REKLAMA
Magazyn mgr.farm
pon. 5 września 2022, 11:03

Rozwiązanie sporu o dyżury aptek odbierze autonomię ich właścicielom…

W projekcie nowelizacji ustawy refundacyjnej pojawiły się rozwiązania wprowadzające finansowanie dyżurów aptek przez NFZ, o co od lat zabiegali aptekarze. Zdaniem ekspertów zaproponowane rozwiązania odbierają autonomię w funkcjonowaniu przedsiębiorstw aptecznych i wiążą się z nowymi ograniczeniami.

Projekt nowelizacji to także nowe ograniczenia i obostrzenia i tak już mocno regulowanej działalności aptek (fot. Shutterstock)
Projekt nowelizacji to także nowe ograniczenia i obostrzenia i tak już mocno regulowanej działalności aptek (fot. Shutterstock)

Pod koniec sierpnia opublikowano obszerny raport z konsultacji publicznych projektu nowelizacji ustawy refundacyjnej. Znalazły się w nim informacje o rozwiązaniach zaproponowanych przez Ministerstwo Zdrowia w prawie farmaceutycznym, w kontekście dyżurów aptek. Póki co oficjalnie nie opublikowano jeszcze ostatecznej wersji projektu, po uwzględnieniu uwag strony społecznej. Nieoficjalnie jednak w obiegu pojawił się projekt z datą 12 sierpnia 2022 r., którego analizy podejmują się od kilku dni eksperci i prawnicy (czytaj również: 1361 stron raportu z konsultacji nowelizacji ustawy refundacyjnej!).

Taką analizę przygotowała m.in. kancelaria Domański Zakrzewski Palinka. Prawnicy Julia Nowosielska i Tomasz Kaczyński podsumowali przepisy dotyczące finansowania dyżurów aptek. Jak wskazują obecna wersja projektu w pierwszej kolejności wprowadza definicje dyżurów, zgodnie z którą:

REKLAMA
  • dyżur w dzień wolny od pracy to dyżur pełniony przez aptekę ogólnodostępną w dzień, o którym mowa w art. 1 lub 1a ust. 1 ustawy z dnia 18 stycznia 1951 o dniach wolnych od pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1920) bez przerwy przez kolejne 4 godziny zegarowe, w przedziale czasowym pomiędzy godzinami 10.00 a 18.00;
  • dyżur w porze nocnej to dyżur pełniony przez aptekę ogólnodostępną bez przerwy przez kolejne 2 godziny zegarowe pomiędzy godzinami 00 a 23.00.

– Jest to konsekwencja nowego brzmienia art. 94 Prawa farmaceutycznego, który dotychczas dość skrótowo regulował godziny pracy aptek ogólnodostępnych. Co istotne, również jego obecne brzmienie przewiduje, że rozkład godzin pracy aptek ogólnodostępnych powinien być dostosowany do potrzeb ludności i zapewniać dostępność świadczeń również w porze nocnej, w niedzielę, święta i inne dni wolne od pracy. Nie zawierał on jednak bezpośredniego obowiązku aptek do prowadzenia takich dyżurów – wskazują eksperci.

REKLAMA

Dyżury obowiązkowe

W ocenie prawników DZP proponowana zmiana nadaje zarządowi powiatu dodatkowe uprawnienie, zgodnie z którym zarząd powiatu w przypadku braku realizacji przez apteki świadczeń w porze nocnej i dni wolne od pracy, wyznaczy, w drodze uchwały, jedną lub więcej aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy.

– Z projektu wynika, że do pełnienia dyżurów w ww. porach będą mogły zgłosić się również same apteki. Ustawa przewiduje jednak wykluczenia – ,,apteką dyżurną” nie będzie mogła zostać apteka prowadzona przez podmiot, wobec którego toczy się postępowanie administracyjne czy kontrolne oraz podmiot, wobec którego wydano decyzję o cofnięciu zezwolenia czy ostateczną decyzję w przedmiocie nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień. W przypadku braku zgłoszeń – wyboru dokona zarząd powiatu. Wybrany podmiot będzie obowiązany do złożenia oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej, że nie zachodzą w jego przypadku przesłanki wykluczenia – czytamy w analizie.

Uchwała o wyznaczeniu apteki oraz godzin pełnienia przez nią dyżurów ma być wydawanych na okres jednego roku kalendarzowego i określać dni oraz godziny pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy apteki lub aptek ogólnodostępnych prowadzonych przez określonego przedsiębiorcę.

