REKLAMA
śr. 29 stycznia 2020, 09:47

Znów zamieszanie z receptami na 365 dni. Ministerstwo zmienia interpretację…

W ubiegłym tygodniu Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia przygotowało materiał informacyjny dotyczący e-recept na 365 dni. Wynikało z niego, że oznaczenie ważności recepty na cały rok musi znaleźć się w części graficznej elektronicznej recepty. Wczoraj Ministerstwo Zdrowia stwierdziło jednak coś innego…

Recepty wystawione i niezrealizowane przed dniem 1 lipca realizuje się na zasadach dotychczasowych (fot. Shutterstock)
Farmaceuci są zdezorientowani ciągłymi komunikatami i zmianami interpretacji przepisów (fot. Shutterstock)

– Informujemy, że wskazanie przez osobę uprawnioną 365-dniowej ważności e-recepty, przy jednoczesnym prawidłowym oznaczeniu na niej innych elementów, umożliwia realizację e-recepty w ww. czasie, nawet jeżeli ww. oznaczenie widnieje jedynie w jednej z warstw e-recepty, np. tylko w jej warstwie technicznej napisało Ministerstwo Zdrowia w komunikacie opublikowanym 28 stycznia.

Komunikat, jaki pojawił się wczoraj wieczorem na stronie Ministerstwa Zdrowia
Komunikat, jaki pojawił się wczoraj wieczorem na stronie Ministerstwa Zdrowia

To reakcja resortu zdrowia na kontrowersje, jakie wywołał komunikat w tej samej sprawie wydany tydzień wcześniej przez CSIOZ. 21 stycznia Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia poinformowało bowiem na swojej stronie internetowej, że oznaczenie ważności e-recepty na 365 dni musi znaleźć się w jej warstwie graficznej (czytaj więcej: Oznaczenie ważności e-recepty na 365 dni obowiązkowe w części graficznej).

– Przypominamy, że zgodnie z par.11 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 kwietnia 2018 r. w sprawie recept e-recepta jest ważna (tj. możliwa do realizacji) przez 365 dni od dnia jej wystawienia lub oznaczenia „daty realizacji od”, jeżeli w części graficznej e-recepty oznaczono „datę realizacji do” na 365 dni. W przypadku braku takiego oznaczenia – e-recepta jest ważna 30 dni. Powyższe zasady nie dotyczą e-recept na antybiotyki oraz preparaty immunologiczne, których ważność wynosi zawsze odpowiednio 7 i 120 dni – czytamy na stronie CSIOZ.

Komunikat, jaki od tygodnia widnieje na stronie CSIOZ
Komunikat, jaki od tygodnia widnieje na stronie CSIOZ

Ta sama informacja została też powtórzona przez Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia w materiale informacyjnych opublikowanym 24 stycznia w portalu ezdrowie.gov.pl.

Więcej na temat problemów z e-receptą znajdziesz w serwisie rx.edu.pl.

Po jej publikacji w środowisku zapanowała konsternacja. Do tej pory większość farmaceutów była przekonana, że oznaczenie recepty na 365 dni w którejkolwiek z warstw, jest wystarczające to uznania takiego terminu ważności e-recepty. Komunikat CSIOZ był kwestionowany i podważany – choćby z tego powodu, że w różnych programach aptecznych, ta sama e-recepta potrafiła wspomniane oznaczenie wyświetlać w różny sposób (w jednej lub w obu warstwach). Oznaczało to, że termin ważności e-recepty zależał często od tego, do jakiej apteki udał się pacjent (czytaj więcej: Problemy z e-receptami na 365 dni. Farmaceuci zdezorientowani…).

Zamieszanie i wyjaśnienie

Komunikat Ministerstwa Zdrowia to jasny sygnał, że dotychczasowa praktyka aptek była prawidłowa. Obecność oznaczenia e-recepty na 365 dni w warstwie graficznej nie jest decydujące. Jeśli pojawia się ono tylko w warstwie technicznej, taka recepta również powinna być realizowana przez 365 dni. Pod tym względem informacja, jaka pojawiła się nas stronie internetowej resortu zdrowia, uspokaja sytuację w aptekach.



Tym co jednak niepokoi jest brak spójnej komunikacji w kwestiach ważnych dla farmaceutów. Niedopuszczalne są sytuacje, w których dwie powiązane ze sobą instytucje (CSIOZ i MZ), odpowiedzialne za e-zdrowie, wydają sprzeczne komunikaty w kluczowych dla farmaceutów, lekarzy i pacjentów sprawach.

Źródło: ŁW/MZ/CSIOZ

Wynalazca plastrów nikotynowych: Całe życie zastanawiałem się, dlaczego ludzie palą!

4 czerwca 202414:01

Historia pełna jest inspirujących opowieści o ludziach, którzy poświęcili swoje życie i karierę na rzecz tego, co kochali najbardziej – pomocy innym. Jedną z takich osób był Murray Elias Jarvik, amerykański psychofarmakolog i naukowiec, współtwórca plastrów nikotynowych. Z okazji Światowego Dnia bez Papierosa przypominamy jego niezwykłą sylwetkę.

[Artykuł sponsorowany]

Murray Jarvik urodził się 1 czerwca 1923 r. w Nowym Jorku. Ukończył m.in. Uniwersytet Kalifornijski w San Francisco. Przez całe życie cierpiał na problemy z sercem. Jego kłopoty zdrowotne rozpoczęły się od ciężkiego przypadku gorączki reumatycznej, gdy miał 12 lat. Później w wieku 28 lat zachorował na polio, a w 1992 r. zdiagnozowano u niego raka płuc. Nowotwór udało się wyleczyć.1,2

W całej tej historii warto wspomnieć, że naukowiec nigdy nie palił papierosów. W trakcie licznych pobytów w szpitalach obserwował jednak pacjentów, którzy zmagali się z nałogiem i objawami odstawienia papierosów. To wtedy w jego głowie zrodził się pomysł na inny, bezpieczniejszy sposób dostarczania nikotyny do organizmu, który zniweluje chęć sięgania po papierosa u osób, które powinny natychmiast wyjść z nałogu.1,2 Motywacji do działania dostarczała mu również żona, nałogowa palaczka.1

Nikotyna w terapii leczenia uzależnienia

Murray Jarvik rozpoczął badania nad wchłanianiem nikotyny przez skórę i jej wpływem na organizm ludzki od obserwowania rolników zajmujących się zbieraniem tytoniu. Nie mógł jednak uzyskać zgody na prowadzenie badań na pacjentach. W końcu wraz ze swoim kolegą z Uniwersytetu Kalifornijskiego, Jedem Rosem, zaczęli prowizoryczne plastry testować na sobie. Po latach, w jednym z wywiadów Javik wspominał: „Nałożyliśmy tytoń na skórę i czekaliśmy, co się stanie. Nasze tętno wzrosło, zaczęła skakać adrenalina, to wszystko przytrafia się palaczom”. 4

Badania Jarvika i Rose doprowadziły do wynalezienia plastra nikotynowego na początku lat 90. Sześć lat później Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) zatwierdziła ich sprzedaż jako leku bez recepty. Murray Jarvik dożył później starości. Zmarł 8 maja 2008 roku w wieku 84 lat.2

Plaster nikotynowy dzisiaj

Plaster nikotynowy dziś jest szeroko stosowany jako podstawowy element Nikotynowej Terapii Zastępczej. Dostarcza on nikotynę bezpośrednio przez skórę do organizmu, aby złagodzić potrzebę zapalenia papierosa i stopniowo rzucić palenie. Działa do 16 godzin i – w przeciwieństwie do papierosów czy e-papierosów – nie zawiera tysięcy substancji kancerogennych.5

Co warto zapamiętać na temat Nikotynowej Terapii Zastępczej?

• Nikotynowa Terapia Zastępcza to najlepiej przebadana farmakologiczna forma wsparcia rzucania palenia: ponad 150 badań klinicznych 6, w trakcie których przebadano około 65 tysięcy pacjentów 7, badania dostępne w Cochrane Library.

• NTZ to jedyna, dostępna bez recepty, terapia rekomendowana przez WHO (Essential Medicines List). Na liście znajdują się zarówno plastry, gumy, tabletki, jak i spray.3

• NTZ zwiększa szansę na rzucanie palenia o 50% do 60%.8

• Jednoczesne stosowanie plastra nikotynowego i innego rodzaju NTZ (szybko działającego, np. guma do żucia, tabletka do ssania, spray) zwiększa o 15% do 36% prawdopodobieństwo, że dana osoba rzuci palenie, niż gdyby użyła tylko jednego rodzaju produktu NTZ.7

• NTZ może być używana w grupach pacjentów ze szczególnymi potrzebami (kobiety w ciąży i karmiące piersią pod nadzorem lekarza10, pacjenci z chorobami serca i po przebytym zawale11, pacjenci z chorobami układu oddechowego, w tym POChP12, pacjenci z innymi uzależnieniami np. od alkoholu13.

Dowiedz się więcej na temat produktów Nikotynowej Terapii Zastępczej.

Literatura

  1. Weber, Bruce (2008-05-13). „Murray Jarvik, 84, Whose Research Helped Lead to Nicotine Patch, Dies”New York Times. Retrieved 2008-05-26.
  2. Wikipedia. Dostep 21.05.2024 r. https://en.wikipedia.org/wiki/Murray_Jarvik
  3. WHO model list of essential medicines – 22nd list, 2021, 30 September 2021, WHO/MHP/HPS/EML/2021.02, dostęp https://www.who.int/publications/i/item/WHO-MHP-HPS-EML-2021.02, 21.05.2024 r.
  4. Obituary: Murray E. Jarvik, 84, UCLA pharmacologist, nicotine patch inventor, dostęp: https://www.uclahealth.org/news/release/obituary-murray-e-jarvik-84-ucla-pharmacologist-nicotine-patch-inventor
  5. Edyta Budzyńska, Stefanie Sielemann, Jarosław Puton, Alexander L.R.M. Surminski, Analysis of e-liquids for electronic cigarettes using GC-IMS/MS with headspace sampling, Talanta, Volume 209, 2020, 120594, ISSN 0039-9140, https://doi.org/10.1016/j.talanta.2019.120594.
  6. SteadL.F., PereraR., BullenC. et al. Nicotinereplacementtherapyfor smoking cessation// CochraneDatabase Syst. Rev. 2012. Issue11.
  7. Hartmann‐BoyceJ, ChepkinSC, YeW, BullenC, Lancaster T. Nicotinereplacementtherapyversus controlfor smoking cessation. CochraneDatabase of SystematicReviews2018, Issue5.
  8. W porównaniu do pacjentów otrzymujących placebo lub bez leczenia za Hartmann‐Boyce J, Chepkin SC, Ye W, Bullen C, Lancaster T. Nicotine replacement therapy versus control for smoking cessation. Cochrane Database of Systematic Reviews 2018, Issue 5. Art. No.: CD000146. DOI: 10.1002/14651858.CD000146.pub5.
  9. Lindson N, et al. Different doses, durations and modes of delivery of nicotine replacement therapy for smoking cessation. Cochrane Database Syst Rev. 2019 Apr 18;4(4):CD013308.
  10. Bała,Cedzyńska i in. Wytyczne leczenia uzależnienia od nikotyny. Rekomendacje, 2022. https://nil.org.pl/uploaded_files/art_1653901298_wytyczne-zun.pdf
  11. McRobbie H, Hajek P. Nicotine replacement therapy in patients with cardiovascular disease: guidelines for health professionals. Addiction. 2001 Nov;96(11):1547-51.
  12. Ellerbeck EF, Nollen N, Hutcheson TD, Phadnis M, Fitzgerald SA, Vacek J, Sharpe MR, Salzman GA, Richter KP. Effect of Long-term Nicotine Replacement Therapy vs Standard Smoking Cessation for Smokers With Chronic Lung Disease: A Randomized Clinical Trial. JAMA Netw Open. 2018 Sep 7;1(5):e181843. 
  13. Pharmacological Options for Smoking Cessation in Heavy-Drinking Smokers – PubMed (nih.gov).

    Jak oceniasz artykuł?

    Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

    Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

    3 komentarze Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

    Uważam , że wina leży po stronie CSIOZ, nie powinni sami wydawać komunikatów, może to robić tylko MZ
    Czy to przypadek, że aktualna wersja KS-Apteka zawiera już poprawioną wersję techniczną e-recepty, na której wyraźnie oznaczona jest data realizacji od, data realizacji do, itp. A wyświetlane w "chmurkach" informacje pokrywają się z tymi z warstwy graficznej?? Czy tego nie można było zrobić od razu, zamiast wszystko komplikować?
    Dla pewności... która cześć to techniczna, a która graficzna?