– W zależności od tego, w którym województwie prowadzona jest apteka, albo trzeba w niej zatrudniać więcej niż jednego magistra z uprawnieniami do bycia kierownikiem apteki, albo wystarczy jeden (jednego bowiem zawsze trzeba, gdyż każda apteka musi mieć kierownika) – w dzisiejszym wydaniu Gazety Prawnej pisze Patryk Słowik, powołując się na niedawny materiał serwisu MGR.FARM (czytaj więcej: Sprawdziliśmy jak inspektorzy interpretują obecność farmaceuty w aptece!).
Kilka tygodni temu nasza redakcja skierowała pisma do wszystkich 16 wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych, z pytaniem o sposób interpretowania przez każdego z nich obowiązku obecności farmaceuty w godzinach funkcjonowania apteki.
– Pięciu inspektorów jednoznacznie przedstawiło swoją interpretację art. 92, wskazując, że podczas kontroli w aptece wymagana jest obecność farmaceuty o kwalifikacjach kierownika apteki (pięć lat stażu pracy lub trzy lata stażu i specjalizacja). Dwóch przyznało, że podczas kontroli nie jest weryfikowany staż pracy farmaceuty – relacjonuje w DGP Łukasz Waligórski, redaktor naczelny portalu MGR.FARM. Staż nie jest sprawdzany w Lubelskiem oraz Pomorskiem. Pozostałe dziewięć inspektoratów nie chciało, nie potrafiło lub unikało udzielenia odpowiedz.
Potrzebna centralizacja inspekcji farmaceutycznej
– Jak ma to zrozumieć przeciętny farmaceuta? Jak ma rozumieć przedsiębiorca prowadzący aptekę? W końcu mamy jedno prawo dla wszystkich czy może jeden przepis ustawy można interpretować w zależności od województwa, w którym dokonuje się interpretacji? – zastanawia się Marek Tomków, wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej (czytaj więcej: Ponad 6 tys. magistrów farmacji stało się nieprzydatnych?)..
Łukasz Waligórski z kolei spostrzega, że ta sytuacja doskonale pokazuje, jak bardzo potrzebna jest centralizacja Państwowej Inspekcji Farmaceutycznej. Dziś bowiem inspektorzy wojewódzcy nie podlegają pod głównego inspektora farmaceutycznego, lecz pod wojewodów. W efekcie brakuje jednolitej interpretacji przepisów ustawy i przewidywalności działań organów administracji państwowej. Każdy inspektor ma własną interpretację kluczowego dla rynku aptecznego przepisu. I nie jest to wina tego przepisu, ale właśnie braku centralizacji inspekcji.
O tym samym mówią zresztą sami inspektorzy. Rozkładają ręce i przekonują, że robią to, co ich zdaniem jest właściwe.
– Dla mnie wyrok NSA jest wystarczającą podstawą do wymagania obecności farmaceuty z odpowiednim stażem w aptece. Jeśli dla niektórych kolegów z innych województw nie, co mam poradzić? Zmienić swoją, na moim zdaniem, błędną? – pyta jeden z wojewódzkich inspektorów.
Wspólne interpretacje przy kawie
Dziś inspektorzy, którzy chcą ujednolicić praktykę, spotykają się np. na kawie. Brakuje ustawowej możliwości wydawania przez GIF obowiązującej dla wszystkich inspektorów w całej Polsce wykładni przepisów. Zastanawiające jest również to, że w części województw, w których przed wydaniem wyroku przez NSA nie sprawdzano stażu farmaceuty obecnego w aptece w chwili kontroli, teraz się to robi (czytaj więcej: W aptece musi zawsze być farmaceuta z uprawnieniami kierownika).
– Czyli ten sam urzędnik na przestrzeni kilku dni zaczyna inaczej interpretować przepis ustawy. Trudno w takiej sytuacji mówić o jakiejkolwiek pewności obywateli co do stanowionego prawa – zaznacza Marek Tomków, wiceprezes aptekarskiego samorządu.
Kilka dni temu podczas branżowego kongresu OSOZ przedstawiciele resortu zdrowia potwierdzili już oficjalnie, że kontrowersyjny art. 92 prawa farmaceutycznego będzie zmieniony (czytaj więcej: Kiedy w aptece ma być kierownik, a kiedy farmaceuta? Ministerstwo doprecyzuje przepisy…). W nowelizacji ma znaleźć się przepis stanowiący, że w godzinach pracy apteki musi w niej być po prostu farmaceuta (czyli nastąpi rezygnacja z wymogu stażu).
– Do czasu wejścia w życie nowych przepisów, przynajmniej w części kraju, bezpieczniej dla właścicieli aptek jest jednak, aby przez cały czas pracy placówki był w niej doświadczony farmaceuta – pisze Patryk Słowik w DGP.
Uzasadnienie wyroku NSA
A wszystko zaczęło się od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 219. Potwierdził on wykładnię przepisów zastosowaną przez jednego z wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych. Stwierdził on, że w godzinach czynności apteki, musi być w niej zawsze obecny farmaceuta spełniający wymogi niezbędne do objęcia stanowiska kierownika. Oznacza to, że musi posiadać 5 lat stażu pracy lub 3 lata stażu pracy oraz specjalizację z farmacji aptecznej (czytaj więcej: Jest uzasadnienie NSA! W aptece cały czas musi być farmaceuta o kwalifikacjach kierownika…).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego taka wykładnia przepisu zgodna też jest z wykładnią celowościową. Apteki prowadzą działalność wymagającą szczególnej staranności i wysokich kwalifikacji w realizacji zadań. Zaniedbania wynikające z braku staranności i wysokich kwalifikacji personelu mogą prowadzić do bardzo poważnych szkód dla zdrowia, a nawet życia osób korzystających z ich usług.
– Zatem oczywisty jest wymóg stałego, bieżącego nadzoru nad ich działalnością przez osoby o szczególnych kwalifikacjach i doświadczeniu zawodowym. Zatem należy uznać za zgodne z wykładnią celowościową takie odczytanie treści art. 92 upf, z którego wynika obowiązek zapewnienia stałej obecności w aptece kierownika apteki w rozumieniu art. 88 ust. 1 i 2 upf, czy przynajmniej innego farmaceuty o kompetencjach wymaganych od kierownika apteki – uzasadniał NSA.
Źródło: ŁW/DGP
