REKLAMA
czw. 4 czerwca 2020, 08:02

Opieka farmaceutyczna może odciążyć polski system opieki zdrowotnej

Wykorzystanie wykwalifikowanych farmaceutów, podobnie jak dzieje się to w innych krajach, mogłoby stanowić ogromne wsparcie dla naszego systemu opieki zdrowotnej.

I tu wskazuje raport na coraz ważniejszą rolę farmaceutów, którzy dzięki specjalistycznej wiedzy, mogą stanowić ważne wsparcie dla lekarzy oraz pielęgniarek(fot. Shutterstock).

Raport IQVIA stwierdza jednoznacznie, że wsparcie systemu opieki zdrowotnej przez odpowiednio wykwalifikowanych farmaceutów jest dzisiaj w Polsce czymś niezbędnym. To właśnie zagadnienie było tematem rozmowy telewizji ISBnews.TV z Michałem Pilkiewiczem, autorem raportu “Opieka farmaceutyczna w Polsce”.

Co mówi raport

Prognozy raportu IQVIA nie pozostawiają złudzeń – zwiększenie niezależności farmaceuty stanie się w Polsce koniecznością. Przyczyną są niewydolności systemu ochrony zdrowia, a także starzenie się polskiego społeczeństwa. Według prognoz GUS, liczba osób 65-letnich i starszych wyniesie w 2015 roku nawet 23,8% ogółu – niestety, tej zwiększonej długości życia, niekoniecznie towarzyszy dobra jakość leczenia (zobacz też: VIDEO: Rola aptekarzy jest marginalizowana. Szansą opieka farmaceutyczna?)

I tu wskazuje raport na coraz ważniejszą rolę farmaceutów, którzy dzięki specjalistycznej wiedzy, mogą stanowić ważne wsparcie dla lekarzy oraz pielęgniarek. Skorzystać na tym mógłby także budżet państwa – w ten sposób można by lepiej wykorzystać istniejące zasoby, np. kwalifikacje farmaceutów, których edukacja także sporo kosztuje, a jednocześnie odnieść kolejne oszczędności w momencie, gdy osoba chora, zamiast do przychodni i lekarza, uda się po poradę w pierwszej kolejności do swojego farmaceuty.

Problemy z jakością polskiej opieki zdrowotnej

Oprócz tego, że jesteśmy społeczeństwem coraz starszym, należymy również do państw, które cechuje wysoki poziom niezaspokojonych potrzeb zdrowotnych. Niestety, stan zdrowia Polaków ma być gorszy niż innych Europejczyków. Pokonują nas choroby sercowo-naczyniowe czy nowotwory. Co więcej, jak pokazują dane OECD, Polska uplasowała się także na trzeciej od końca pozycji pod względem liczby hospitalizacji chorób, które można by było leczyć w podstawowej opiece zdrowotnej – jak więc widać, potrzeba skuteczniejszej opieki zdrowotnej, ale jednocześnie także opieki farmaceutycznej (czytaj też: Opieka farmaceutyczna wymusi zmiany lokalowe w aptekach?).

Personel medyczny w Polsce

Kwestia opieki farmaceutycznej staje się jeszcze istotniejsza, jeżeli wziąć pod uwagę braki w personelu medycznym. Liczba lekarzy oraz pielęgniarek jest w Polsce znacznie niższa w porównaniu z innymi państwami Unii, podczas gdy z kolei ilość farmaceutów jest u nas stosunkowo duża: na 87500 lekarzy ma przypadać 26500 magistrów i 33500 techników farmacji. 12500 aptek mogłoby natomiast stanowić znaczne wsparcie dla przychodni i podmiotów ambulatoryjnej opieki zdrowotnej.

Brak właściwych regulacji

Niestety, możliwości wykorzystania kompetencji farmaceutów są u nas dość ograniczone z powodu braku regulacji – to dlatego opieka farmaceutyczna ma tutaj stanowić jeszcze nierozwinięty składnik opieki zintegrowanej. Zmiany ma przynieść docelowo ustawa o zawodzie farmaceuty, której projekt zakłada, że opieka farmaceutyczna miałaby składać się z działań w udokumentowanym procesie, w którym zadaniem farmaceuty, we współpracy z lekarzem oraz pacjentem, byłoby czuwanie nad prawidłowym przebiegiem farmakoterapii.

Opieka farmaceutyczna – kto na tym zyska?

