REKLAMA
czw. 16 maja 2019, 10:15

Technicy farmaceutyczni mogą jednak wydawać leki bardzo silnie działające? Ciekawy wyrok sądu…

Kancelaria prawnicza Domański Zakrzewski Palinka opisuje wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach, z którego ma wynikać, że brak jest obecnie ograniczeń dla techników farmaceutycznych w wydawaniu przez nich produktów leczniczych zawierających substancje bardzo silnie działające. Zdaniem prawników to precedensowych wyrok sądu.

Punkty apteczne działają na terenach wiejskich i mogą w nich pracować wyłącznie technicy farmaceutyczni (fot. Shutterstock)
Sąd uznał, że NFZ nie może nakładać kary na właściciela apteki z tytułu wydawania bardzo silnie działających leków przez techników farmaceutycznych (fot. Shutterstock)

– Precedensowym wyrokiem z 10 maja 2019 r. sygn. II Ca 369/19 Sąd Okręgowy w Kielcach uznał, że niezasadnym było nałożenie przez Narodowy Fundusz Zdrowia na naszego Klienta (właściciela apteki) kary pieniężnej z tytułu realizacji przez techników farmaceutycznych recept na produkty farmaceutyczne zawierające substancje bardzo silnie działające – pisze radca prawny Tomasz Kaczyński (czytaj również: NFZ o realizacji recept przez techników farmaceutycznych).

Podkreśla, że sąd uwzględnił argumentację prawników i po analizie procesu legislacyjnego Prawa Farmaceutycznego na przestrzeni lat  uznał, że odesłanie w art. 91 ust. 1 Prawa farmaceutycznego do Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych nie zwierającego Wykazu A (substancji bardzo silnie działających) jest celowym zabiegiem ustawodawcy (czytaj więcej: Substancje bardzo silnie działające i technicy farmaceutyczni).

– Tym samym, zdaniem Sądu, w obecnym porządku prawnym brak jest ograniczeń dla techników farmaceutycznych w wydawaniu przez nich produktów leczniczych zawierających substancje bardzo silnie działające – twierdzi Kaczyński (czytaj również: Technik farmaceutyczny nie wyda w aptece Stodalu, Thiocodinu i Liotonu?).

Sąd odrzucił argumentację NFZ, że w wyznaczeniu zakresu uprawnień technika farmaceutycznego należy posługiwać się wykazem A zawartym w Farmakopei Polskiej, uznając, że takie rozumienie przepisu nie byłoby zgodne z zasadami Państwa Prawa (czytaj więcej: Technicy farmaceutyczni nie posiadają i nigdy nie posiadali tego uprawnienia).

– W konsekwencji Sąd uznał, że NFZ nie może nakładać kary na właściciela apteki z tytułu wydawania leków przez techników farmaceutycznych, skoro przepisy jasno nie wskazują, które konkretnie produkty lecznicze zawierające substancje bardzo silnie działające mogą być przez nich wydawane a które nie – pisze Kaczyński (czytaj również: Przepisy o uprawnieniach techników trzeba dostosować do rzeczywistości).

Źródło: ŁW/DZP Blog

Artykuł sponsorowany

Wspieranie płodności – czy wiesz jak pomóc pacjentom?

22 maja 202412:22

Chęć posiadania potomstwa to jeden z najważniejszych celów, jakie przyświecają człowiekowi. Niestety w dzisiejszych czasach coraz więcej par zmaga się z różnego rodzaju problemami w zakresie prokreacji. Statystyki nie kłamią – problemy z płodnością dotykają coraz większej liczby osób- biorąc pod uwagę nasze polskie społeczeństwo – mowa jest tu o około 1-1,5 miliona par. Jest to ogromna liczba. [1,2]. Nic zatem dziwnego w tym, że w aptekach słychać często pytania o preparaty wspierające płodność.