Finansowanie dyżurów i cofnięcie zezwolenia

Najnowsza wersja projektu zakłada, że pełnienie dyżurów na podstawie powyższej uchwały podlega finansowaniu ze środków NFZ w przypadku apteki, która zgłosiła się samodzielnie do pełnienia dyżurów lub w przypadku braku zgłoszeń została wyznaczona przez zarząd powiatu. Dyżury aptek mogą podlegać finansowaniu ze środków powiatu, na zasadach ustalonych pomiędzy zarządem powiatu, a podmiotem prowadzącym aptekę w pozostałych przypadkach (czytaj również: Powiaty nie chcą się dokładać do dyżurów aptek. Czy Ministerstwo Zdrowia ustąpi?).

REKLAMA

– Finansowanie dyżurów aptek ma postać wynagrodzenia ryczałtowego w kwocie stanowiącej równowartość 3,5% minimalnego wynagrodzenia za pracę określonego na podstawie przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, w przeliczeniu na 1 godzinę faktycznie przeprowadzonego dyżuru – wskazują prawnicy.

Co istotne uporczywe niewykonywanie uchwały o pełnieniu dyżurów stanowi jedną z postulowanych przesłanek cofnięcia zezwolenia przez WIF. Organ będzie mógł cofnąć zezwolenie również w sytuacji, gdy apteka zbywa produkty lecznicze, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego wbrew reglamentacjom.

– Wiąże się to z wprowadzeniem do ustawy uprawnienia Ministra Zdrowia do ograniczenia, w drodze obwieszczenia ilości jaką maksymalnie można wydać danemu pacjentowi w określonym czasie lub w określonym wskazaniu w przypadku zagrożenia brakiem dostępności na terytorium RP m.in. w związku z wystąpieniem stanu epidemii czy wpisaniu tego produktu na tzw. listę antywywozową – czytamy w analizie.

Nadzór NFZ i kary finansowe

Kolejna ze zmian przewiduje, że w przypadku cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki lub punktu aptecznego, jego przeniesienia, uchylenia, stwierdzenia wygaśnięcia albo nieważności wojewódzki inspektor farmaceutyczny, w terminie 3 dni od dnia, w którym uzyska informację, że decyzja o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki lub punktu aptecznego, jego przeniesieniu, uchyleniu, stwierdzeniu wygaśnięcia albo nieważności stała się ostateczna, przekazuje te informację w formie elektronicznej oddziałowi wojewódzkiemu Narodowego Funduszu Zdrowia (czytaj również: Jest projekt zmian w przepisach o dyżurach aptek. Będą płatne ok. 100 zł za godzinę…).

Wobec wprowadzenia powyższych zmian, rozszerzeniu uległ również katalog kar pieniężnych przewidziany w ustawie Prawo farmaceutyczne. Do 2000 zł będzie mógł zapłacić podmiot prowadzący aptekę, który, mimo nowego obowiązku, nie przekaże informacji o rozkładzie godzin pracy apteki na dany rok najpóźniej do 30 września roku poprzedzającego lub o zmianach tego rozkładu z 30-dniowym wyprzedzeniem, a także podmiot, który nie złoży oświadczenia, o którym mowa we wcześniejszej części tekstu – czytamy w analizie DZP.

Co to oznacza dla aptek?

– Choć postulowane zmiany mogą pozwolić na zakończenie nieprzerwanego sporu o nocne dyżury aptek, to jednak odbierają pewną autonomię w funkcjonowaniu przedsiębiorstw aptecznych. Zdecydowanie pozytywnie należy ocenić propozycję finansowania dyżurów ze środków publicznych, która to kwestia do tej pory budziła najwięcej kontrowersji – podsumowują prawnicy Kancelarii Domański Zakrzewski Palinka.

Zwracają uwagę, że projekt nowelizacji to także nowe ograniczenia i obostrzenia i tak już mocno regulowanej działalności, w szczególności w zakresie kolejnych przesłanek cofnięcia zezwolenia.