Według raportu IQVIA, wśród beneficjentów opieki zdrowotnej powinien znaleźć się system podstawowego zabezpieczenia medycznego, który w ten sposób zdobywa bezkosztowo sposób racjonalizacji i ulepszenia farmakoterapii. Ale skorzystać mają na nim wszyscy: lekarz, który zostanie przez farmaceutę odciążony, sam farmaceuta, który zyskuje w ten sposób lepszy kontakt z pacjentem czy wreszcie pacjent, który może liczyć na dodatkowe wsparcie swojego farmaceuty. Badania z centrum BioStat pokazują też, że zaufanie dla zawodu farmaceuty wynosi aż 90%. Co więcej, kolejnym dowodem na rzecz korzyści, jakie niesie za sobą opieka farmaceutyczna, są pozytywne doświadczenia państw, które już od dłuższego czasu ją rozwijają, a więc np. Wielkiej Brytanii, Szwecji czy Niderlandów.

AM/isbzdrowie.pl

Wynalazca plastrów nikotynowych: Całe życie zastanawiałem się, dlaczego ludzie palą!

4 czerwca 202414:01

Historia pełna jest inspirujących opowieści o ludziach, którzy poświęcili swoje życie i karierę na rzecz tego, co kochali najbardziej – pomocy innym. Jedną z takich osób był Murray Elias Jarvik, amerykański psychofarmakolog i naukowiec, współtwórca plastrów nikotynowych. Z okazji Światowego Dnia bez Papierosa przypominamy jego niezwykłą sylwetkę.

[Artykuł sponsorowany]

Murray Jarvik urodził się 1 czerwca 1923 r. w Nowym Jorku. Ukończył m.in. Uniwersytet Kalifornijski w San Francisco. Przez całe życie cierpiał na problemy z sercem. Jego kłopoty zdrowotne rozpoczęły się od ciężkiego przypadku gorączki reumatycznej, gdy miał 12 lat. Później w wieku 28 lat zachorował na polio, a w 1992 r. zdiagnozowano u niego raka płuc. Nowotwór udało się wyleczyć.1,2

W całej tej historii warto wspomnieć, że naukowiec nigdy nie palił papierosów. W trakcie licznych pobytów w szpitalach obserwował jednak pacjentów, którzy zmagali się z nałogiem i objawami odstawienia papierosów. To wtedy w jego głowie zrodził się pomysł na inny, bezpieczniejszy sposób dostarczania nikotyny do organizmu, który zniweluje chęć sięgania po papierosa u osób, które powinny natychmiast wyjść z nałogu.1,2 Motywacji do działania dostarczała mu również żona, nałogowa palaczka.1

Nikotyna w terapii leczenia uzależnienia

Murray Jarvik rozpoczął badania nad wchłanianiem nikotyny przez skórę i jej wpływem na organizm ludzki od obserwowania rolników zajmujących się zbieraniem tytoniu. Nie mógł jednak uzyskać zgody na prowadzenie badań na pacjentach. W końcu wraz ze swoim kolegą z Uniwersytetu Kalifornijskiego, Jedem Rosem, zaczęli prowizoryczne plastry testować na sobie. Po latach, w jednym z wywiadów Javik wspominał: „Nałożyliśmy tytoń na skórę i czekaliśmy, co się stanie. Nasze tętno wzrosło, zaczęła skakać adrenalina, to wszystko przytrafia się palaczom”. 4

Badania Jarvika i Rose doprowadziły do wynalezienia plastra nikotynowego na początku lat 90. Sześć lat później Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) zatwierdziła ich sprzedaż jako leku bez recepty. Murray Jarvik dożył później starości. Zmarł 8 maja 2008 roku w wieku 84 lat.2

Plaster nikotynowy dzisiaj

Plaster nikotynowy dziś jest szeroko stosowany jako podstawowy element Nikotynowej Terapii Zastępczej. Dostarcza on nikotynę bezpośrednio przez skórę do organizmu, aby złagodzić potrzebę zapalenia papierosa i stopniowo rzucić palenie. Działa do 16 godzin i – w przeciwieństwie do papierosów czy e-papierosów – nie zawiera tysięcy substancji kancerogennych.5

Co warto zapamiętać na temat Nikotynowej Terapii Zastępczej?

• Nikotynowa Terapia Zastępcza to najlepiej przebadana farmakologiczna forma wsparcia rzucania palenia: ponad 150 badań klinicznych 6, w trakcie których przebadano około 65 tysięcy pacjentów 7, badania dostępne w Cochrane Library.

• NTZ to jedyna, dostępna bez recepty, terapia rekomendowana przez WHO (Essential Medicines List). Na liście znajdują się zarówno plastry, gumy, tabletki, jak i spray.3

• NTZ zwiększa szansę na rzucanie palenia o 50% do 60%.8

• Jednoczesne stosowanie plastra nikotynowego i innego rodzaju NTZ (szybko działającego, np. guma do żucia, tabletka do ssania, spray) zwiększa o 15% do 36% prawdopodobieństwo, że dana osoba rzuci palenie, niż gdyby użyła tylko jednego rodzaju produktu NTZ.7

• NTZ może być używana w grupach pacjentów ze szczególnymi potrzebami (kobiety w ciąży i karmiące piersią pod nadzorem lekarza10, pacjenci z chorobami serca i po przebytym zawale11, pacjenci z chorobami układu oddechowego, w tym POChP12, pacjenci z innymi uzależnieniami np. od alkoholu13.