Wspieranie płodności to jeden z kluczowych aspektów walki z problemem, z którym zmaga się co raz to większa część społeczeństwa. Niepłodność, według definicji WHO to niezdolność do zajścia w ciąże po 12 miesiącach regularnego współżycia, bez żadnych zabezpieczeń [1,2]. Szacuje się, że problemy z płodnością dotykają 10–15% par na świecie, czynnik męski jest równie częstą przyczyną braku koncepcji jak czynnik żeński (50%). Rosnąca w Polsce tendencja do późniejszego macierzyństwa wpływa na pogarszanie się zdolności reprodukcyjnych kobiet. Prawidłowa jakość oraz liczba komórek jajowych (oocytów) spada wraz z wiekiem. W świetle najnowszych badań sugeruje się, że zachowanie prawidłowej jakości oocytów koreluje z zachowaniem prawidłowej funkcji mitochondriów. Przyczyny niepłodności męskiej w 40–60% pozostają nieznane. W literaturze nazywane są idiopatyczną oligoasthenoteratozoospermią (OAT) skutkującą pogorszeniem jakości nasienia. Zrozumiałym wydaje się zatem fakt, że pomocy w aptekach szukają zarówno kobiety, jak i mężczyźni.

Stres oksydacyjny a pogorszenie aktywności mitochondriów

Dzisiejszy poziom wiedzy pozwala precyzyjnie określić przyczyny spadku jakości nasienia i oocytów. Za większość z tego typu zmian odpowiada przede wszystkim stres oksydacyjny [3,4,5]. Okazuje się bowiem, że stres oksydacyjny sprzyja uszkodzeniom DNA plemników i żeńskich komórek płciowych. Im więcej wolnych rodników tlenowych, tym gorsza jakość plemników i tym samym mniejsza płodność [4]. Około 80% przyczyn męskiej niepłodności idiopatycznej wiąże się właśnie ze stresem oksydacyjnym. Wskazane jest zatem, aby w organizmie, a zwłaszcza w obrębie układu rozrodczego zachowywać równowagę oksydacyjną.

Należy też zdać sobie sprawę z tego, że do dobrego rozwoju oocytów oraz plemników niezbędna jest wystarczająca ilość ATP, czyli nośnika energii produkowanego przez mitochondria [5]. Postępujący wiek, otyłość, niewłaściwy styl życia czy też brak diety zapewniającej dostęp do przeciwutleniaczy sprawiają, że aktywność mitochondriów ulega upośledzeniu, przez co procesy rozrodcze również nie są na optymalnym poziomie [3,4,5]. Jak zatem wesprzeć organizm w tego typu problemach?

Acetyl-L-karnityna to kluczowy przeciwutleniacz 

Związkami, na które powinno się szczególnie zwrócić uwagę jest L-karnityna i acetyl-L-karnityna. Odgrywają one kluczową rolę w metabolizmie lipidów i funkcjonowaniu samych mitochondriów [5]. Substancje te zmniejszają natężenie stresu oksydacyjnego w obrębie komórek układu rozrodczego, a dodatkowo poprawiają funkcje mitochondrialne- L-karnityna jest jedyną molekułą, która transportuje długołańcuchowe kwasy tłuszczowe do wnętrza mitochondrium w celu wytworzenia energii oraz usuwa rodniki acylowe uszkadzające błony komórkowe i mitochondrialne, spowalniające procesy energetyczne zarówno komórek jajowych (oocytów), jak i plemników.

Acetyl-L-karnityna poprawia metabolizm komórkowy i istotnie zmniejsza poziom reaktywnych form tlenu [5]. Badania pokazują, że zarówno L-karnityna jak i acetyl-L-karnityna poprawiają zdolności rozrodcze komórek [3]. Stężenie L-karnityny w świetle najądrzy oraz w komórkach plemników jest około 2000 razy wyższe niż w krążącej krwi. Odgrywa tym samym ważną rolę w dojrzewaniu, metabolizmie i nabywaniu zdolności ruchu plemników.

Wspieranie płodności – Acetyl-L-karnityna u kobiet 

W związku z aktualnymi zaleceniami dietetycznymi, ograniczającymi podaż mięsa w diecie, kobieta w wieku rozrodczym powinna w postaci suplementu diety dostarczyć swojemu organizmowi kluczowe substancje odżywcze, takie jak L-karnityna, acetyl-L-karnityna, L-arginina i N-acetylocysteina, które wpływają na prawidłową regulację aktywności hormonalnej oraz wspierają utrzymywanie prawidłowej płodności. W badaniach wykazano, że suplementacja L-karnityną i acetyl-L-karnityną wpływa korzystnie na jakość oocytów oraz zarodków, co może skutkować większym odsetkiem ciąż. Efektem suplementacji u kobiety powinna być nie tylko ciąża, ale przede wszystkim poczęcie zdrowego dziecka, wolnego od wad wrodzonych i zaburzeń genetycznych.