Źródło: ŁW/DZP

REKLAMA
REKLAMA
Artykuł sponsorowany
Redakcja mgr.farm

Dobezylan wapnia i jego praktyczne zastosowania

2 lutego 202315:37

KILKA SŁÓW TEORII Dobezylan wapnia, czyli sól wapniowa kwasu dobezylowego, to związek o dobrze poznanej budowie i funkcjach [2,3]. Po raz pierwszy pojawił się w Farmakopei Europejskiej w 1997 roku, zaś od roku 2001 funkcjonuje w obiegu na rynku farmaceutycznym [4]. Dobezylan wapnia usprawnia krążenie żylne i działa ochronnie na naczynia krwionośne. Dobezylan wapnia to […]

KILKA SŁÓW TEORII

Dobezylan wapnia, czyli sól wapniowa kwasu dobezylowego, to związek o dobrze poznanej budowie i funkcjach [2,3]. Po raz pierwszy pojawił się w Farmakopei Europejskiej w 1997 roku, zaś od roku 2001 funkcjonuje w obiegu na rynku farmaceutycznym [4]. Dobezylan wapnia usprawnia krążenie żylne i działa ochronnie na naczynia krwionośne. Dobezylan wapnia to substancja o wielokierunkowym działaniu, choć nie wszystkie
mechanizmy jego funkcjonowania zostały do końca poznane [2,3,4]. To, co nie podlega wątpliwości to fakt, że związek ten jako swój punkt uchwytu upatrzył sobie śródbłonek i błonę podstawną naczyń włosowatych [2,3]. To właśnie te miejsca stają się celem działania cząsteczek dobezylan wapnia i to dzięki temu obserwuje się konkretne efekty jego oddziaływania na organizm. Mówiąc dość ogólnie dobezylan wapnia to związek angioprotekcyjny i flebotoniczny. Oznacza to nic innego jak to, że wykazuje on działanie ochronne na naczynia krwionośne [2,4,5]. Konsekwencją jego interakcji ze śródbłonkiem naczyń jest m.in.:

  • Zmniejszenie przepuszczalności naczyń włosowatych wywołaną chociażby histaminą,
    bradykininą czy też serotoniną
  • Poprawa drenażu limfatycznego w obrębie mikrokrążenia
  • Zmniejszenie agregacji płytek krwi, wywołanej obecnością trombiny lub kolagenu
  • Zmniejszenie agregacji erytrocytów i zwiększenie ich elastyczności, co w konsekwencji przyczynia się do spadku lepkości krwi i lepszego jej przepływu przez naczynia
  • Zmniejszenie łamliwości naczyń włosowatych
  • Zmniejszenie poziomu stresu oksydacyjnego w obrębie ścian naczyń [2,3,4].
Powyższe właściwości dobezylanu wapnia pozwalają mu posiadać szerokie spektrum zastosowań. Gdzie zatem można wykorzystać wymienione powyżej właściwości tego związku?


PRAKTYCZNE ZASTOSOWANIA DOBEZYLANU WAPNIA

Związki o właściwościach ochronnych na naczynia włosowate znajdują zastosowanie najczęściej w farmakoterapii schorzeń naczyń żylnych. W przypadku dobezylanu wapnia głównym jego zastosowaniem obecnie wydaje się być wskazanie do stosowania w przypadku przewlekłej niewydolności żylnej (PNŻ) [4,5,6]. Przewlekła niewydolność żylna to nic innego, jak niezdolność żył do jednokierunkowego transportu krwi w kierunku serca [3]. Schorzenie potrafi skutecznie wyeliminować chorego z normalnego funkcjonowania, z niezdolnością do pracy włącznie [3]. Wynika to przede wszystkim z uciążliwych objawów, do których zaliczyć można przede wszystkim:
  • Uczucie ciężkości kończyn
  • Mrowienie w obrębie kończyn
  • Skurcze, zwłaszcza w porze nocnej
  • Obrzęki i dolegliwości bólowe
  • Żylaki kończyn dolnych [3]

Dobezylan wapnia z powodzeniem stosowany jest w farmakoterapii schorzeń żylnych, związanych w niewydolnością krążenia żylnego. Metaanalizy badań z udziałem dobezylanu pokazują nawet, że im bardziej zaawansowane są zmiany chorobowe, tym lepsza jest skuteczność lecznicza związku [3]. Ta sama analiza pokazała też, że dobezylan wapnia zmniejsza efektywnie ilość nocnych skurczy, a co najważniejsze z punktu widzenia normalności – jego stosowanie poprawia komfort pacjentów [3]. Biorąc pod uwagę fakt, że dobezylan wapnia hamuje nadmierną przepuszczalność naczyń i usprawnia przepływ krwi w ich obrębie należałoby się spodziewać, że skutkiem tego będzie redukcja występujących w przebiegu PNŻ obrzęków kończyn. Potwierdzają to badania nad dobezylanem. W badaniu K.H. Labs (Phlebology 2004) uzyskano statystycznie lepsze wyniki spadku dla kryterium objętości dolnej części nogi w grupie dobezylan aniżeli w grupie kontrolnej. Dobezylan przyczynił się do 24% spadku objętości, czyli obrzęku nóg [6]. Dobezylan wapnia znajduje też zastosowanie w farmakoterapii hemoroidów [8]. Występowanie hemoroidów wiąże się z poszerzeniem naczyń żylnych, zakrzepicą i wzrostem gęstości mikrokrążenia w obrębie poduszek odbytu. Terapia dobezylanem wapnia okazuje się mieć dobre wyniki – zwłaszcza w połączeniu ze zmianą diety (stosowanie błonnika pokarmowego). Po jego zastosowaniu zmniejsza się ilość krwawień i redukcji ulega stan zapalny [8].

