REKLAMA
wt. 22 września 2020, 08:02

Jak i gdzie powstają apteki z pominięciem ograniczeń demo- i geograficznych?

400 metrów? 370 metrów? 175 metrów? Otwarcie nowej apteki w takiej odległości od już istniejącej, jest „w normalnym trybie” niemożliwe. Ograniczenia w tym zakresie wprowadziła w 2017 roku tzw. apteka dla aptekarza. Ta nowelizacja Prawa farmaceutycznego zawiera jednak pewną furtkę, którą przez ostatnie lata wykorzystało kilkunastu przedsiębiorców…

ZAF zwraca uwagę na rozbieżności interpretacyjne zapewnienia pacjentom intymności w pokoju opieki farmaceutycznej (fot. MGR.FARM)
Od początku 2019 roku apteki z pominięciem ograniczeń demo- i geograficznych powstały tylko w 6 województwach (fot. MGR.FARM)

Od 26 czerwca 2017 roku zezwolenie na prowadzenie apteki mogą uzyskać wyłącznie farmaceuci lub zakładane przez nich spółki. To efekt osławionej nowelizacji Prawa farmaceutycznego nazywanej też „apteką dla aptekarza” (w skrócie AdA). Nowelizacja ta – oprócz ograniczeń własnościowych – wprowadziła również ograniczenia demograficzne i geograficzne dotyczące otwierania nowych aptek. W rezultacie zezwolenia na tego typu placówki wydaje się obecnie wyłącznie, jeżeli odległość nowej apteki od już istniejących wynosi co najmniej 1000 metrów. Apteki mogą być bliżej siebie tylko w sytuacji gdy w dniu złożenia wniosku liczba mieszkańców w danej gminie, w przeliczeniu na jedną aptekę, wynosi więcej niż 3000. Wtedy odległość między nową, a już istniejącą apteką może wynosić nie mniej już 500 metrów (czytaj również: Jak otworzyć aptekę z pominięciem ograniczeń demo- i geograficznych? Ministerstwo Zdrowia informuje…).

Od tych demograficznych i geograficznych ograniczeń istnieje jednak wyjątek. Jest nim zgoda Ministra Zdrowia na otwarcie apteki, z ich pominięciem. Jest to możliwe jednak wyłącznie wy sytuacji, gdy zgodę na aptekę w tym konkretnym miejscu wyrazi wojewódzki inspektor farmaceutyczny oraz przedstawiciel lokalnego samorządu (wójt, burmistrz, prezydent miasta).

Minister Zdrowia decyzje w tego typu sprawach wydaje w formie postanowienia. Podstawą prawną do tego jest art. 99 ust. 3e ustawy Prawo farmaceutyczne. Mówi on, że szef resortu zdrowia „może, ze względu na ważny interes pacjentów i konieczność zapewnienia im dostępu do produktów leczniczych, wyrazić zgodę na wydanie przez wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej z pominięciem ograniczeń”, o których mowa wyżej (czytaj również: Trzy wnioski do Ministra Zdrowia o aptekę w trybie specjalnym).

Sprawdzamy jak działa przepis…

Niedawno zapytaliśmy resort zdrowia ile postanowień dotyczących otwarcia aptek z pominięciem wspomnianych ograniczeń wydał Minister Zdrowia od początku 2019 roku. Jednocześnie poprosiliśmy o te postanowienia wraz z ich uzasadnieniami. W odpowiedzi otrzymaliśmy 18 dokumentów (do pobrania na drugiej stronie artykułu), wydanych na przestrzeni półtora roku (z czego jedynie 4 wydane w 2020 r.). Tylko jeden z nich zawierał decyzję odmowną. W pozostałych resort zdrowia pozwalał na wydanie zezwolenia na otwarcie apteki w odległości bliższej od już istniejących, niż mówi to Prawo farmaceutyczne (czytaj również: Minister Zdrowia nie zgodził się na nową aptekę. Znamy powód…).