Suplementacja obu karnityn nie tylko zwiększa odsetek ciąż, ale także może chronić embrion przed uszkodzeniami spowodowanymi podwyższonym stężeniem utlenionego DNA oraz zmianami epigenetycznymi. Taki kompleksowy preparat dla kobiet planujących potomstwo i pragnących proaktywnie zwiększyć swoją płodność powinien posiadać wielofunkcyjny system składników działających synergistycznie, który dzięki zawartym w nim witaminom i minerałom zabezpieczy komórki również przed stresem oksydacyjnym a dodatkowo zawarte w nim miedź, żelazo i witamina B12 przyczynią się do utrzymania prawidłowego metabolizmu energetycznego. Preparat powinien zapewnić także rekomendowaną dawkę kwasu foliowego oraz witaminy D3. Jest to szczególnie istotne dla kobiet, u których występują problemy z zajściem w ciążę.

Wspieranie płodności – Acetyl-L-karnityna u mężczyzn

Jednym ze sposobów leczenia niepłodności męskiej jest przywrócenie prawidłowej równowagi oksydoredukcyjnej nasienia. Obok znanych od dawna substancji o potencjale wymiatającym wolne rodniki takich jak cynk i selen do głównych substancji poprawiających tę równowagę należą właśnie L- karnityna i acetyl-L-karnityna. Istnieje wiele dowodów naukowych, że suplementacja obu karnityn w odpowiednio wysokich dawkach (2000 mg L-karnityny i 1000 mg acetyl-L-karnityny na dobę) w połączeniu z witaminami (wit. C, wit B12, kwas foliowy), mikroelementami (cynk, selen) oraz koenzymem Q10 wpływa na poprawę jakości nasienia, w szczególności ruchu postępowego plemników i ich morfologii, już po 3 miesiącach suplementacji.

Jaki więc wybrać preparat z acetyl-L-karnityną na wspieranie płodności?

Ze względu na fakt, że w przypadku braku potomstwa ciężko jest jednoznacznie stwierdzić, czy niepłodność spowodowana jest czynnikiem żeńskim czy męskim, optymalnym postępowaniem jest jednoczesna suplementacja acetyl-L-karnityną obojga partnerów.  Na półce w każdej aptece powinien więc się znaleźć wieloskładnikowy preparat, zawierający acetylo-L-karnitynę, witaminy i mikroelementy w wersji dla kobiet i oddzielnie dla mężczyzn, produkowany z najwyższej jakości składników oraz przy zachowaniu najwyższych standardów produkcji, który można by rekomendować parom szukającym wsparcia płodności i zwiększenia szansy na ciążę.

Literatura:

  1. Diagnostyka i leczenie niepłodności – rekomendacje Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu i Embriologii (PTMRiE) oraz Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników (PTGP), Krzysztof Łukaszuk i inni, Ginekologia i Perinatologia Praktyczna 2018, tom 3, nr 3, 112-140
  2. Problem niepłodności wśród kobiet i mężczyzn – epidemiologia, czynniki ryzyka i świadomość społeczna, Magdalena Koperwas, Magdalena Głowacka, Aspekty Zdrowia i Choroby, tom 2, nr 3, rok 2017, 31-49
  3. Effect od specific nutrients on ovulation, oocytes development, gene expression and coupling success in mice, P. Vitullo, C. Cossetti, M.A. Virmani, International Journal of Clinical Medicine, 2018, 9, 660-674
  4. Body mass index and age correlate with antioxidant supplementation effects on sperm quality: post hoc analyses from a double-blind placebo-controlled trial, Gian Maria Busetto, et.al., Andrologia 2020, APR 52(3):e13523
  5. Biological roles of L-carnitine in oocyte and early embryo development, Jiajian Li, et. al., Mol Peprod Dev. 2021;88: 673-685
  6. Rola cynku w seksualności mężczyzn, Zygmunt Zdrojewicz, Aneta Wiśniewska, Adv Clin Exp Med 2005, 14,6: 1295-1300
  7. Wpływ sposobu żywienia na płodność mężczyzn, Karolina Wiktorowicz, Katarzyna Okręglicka, Aneta Nitsch-Osuch, Forum Medycyny Rodzinnej 2019, tom 13, nr 3, 133-140