Dowiedz się więcej na temat produktów Nikotynowej Terapii Zastępczej.

Literatura

  1. Weber, Bruce (2008-05-13). „Murray Jarvik, 84, Whose Research Helped Lead to Nicotine Patch, Dies”New York Times. Retrieved 2008-05-26.
  2. Wikipedia. Dostep 21.05.2024 r. https://en.wikipedia.org/wiki/Murray_Jarvik
  3. WHO model list of essential medicines – 22nd list, 2021, 30 September 2021, WHO/MHP/HPS/EML/2021.02, dostęp https://www.who.int/publications/i/item/WHO-MHP-HPS-EML-2021.02, 21.05.2024 r.
  4. Obituary: Murray E. Jarvik, 84, UCLA pharmacologist, nicotine patch inventor, dostęp: https://www.uclahealth.org/news/release/obituary-murray-e-jarvik-84-ucla-pharmacologist-nicotine-patch-inventor
  5. Edyta Budzyńska, Stefanie Sielemann, Jarosław Puton, Alexander L.R.M. Surminski, Analysis of e-liquids for electronic cigarettes using GC-IMS/MS with headspace sampling, Talanta, Volume 209, 2020, 120594, ISSN 0039-9140, https://doi.org/10.1016/j.talanta.2019.120594.
  6. SteadL.F., PereraR., BullenC. et al. Nicotinereplacementtherapyfor smoking cessation// CochraneDatabase Syst. Rev. 2012. Issue11.
  7. Hartmann‐BoyceJ, ChepkinSC, YeW, BullenC, Lancaster T. Nicotinereplacementtherapyversus controlfor smoking cessation. CochraneDatabase of SystematicReviews2018, Issue5.
  8. W porównaniu do pacjentów otrzymujących placebo lub bez leczenia za Hartmann‐Boyce J, Chepkin SC, Ye W, Bullen C, Lancaster T. Nicotine replacement therapy versus control for smoking cessation. Cochrane Database of Systematic Reviews 2018, Issue 5. Art. No.: CD000146. DOI: 10.1002/14651858.CD000146.pub5.
  9. Lindson N, et al. Different doses, durations and modes of delivery of nicotine replacement therapy for smoking cessation. Cochrane Database Syst Rev. 2019 Apr 18;4(4):CD013308.
  10. Bała,Cedzyńska i in. Wytyczne leczenia uzależnienia od nikotyny. Rekomendacje, 2022. https://nil.org.pl/uploaded_files/art_1653901298_wytyczne-zun.pdf
  11. McRobbie H, Hajek P. Nicotine replacement therapy in patients with cardiovascular disease: guidelines for health professionals. Addiction. 2001 Nov;96(11):1547-51.
  12. Ellerbeck EF, Nollen N, Hutcheson TD, Phadnis M, Fitzgerald SA, Vacek J, Sharpe MR, Salzman GA, Richter KP. Effect of Long-term Nicotine Replacement Therapy vs Standard Smoking Cessation for Smokers With Chronic Lung Disease: A Randomized Clinical Trial. JAMA Netw Open. 2018 Sep 7;1(5):e181843. 
  13. Pharmacological Options for Smoking Cessation in Heavy-Drinking Smokers – PubMed (nih.gov).

    Jak oceniasz artykuł?

    Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

    Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

    3 komentarze Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

    Wspaniały plan. Darmowa siła robocza na wyciągnięcie ręki więc jak tu jej nie wykorzystać . Jakość tych pseudoporad będzie zerowa,a tzw magistry będa mogły udawać lekarza za 2600zł.
    "Według raportu IQVIA, wśród beneficjentów opieki zdrowotnej powinien znaleźć się system podstawowego zabezpieczenia medycznego, który w ten sposób zdobywa bezkosztowo sposób racjonalizacji i ulepszenia farmakoterapii. Ale skorzystać mają na nim wszyscy: lekarz, który zostanie przez farmaceutę odciążony, sam farmaceuta, który zyskuje w ten sposób lepszy kontakt z pacjentem czy wreszcie pacjent, który może liczyć na dodatkowe wsparcie swojego farmaceuty." CAŁA NAGA PRAWDA. Lekarz - kasę (stawka kapitacyjna czy się stoi, czy się leży), farmaceuta - satysfakcję. Bijmy się dalej o opiekę farmaceutyczną.
    Farmaceuta na linii frontu. Nie możesz się dostać do lekarza? Farmaceuta. Lekarz nie przyjmuje? Farmaceuta. Kogo potem doceniać? Lekarza...