Zdecydowana większość postanowień dotyczy województwa mazowieckiego. Tutaj od początku 2019 roku dzięki zgodzie Ministra Zdrowia otwarto aż 8 aptek. Na drugim miejscu uplasowało się województwo świętokrzyskie, gdzie w ten sposób powstały 4 apteki. Po jednej aptece z pomięciem ograniczeń demograficznych i geograficznych otwarto też w małopolskim, kujawsko-pomorskim i zachodniopomorskim, a dwie w śląskim.

Postanowienia wydane przez Ministra Zdrowia w sprawie zezwoleń dla aptek z pominięciem ograniczeń demograficznych i geograficznych wydane od początku 2019 r. do sierpnia 2020 r. (©MGR.FARM)
Postanowienia wydane przez Ministra Zdrowia w sprawie zezwoleń dla aptek z pominięciem ograniczeń demograficznych i geograficznych wydane od początku 2019 r. do sierpnia 2020 r. (©MGR.FARM)

Z odmową resortu zdrowia spotkał się natomiast wniosek z województwa podlaskiego. Dotyczył on otwarcia apteki w nowo powstającej galerii handlowej. W jej okolicy działały już dwie inne apteki. Minister Zdrowia – mimo argumentacji wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego – uznał, że otwarcie nowej placówki zmniejszy liczbę klientów w pozostałych. Nie przekonała go też opinia burmistrza miasta, że dodatkowa apteka przyczyni się  do poprawy komfortu pacjentów.

Specjalny tryb, wyjątkowe sytuacje

W sumie zatem dzięki zgodzie Ministra Zdrowia od początku 2019 roku otwarto w 6 województwach 17 aptek. Postanowienia wydawane w takich sprawach przez resort nie były na ogół zbyt obszerne. Z kolei argumentacja sprowadzała się do potwierdzenia wniosków i opinii WIF oraz lokalnych władz. Nie we wszystkich postanowieniach wskazano też odległości, jakie miały dzielić nowe apteki od już istniejących. Spośród 17 pozytywnych postanowień, które otrzymaliśmy z resortu zdrowa, informacje takie znajdowały się w 13 (czytaj również: 200 metrów, 300 metrów czy 500 metrów. Jakie powinny być odległości między aptekami?).

Okazuje się, że spośród nich przynajmniej 7 dotyczyło gmin, w których na jedną aptekę przypadało mniej niż 3000 mieszkańców. Zgody Ministra Zdrowia w takich sytuacjach dotyczyły placówek powstających w odległości 400 metrów, 300 metrów, 360 metrów, 334 metrów, 370 metrów, 175 metrów i 178 metrów.

Zaskakujące mogą wydać się szczególnie te dwie ostatnie wartości. Dlaczego Minister Zdrowia uznał, że potrzebna jest nowa apteka, w tak niewielkiej odległości od już istniejącej? Okazuje się, że obie sytuacje dotyczyły przeniesienia istniejącej apteki do nowego lokalu. Podane odległości dotyczyły też dystansu między starą i nową lokalizacją. W pierwszym przypadku (woj. świętokrzyskie) przedsiębiorca postanowił przenieść swoją działalność do dogodniejszej dla pacjentów lokalizacji. We wniosku podkreślono, że nowa apteka miała też mieć recepturę, w przeciwieństwie do znajdującej się niedaleko konkurencji. To miało poprawiać komfort pacjentów i dostępność do usług farmaceutycznych. Podobnie zresztą było też w drugim przypadku (woj. małopolskie).

Apteki potrzebne teraz i w przyszłości…

Na aptekę oddaloną o 400 metrów (zachodniopomorskie) od już istniejącej Minister Zdrowia zgodził się, ponieważ miała działać w nocy i weekendy. Z kolei do wniosku o zezwolenie dla apteki oddalonej o 370 metrów w województwie mazowieckim, dołączono petycję od mieszkańców. Okazuje się, że w okolicy dwie inne apteki zawiesiły działalność, a nowa miała powstać w pobliskiej przychodni (czytaj również: Petycja w sprawie apteki całodobowej na Ursynowie).

