Dokładnie 13 lipca Podkarpacka Okręgowa Rada Aptekarska zajęła stanowisko „w sprawie dostępności produktów leczniczych w Polsce”. W dokumencie pojawia się szereg zaskakujących i daleko idących postulatów, które dotyczą „apteki dla aptekarza”, działania ZSMOPL, kontroli obecności farmaceutów w aptekach czy systemu KOWAL.
Jak można wywnioskować ze wstępu dokumentu, do jego wydania członków Podkarpackiej ORA skłoniły dwa wydarzenia. Pierwszym było wystąpienie Ministra Zdrowia, który winą o brak leków obarczył farmaceutów, twierdząc, że ich nie zamawiają z hurtowni (czytaj więcej: Minister Zdrowia: Braki leków mogą wynikać z niezamawiania ich przez apteki).
– Przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia nie znajdują w Zintegrowanym Systemie Monitorowania Obrotu Produktami Leczniczymi braków leków, nie rozumiejąc funkcjonowania jednego z kluczowych sektorów gospodarki dotyczących bezpieczeństwa obywateli, a za utrudniony dostęp do brakujących produktów leczniczych obwiniają farmaceutów – czytamy w stanowisku.
Drugim powodem okazują się niedawne doniesienia dotyczące „apteki dla aptekarza”, która w ocenie części środowiska nie spełnia swojej roli (czytaj również: Będzie nowelizacja „apteki dla aptekarza”! Szykują się kontrowersje…).
– Nowelizacja ustawy Prawo Farmaceutyczne, zwana potocznie ustawą Apteka dla Aptekarza działa nieefektywnie w zapobieganiu dalszej monopolizacji rynku aptek, a wydane przed 11.07.2022 interpretacje oraz pojawiające się doniesienia dotyczące posiadania czterech aptek są nie tylko niezgodne z prawem, ale wypaczają sens wprowadzenia powyższej ustawy, uniemożliwiają zrównoważony rozwój aptekarstwa, prowadzą do osłabienia odporności państwa w zakresie ochrony zdrowia oraz są zagrożeniem dla bezpieczeństwa lekowego pacjentów w Polsce – uważają członkowie ORA w Rzeszowie.
Postulaty podkarpackich farmaceutów
W rezultacie Podkarpacka Okręgowa Rada Aptekarska w swoim stanowisku wskazuje, że:
1. W trybie natychmiastowym należy doprowadzić do zmiany przepisów Ustawy Prawo Farmaceutyczne, wprowadzając pięcioletni okres przejściowy, w którym właścicielska kontrola nad aptekami zostanie przeniesiona na farmaceutów.
2. System wysyłania raportów do ZSMOPL działa nieefektywnie i w związku z tym obowiązek ten należy zlikwidować. Alternatywnie, należy go zautomatyzować oraz doprowadzić do skutecznego działania tak, aby poprzez uzyskane zdolności analityczne możliwa była identyfikacja, prognozowanie i zapobieganie zagrożeniom w zakresie dostępności do leków w Polsce. Dodatkowo, przekazywanie danych do ZSMOPL powinno być wycenione i finansowane przez odbiorców tych danych. Przedsiębiorcy prowadzący apteki powinni otrzymywać środki finansowe na pokrycie kosztów utrzymania i zasilania danymi systemu ZSMOPL.
3. Należy wprowadzić efektywne mechanizmy kontroli obecności farmaceutów w aptekach w godzinach ich otwarcia oraz przenieść odpowiedzialność prawną w przypadku braku obecności farmaceutów z kierowników aptek na właścicieli.
4. W trybie natychmiastowym należy zwiększyć odporność systemu w zakresie dostępności do produktów leczniczych, w tym również poprzez zwiększenie stabilności finansowej aptek. Konieczne do natychmiastowego wprowadzenia zmiany obejmują:
a. podwyższenie poziomu marż aptecznych na leki objęte decyzją refundacyjną oraz wprowadzenie normalnych, rynkowych zasad jej naliczania (od rzeczywistej ceny leku, a nie od limitu finansowania),
b. wzięcie odpowiedzialności przez państwo polskie za zapewnienie dostępności do produktów leczniczych w porze nocnej i w święta poprzez wprowadzenie systemowego finansowania dyżurów aptek w krytycznych dla funkcjonowania lokalnej społeczności miejscach,
c. usprawnienie systemu refundacyjnego poprzez jego automatyzację, połączone z zaprzestaniem stosowania urzędowej praktyki kredytowania państwa przez prywatnych przedsiębiorców. Konieczne jest maksymalne skrócenie terminów wypłaty refundacji i wypłacanie jej na bieżąco, analogicznie jak funkcjonuje to w systemie rozliczeń płatności bezgotówkowych,
d. skierowanie potencjału farmaceutów na pacjenta a nie na błędy w recepcie poprzez automatyzację walidacji recept. Wystawiona e-recepta, która została przyjęta przez system P1 powinna być uznawana za receptę wystawioną poprawnie.
e. Wprowadzenie systemu opłat za wykonywanie usługi sprawdzenia i kontroli autentyczności leków w systemie KOWAL np. opłaty 1 zł za każde zeskanowane opakowanie.
Źródło: ŁW/PORA
