– Farmaceuta może poinformować pacjenta, że ma lek z tej samej grupy, zawierający tę samą substancję czynną, ale decydować o tym, czy chory może go wziąć zamiast, powinien tylko lekarz – twierdzi Irena Rej, prezes Izby Gospodarczej Farmacja Polska, wywiadzie udzielonym tygodnikowi Polityka.
To nie koniec zaskakujących teorii, którymi dzieli się prezes IGFP. Jej zdaniem farmaceuci wydając pacjentom zamienniki narażają się na przykre konsekwencje prawne (czytaj również: 69 proc. leków sprzedawanych w Polsce to zamienniki).
– O czym ostrzegają nas prawnicy. Jeśli po zażyciu „zamiennika” wystąpią u pacjenta działania niepożądane, może podać farmaceutę do sądu. Każdy lek, oprócz substancji czynnej, zawiera też inne, na które pacjenci różnie reagują, w zależności od ich stanu zdrowia. Tylko lekarz jest tego świadom, zna swego pacjenta, często dobiera lek, patrząc jak chory reaguje. Poza tym nie każdy lek w ogóle można zamieniać, na przykład leków przeznaczonych do leczenia cukrzycy nie wolno. Podobnie jak wielu specyfików neurologicznych – twierdzi Irena Rej (czytaj więcej: Nakaz stosowania leków oryginalnych? Eksperci komentują wyrok sądu…)
Zamienniki mogą szkodzić chorym
Prezes Izby Gospodarczej Farmacja Polska uważa, że zamienniki mogą chorym szkodzić. Jej zdaniem proces dobierania właściwego leku dla osoby chorej na cukrzycę wymaga wielu badań i dostosowania do pacjenta, żeby ustalić właściwe dawkowanie, to nie odbywa się automatycznie (czytaj więcej: Generyki i leki biopodobne – sektor, który potrzebuje wsparcia).
– Poza tym nierzadko chory, oprócz cukrzycy, ma też inne dolegliwości, na przykład nadciśnienie. Lekarz o tym wie i tak dobiera leki, żeby wchodząc ze sobą w reakcję, nie powodowały negatywnych konsekwencji u chorego. Zamiennik może choremu zaszkodzić. Znamy takie przypadki – mówi Irena Rej w wywiadzie dla Polityki (czytaj również: Różnica między lekiem oryginalnym i generykiem, jak między mercedesem i trabantem?).
Jednocześnie wskazuje ona na sytuację, w której znaleźli się niedawno chorzy na cukrzycę stosujący lek Diaprel MR 60 mg. Lek od 1 lipca nie jest już refundowany.
– Wielu pacjentów chorych na cukrzycę zderzyło się z innym problemem. Mieli recepty na specyfik refundowany, wypisany na trzy miesiące, bo na tyle może je wystawić lekarz. Tylko że ten właśnie lek został teraz z list refundacyjnych skreślony. Więc ci chorzy nie mogą już dostać refundowanego zamiennika, muszą płacić pełną cenę. Cukrzyca jest chorobą przewlekłą, pacjenci mają nie tylko problem ze zdobyciem leku, zostali też poważnie uderzeni po kieszeni – uważa Irena Rej (czytaj więcej: MZ nie zaakceptowało 9 propozycji cen leku Diaprel).
Kontrowersyjna narracja
Treść wywiadu udzielonego przez Irenę Rej budzi kontrowersje. Część z jej wypowiedzi stoi w sprzeczności z aktualnym stanem prawnym i faktami. Przypomnijmy, że zgodnie z brzmieniem ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych:
1. Osoba wydająca leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyroby medyczne objęte refundacją ma obowiązek poinformować świadczeniobiorcę o możliwości nabycia leku objętego refundacją, innego niż lek przepisany na recepcie, o tej samej nazwie międzynarodowej, dawce, postaci farmaceutycznej, która nie powoduje powstania różnic terapeutycznych, i o tym samym wskazaniu terapeutycznym, którego cena detaliczna nie przekracza limitu finansowania ze środków publicznych oraz ceny detalicznej leku przepisanego na recepcie. Apteka ma obowiązek zapewnić dostępność tego leku.
2. Osoba wydająca leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne objęte refundacją ma obowiązek, na żądanie świadczeniobiorcy, wydać lek, o którym mowa w ust. 1, którego cena detaliczna jest niższa niż cena leku przepisanego na recepcie.
2a. Osoba wydająca leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne objęte refundacją ma obowiązek, na żądanie świadczeniobiorcy, po uprzednim spełnieniu obowiązku, o którym mowa w ust. 1, wydać lek inny niż lek przepisany na recepcie, o tej samej nazwie międzynarodowej, dawce, postaci farmaceutycznej, która nie powoduje powstania różnic terapeutycznych, i o tym samym wskazaniu terapeutycznym, którego cena detaliczna jest równa lub wyższa od ceny leku przepisanego na recepcie.
2b. Osoba wydająca leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne objęte refundacją może na żądanie świadczeniobiorcy, po uprzednim spełnieniu obowiązku, o którym mowa w ust. 1, wydać lek nieobjęty refundacją, inny niż lek przepisany na recepcie, o tej samej nazwie międzynarodowej, dawce oraz o postaci farmaceutycznej, która nie powoduje powstania różnic terapeutycznych, za 100% odpłatnością.
2c. Osoba wydająca leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne objęte refundacją może wydać lek w opakowaniu zawierającym różną – o maksymalnie 10%, liczbę dawek niż określona na recepcie.
2d. Przepisy ust. 2–2c nie dotyczą sytuacji, w której osoba uprawniona umieściła odpowiedni wpis w recepcie – w przypadku recepty w postaci elektronicznej, lub adnotację na druku recepty – w przypadku recepty w postaci papierowej, wskazując na niemożność dokonania zamiany przepisanego leku.
Zamienniki tańsze niż Diaprel MR z refundacją
Zaskakujące jest także stwierdzenie prezes Izby Gospodarczej Farmacja Polska, iż pacjenci stosujący Diaprel MR 60 mg „zostali też poważnie uderzeni po kieszeni”. Otóż lek ten zanim znikł z wykazu leków refundowanych kosztował pacjenta po zniżce 19,79 zł. Obecnie dostępne są jego refundowane zamienniki, których cena jest znacznie niższa – nawet bez zniżki wynikającej z refundacji (czytaj więcej: Od dzisiaj Diaprel bez refundacji. Co zamiast niego?).
- Clazicon 60 mg, 30 tabl. – cena 100% – 12 zł, cena po zniżce. 7 zł
- Diagen 60 mg, 30 tabl. – cena 100% – 11 zł, cena po zniżce 6 zł
- Gliclada 60 mg, 30 tabl – cena 100% – 17 zł, cena po zniżce 12 zł
- Gliclazide Zentiva 60 mg, 30 tabl – cena 100% – 12 zł, cena po zniżce 7 zł
- Glikuron 60 mg, 30 tabl. – cena 100% – 12 zł, cena po zniżce 7 zł
- Oziclide MR 60 gm, 30 tabl. – cena 100% – 15 zł, cena po zniżce 11 zł
- Salson 60 mg, 30 tabl. – cena 100% 11 zł, cena po zniżce 6 zł
- Symazide MF 60 mg, 30 tabl. – cena 100% 12 zł, cena po zniżce 7 zł
Źródło: ŁW/Polityka