Nagłówek jednego z postanowień wydanych przez Ministra Zdrowia (©MGR.FARM)
Nagłówek jednego z postanowień wydanych przez Ministra Zdrowia (©MGR.FARM)

W województwie świętokrzyskim Minister Zdrowia pozwolił na otwarcie apteki w odległości 300 metrów od już istniejących. We wniosku podkreślono jednak, że obie placówki nie będą działać równocześnie ani jednego dnia. Sytuacja dotyczyła bowiem otwarcia apteki przez córkę, w takiej właśnie odległości od apteki matki. Stara placówka (typu B) miała być zamknięta, a jej wyposażenie przeniesione do lokalu córki. Nowa apteka mieści się w budynku gdzie mieszka farmaceutka, co – jak podkreślono we wniosku – ma ułatwiać pacjentom dostęp do apteki w sytuacjach awaryjnych (czytaj również: Przeniesienie całej apteki do innego lokalu wymaga nowego zezwolenia?).

Część postanowień Ministra Zdrowia dotyczyła wydania zezwoleń w lokalach, gdzie wcześniej już działała apteka, ale została z różnych przyczyn zamknięta. Tak było chociażby w województwie kujawsko-pomorskim, gdzie nowa apteka powstała w miejsce starej w lokalu szpitala. To właśnie szpital prowadził poprzednią aptek, ale w związku ze zmianami w Prawie farmaceutycznym, nakazującymi rozdzielenie działalności leczniczego od obrotu lekami, podmiot musiał zrezygnować z prowadzenia apteki (czytaj również: Apteka całodobowa w Grudziądzu? Władze szpitala znalazły najemcę…).

17 nowych aptek

I tak można by wymieniać dalej… apteka po drugiej stronie ruchliwej ulicy (świętokrzyskie), przy nowo powstającym osiedlu (mazowieckie),  w szpitalu (mazowieckie), w centrum handlowym (mazowieckie). Każde z postanowień to zupełnie inna i indywidualna sytuacja, za którą stoją też zgody i opinie lokalnych władz i wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych. Warto to podkreślić, bo to właśnie polegając na ich wiedzy i znajomości potrzeb mieszkańców, Minister Zdrowia większość wniosków rozpatrzył pozytywnie. Resort bynajmniej nie traktuje tych opinii bezkrytycznie, czego przykładem jest negatywne rozpatrzenie jednego z wniosków. Apteki z pominięciem ograniczeń demo- i geograficznych będą więc powstawać dalej, tam gdzie rzeczywiście są potrzebne…

Wszystkie opisane decyzje do pobrania pod TYM ADRESEM.

©MGR.FARM

Redakcja mgr.farm

Czy podróże mogą być przyczyną wzdęć? A i owszem!

5 czerwca 202309:22

Właśnie w tej sprawie pojawił się w naszej aptece Pan Łukasz, który jutro wylatuje wraz z żoną na wycieczkę do Rzymu. Pan Łukasz co roku udaje się do Włoch, a jako osoba młoda i mocno aktywna lubi wraz z małżonką dużo zwiedzać, a przy tym próbować nowych potraw. Nauczony jednak poprzednimi doświadczeniami chce zawczasu wyposażyć się w preparat, który pomoże mu
w przypadku pojawienia się wzdęć. Kuchnia włoska z zasady bogata jest w węglowodany, które
u pacjenta i jego żony wywołują dyskomfort i uczucie pełności w brzuchu. Sam lot też nie pozostaje bez wpływu na stan ich przewodu pokarmowego. Pan Łukasz prosi zatem o produkt, który pozwoli na szybką ulgę od wzdęć, aby wraz z żoną mógł cieszyć się urlopem i wakacjami, a wizyty w restauracjach były przyjemnością, a nie uciążliwym obowiązkiem.
Co w takiej sytuacji można polecić Panu Łukaszowi?

