REKLAMA
Magazyn mgr.farm
Redakcja mgr.farm

Kary za naruszenie RODO czy ryzyko utraty refundacji – dylemat farmaceutów

śr. 26 lutego 2020, 10:40

Urząd Ochrony Danych Osobowych twierdzi, że farmaceuta nie może przechowywać udostępnionych przez pacjentów druków informacyjnych. Za to Ministerstwo Zdrowia zachęca, by zachowywać je w niektórych sytuacjach – pisze Patryk Słowik na łamach „Dziennika Gazeta Prawna”. Co na to prawo i eksperci?

Recepty wystawione i niezrealizowane przed dniem 1 lipca realizuje się na zasadach dotychczasowych (fot. Shutterstock)
Warto przypomnieć, że resort zdrowia w wydanym dla aptekarzy informatorze o e-recepcie rekomenduje pozostawienie wydruku informacyjnego w aptece (fot. Shutterstock).

W minionym tygodniu serwis MGR.FARM przytoczył stanowisko Urzędu Ochrony Danych Osobowych mówiące, że apteki nie mogą przechowywać udostępnionych przez pacjentów wydruków informacyjnych (czytaj więcej: UODO: apteka nie może przechowywać wydruku informacyjnego e-recepty). „Po odczytaniu z takiego wydruku danych wymaganych do realizacji recepty farmaceuta powinien zwrócić go pacjentowi” – mówi urząd. Dodaje przy tym, że nie należy utożsamiać wydruków informacyjnych z przechowywaną w systemie informatycznym e-receptą. Sprawą zainteresowała się Gazeta Prawna.

Stanowisko UODO nie koreluje z realiami

Sami farmaceuci są zdziwieni stanowiskiem UODO. Marek Tomków, wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej, w rozmowie z Gazetą Prawną wskazuje, że gdyby chcieć zastosować się do tych zaleceń, to aptekarze musieliby przestać wydawać leki, gdy tylko pojawią się trudności w systemie teleinformatycznym. Ponadto stanowisko jest dziwne w kontekście przepisów dotyczących realizacji e-recepty, jeśli dojdzie do awarii lub nie będzie dostępu do systemu.

REKLAMA

Wówczas pacjent może otrzymać lek przepisany na e-recepcie, jeśli udostępni informację o e-recepcie np. w postaci wydruku informacyjnego i przedstawi dokument potwierdzający jego tożsamość. Warto przypomnieć, że resort zdrowia w wydanym dla aptekarzy informatorze o e-recepcie rekomenduje pozostawienie wydruku informacyjnego w aptece. Jeśli właściciel apteki tego nie zrobi, grozi mu utrata refundacji.

REKLAMA

Uzasadnione przetwarzanie danych osobowych

Sprawę dla DGP skomentował prawnik Bartosz Lasota. Jest on prezesem spółki Lasota Consulting, która specjalizuje się w prawie ochrony danych osobowych. Jego zdaniem UODO ma rację (czytaj również: Farmaceuta dostanie od przychodni numer telefonu pacjenta. RODO tego nie zabrania). Chodzi o to, że apteki wydając leki na podstawie wydruku informacyjnego e-recepty, nie powinny archiwizować tych druków. Wynika to z art. 96 ust. 1 ustawy – Prawo farmaceutyczne. Mówi on, że apteki nie mają obowiązku pozyskiwać i archiwizować wydruków. Jednak trzeba poczynić zastrzeżenie dotyczące awarii systemu obsługi e-recepty. Wtedy wydanie leków z e-recepty następuje na podstawie wydruku informacyjnego, okazania dokumentu tożsamości i oświadczenia, że nie dokonano realizacji recepty, której dotyczy wydruk.

W takim przypadku wydruk informacyjny traktowany jest i procedowany na wzór recepty w postaci papierowej, a wymóg udostępnienia aptece wydruku wynika z przepisów. A skoro w przypadku awarii systemu e-recept przepisy prawa farmaceutycznego obligują aptekę do pozyskania wydruków przy wydaniu leków, to na podstawie tych krajowych przepisów prawa w związku z podstawami prawnymi RODO, przetwarzanie zawartych na wydrukach informacyjnych danych osobowych należałoby uznać za uzasadnione i dopuszczalne – wyjaśnia Lasota.

Aptekarze stoją przed dylematem

Jak dodał Tomków, aptekarze powinni w razie konieczności przechowywać wydruki informacyjne i nie przejmować się stanowiskiem Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Przecież to niemożliwe, żeby nakładał kary za de facto pomoc pacjentom.

Łukasz Waligórski, redaktor naczelny portalu MGR.FARM mówi, że konflikt między rekomendacjami MZ a komunikatem UODO stawia aptekarzy przed dylematem – czy narażać się na kary za naruszenie RODO czy ryzykować ryzyko utraty refundacji z NFZ.

REKLAMA

W tej sytuacji albo przepisy zostaną doprecyzowane, albo apteki w przypadku awarii systemu e-zdrowia będą odmawiać pacjentom wydawania leków. Trzeba bowiem podkreślić, że możliwość zrealizowania e-recepty w takiej sytuacji na podstawie wydruku informacyjnego jest jedynie uprawnieniem aptekarza, a nie jego obowiązkiem – tłumaczy.

Źródło: IK/DGP

REKLAMA
REKLAMA
Artykuł sponsorowany
Redakcja mgr.farm

Konopie siewne w pielęgnacji twarzy i włosów

6 grudnia 202209:02

Specjalistyczna linia BIO natural od Instytutu Dermokosmetyków Ideepharm! Konopie siewne znane są od setek lat. Pochodzą z Azji Środkowej, gdzie wykorzystywane były do produkcji papieru oraz lin i żagli. Prawdopodobnie dzięki temu odkryto ich pielęgnacyjne działanie – przypadkiem wyciskany z nich olej okazał się doskonale łagodzić zmiany skórne. Europa potrzebowała więcej czasu, by je docenić […]

Specjalistyczna linia BIO natural od Instytutu Dermokosmetyków Ideepharm!

Konopie siewne znane są od setek lat. Pochodzą z Azji Środkowej, gdzie wykorzystywane były do produkcji papieru oraz lin i żagli. Prawdopodobnie dzięki temu odkryto ich pielęgnacyjne działanie – przypadkiem wyciskany z nich olej okazał się doskonale łagodzić zmiany skórne. Europa potrzebowała więcej czasu, by je docenić i przekonać się, że nie mają nic wspólnego z konopiami indyjskimi. Na szczęście dziś olej z Cannabis Sativa święci zasłużone triumfy i doceniany jest za swoje właściwości regeneracyjne, fotoprotekcyjne, antyoksydacyjne, przeciwzapalne i antyseptyczne. Jak to możliwe, że działa tak wszechstronnie? Dzieje się tak, ponieważ w niemal 80% składa się z niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), w tym z kwasu linolowego i alfa-linolenowego, zawiera także aminokwasy, witaminy (A, B1, B2, B3, B6, C, D, i E), minerały (wapń, fosfor, potas, magnez, żelazo, cynk), przeciwutleniacze, fosfolipidy, fitosterole i proteiny.

Olej konopny w pielęgnacji twarzy

Ponieważ olej konopny ma niski potencjał komedogenny (nie zatyka gruczołów łojowych), może więc być stosowany w pielęgnacji każdego rodzaju skóry, w tym cer problematycznych, mieszanych, trądzikowych czy nawet  z AZS. Szybko się wchłania, zmniejsza transepidermalną utratę wody, reguluje produkcję sebum oraz łagodzi zmiany zapalne. Ponadto wpływa na fibroblasty, pobudzając je do produkcji kolagenu oraz elastyny, a zatem ma właściwości przeciwstarzeniowe. Wykorzystano go w Wygładzająco-ujędrniającym kremie do twarzy na dzień i na noc ze specjalistycznej linii BIO natural od Instytutu Dermokosmetyków Ideepharm. Krem przeznaczony jest dla skóry suchej, dojrzałej i z oznakami starzenia. Dzięki zawartości oleju konopnego, olejku kokosowego, lipopeptydowi, hialuronianowi sodu oraz kompleksowi prebiotycznemu, wspomaga naturalny mikrobiom skóry, zwiększa jej elastyczność i sprężystość. W efekcie opóźnia efekty starzenia i wygładza, a także chroni przed szkodliwym działaniem czynników zewnętrznych.                                                                                                         źródło: https://sklep.ideepharm.pl/228-bionatural