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

19 komentarzy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

No to teraz poprosimy o jeszcze jeden wyrok, znoszący obowiązek obecności magistra w godzinach pracy apteki. No dalej, proszę sie nie krępować. Narkotyki tez powinny byc wydawane przez techników. Najlepiej takich jak w Jarocinie. W ogóle to najlepiej wszytsko, po co magister w aptece ja sie pytam... Kto mądry niech za wczasu ucieka z tego piekła bo to poczatek konca. Bardzo dobrze ze ustawa o zawodzie leży i czeka. Poczekamy na jeszcze kilka takich wyroków zmniejszacych nasze kompetencje. Wtedy zaden farmaceuta o zdrowych zmysłach jej nie poprze. Kiero ze specką ma byc, do tego magister z doświadczeniem full wypas a i tak technik moze to samo. Za pół ceny. Bez miliona kursów i specki. Ludzie obudźcie się!!!
A czy pisanie o pomyłce osoby będącej na stażu( Oczywiście jest to straszną tragedią) jako porównania do innych techników farmaceutycznych ma sens? Mylą się magistrowie i technicy. A jak już to pięknie zostało tutaj na forum napisane: Czy technicy wydają leki z wykazu A? Nie, przynajmniej nie na swoim haśle... Jeśli obok mnie w okienku obok obsługuje kierownik apteki lub inny magister to powinno wystarczyć jego/jej " zobaczenie" recepty i leku.
Jeśli na drugim okienku obsługuje kierownik/magister to z powodzeniem może taką receptę na lek z wykazu A zrealizować osobiście, nie musi "dawać pozwolenia" na wydanie leku przez technika. Może Cie to zdziwić, ale są apteki, które tak właśnie realizują recepty.
@Ł. Grican. Nie, nie powinno wystarczyć zobaczenie.
Odwrotnie też powinno być też. Magister sprawdzony przez technika - im więcej zabezpieczeń tym mniej pomyłek.
Przepraszam, piszę na telefonie i jakieś automatyczne wstawianie słów mam.
Kto skontroluje technika, który skontrolował magistra? :-))) Wróćmy na ziemię. Nie twórz, proszę, bytów ponad miarę.
Trzeba być odważnym żeby zostać farmaceutom. Zero kompromisów.

Warning: Undefined property: stdClass::$avatar in /home/customer/www/mgr.farm/public_html/wp-content/plugins/famacja-net-klient/klient.php on line 304