REKLAMA
Ważne – stosowanie dobezylanu nie wiąże się z większą liczbą krótkoterminowych działań niepożądanych aniżeli ma to miejsce w przypadku placebo [3]. Równocześnie jest on dobrze tolerowany przez pacjenta.

DOBEZYLAN WAPNIA W APTEKACH

Jeszcze nie tak dawno dobezylan wapnia dostępny był na receptę jako preparat Calcium Dobesilate. Obecnie dobezylan wapnia można już bez problemu zakupić bez konieczności umawiania się na wizytę lekarską [3]. Lekiem bez recepty jest Dobenox Forte, który ma postać doustnych tabletek. Jedna tabletka zawiera 500 mg dobezylanu wapnia. Dobenox Forte znajduje zatem zastosowanie tam, gdzie punkty uchwytu ma jego substancja czynna. Wskazaniami do stosowania tego leku OTC są:
  • Objawy przewlekłej niewydolności krążenia żylnego kończyn dolnych (bóle i nocne kurcze nóg, uczucie ciężkości nóg, parestezje, obrzęk, zmiany skórne na tle zastoju
    krwi)
  • Żylaki kończyn dolnych
  • Objawowe leczenie żylaków odbytu [9].

Zalecaną dawką w terapii PNŻ są 1-2 tabletki na dobę, czyli 500-1000 mg dziennie. Stosowanie farmakoterapii w przewlekłej niewydolności żylnej oraz hemoroidach to pierwsza, po zmianie diety i stylu życia rekomendowana droga efektywnej terapii [7,8].

REKLAMA


Bibliografia:

1. Farmakoterapie chronickeho zilniho onemocneni, Lukas Hnatek, Interni Med. 2014; 16(3): 93-97
2.Dobezylan wapnia – nowe zastosowania, Karolina Lesner, Adam Reich, Forum Dermatologicum 2016, tom 2, nr 4, 134-138

3. Calcium dobesilate for chronic venous insufficiency: a systematic review, Agustin Ciapponi, et.al., Angiology, Volume 55, Number 2, 2004
4. Calcium dobesilate and micro-vascular diseases, Jie Liu, Shulin Li, Dong Sun, Life Sciences 221 (2019) 348-353
5. Phlebotonics for vebous insufficiency (Review), Martinez-Zapata MJ, et.al., Cochrane Database of Systematic Reviews 2016, Issue 4., Art.No.: CD003229
6. Effectiveness and safety of calcium dobesilate in treating chronic venous insufficiency: randomized, double-blind, placebo-controlled trial, K.H. Labs, et.al., Phlebology 2004; 19: 123-130
7. A randomized, double-blind multicentre clinical trial comparing the efficacy of calcium dobesilate with placebo in the treatment of chronic venous disease, M.J. Martinez-Zapata, et.al., Eur J Vasc Endovasc Surg, 35, 358-365 (2008)
8. Hemorrhoids: from basic pathophysiology to clinical management, Varut Lohsiriwat, World J Gastroneterol 202 May 7; 18(17): 2009-2017
9. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dobenox Forte.

