Dokładnie 2 marca w życie wejdzie zmiana w rozporządzeniu, określającym wysokość taksy laborum. Według nowych przepisów kwota, jaką apteka otrzyma za wykonanie niejałowego leku recepturowego wyniesie 31,81 zł, a za jałowego – 63,63 zł. Jest to znaczący wzrost wobec aktualnie obowiązujących wartości, które wynoszą odpowiednio 12,33 zł i 24,66 zł. W ocenie ekspertów Związku Przedsiębiorców i Pracodawców, jej zmiana to pozytywny kierunek, jednak receptura apteczna wymaga dalszych reform.
- Czytaj więcej: Wyższa taksa laborum od 2 marca
ZPP przypomina, że pod koniec ubiegłego roku opublikowano projekt Rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie leków, które mogą być traktowane jako surowce farmaceutyczne przy sporządzaniu leków recepturowych. Nowelizacja miała na celu długo wyczekiwaną zmianę sposobu ustalania stawki taksy laborum (tj. stawki jaką otrzymuje apteka za wykonanie leku recepturowego).
– Nowa propozycja zakładała uzależnienie wysokości taksy od wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w dniu przyjęcia recepty do realizacji. Warto zwrócić przy tym uwagę, że stawki dla ww. produktów nie były waloryzowane od ponad 11 lat – przypomina ZPP.
- Czytaj również: Podwyżka dla aptekarzy zablokowana przez Ministerstwo Finansów
Ten kierunek zmian pozytywnie oceniło też środowisko farmaceutyczne. W zgłoszonych stanowiskach wskazano jednocześnie, że w 2012 r. wysokość taksy ustalona na poziomie 12,33 zł stanowiła 0,82% ustalonego wtedy minimalnego wynagrodzenia.
– To zaś efektywnie powoduje, że wartość nominalna taksy (kwotowa) faktycznie wzrosła (12,33 zł vs 31,82 zł), natomiast w proporcji do minimalnego wynagrodzenia miesięcznego propozycja jest niższa niż 11 lat temu – wskazuje ZPP.
Okazało się jednak, że kilka tygodni później projekt otrzymał nową treść. W dokumencie z dnia 30.01.2024 r. ministerstwo wycofało się z propozycji ustalenia procentowej wartości, a ponownie przyjęło model kwotowy. Nowe zapisy zostały utrzymane i już 15 lutego ich treść została skierowana do podpisu. Zmiany wejdą w życie 2 marca..
Zmiana wysokości taksa laborum
| Rozporządzenie z dnia 6.11.2012 r. (aktualne) | Projekt z dnia 11.12.2023 r. | Rozporządzenie z dni 14.02.2024 r. | |
| Rodzaj produktu | Stawka (taksa laborum) | ||
| 1) proszki dzielone – do 20 sztuk;
2) proszki niedzielone (proste i złożone) – do 80 gramów; 3) czopki, globulki oraz pręciki – do 12 sztuk; 4) roztwory, mikstury, zawiesiny oraz emulsje do użytku wewnętrznego – do 250 gramów; 5) płynne leki do stosowania zewnętrznego (jeżeli zawierają spirytus, ilość spirytusu w przeliczeniu na spirytus 95% nie może przekroczyć 100 gramów) – do 500 gramów; 6) maści, kremy, mazidła, pasty oraz żele – do 100 gramów; 7) krople do użytku wewnętrznego i zewnętrznego – do 40 gramów; 8) mieszanki ziołowe – do 100 gramów; 9) pigułki – do 30 sztuk; 10) kłeiny – do 500 gramów; |
12,33 zł | równowartość brutto 0,75% obowiązującego w dniu przyjęcia recepty do realizacji minimalnego wynagrodzenia za pracę | 31,81 zł |
| 1) produkty wskazane w pkt 1, 3-6 powyżej, sporządzane w warunkach aseptycznych
2) krople do oczu, uszu i nosa oraz maści do oczu, uszu i nosa, sporządzane w warunkach aseptycznych – do 10 gramów. |
24,66 zł | równowartość brutto 1,5% minimalnego wynagrodzenia za pracę | 63,63 zł |
Ponowne „zamrożenie” kwoty taksa laborum
W ocenie Związku Przedsiębiorców i Pracodawców przyjęcie koncepcji kwotowej to ponowne ryzyko „zamrożenia” stawek na bliżej nieokreśloną przyszłość. Proponowane pierwotnie powiązanie wysokości taksy laborum z wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę pozwalało bowiem na automatyczną waloryzację stawki bez konieczności wprowadzania jakichkolwiek zmian legislacyjnych w tym zakresie.
