W maju do konsultacji publicznych oddano projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie kursów kwalifikacyjnych dla farmaceutów. Prace nad nim od początku nie przebiegały spokojnie. W ramach konsultacji publicznych zgłoszono mnóstwo uwag. Wskazywano w nich, że biorąc pod uwagę posiadaną przez farmaceutów wiedzę pozyskaną w trakcie studiów farmaceutycznych i dodatkowo wymaganie min. 12 miesięcy stażu pracy w zawodzie na pełen etat, można spodziewać się, że farmaceuci w niektórych tematach wcale nie potrzebują kursów kwalifikacyjnych. Sugerowano, aby zebrać wszystkie niezbędne zagadnienia i zrobić jeden kurs. Miałby on obejmować kluczowe i niezbędne tematy, w tym zawierać wskazówki dotyczące badań diagnostycznych, które farmaceuta może wykonywać zgodnie ze Rozporządzeniem, które weszło zimą 2022 r.
Co obejmuje projekt rozporządzenia? Przede wszystkim kursy kwalifikacyjne dla farmaceutów miałyby obejmować szeroko rozumianą problematykę przeprowadzania tzw. badania kwalifikacyjnego w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania szczepienia przeciw COVID-19 oraz wykonywania szczepienia przeciw COVID-19. W drugiej kolejności informacje niezbędne do wykonywania szczepień ochronnych przeciwko grypie dla osób dorosłych (czytaj więcej: Trzy kursy kwalifikacyjne dla farmaceutów. Jest projekt rozporządzenia…).
Kursy kwalifikacyjne miałyby również przygotowywać do prawidłowego wykonywania badań diagnostycznych polegających na pomiarze masy ciała, wzrostu i obwodu w pasie, a także obliczaniu wskaźnika BMI (ang. Body Mass Index) oraz stosunku obwodu talii do obwodu bioder (WHR – ang. Waist-Hip Ratio). W tym zakresie wiele instytucji wskazywało, że farmaceuci to potrafią i kursy nie są wcale potrzebne.
Rola komisji kwalifikacyjnej i egzamin
W celu zakwalifikowania farmaceuty do odbycia kursu kwalifikacyjnego jednostka szkoląca oraz Centrum ma powoływać komisję kwalifikacyjną, która będzie przeprowadzać tzw. postępowanie kwalifikacyjne. Zgodnie nowymi przepisami, komisja kwalifikacyjna ma sporządzać listę farmaceutów zakwalifikowanych do odbycia kursu kwalifikacyjnego. Będzie odbywało się to na podstawie przeprowadzonego postępowania kwalifikacyjnego oraz po uwzględnieniu liczby miejsc szkoleniowych.
Projekt rozporządzenia określa, iż kurs kwalifikacyjny ma zakończyć się egzaminem teoretycznym w formie pisemnej albo ustnej lub egzaminem praktycznym.
- Egzamin pisemny (test stacjonarny lub online) – pozytywny wynik z egzaminu pisemnego otrzymuje osoba zdająca, która uzyskała co najmniej 60% punktów,
- Egzamin ustny (3 pytania egzaminacyjne) – uzyskanie oceny pozytywnej za co najmniej 2 pytania egzaminacyjne,
- Egzamin praktyczny (wykonanie 3 zadań egzaminacyjnych) – celem jest sprawdzenie praktycznych umiejętności wykonywanych przez farmaceutę w warunkach symulowanych. Konieczne ma być uzyskanie oceny pozytywnej za co najmniej połowę zadań egzaminacyjnych.
Jakie badania diagnostyczne farmaceuta może teraz wykonywać?
Obecnie zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami farmaceuta może:
- wykonać test antygenowy w kierunku SARS-CoV-21)
- zrobić badanie podstawowych paramentów życiowych: ciśnienie krwi, tętno, puls oraz saturacja krwi
- dokonać pomiaru masy ciała, wzrostu i obwodu w pasie, a także obliczanie wskaźnika BMI (ang. Body Mass Index) oraz stosunku obwodu talii do obwodu bioder (WHR – ang. Waist-Hip Ratio)
- wykonać test stężenia glukozy we krwi
- skontrolować panel lipidowy (cholesterol, frakcja HDL i LDL oraz trójglicerydy)
- wykonać szybki test do wykrywania grypy, stężenia białka C-reaktywnego, antygenu Streptococcus z grupy A, Helicobacter – test z krwi
Wykonywanie przez farmaceutę w/w badań diagnostycznych musi odbywać się w warunkach przewidzianych do sprawowania opieki farmaceutycznej. Wynika to z treści aktualnego Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie wykazu badań diagnostycznych, które mogą być wykonywane przez farmaceutę, które weszło w życie w styczniu 2022 roku (czytaj również: Jakie badania wykona farmaceuta? Jest rozporządzenie…).
Prace nad nowymi przepisami wciąż trwają. Końca nie widać. Sam projekt rozporządzenia w sprawie kursów kwalifikacyjnych farmaceuty wynika z treści ustawy o zawodzie farmaceuty. Autorzy nowych przepisów bronią swoich racji. Ustawiczny rozwój zawodowy może być realizowany przez doskonalenie zawodowe lub kształcenie podyplomowe. W ramach kształcenia podyplomowego farmaceuta ma prawo do stałego aktualizowania wiedzy i umiejętności przez uczestnictwo m.in. w kursach kwalifikacyjnych, których celem jest uzyskanie przez farmaceutę wiedzy i umiejętności. Kursy miały ułatwić farmaceutom bieżącą pracę i zwłaszcza w związku ze zmieniającymi się przepisami i dynamiczną sytuacją związaną ze COVID-19 i szczepieniami przeciwko grypie.
Autorka: r.pr. Diana Głogowska – Bąk