DOBENOX Forte, 500 mg, tabletki powlekane. Skład: 1 tabletka zawiera 500 mg wapnia dobezylanu jednowodnego (Calcii dobesilas monohydricus). Substancja pomocnicza o znanym działaniu: laktoza jednowodna. Postać farmaceutyczna: tabletka powlekana. Wskazania do stosowania: Objawy przewlekłej niewydolności krążenia żylnego kończyn dolnych (bóle i nocne kurcze nóg, uczucie ciężkości nóg, parestezje, obrzęk, zmiany skórne na tle zastoju krwi), żylaki kończyn dolnych.
Objawowe leczenie żylaków odbytu. Dawkowanie i sposób dawkowania: Zalecana dawka dobowa dla osób dorosłych to 500 mg do 1000 mg dobezylanu wapnia jednowodnego: niewydolność żylna zwykle od 500 mg do 1000 mg na dobę; tj. 12 tabletki na dobę; żylaki odbytu zwykle od 500 mg do 1000 mg na dobę; tj. 12 tabletki na dobę. Podanie doustne. Tabletki należy przyjmować po posiłkach w celu uniknięcia lub zminimalizowania objawów niepożądanych dotyczących przewodu pokarmowego. Przeciwwskazania: nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Specjalne ostrzeżenie i środki ostrożności dotyczące stosowania: Ostrożnie stosować u pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i (lub) dwunastnicy, z nawracającym zapaleniem błony śluzowej żołądka oraz z niewydolnością nerek. W przypadku ciężkiej niewydolności nerek, jeśli konieczna jest dializoterapia, dawkę produktu leczniczego należy zmniejszyć. Na podstawie doniesień o działaniach niepożądanych stwierdzono, że przyjmowanie wapnia dobezylanu jednowodnego może bardzo rzadko wywołać agranulocytozę, związaną prawdopodobnie z reakcją nadwrażliwości. Agranulocytoza może objawiać się wysoką gorączką, zakażeniami w obrębie jamy ustnej, bólem gardła, zmianami zapalnymi w obrębie odbytu i narządów płciowych oraz innymi objawami, które wskazują na zakażenie. Pacjent musi być poinformowany, że w razie wystąpienia jakichkolwiek objawów zakażenia, powinien zgłosić je lekarzowi. W razie wystąpienia takiej sytuacji, konieczne jest sprawdzenie morfologii krwi wraz z rozmazem oraz zaprzestanie stosowania produktu leczniczego. Produkt zawiera laktozę jednowodną. Produkt nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy (typu Lapp) lub zespołem złego wchłaniania glukozygalaktozy. Jedna tabletka DOBENOX Forte zawiera 50 mg laktozy. Działania niepożądane: Częstość występowania działań niepożądanych określono zgodnie z konwencją MedDRA: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) i bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Zaburzenia żołądka i jelit: Rzadko: nudności, biegunka. Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: Rzadko: odczyny skórne. Zaburzenia mięśniowoszkieletowe i tkanki łącznej: Rzadko: bóle stawów. Zaburzenia krwi i układu chłonnego: Bardzo rzadko: agranulocytoza. Opisywane działania niepożądane na ogół przemijały samoistnie po zaprzestaniu leczenia. W razie wystąpienia objawów zakażenia produkt należy odstawić. Podmiot odpowiedzialny: PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCJI FARMACEUTYCZNEJ HASCOLEK S.A. 51131 Wrocław, ul. Żmigrodzka 242E. Numer pozwolenia na dopuszczenie do obrotu: pozwolenie nr 22090. Kategoria dostępności: produkt leczniczy wydawany bez przepisu lekarza OTC. Przed zastosowaniem należy zapoznać się z zatwierdzoną charakterystyką preparatu. Dalsze informacje dostępne na życzenie.

1) Wśród preparatów z calcium dobesilate dostępnych bez recepty wg. IMS Dataview, 10B1C SYSTEMATIC ANTIV. CAPS/TABS MAT 04/2022. 2) Przy stosowaniu Dobenox Forte i dawkowaniu 500 mg dobezylanu wapnia dziennie. 3) CHPL Dobenox Forte.

REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

2 komentarze Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Powinni dodać jeszcze konfiskata mienia, infamia i zsyłka do obozu reedukacyjnego. Ci bezwzględni aptekarze tylko by się znęcali nad biednymi obywatelami. Jeszcze rynkowych stawek śmieliby zażądać. W głowach im się poprzewracało...... Tak na poważnie to stomatologom jakoś nie chcą zamykać gabinetów za nieprzyjmowanie na NFZ oraz nieprowadzenia nocnej pomocy. Wywołuję do tablicy NIA aby nie przespali zgłosić poprawek.
Tyle lat mija a sprawa dyżurów nocnych jest nierozwiązana . Inne ustawy wprowadza się w ciągu jednej nocy a tu ciągły problem . Samorządy milczą, są bardzo mało aktywne w tej kwestii jakby w ogóle ten problem nie istniał.