– Pozostawało to również uzasadnione ekonomicznie wobec obserwowanych w ostatnich latach oraz planowanych dynamicznych wzrostach wysokości minimalnego wynagrodzenia. Co istotne, analogiczne rozwiązania (tj. uzależnienie stawek w recepturze aptecznej) istnieją od wielu lat, np. na gruncie ustawy refundacyjnej w ramach ustalenia odpłatności ryczałtowej za lek recepturowy (0,50% wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę) – argumentuje ZPP.
Związek zwraca też uwagę, że wysokość taksy laborum pozostaje również nierozerwalnie związana z wysokością marży detalicznej dla leków recepturowych. Ta od 1 listopada 2023 r. wynosi 25% taksy laborum za wykonanie leku recepturowego w warunkach aseptycznych.
Kumulacja zmian w recepturze aptecznej
ZPP zwraca też uwagę, że od 1 stycznia 2024 r. obowiązują też inne zmiany, które wpłynęły na opłacalność receptury aptecznej. Z tą datą zmianie uległa bowiem wysokość limitów finansowania za jednostkę surowca farmaceutycznego służącego do sporządzenia leku recepturowego, którą wyznacza się na poziomie 15 percentyla rozkładu cen danego surowca farmaceutycznego w roku poprzedzającym na podstawie danych przekazywanych przez apteki do NFZ.
– Kumulacja ww. zmian może więc prowadzić do dwojakich skutków. Z jednej strony pojawiają się obawy dot. pogorszenia dostępności i przystępności leków recepturowych dla pacjentów, czy spadku liczby aptek posiadających izbę recepturową. Taki stan rzeczy istnieje, mimo, iż z formalnego punktu widzenia apteki mają obowiązek wykonywania leków recepturowych – wskazuje ZPP.
Jednocześnie organizacja przyznaje, że szybkie przeprocedowanie finalnej wersji nowelizacji Rozporządzenia to niewątpliwie dostrzeżenie konieczności zmian i zachęta (w tym ekonomiczna) dla aptek wykonujących recepturę. ,
– Pozytywny kierunek, wymagający jednak odpowiedniego czasu, pokazuje również fakt powołania we wrześniu 2023 r. przez Ministerstwo Zdrowia Zespołu ds. Preskrypcji i realizacji recept na leki recepturowe i gotowe – uważa organizacja.
Co dalej z recepturą?
W ocenie ZPP ze względu na wskazywane wyżej powody istnienie receptury aptecznej może stanąć pod znakiem zapytania. Dlatego też coraz częściej pojawiają się głosy, o konieczności szerszej reformy w tym zakresie.
– Ostatni Krajowy Zjazd Aptekarski pokazał, że również środowisko ma wątpliwości co do słuszności utrzymywania receptury aptecznej – Wielkopolska Okręgowa Izba Aptekarska przygotowała bowiem projekt uchwały, zgodnie z którą NRA miałaby podjąć działania umożliwiające wykonywanie leków recepturowych poprzez zlecenie tych czynności dla innych aptek, zwolnienie aptek z obowiązku posiadania izby recepturowych, a także przeznaczenia izby recepturowej na potrzeby świadczeń opieki farmaceutycznej (co może pozostawać dyskusyjne w świetle technicznego przystosowania i umiejscowienia izby recepturowej w większości aptek ogólnodostępnych w Polsce) – wskazuje organizacja.
Związek Przedsiębiorców i Pracodawców wskazuje również, że zmiany świadczeń w zakresie leków recepturowych są ważnym tematem dla wielu podmiotów. Dlatego wydaje się uzasadnione wypracowanie wspólnego stanowiska i wprowadzenie zmian legislacyjnych, które pozwolą na zachowanie efektywnego dostępu pacjentów do leków recepturowych.
Źródło: ŁW/ZPP