OPIS DOLEGLIWOŚCI I ICH MOŻLIWE PRZYCZYNY

Problem, z jakim mierzy się Pan Łukasz to nic innego jak wzdęcia, które wbrew pozorom dotykają sporą część społeczeństwa [2]. Pomimo faktu, że obecność gazów w przewodzie pokarmowym jest fizjologiczna, to ich nadmiar lub utrudnione usuwanie może prowadzić do nieprzyjemnych dolegliwości, tj. wzdęć [2].  Tzw. gazy jelitowe powstają na drodze procesów trawiennych, głównie
w wyniku fermentacji bakteryjnej przez obecną w przewodzie pokarmowym mikroflorę jelitową [2].
W normalnych warunkach gazy jelitowe są w zdecydowanej większości eliminowane (poprzez odbyt, odbijanie lub inne alternatywne szlaki wykorzystujące mikroflorę jelitową) [2,3]. 

W sprzyjających temu warunkach ilość wytwarzanych gazów jelitowych może jednak przewyższać procesy ich eliminacji. Mówimy wówczas o tzw. wzdęciach, które pacjenci odczuwają jako uczucie pełności, rozdęcie i ogólny dyskomfort w obrębie brzucha [2,4]. Do sprzyjających warunków zaliczyć należy przede wszystkim niewłaściwą i nieregularną dietę [5]. Warto jednak wiedzieć, że wzdęcia mogą być też wynikiem zmiany diety, np. wynikającej z podróży [1]. Taka zmiana przyjmowanego pokarmu może negatywnie wpływać na procesy trawienia, czego efektem będą uciążliwe wzdęcia. Wśród składników pożywienia, które zdecydowanie sprzyjają wzdęciom są m.in. węglowodany, których nadmiar może w jelitach ulegać fermentacji i powodować nadprodukcję gazów jelitowych [1]. Biorąc pod uwagę wspomniane podróże warto też wiedzieć, że już sam lot samolotem może sprzyjać powstawaniu wzdęć, co ma związek ze spadkiem ciśnienia podczas lotu [6]. Organizm reaguje na tę sytuację m.in. nadmierną produkcją gazów jelitowych, co pacjenci odczuwają jako wzdęcia.

MÓWISZ WZDĘCIA – MYŚLISZ SYMETYKON

Pomimo tego, że wzdęcia nie są schorzeniem zagrażającym życiu i zdrowiu, to potrafią skutecznie uprzykrzyć życie i radykalnie obniżyć komfort codziennego funkcjonowania. W kontekście problemów z przewodem pokarmowym wynikających z podróży pacjenci nierzadko sięgają po preparaty probiotyczne. Warto jednak podkreślić, że probiotyki posiadają udokumentowane działanie
w przypadku biegunki podróżnych, biegunki po antybiotykoterapii, czy też wspomagająco
w zaparciach [7]. W redukcji wzdęć i związanych z nimi objawów, probiotyki posiadają dowody naukowe ograniczone do pojedynczych, konkretnych szczepów – i to w ramach terapii IBS [1].

Sprawdzoną substancją, działającą bezpośrednio na przyczynę dolegliwości (czyli na pęcherzyki gazów jelitowych) jest symetykon [2,8]. Symetykon poprawia komfort pacjentów poprzez ułatwienie eliminacji gazów jelitowych – związek ten zmniejsza napięcie powierzchniowe pęcherzyków powietrza w obrębie jelit, a to z kolei pozwala je efektywniej usuwać z organizmu [8].
Symetykon posiada długą historię stosowania (po raz pierwszy w terapii wzdęć został użyty w 1952 roku) [8]. Jako substancja działająca tylko w obrębie jelit odznacza się dobrym profilem bezpieczeństwa, a obecne w literaturze badania potwierdzają zasadność jego stosowania
w niwelowaniu wzdęć, a także w przygotowaniu do badań obrazowych [8,9].

