REKLAMA
Magazyn mgr.farm

WYWIAD: Kara ma dyscyplinować. Tu nie chodzi o odwet!

11 kwietnia 2019 11:36

Jakie przewinienia najczęściej popełniają farmaceuci? Czy kary, jakie nakładane są w trakcie postępowań dyscyplinarnych, spełniają swoją rolę? O funkcjonowaniu sądów aptekarskich w Polsce rozmawiamy z mgr farm. Anną Włodarczyk – Przewodniczącą Naczelnego Sądu Aptekarskiego.

W zeszłym roku do Naczelnego Sądu Aptekarskiego trafiło 38 spraw. W 18 z nich NSA występował jako organ odwoławczy, a w 1 sprawie NSA było organem I instancji. (fot. archiwum prywatne)
W zeszłym roku do Naczelnego Sądu Aptekarskiego trafiło 38 spraw. W 18 z nich NSA występował jako organ odwoławczy, a w 1 sprawie NSA było organem I instancji. (fot. archiwum prywatne)

Czy od decyzji Naczelnego Sądu Aptekarskiego można się odwołać? Do kogo? Czy zdarzają się takie sytuacje?

Od orzeczenia Naczelnego Sądu Aptekarskiego odwołanie nie przysługuje, gdyż zgodnie z art. 46 a ustawy, orzeczenia Naczelnego Sądu Aptekarskiego są orzeczeniami kończącymi postępowanie w sprawie odpowiedzialności zawodowej i są prawomocne, ale jak wspomniałam już wcześniej, od 2013r. ustawa o izbach aptekarskich wprowadziła możliwość wniesienia kasacji od każdego wydawanego przez sąd aptekarski orzeczenia.

REKLAMA

Komu przysługuje prawo wniesienia kasacji szczegółowo określił art. 46b ustawy o izbach, jest to osoba lub jednostka, której dobro prawne zostało naruszone lub zagrożone, obwiniony farmaceuta, Naczelny Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej, minister właściwy do spraw zdrowia oraz Prezes Naczelnej Rady Aptekarskiej. Kasacja może być wniesiona w ściśle określonych przez art. 439 §1 kpk przypadkach lub w razie innego rażącego naruszenia prawa. Przedmiotem kasacji może być również niewspółmierność kary.

REKLAMA

Oczywiście, że zdarzają się sytuacje, kiedy obwiniony farmaceuta wnosi o kasację do Sądu Najwyższego. Wielu farmaceutów korzysta z przysługujących im uprawnień, bywa, że Sąd Najwyższy uwzględnia zarzuty podniesione w kasacji, ale także, że uznaje kasację za bezzasadną. Na podstawie dotychczasowego doświadczenia mogę powiedzieć, że nie zdarzyła się sytuacja, aby Sąd Najwyższy wydał wyrok uniewinniający lub umarzający postępowanie, ale zdarzyły się sytuacje, że Sąd Najwyższy skierował sprawę do ponownego rozpoznania do okręgowego sądu aptekarskiego lub Naczelnego Sądu Aptekarskiego.

Sprawy do sądu aptekarskiego kieruje rzecznik odpowiedzialności zawodowej. Ale kto na ogół składa skargi na farmaceutów?

Rzeczywiście wszczęcie postępowania przed okręgowym sądem aptekarskim inicjuje Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej. Po skierowaniu przez Rzecznika wniosku o ukaranie, przewodniczący składu orzekającego kieruje sprawę do rozpoznania na rozprawę, chyba że uzna, iż zachodzą podstawy do umorzenia postępowania lub zawieszenia, albo że należy uzupełnić postępowanie wyjaśniające. Jeżeli jednak wniosek o ukaranie spełnia wymagania wskazane w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 31 marca 2003 r. w sprawie postępowania w sprawach odpowiedzialności zawodowej farmaceutów i nie zachodzą okoliczności, o których wspomniałam, przewodniczący składu orzekającego wyznacza termin rozprawy i kieruje wniosek do rozpoznania. Wniosek o ukaranie kończy postępowanie wyjaśniające prowadzone przez Rzecznika.

Pytanie Pana redaktora właściwie sprowadza się do wskazania okoliczności, które mogą być podstawą do wszczęcia takiego postępowania. Zgodnie z §19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia przywołanego wcześniej, Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej wydaje postanowienie o wszczęciu postępowania wyjaśniającego, jeżeli uzyska wiarygodną informację uzasadniającą podejrzenie, iż miało miejsce postępowanie sprzeczne z zasadami etyki i deontologii zawodowej oraz przepisami prawnymi dotyczącymi wykonywania zawodu aptekarza.

A zatem wszczęcie postępowania następuje na skutek zgłoszenia przez WIF, rady aptekarskie, rzadziej indywidualnych aptekarzy, pacjentów czy oddziały NFZ.