REKLAMA

Olej konopny w pielęgnacji włosów

Olej konopny ma również bardzo dobry wpływ na strukturę włosa. Pozwala na zachowanie prawidłowego nawilżenia i równowagi lipidowej, dzięki czemu włosy stają się bardziej elastyczne, odporne na uszkodzenia i odzyskują blask. Warto także wiedzieć, że kwasy tłuszczowe w nim zawarte są nieocenione w przypadku stanów zapalnych, takich jak łuszczyca czy łojotokowe zapalenie skóry głowy. W gamie BIO natural dostępne są dwa produkty do pielęgnacji włosów i skóry głowy. Pierwszy z nich to Prebiotyczny szampon regenerująco-kojący wskazany do stosowania w przypadku włosów suchych lub zniszczonych, a także przy wrażliwej/podrażnionej skórze głowy. Szampon zawiera olej konopny oraz kompleks prebiotyczny. Regularnie stosowany wspomaga naturalny mikrobiom skóry, oczyszcza włosy i skórę głowy, łagodzi podrażnienia, ułatwia rozczesywanie pasm, nawilża, wygładza i nadaje kosmykom połysk. Drugi kosmetyk to zaś Nawilżająco-wygładzające serum do włosów bez spłukiwania, które idealnie sprawdzi się przy włosach suchych i zniszczonych, a także w sytuacji, gdy ukojenia potrzebuje podrażniona/wrażliwa skóra głowy. W składzie serum, podobnie jak w szamponie, znajduje się olej konopny oraz kompleks prebiotyczny. Kosmetyk wspomaga naturalny mikrobiom skóry i poprawia kondycję włosów: nawilża i wygładza, wzmacnia i regeneruje, nadaje połysk i ułatwia rozczesywanie. 

REKLAMA

źródło: https://sklep.ideepharm.pl/228-bionatural

BIO NATURAL Wygładzająco-ujędrniający kremie do twarzy na dzień i na noc, 

BIO NATURAL Prebiotyczny szampon regenerująco-kojący,

REKLAMA

BIO NATURAL Nawilżająco-wygładzające serum do włosów bez spłukiwania,

Kosmetyki dostępne wyłącznie w aptekach oraz na stronie producenta: https://ideepharm.pl

 

 

 

 

Informacja prasowa: Instytut Dermokosmetyków IDEEPHARM
Listopad 2022 r.

REKLAMA
Artykuł sponsorowany
Redakcja mgr.farm

Jaką substancją najlepiej hamować kaszel suchy?

5 grudnia 202210:56

KASZEL – PRZYCZYNY I KLASYFIKACJA Kaszel to tak naprawdę odruch obronny organizmu, mający na celu usunięcie z dróg oddechowych zalegającej wydzieliny lub ciała obcego [1,2]. Odruch kaszlu powstaje najczęściej na drodze podrażnienia i stymulacji receptorów kaszlu, będących częścią włókien czuciowych nerwu błędnego (przede wszystkim włókien typu C) [1,3]. Nie zawsze jednak odruch kaszlu jest pożądany […]

KASZEL – PRZYCZYNY I KLASYFIKACJA

Kaszel to tak naprawdę odruch obronny organizmu, mający na celu usunięcie z dróg oddechowych zalegającej wydzieliny lub ciała obcego [1,2]. Odruch kaszlu powstaje najczęściej na drodze podrażnienia i stymulacji receptorów kaszlu, będących częścią włókien czuciowych nerwu błędnego (przede wszystkim włókien typu C) [1,3]. Nie zawsze jednak odruch kaszlu jest pożądany – szczególnie, jeśli ma on charakter nieproduktywny i bywa nierzadko dla pacjentów uciążliwy, wywołując ból w klatce piersiowej i zmęczenie [1,3].

Biorąc pod uwagę charakter kaszlu wyróżniamy:

REKLAMA
  • Kaszel suchy, tzw. nieproduktywny
  • Kaszel mokry, czyli produktywny [2,4].

Pod względem czasu trwania szczególnie istotny z punktu widzenia coraz częstszych obecnie infekcji jest kaszel ostry. Główną jego przyczyną są zakażenia wirusowe lub bakteryjne [4,5].

REKLAMA

FARMAKOTERAPIA KASZLU SUCHEGO

Tłumienie kaszlu suchego, poza oczywistymi korzyściami dla pacjenta zapobiega również powstawaniu tzw. błędnego koła, kiedy to uporczywy kaszel może wywoływać mechaniczne podrażnienia błony śluzowej dróg oddechowych, a te mogą dodatkowo potęgować odruch kaszlu [3]. Dlatego też stosuje się leki o działaniu przeciwkaszlowym.

Leki przeciwkaszlowe dzieli się na dwa rodzaje:

  • Substancje działające ośrodkowo (m.in. kodeina, dekstrometorfan, butamirat)
  • Substancje działające obwodowo (lewodropropizyna) [4,5].

Leki o mechanizmie ośrodkowym oddziałują bezpośrednio na ośrodek kaszlu, zlokalizowany w OUN [5]. Są to agoniści receptorów opioidowych, dlatego też posiadają przypisane im działania niepożądane (szczególnie kodeina), w tym:

  • Mogą wywoływać senność
  • Mogą wywoływać zaburzenia funkcji poznawczych- odradza się zatem prowadzenia pojazdów mechanicznych po ich zastosowaniu
  • Mogą powodować zaparcia, nudności i wymioty
  • U osób podatnych lub z problemami oddechowymi mogą doprowadzić do depresji oddechowej [4,6].

Szczególną uwagę warto poświęcić kodeinie – zwłaszcza, że liczne badania i metaanalizy pokazują wątpliwą skuteczność tej substancji jako środka przeciwkaszlowego [4,7].

REKLAMA

KODEINA I INNE SUBSTANCJE PSYCHOAKTYWNE

Kodeina, jako przedstawiciel opioidów może upośledzać sprawność psychomotoryczną, związaną z prowadzeniem pojazdów [8]. Statystyki wyraźnie pokazują, że prawdopodobieństwo odniesienia poważnych obrażeń na drodze znacząco wzrasta u osób nadużywających kodeinę. Szczególnie narażone są te, należące do grupy tzw. szybkich metabolizatorów kodeiny (około 3% populacji Europy) [9].

Kodeina, podobnie jak dekstrometorfan czy też pseudoefedryna znajdują się w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 lipca 2014 roku w sprawie wykazu środków działających podobnie do alkoholu oraz warunków i sposobu przeprowadzania badań na ich obecność w organizmie [10]. Dokument ten wymienia substancje, które wywierają negatywny wpływ na zdolność do prowadzenia pojazdów. Zgodnie z nim nadużywanie:

  • kodeiny może wywoływać euforię, senność i apatię
  • dekstrometorfanu – nadwrażliwość, ruchy mimowolne i halucynacje
  • pseudoefedryny – zaburzenia równowagi, zaburzenia zachowania i niepokój [10,11].

Warto też wiedzieć, że kodeina jako opioid może wywoływać euforię, przez co należy do substancji mogących wykazywać zjawisko uzależnienia [12]. Podobną opinię w 2012 roku wydało WHO względem dekstromeforfanu [11].

LEWODROPROPIZYNA JAKO EFEKTYWNA SUBSTANCJA PRZECIWKASZLOWA

Lewodropropizyna to nieopioidowy lek przeciwkaszlowy, będący jedynym przedstawicielem substancji działających obwodowo [1,4,5]. W odróżnieniu od kodeiny i innych związków działających ośrodkowo lewodropropizyna działa hamująco na włókna C nerwu błędnego w obrębie dróg oddechowych [4,5]. Fakt, że nie oddziałuje ona na OUN sprawia, że jest praktycznie pozbawiona przypisanych kodeinie działań niepożądanych (rzadko mogą pojawić się osutki skórne lub wystąpić senność) [4].

Lewodropropizyna szybko wchłania się z przewodu pokarmowego, a przyjmowanie jej wraz z pokarmem nie wpływa na jej dostępność [1,4]. Biorąc pod uwagę skuteczność przeciwkaszlową badania pokazują, że związek ten wypada korzystniej w porównaniu z kodeiną czy dekstrometorfanem [1,4,5,7]. Badanie porównawcze lewodropropizyny i dekstrometorfanu pokazało, że pacjenci zdecydowanie lepiej ocenili redukcję intensywności kaszlu po lewodropropizynie już w 2 dniu badania niż po dekstrometorfanie (w 3 dniu badania) [1]. 

LEWODROPROPIZYNA NA APTECZNYCH PÓŁKACH

W aptekach lewodropropizyna występowała dotychczas praktycznie wyłącznie w formie syropów. Alternatywą dla tej formy mogą być tabletki z lewodropropizyną (np. Solvetusan) [14]. Każda tabletka zawiera 60mg substancji czynnej i może być stosowana u dorosłych i dzieci o wadze powyżej 30kg.  Ze względu na pojawienie się tej formy, lewodropropizyna może być dobrą alternatywą dla tabletek z kodeiną, gdyż związek ten odznacza się lepszym profilem bezpieczeństwa i ma znikomy wpływ na OUN [1,4,14].