REKOMENDACJA DLA PANA ŁUKASZA

W omawianym przykładzie mamy do czynienia z przypadkiem pacjenta, który w wyniku podróży
i zmiany stosowanej diety musiał zmierzyć się z problemem wzdęć. Tego typu przypadłość nie jest niczym nadzwyczajnym w całym przekroju populacji. Dlatego też warto mieć świadomość jak efektywnie pomagać takim pacjentom.
Rekomendacją dla Pana Łukasza może być preparat Ulgix Wzdęcia Max. Produkt ten zawiera symetykon, substancję dobrze znaną i sprawdzoną w zwalczaniu uciążliwych wzdęć.[10]

Tym co wyróżnia go na tle innych preparatów jest dawka substancji aktywnej. W 1 kapsułce preparatu Ulgix Wzdęcia Max znajduje się aż 240mg symetykonu, co jest znacznie większą ilością niż w innych produktach [10]. Pacjenci zatem mają możliwość przyjęcia mniejszej liczby kapsułek, a dla większości
z nich (zwłaszcza dla osób starszych) taka możliwość jest niezwykle ważna.

Ulgix Wzdęcia Max pozwala na szybką i maksymalną ulgę od wzdęć i doskonale sprawdza się
w przypadkach nadmiernego gromadzenia się gazów w żołądku i jelitach [10]. Dlatego też dla pacjentów, u których pojawi się uczucie pełności, silne wzdęcia czy też odbijanie Ulgix Wzdęcia Max to trafiony produkt, pozwalający na maksymalnie szybką ulgę.[11]

Literatura:

  1. Anna Jackowska, Aleksy Łukaszyk, Wzdęcia – mity i fakty, Przegląd Gastroenterologiczny 2008;3(5): 243-246
  2. Paulina Gulbicka, Marian Grzymisławski, Wzdęcia brzucha – najczęstsze przyczyny i postępowanie, Piel. Zdr. Publ. 2016,6,1,69-76
  3. Marta Słomka, Ewa Małecka -Panas, Wzdęcia i odbijania, Pediatr Med. Rodz 2011,7(1), 30-34
  4. Piotr Eder, Kamila Stawczyk-Eder, Liliana Łykowska-Szuber, Iwona Krela-Kaźmierczak, Krzysztof Linke, Wzdęcie – ważny i powszechny problem kliniczny w codzienne praktyce lekarskiej, Prz Gastroenterol 2012;7(4): 197-202
  5. Anna Zielińska, Ocena zależności między sposobem odżywiania a dolegliwościami u osób z zaburzeniami czynnościowymi przewodu pokarmowego, Piel. Zdr. Publ. 2014,4,3,227-237
  6. Hans C. Pommergaard, et.al., Flatulence on airplanes: just let it go, NZMJ 15 February 2013, Vol 126, No 1369
  7. Hanna Szajewska, Praktyczne zastosowanie probiotyków, Gastroenterologia Kliniczna 2014, tom 6, nr 1, 16-23
  8. Konrad Lewandowski, Magdalena Kaniewska, Agnieszka Świątek, Grażyna Rydzewska, Symetykon – możliwe zastosowania w praktyce klinicznej i samoleczeniu, Lekarz POZ 3/2021
  9. Remy Meier, Michael Steuerwald, Review of the therapeutic use of simethicone in gastroenterology, Schweiz. Zschr. GanzheitsMedizin 2007;19(7/8):380-387
  10. https://ulgix.pl/ulgix-wzdecia-max/?gclid=CjwKCAiAmJGgBhAZEiwA1JZolm3xvxQ27wzoBm-4A9E-AYUP-E0euqxEW8PT0q_0yOpbiUOsItvakBoCSbgQAvD_BwE
  11. https://www.nhs.uk/medicines/simeticone/about-simeticone/

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]