Warning: Undefined property: stdClass::$user_title in /home/customer/www/mgr.farm/public_html/wp-content/plugins/famacja-net-klient/klient.php on line 305
Rozmontują ten pseudozawód książkowo. Po prostu ktoś powiedział jak w pokerze "sprawdzam" i wyszło,że całe aptekarstwo to sztuczne uprawnienia i towarzystwo wzajemnej adoracji i kanapowa koteria. Jakby podawanie pudełek było tak arcytrudne jak to przedstawiają na uczelniach i izbach to nikt by przy tym ze strachu nie grzebał. A tu proszę bardzo-postwią techników i nikt nie zauważy różnicy. Tylko nie piszcie o jarocinie, bo np. lekarze popełniają 100x więcej takich pomyłek i starają się to zamiatać pod dywan we własnym sosie, a nie jak głupki aptekarskie sami to obwieszczają w świat. A jak ktoś chce porównywać do pilotów i stewardess to pilot by się zaczął śmiać do rozpuku i powiedział do stewardessy - siadaj na moje miejsce , na fotel i leć.
Nie przesadzaj, od farmaceutów i tak wymaga się coraz więcej różnych umiejętności, często również niezwiązanych z wyuczonym zawodem. Technik na dłuższą metę sam nie poprowadzi prawidłowo dużej apteki o pełnym profilu działalności. Chyba że w Pcimiu Dolnym od 8 do 15, bez receptury, wniosków, DPS-ów, narkotyków, pomp insulinowych i innych atrakcji. Tak jak stewardessa, poleci na autopilocie jakiś czas samolotem. Dopóki jest dobrze to jest dobrze ale jak jest problem to : Gdzie są fachowcy ? Ano wyjechali do UK bo tu są niepotrzebni. Prawdziwe towarzystwo wzajemnej adoracji to jest w budżetówce, gdzie jak siądzie za biurkiem po szkole tak do emerytury dotrwa bez angażowania szarych komórek.
No to trochę nie jest tak Justyno - Sąd wydaje wyrok na gruncie przepisów prawa, skoro to, jako takie, jest ułomne i niedopracowane to trudno mieć pretensje do Sądu. Farmakopea jak na razie nie jest źródłem prawa w tym kraju. A pomyłka to rzecz ludzka - w Jarocinie mógł ją popełnić równie dobrze Magister. To, że go nie było to już kwestia polityki kadrowej tej sieci. I przypominam że niedawny, szeroko komentowany wyrok innego Sądu o obecności mgr'a faktycznie wzmacnia status i prestiż naszego zawodu.
@R. Sech. Gdyby babcia miała wąsy. Pomyłki w aptece w Jarocinie [równie dobrze] nie popełnił magister, tylko technik. Fakty są nieubłagane. Nie ma żadnego "równie dobrze".
To co się stało w Jarocinie jest faktem i nie mac co do tego żadnej wątpliwości, pytanie nasuwa się się takie, czy gdyby to mgr się pomylił Pani by przeżyła czy nie ??? Tylko nie pisz że mgr się nie myli !!!!!!!!!!!!
@mgr Krzyś. Ale mgr się NIE pomylił. Co tu dalej chcesz drążyć? Mechanizm, dzięki któremu doszło do tej jarocińskiej pomyłki jest tak trywialnie prosty, że aż straszny. Chodzi o wyciągnięcie wniosków [przez MZ], by do takich zdarzeń nigdy nie doszło.
Nic nie wspomniałam o ostatnim wyroku. Z tamtym akurat sie zgadzam, podobnie jak Ty. Zauważ jednak, ile w ostatnim czasie obserwujemy absurdalnych działań dotyczących zawodu. Po co ten magister ma byc w aptece? Zlikwidować ten zawod, zostawić tylko techników.
Skoro technik może wydawać leki bardzo silnie działające, to nie widzę przeszkód, aby znalazły się one w punktach aptecznych. Ustawa "Ada" odnosi się do aptek, a ograniczenia geograficzno - demograficzne nie dotyczą chyba punktów aptecznych, więc spokojnie mogą się one otwierać pomiędzy aptekami, nieobciążone kosztami obsady personalnej, wymaganej dla aptek?
Nie podpowiadaj, bo 🦆(miał być kruk- ale brak takiej emotki😜)
Jest tylko jedno ale... Punkty apteczne mogą być otwierane jedynie na terenach wiejskich. A jeśli chodzi o wyrok sądu to nie da się ukryć, że trzymając się litery prawa zakazu wydawania przez techników leków z wykazu A nie ma. Pokazuje to tylko jak niechlujnie pisane jest prawo. Najlepsze, ze o sprawie mówi się już od dawna i pomimo kilku już nowelizacji PF tego paragrafu jakoś nikt nie poprawił. Notabene ten sam paragraf zawiera jeszcze jeden kwiatek w postaci zakazu wydawania substancji I-P, które zgodnie z Ustawą o przeciwdziałaniu narkomanii mogą być stosowane jedynie do badań i nie mogą być używane w celach medycznych.
To jest wyrok Sądu Okręgowego, czyli najniższej instancji. Ewentualnie może być argumentem dla MZ, żeby w końcu dostosować brzmienie Art. 91 ustawy Prawo farmaceutyczne, a nie wycofywać się co chwilę z tej zmiany, która się ciągnie od 4 lat i wejść nie może. Obecnie nie ma trybu odwoławczego dla aptek poza Prezesem NFZ, więc nie rozumiem zasadności powództwa.