Literatura:

  1. Antitussive therapy: a role for levodropropizine, Surinder Birring, et.al., Pulmonary Pharmacology & Therapeutics 56(2019) 79-85
  2. Kaszel – diagnostyka i terapia u chorych objętych opieką paliatywną, Anna Zasowska-Nowak, Aleksandra Ciałkowska-Rysz, Medycyna Paliatywna 2018; 10(1): 19-23
  3. Efficacy of levodropropizine in pediatric cough, Francesco De Blasio, et.al., Pulmonary Pharmacology & Therapeutics 25(2012) 337-342
  4. Leczenie kaszlu nieproduktywnego w praktyce, Rafał Pawliczak, Terapia 8/2022
  5. Levodropropizine for treating cough in adult and children: a meta-analysis of published studies, Alessandro Anasi, et.al., Multidisciplinary Respiratory Medicine (2015) 10:19
  6. Codeine, Peechakara BV, Gupta M., StatPearls 2022
  7. Codeine should not be prescribed for breastfeeding mothers or children under the age of 12, Moran Lazaryan, et.al., Acta Pediatrica 2015, 550-556
  8. Roadside opioid testing of drivers using oral fluid: the case of a country with a zero tolerance law, Spain, Inmaculda Fierro, et.al., Substance Abuse, Treatment, Prevention, and Policy (2017) 12:22
  9. Rekomendacje postępowania diagnostyczno-terapeutycznego w kaszlu u dzieci dla lekarzy POZ, Zbigniew Doniec, Agnieszka Mastalerz-Migas, Katarzyna Krenke, Henryk Mazurek, Przemysław Bieńkowski, Lekarz POZ 4/2016
  10. Prowadzenie pojazdów, a substancje psychoaktywne, Broszura Informacyjna MZ, Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii
  11. Analiza zjawiska nadużywania przez polską młodzieć leków dostępnych bez recepty i ziół niepodlegających kontrolowanemu obrotowi: część I, Daria Suchecka i inni, Medycyna Pracy 2017; 68(3): 413-422
  12. Molekularne podstawy działania wybranych substancji psychoaktywnych, Łukasz Bijoch, Martyna Pękała, Anna Beroun, Postępy Biochemii 67(2) 2021
  13. Codeine: time to say „no”, Joseph D. Tobias, Thomas P. Green, Charles J. Cote, Pediatrics 2016; 138(4): e20162396
  14. Charakterystyka Produktu Leczniczego Solvetusan
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

5 komentarzy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Co za bzdura. Recept papierowych też już nie możemy przechowywać, bo są tam dane osobowe pacjenta?
Kretyństwo kretyństwem poganiane , g warty cały ten pseudo zawód .
„jeśli dojdzie do awarii lub nie będzie dostępu do systemu.” „Warto przypomnieć, że resort zdrowia w wydanym dla aptekarzy informatorze o e-recepcie rekomenduje pozostawienie wydruku informacyjnego w aptece. Jeśli właściciel apteki tego nie zrobi, grozi mu utrata refundacji.” Przecież taki jeden wydruk informacyjny zawiera niejednokrotnie pakiet kilku e-recept, które pacjent może sobie dowolnie realizować w kilku różnych aptekach i dogodnym dla niego terminie. Zatrzymując taki wydruk nie pozostawiamy mu wyboru, skazując go na jedną aptekę i całkowitą realizację wszystkich e-recept. W razie awarii, myślę, że na wydruku informacyjnym można zaznaczyć realizacje częściowe i całkowite, zrobić sobie kserokopię i poprosić o podpisanie oświadczenia na niej, a następnie oddać wydruk pacjentowi? Wydruk informacyjny nie jest receptą. Czy staje się nią w momencie usterki w SIM? Nie widzę podstaw do zabrania refundacji?
A ile razy miałaś awarię systemu i realizowałaś receptę w ciemno? Ja ani razu i nie zamierzam tego robić. Ile razy było tak że ma wydruku było wszystko ok a po wczytaniu okazywało się, że jest to taki gniot, że nie dało się nic z tym zrobić. Jak lubisz ryzykować to twoja sprawa, ale jeśli chodzi o mnie to problem nie istnieje.
Nie neguję, że awaryjne rozwiązania realizacji recept są kontrowersyjne, chociażby z tego powodu, o którym wspominasz. Zastanawia mnie tylko kwestia zabrania refundacji aptece, za nieposiadanie wydruku informacyjnego.