REKLAMA

Czy podjęłaby się Pani skategoryzowania przewinień farmaceutów, jakie są kierowane do sądów aptekarskich? Domyślam się, że część z nich dotyczy błędów w wydaniu leków lub wykonaniu receptury, inne dotyczą reklamy aptek, jeszcze inne niezapłaconych składek… która z kategorii przewinień zdecydowanie dominuje w sprawach kierowanych do sądów aptekarskich?

Spektrum spraw przewijających się przez sądy aptekarskie jest bardzo szerokie. Pamiętajmy, że sprawy, które są przez nie rozpatrywane mogą dotyczyć każdego zachowania farmaceuty, naruszającego zasady etyki i deontologii zawodowej oraz naruszającego przepisy prawa dotyczące wykonywania zawodu aptekarza.

W ostatnim czasie najczęstsze przewinienia farmaceutów dotyczą naruszania obowiązującego zakazu reklamy aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności. Do tej grupy spraw należy zaliczyć również przewinienia związane z tzw. łańcuchem odwróconym, czyli sprzedażą produktów leczniczych z aptek ogólnodostępnych podmiotom nieuprawnionym. Do spraw niemających jednostkowego charakteru zaliczyłabym też przewinienia, związane z wydaniem produktów leczniczych na podstawie niezgodnego z przepisami prawa zapotrzebowania lub wydaniem na podstawie zapotrzebowania leków, w ilości mogącej wskazywać na ich wykorzystanie niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa.

Kilka lat temu częstym procederem była sprzedaż z aptek ogólnodostępnych, hurtowych wręcz ilości produktów leczniczych, zawierających w swoim składzie substancje psychoaktywne. Również do grupy częściej zdarzających się przewinień zaliczyłabym przewinienia kierowników aptek, związane ze złą organizacją pracy w aptece.

Poza tymi „częściej przewijającymi się” przewinieniami, większość naruszeń dyscyplinarnych farmaceutów ma charakter jednostkowy i dotyczy np. niepoinformowania pacjenta o dostępności i możliwości odbioru leku, wydawania leków bez stosownej recepty lekarskiej, dokonywania wyłudzeń nienależnej refundacji, uzależniania wydawania pozytywnych rękojmi na prowadzenie apteki od uzyskania korzyści materialnej, wydawania substancji psychotropowych nieuprawnionym podmiotom, udaremnienia przeprowadzenia kontroli przez wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego czy wynoszenia recept z apteki ,celem ich realizacji w innej aptece.

Zdarzają się też – na szczęście stosunkowo rzadko – przewinienia zawodowe, które są błędami w sztuce wykonywania zawodu. W związku z możliwością zagrożenia zdrowia bądź życia pacjenta, są one przedmiotem szczególnego zainteresowania organów odpowiedzialności zawodowej.

Czy na przestrzeni lat można zaobserwować jakieś zmiany w częstotliwości występowania określonych przewinień farmaceutów? Po 2012 roku z pewnością sądy aptekarskie zaczęły zajmować się przewinieniami związanymi z łamaniem zakazu reklamy aptek. Ale czy np. takie zjawiska jak zwiększenie liczby aptek, odwrócony łańcuch dystrybucji czy rosnący udział sieci aptecznych w rynku, wpłynęły na „strukturę” spraw rozpatrywanych przez sądy aptekarskie?

Oczywiście, że sprawy jakie rozpatruje Sąd Aptekarski ewoluują. Składa się na to wiele czynników. Przyczynami mającymi wpływ na charakter i częstotliwość dokonywanych przewinień są m. in. przepisy prawa, które częstokroć ulegają zmianie – głównie w zakresie ich uszczelnienia. Również świadomość i znajomość obowiązującego prawa, ma ogromny wpływ na zachowania naszych koleżanek i kolegów. Oczywiście na częstotliwość przewinień oraz ich charakter wpływa również sprawność działania organów administracji państwowej, powołanych do ścigania zachowań naruszających obowiązujące przepisy.

Po wprowadzeniu całkowitego zakazu reklamy, przez długi czas właśnie te przewinienia były najczęstszymi przewinieniami farmaceutów. Wiele podmiotów szukało luki w obowiązującym prawie, umożliwiającej prowadzenie reklamy pomimo istniejącego zakazu. Usprawnienie działań służb właściwych do eliminacji tego procederu oraz poprawa szybkości ich działania, niewątpliwie mają wpływ na wygaszanie tego typu działań, przynajmniej tych uznanych już za naruszające obowiązujące przepisy.

Był również okres, kiedy dosyć znaczna liczba postępowań dotyczyła sprzedaży produktów leczniczych z apteki do hurtowni tzw. łańcuch odwrócony. Obecnie postępowań tych jest nieco mniej, myślę, że w jakimś zakresie ma na to wpływ zmiana obowiązujących przepisów oraz działania podejmowane przez organy administracji państwowej.

REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij “Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

LiveChat, Inc. – usługa Pharm:assistant

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu mgr.farm jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz