zasad prawidłowego żywienia. Przyczyn takiego stanu rzeczy jest mnóstwo. Począwszy od zaburzeń fizjologicznych, poprzez problemy natury emocjonalnej, na czynnikach ekonomicznych kończąc. Dlatego tak istotne jest dostarczanie do organizmu przez osoby starsze w odpowiednich proporcjach wszelkich składników odżywczych wraz z niezbędnymi witaminami i minerałami [3].   

CZYNNIKI WPŁYWAJĄCE NA WYSTĄPIENIE NIEDOŻYWIENIA U SENIORÓW

Niestosowanie się przez osoby starsze do zasad prawidłowego żywienia często nie jest bezprzyczynowe. Wśród czynników, które mogą na taki stan rzeczy wpływać, możemy wyróżnić:

REKLAMA
  • spowolniony metabolizm: wpływa na słabsze odczuwanie głodu, wolniejszą perystaltykę jelit, a także pogorszenie wchłaniania składników odżywczych; 
  • choroby zębów i przyzębia: skutkują one wystąpieniem problemów z pobieraniem pokarmów, a tym samym znacznie zmniejsza się różnorodność spożywanych posiłków;
  • choroby układu pokarmowego i zaburzenia aktywności enzymów trawiennych: mogą prowadzić do zaburzeń wchłaniania dostarczanych wraz z pożywieniem składników odżywczych;  
  • zanik smaku oraz węchu: wiąże się to z tym, że osoba starsza nie odczuwa przyjemności z jedzenia; 
  • zaburzenia emocjonalne: ich występowanie wiąże się z problemami z racjonalnym myśleniem i problemami z poczuciem czasu. W związku z tym nie spożywają oni posiłków regularnie oraz nie przywiązują wagi do jakości spożywanych posiłków; 
  • złe warunki materialno-bytowe: problemy ekonomiczne powodują, że seniorów nie stać na zakup odpowiedniej jakościowo i ilościowo żywności; 
  • samotność: wielu seniorów nie przywiązuje wagi do jakości przygotowywanych posiłków, gdyż czują się wykluczeni społecznie; 
  • zażywanie niektórych leków: np. glikokortykosteroidy zaburzają wchłanianie wapnia i metabolizm mikroelementów; leki przeczyszczające wpływają negatywnie na wchłanianie witamin A,D3,K; tetracykliny zaburzają wchłanianie witamin D3, B6, kwasu foliowego; inhibitory pompy protonowej zaburzają wchłanianie witaminy B12 [2,4,5,6];

NIEDOBORY WITAMIN I SKŁADNIKÓW MINERALNYCH U OSÓB STARSZYCH

Ze względu na powyższe czynniki, niezwykle istotne jest, aby dieta osób starszych dostarczała do ich organizmu odpowiednią ilość składników odżywczych, witamin oraz minerałów. Powinna ona uwzględniać takie czynniki, jak stan fizjologiczny seniora, wiek, płeć, nałogi, czy stosowane leki. Dieta nie zawsze okazuje się wystarczająca do tego, by uzupełnić wszelkie niedobory odżywcze. W takich sytuacjach zaleca się zastosowanie odpowiednio skomponowanych suplementów diety. Należy, jednak pamiętać, że nie są one nieobojętne dla zdrowia człowieka. Nieodpowiednio dobrane mogą wywoływać działania niepożądane i wchodzić w interakcje ze stosowanymi lekami. Dlatego ważne jest, aby ich zakupu dokonywać w aptekach, gdzie fachowy personel udzieli stosownych informacji odnośnie składu danego preparatu, czy zaleceń dotyczących jego dawkowania [3]. 

REKLAMA

U osób powyżej 65. roku życia obserwuje się, m.in. deficyt witaminy D3. Jej niedobór może przyczyniać się do rozwoju chorób nowotworowych, chorób serca, cukrzycy typu I, a także chorób psychicznych. Ważną kwestią wynikającą z niedoboru tej witaminy jest zaburzenie gospodarki wapniowo-fosforanowej, co przyczynia się do rozwoju osteoporozy oraz osłabienia siły mięśniowej [7].  

Innymi witaminami, które koniecznie powinny się znaleźć w diecie seniorów, są witaminy A, C i E. Są one silnymi utleniaczami, dzięki czemu spowalniają procesy starcze, a także zapobiegają rozwojowi miażdżycy oraz chorób nowotworowych [3]. Co więcej, witamina C korzystnie wpływa na gojenie się wszelkiego rodzaju owrzodzeń i odleżyn, a witamina E odgrywa zasadniczą rolę w funkcjonowaniu układu odpornościowego [2,5].  U osób w podeszłym wieku wzrasta także zapotrzebowanie na witaminy z grupy B. Przykładowo odpowiednia podaż witamin B2, B6, B12 i kwasu foliowego opóźnia rozwój choroby Alzheimera [5]. Natomiast niedobór kwasu foliowego, witaminy B12 oraz żelaza może ujawnić się w postaci anemii [3]. Osoby w wieku senioralnym powinni ponadto zwrócić uwagę na właściwą podaż wapnia i fosforu. Ma to istotne znaczenie dla zahamowania rozwoju niekorzystnych zmian w ich układzie kostnym. U osób w podeszłym wieku stwierdza się także dość często niedobór takich składników mineralnych jak cynku, magnezu, selenu, czy chromu [5].  

Przykładem preparatu zawierającego w swoim składzie kompleks witamin oraz minerałów pozwalających na wzmocnienie funkcjonowania organizmu osób starszych jest Pharmaton Geriavit®. Co więcej, w jego składzie znajduje się także ekstrakt z żeń-szenia będący źródłem ginsenozydów. Substancje te posiadają szereg właściwości prozdrowotnych. Mają one, m.in. zdolność stymulowania hemoglobiny do przyłączania większej ilości tlenu, a także pobudzają aktywność makrofagów, komórek NK, neutrofili i zwiększają syntezę cytokin prozapalnych [8].

Dzięki temu: 

REKLAMA
  • następuje wzrost odporności; 
  • poprawie ulega pamięć i koncentracja; 
  • wzrasta ogólna wydolność fizyczna i psychiczna organizmu [9]; 

Z tego względu stosowanie preparatu Pharmaton Geriavit nie tylko poprawia funkcjonowanie ludzkiego organizmu i zmniejsza ryzyko rozwoju przewlekłych chorób, ale i zapewnia witalność i pełnie energii na każdy dzień. 

Warto uświadamiać w tym osoby starsze, które nie zawsze potrafią samodzielnie dokonać właściwego wyboru odpowiednich preparatów uzupełniających niedobory witaminowo-mineralne. Zbliżające się święta Bożego Narodzenia mogą być idealną okazją, by zadbać o swoich rodziców i dziadków. Podarowanie im wysokiej jakości preparatu, którego zażywanie poprawi ich jakość życia może być najlepszym prezentem.

Bibliografia: 

  1. Gancarek J, Wanot B, Biskupek-Wanot A.  Proces starzenia i jego aspekty. Zaburzenia odżywiania. DOI: 10.16926/daziw.2020.05
  2. Dąbrowska K, Wanot B, Pilis K. Starzenie się i dieta osób starszych. DOI: 10.16926/daziw.2020.07
  3. Macias M, Doskocz J, Biskupek-Wanot A, Doskocz M. Żywienie i suplementy diety u osób starszych. DOI: 10.16926/daziw.2020.11
  4. Burmecha-Olszowy M, Kaczyński M. Żywienie osób w wieku podeszłym. Alter Ego Seniora 2014; 1 (2): 40-41. 
  5. Jurczak I, Barylski M, Irzmański R. Znaczenie diety u osób w wieku podeszłym- ważny aspekt prewencji zdrowia czy nieistotna codzienność? Geriatria 2011; 5: 127-133. 
  6. Duda G, Saran A. Polskie rekomendacje dotyczące spożywania witamin i składników mineralnych przez osoby w starszym wieku, Farmacja Współczesna 2008; 1: 16-23.
  7. Kupisz-Urbańska M, Galus K Epidemiologia niedoboru witaminy D u osób w podeszłym wieku. Wybrane Zagadnienia. Gerontologia Polska 2011; 19 (1): 1-6. 
  8. Jankowska K, Suszczewicz N. Naturalne metody wspomagania odporności w walce z koronawirusem, Wiedza Medyczna 2020; wydanie specjalne: 46-65.
  9. Dąbrowska- Bernstein B, Moskalik M, Wydro D. Adaptogeny korygujące reakcję organizmu na stres i zaburzenia homeostazy- pomocą w prewencji chorób cywilizacyjnych, 2015. 

MAT-PL-2202376-1.0-11.2022

REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]