REKLAMA
wt. 23 kwietnia 2019, 08:05

Do końca roku apteki będą musiały podłączyć się do kolejnego systemu…

Po e-recepcie, PLMVS i ZSMOPL polskie apteki czeka podłączenie do kolejnego elektronicznego systemu. Zgodnie z brzmieniem ustawy oddanej kilka dni temu do konsultacji publicznych, wszystkie polskie apteki będę musiały do 1 stycznia 2020 roku podłączyć się do systemu teleinformatycznego Krajowego Punktu Kontaktowego. W jakim celu?

Od 2021 r. Polska ma stać się krajem, w którym transgraniczne e-recepty będą mogły być wystawiane i realizowane (fot. Shutterstock)
Od 2021 r. Polska ma stać się krajem, w którym transgraniczne e-recepty będą mogły być wystawiane i realizowane (fot. Shutterstock)

Do 1 stycznia 2020 roku wszystkie polskie apteki mają być podłączone do Krajowego Punktu Kontaktowego do spraw Transgranicznej Opieki Zdrowotnej. Ministerstwo Zdrowia chce bowiem, by już od początku przyszłego roku możliwa była w Polsce realizacja recept transgranicznych w postaci elektronicznej (czytaj więcej: Ministerstwo Zdrowia jednoznacznie o receptach transgranicznych). Tak przynajmniej mówi projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem rozwiązań e-zdrowia, który w ubiegłym tygodniu oddano do konsultacji publicznych (czytaj więcej: Szykują się duże zmiany związane z receptami. Lekarze niezbyt zadowoleni…).

Transgraniczne e-recepty

Obowiązujące w Polsce przepisy przewidują, że recepta transgraniczna może mieć wyłącznie postać papierową. Podobnie jest też w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej. Wiąże się z tym, że jej realizacja w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej może być znacznie utrudniona. Przyczyną jest chociażby brak możliwości weryfikacji jej autentyczności.

– Sytuacja ta jednak jest dynamiczna i podlega obecnie dużym zmianom w większości państw członkowskich Unii Europejskiej. Zaplanowano, że poszczególne państwa członkowskie UE będą przystępowały do wystawiania lub realizowania recept transgranicznych w postaci elektronicznej, w ramach czterech tzw. „fal wdrażania” (Waves 1- 4) – wskazuje Ministerstwo Zdrowia w uzasadnieniu do wspomnianego projektu nowelizacji.

Możliwość wystawiania transgranicznej e-recepty od stycznia 2019 r. istnieje już w Finlandii. Jednocześnie możliwe stało się zrealizowanie transgranicznej e-recepty wystawionej w Finlandii w aptekach w Estonii.

Krajowy Punkt Kontraktowy ds. Transgranicznej Opieki Zdrowotnej

Polska w związku z realizacją programu Connecting Europe Facility Telecom (2017-PLIA-0079), otrzymała wsparcie finansowe. Jego zadaniem było stworzenie niezbędnej infrastruktury służącej do wymiany danych z zakresu ochrony zdrowia wewnątrz państw Unii Europejskiej. Jednak jego głównym celem jest wymiana transgranicznych e-recept. Ma się ona odbywać za pośrednictwem Krajowego Punktu Kontaktowego (KPK) do spraw Transgranicznej Opieki Zdrowotnej (National Contact Point for eHealth).

Zgodnie z decyzją Ministra Zdrowia, zadania KPK do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej w zakresie wymiany recepty transgranicznej w postaci elektronicznej mają zostać powierzone CSIOZ. Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia to jednostka podległa ministrowi zdrowia, właściwa w zakresie systemów informacyjnych ochrony zdrowia. Aktualnie KPK podlega pod NFZ.

Harmonogram działań przewidzianych w ramach wspomnianego programu zakłada, że od 2021 r. Polska ma stać się krajem, w którym transgraniczne e-recepty będą mogły być wystawiane i realizowane. Nasz kraj zaliczy się tym samym do krajów trzeciej fali wdrażania. Aby jednak proces ten mógł zostać ukończony, konieczne jest nie tylko przygotowanie infrastruktury technicznej umożliwiającej wysyłanie polskich recept. Jednocześnie musi ona umożliwiać odbieranie recept pochodzących z innych państw. Konieczne jest również odpowiednie dostosowanie polskiego prawa w tym zakresie. Efektem tego są zmiany, które znalazły się w projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem rozwiązań e-zdrowia.

Papierowa recepta transgraniczna tylko w wyjątkowych sytuacjach

W ustawie zaproponowano, aby recepta transgraniczna co do zasady miała postać elektroniczną. Wystawienie recepty transgranicznej w postaci papierowej następować będzie wyłącznie w sytuacji wyjątkowej. A więc gdy państwo członkowskie UE, w którym ma nastąpić realizacja recepty, nie przewiduje realizacji recept transgranicznych w postaci elektronicznej.

Minister Zdrowia Biuletynie Informacji Publicznej umieści wykaz państw członkowskich UE, które nie realizują recept transgranicznych w postaci elektronicznej. W ten sposób osoba uprawniona do wystawiania recept w Polsce mogła wystawić pacjentowi receptę transgraniczną w postaci papierowej.

Apteki podłączą się do kolejnego systemu

Obok procesu wystawiania recepty transgranicznej w postaci elektronicznej, projekt reguluje również kwestię realizacji e-recept transgranicznych wystawionych w innych państwach członkowskich UE. W tym celu zaproponowano zmianę upoważnienia ustawowego do wydania przez Ministra Zdrowia rozporządzenia obejmującego przede wszystkim kwestię realizacji recept.

Jednocześnie w projekcie w art. 96a ust. 12 ustawy Prawo farmaceutycznego dodano pkt 1a określający sposób realizacji recepty transgranicznej w postaci elektronicznej. Dotyczy to recept wystawionych w krajach członkowskich Unii Europejskiej lub państwach członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA).

Projekt zmian w ustawie z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia.
Projekt zmian w ustawie z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia.

Poza tym, w art. 99a ust. 3 Prawa farmaceutycznego apteki i punkty apteczne zobowiązano do realizacji recept transgranicznych w postaci elektronicznej wystawionych w innych niż Polska państwach członkowskich UE.

Natomiast w art. 56 ust. 4b ustawy o systemie określono termin 1 stycznia 2020 r., w którym apteki będą obowiązane do podłączenia się do systemu teleinformatycznego KPK do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej w zakresie wymiany recepty transgranicznej w postaci elektronicznej.

Projekt zmian w ustawie z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne.
Projekt zmian w ustawie z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne.

Projekt znajduje się aktualnie na etapie konsultacji publicznych.

Źródło: ŁW/RCL

Profilaktyka i właściwa terapia odleżyny – na co warto zwrócić uwagę?

17 maja 202408:58

Odleżyny lub też ciężko gojące się rany to wymagający problem, który wbrew pozorom dotyka sporej grupy pacjentów. Pojawienie się odleżyn może komplikować proces terapeutyczny innej choroby, bądź też być powodem dodatkowych trudności wymagających wdrożenia właściwego postępowania. W tym kontekście zasadnym wydaje się posiadanie wiedzy nt. tego, jak radzić sobie z tego typu problemami. Warto też wiedzieć, jak przeciwdziałać powstawaniu odleżyn, gdyż obecne na rynku preparaty dają również i taką możliwość.

Odleżyny to tak naprawdę uraz/uszkodzenie obszaru skóry obejmującego zwykle skórę i tkanki podskórne [1]. W wielu przypadkach uszkodzenie obejmuje także podskórną tkankę tłuszczową [2]. Tego typu rany powstają na skutek ucisku, tarcia, wilgoci lub też połączenia wszystkich tych niekorzystnych czynników [1]. Nowe rekomendacje proponują, aby odleżyny definiować zatem jako „urazy uciskowe” [2].

Co do zasady odleżyny powstają głównie w miejscach narażonych na ucisk w czasie unieruchomienia danej osoby [2]. Oznacza to, że najbardziej narażone na pojawienie się odleżyn są tkanki znajdujące się w okolicach kości krzyżowej, kości ogonowej, a także kończyn dolnych, zwłaszcza bioder i pięt [2]. Wszystko dlatego, że długotrwały ucisk prowadzi wprost  do niedokrwienia tych okolic. W wyniku tego komórki w tych miejscach są niedotlenione i nieodżywione. Konsekwencją tego jest rozwój stanu zapalnego, nadprodukcja wolnych rodników i upośledzenie normalnych procesów regeneracji skóry [2]. Im dłużej utrzymuje się taki stan, tym większe ryzyko powstania odleżyn.

Kto jest najbardziej narażony na wystąpienie odleżyny?

Częstość występowania odleżyn jest różna, niemniej jednak istnieje zależność, że im dłuższy czas opieki nad pacjentem unieruchomionym, tym większe jest ryzyko tego typu zmian skórnych [2,3]. Generalnie statystyki pokazują, że częstość występowania waha się od kilku do nawet 30% u pacjentów objętych opieką długoterminową [3]. Pojawienie się odleżyn znacząco komplikuje dotychczasowy proces terapeutyczny i zwykle znacząco go wydłuża. Co gorsza – odleżyny zwiększają wskaźniki śmiertelności wśród pacjentów [3,4].

W praktyce istnieje kilka czynników, które wyraźnie zwiększają ryzyko wystąpienia odleżyn. Zalicza się do nich przede wszystkim unieruchomienie i ograniczenie mobilności danej osoby [2,3,4]. Nie bez znaczenia jest także wiek (osoby starsze są bardziej narażone z racji zmian w strukturze skóry oraz niedoborów dietetycznych) [2,3,4]. Odleżynom sprzyjają także niektóre schorzenia, jak cukrzyca, zakrzepica czy też reumatoidalne zapalenie stawów [2,4]. Wiele badań pokazuje jednak, że ogromne znaczenie w kontekście przeciwdziałania i terapii odleżyn odgrywa kwestia niedożywienia i braku konkretnych składników odżywczych w diecie [2,3,4,5].

Niedobory żywieniowe jako przyczyna odleżyny

Jak pokazuje zarówno teoria, jak i praktyka odżywianie i gojenie się ran są ze sobą ściśle powiązane [1]. Badania prowadzone na osobach z problematyką odleżyn uwidoczniły, że utrata masy ciała i niedobory żywieniowe znacząco zwiększają prawdopodobieństwo pojawienia się odleżyn [3]. Przykładem jest chociażby doświadczenie japońskie, gdzie prawie 59% osób po 65 roku życia z odleżynami było niedożywionych [3].

Z czego to wynika? Okazuje się, że stan odżywienia jest istotny dla procesów gojenia się ran. Brak składników odżywczych wydłuża chociażby fazę zapalną procesu gojenia, upośledza proliferację fibroblastów i zmniejsza poziom syntezy kolagenu [1]. Co więcej – niedożywienie ogranicza zdolności antyoksydacyjne organizmu, zwiększa podatność na infekcje (również w obrębie odleżyny) i wydłuża tym samym czas gojenia [1,2,3]. Wsparciem w takich sytuacjach jest uzupełnienie diety o niezbędne dla tych procesów składniki. Liczne wytyczne rekomendują w tym celu podaż białek. Niestety spora część pacjentów nie może ich przyjmować, z racji upośledzenia pracy nerek [1,6]. Co wtedy?

Aminokwasy wsparciem w terapii i profilaktyce odleżyn 

Wytyczne ESPEN (to europejska organizacja, która opracowuje zalecenia dietetyczne dla pacjentów z różnymi schorzeniami) rekomendują pacjentom z odleżynami przyjmowanie aminokwasów [3]. Pojawia się jednak pytanie, jakie konkretnie aminokwasy znajdują zastosowanie w tego typu problemach? Z pomocą przychodzą badania na pacjentach z odleżynami, według których w osoczu takich osób stwierdzono obniżone stężenia chociażby histydyny i tryptofanu [7].

Z kolei inne badania pokazały spore korzyści, jakie niesie ze sobą przyjmowanie przez takich pacjentów karnozyny [5]. Karnozyna to dipeptyd, składający się z dwóch aminokwasów: beta-alaniny i histydyny. Co do zasady posiada wiele biologicznych funkcji: działa antyoksydacyjnie oraz wspiera procesy gojenia się ran [5]. Mechanizm jej działania opiera się najprawdopodobniej na stymulacji fibroblastów do produkcji kolagenu oraz na zmniejszaniu stresu oksydacyjnego (który bez wątpienia ma miejsce w uszkodzonych tkankach) [5]. Badania udowodniły, że przyjmowanie przez takich pacjentów karnozyny przyśpiesza gojenie się ran [5,8].

Pellicar-F w prewencji i terapii odleżyn oraz ran przewlekłych

W kontekście zarówno przeciwdziałania, jak i właściwej terapii odleżyn dobrym rozwiązaniem może być produkt Pellicar-F, będący żywnością specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Pellicar-F to preparat zawierający:

  • L-karnozynę, która rozpada się we krwi do beta-alaniny i histydyny
  • treoninę

L-karnozyna, jak już wspomniano wspiera procesy gojenia się ran. Dodatek treoniny i tryptofanu ma za zadanie uzupełnić to działanie. Warto też wiedzieć, że przyjmowanie tryptofanu zmniejsza odczucie niepokoju i poprawia nastrój [9]. To również istotne w kontekście takich pacjentów, gdyż stres dotykający takie osoby dodatkowo utrudnia proces gojenia [10]. Pellicar-F rekomenduje się przyjmować 2 lub 3 razy na dobę. Wskazany jest zarówno dla osób dotkniętych już problemem ran i odleżyn, jak również jako ich prewencja. Wszystko dlatego, że jak już wspomniano niedobory żywieniowe znacząco zwiększają ryzyko powstania tego typu zmian skórnych.

Wyłącznym dystrybutorem produktu w Polsce jest NGK Pharma Sp. z o.o.

Literatura:

  1. Joyce K. Stechmiller, Understanding the role of nutrition and wound healing, Nutrition in Clinical Practice, Volume 25, Number 1, 2010, 61-68
  2. Joshua S. Mervis, Tania J. Phillips, Pressure ulcers: pathophysiology, epidemiology, risk factors, and presentation, J Am Acad Dermatol, October 2019
  3. Seied Haidi Saghaleini, et.al., Pressure ulcer and nutrition, Indian J Crit Care Med 2018;22: 283-9
  4. Man-Long Chung, et.al., Risk factors for pressure injuries in adult patients: a narrative synthesis, Int. J. Environ. Public Health 2022,19,761
  5. Kensaku Sakae, et.al., Effects of L-carnosine and its zinc complex (polaprezinc) on pressure ulcer healing, Nutrition in Clinical Practice, Volume 28, Number 5, October 2013, 609-616
  6. Emily Haesler, et.al., National Pressure ulcer advisory panel, European pressure ulcer advisory panel and Pan Pacific injury alliance. Prevention and treatment od pressure ulcers: Clinical practice Guideline, Australia 2014
  7. Dawson B, Fevaloro E.J., High rate of deficiency in the amino acids tryptophan and histidine in people with wounds: implication for nutrient targeting in wound management – a pilot study, Adv Skin Wound Care 2009;22:79-82
  8. Ansurudeen I, et.al., Carnosine promotion of wound healing. (w:) Imidazole dipeptides chemistry analysis, function and effects, ed. R. Preedy, The Royal Society of Chemistry, 2015, 325-340
  9. Kikuchi A.M., et.al., A systematic review of the effect od L-tryptophan supplementation on mood and emotional functioning, J Diet Suppl. 2021;18: 316-333
  10. Vileikyte L., Stress and wound healing, Clin Dermatol 2007;25: 49-55

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

18 komentarzy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Inwigilują na każdym kroku, zaczyna to przypominać mi czasy dzieciństwa - rozumiem uszczelnianie systemu, ale można to było zrobić na innym szczeblu, a nie znów uderzyć w nas-ciekawe kto znów na tym zarobi😤
Pętla na szyi zaciska się coraz bardziej. Orwellowi to się nawet nie śniło co nas obecnie i w niedalekiej przyszłości będzie dotyczyć. Żabę podgrzewa się w garnku powoli bo wrzucona od razu do wrzątku wyskoczyłaby a tak ugotuje się nie wiedząc kiedy.
Jeszcze tylko zaaplikują nam szczepionki z nanoczipem i cel N.W.O zostanie osiągnięty.
Ciekawe kto za to zapłaci ???
nasza kieszeń :999999
Jak tak to wszystko śledzę ostatnio to mam ochotę się przebranżowić
I wielu farmaceutów ma podobne odczucia. Nie tak to miało wyglądać. Traci się powołanie w takim systemie
mnie zastanawia jedno - kiedy staniemy sie urzędnikami publicznymi i będziemy musieli ujawniać dane o swoich zarobkach i posiadaniu...wszak nie dużo nam już do tego brakuje.. :)
Jak jeszcze troszkę pomyślą to zapewne i do tego dojdzie

Warning: Undefined property: stdClass::$avatar in /home/customer/www/mgr.farm/public_html/wp-content/plugins/famacja-net-klient/klient.php on line 304

Warning: Undefined property: stdClass::$user_title in /home/customer/www/mgr.farm/public_html/wp-content/plugins/famacja-net-klient/klient.php on line 305
No to teraz Pan Łysy z Pleszewa ma pole do popisu - niedawno zarzekał się publicznie - żadnych dodatkowych obowiązków bez zapłaty dla farmaceutów. Czekamy na działania, dla wszystkich farmaceutów,a nie tylko dla garstki niedyżurujących anarchistów. Rozliczmy tych ludzi w wyborach, sieci rwą się do samorządu przez podstawionych ludzi, gorzej nie będzie.
Łysy jest tylko mocny w gębie ;)
Kontrola musi być. A potem zero wolności i wszystko będzie na sprzedaż.
szukają kasy, jednym dają to drugim trzeba zabrać, proste jak konstrukcja cepa
I kto na tym straci... Oczywiście, że aptkei
Robią z nami co chcą tak naprawdę. Zawsze obrywamy za wszytsko
Niedługo to braknie mocy obliczeniowej komputerów do tego żeby obsłużyć pacjentów...